장음표시 사용
11쪽
DEDICATORIA. me verostrastantist i mirabilium diuinorum operum monumentis niuersa humundimachina undissit refert ita ut ne minimus quidem reperiatur angulus, qui non impresa eorum oculis, ris exhibeat vestigia attamen cum qua apud nos geruntur omnibussint in propatulos ut in nudasere apud vulgumadmiratione habeantur, qui quodperegrinum eo, quod inusitatum, quodinauditum, transenarinum qu existit, vel polum hodie veneratur retis quodammodo , omissis qua oculis expositapropriis, quotidiei intum licet, ut verumsit, quod
vulgo iactatum usuimus. Quod rarum,charum vilescit quotidianum.
Cum igitur animaduerteremu in remotissimis a nobis loco, India nimirum orientali, occidentali multa reperiri, usu nire quot die, qua ut admiratione digna Ant sic adcognitionem Scommendationem mirabilium Dei operum nostarum faciunt, adlaborauimus hacten dulo, viperegrinis remmodi exot eas historias,quib., regionum sime locorum ratio, , incolarum mores,arborum Ssiuticumgerare varia cum relu mirabi aliis quamplurimis descripta continerentur publici iurisfactas, omnis nonsolam legendas, ajiciendas et , oculi intuendas exhiberemus,progressin hoc labore mediante madiuuateno n-gularidiuina misericordia, extam Usquepartem,quam inpra- sentia etiam ex Belgicosermone in vernaculumprimum conuerastis,indes latine conscriptam in lucem emittimus. Continet vero historicam deseriptionem nauigationis in uineam, rica regionem,qua ante o velit ad ummum annos Pataui primumin notuit, basquo,quii met omniastra sibi eri rauit,ita destriplaeti, viserater itineris rationem,qua adeam accuseu patet situm loci,sormam, mores incolaram stupersitiones, cer
monia , commercia varia, cum variis fiuctuum ex terra
nascentium, ianimalium item, bestiarum neribus, quas iohacproduci oueis, cognostere nouitatissudiosius admirari
quam optimepost praesertim cum nihilin nobis desiderari passim
muae, quin omnia Umis combus in a artificiosissime in sis, illustrata condecorata oculis legentiumsectanda bi ceremis. Caterum quemadmodumsuperiorespartes illustribu emper
12쪽
a nobis perfinis nuncupata, trumissa sentscpra tem hancR.
V. Cpatrocinio retuleti inseribereplacuit,quod eam quoque'-gulari nouitatissudio tenerrim rerum exoticarum tra arinarums descriptionibus delectara non diffideremus rasoriam itaque hanc propter rerum nouitatem raritatem, varietaterata
cognitu lectus iucundissimassimul utilisimam,R VC. eis clementi eo quidem animo,quo optima quavis complectisset,accipiat, maiorem in modum submisse rogamus, T. V. C. vitam longaeuam valetudinem bilem imperium pacatum, subditos felices , deuotos, deuote precantes Franc urti ad c Coenum,
Ioan.Theodorus, Ioan Israel de Bet fratreS.
15쪽
GUINE E AD AFRICAM PER TlNENTIS;
quod alias littus de E TINA vocant situm Achrationem orbium es domorum, portus item Fumina varia, cum variis incolarumsuperstitionibus,educatione forma, commerciis, linguis moribus, Accincta breuitate explicans
exponeras. CAP. I. DE ITINERE ET CUR SV, CUI BATAVI REGIONEM 3 hanc petentes in flere suis nauibus coguntum Nno redemptionis nostrae r Coo ipsis Nouembris Calendis,Batauorum aliqui duabus nauibus uineam siue portum de Mina petituri, exelia soluentes , mari sese commisse m .is junt,posteroq; die Dunhercad Greuellet Psa-driae superatis hian Gallieb&ab altera parte Davorum, insulamque micht, Angliae sub
Pridie idus Nouemb. Berlingis ad Lysabonam assecuti,quos secum habebant nouitios Mitineris eius adhuc ignaros,pro more veteri, baptigatos,nauigantium albo adscripserunt. Caeterum i6.huius mensis die cum non procul ab insula S. Maria ab Dintium .esse se existimarent, velificationem urgentes , sequenti Ip. die eleuationem ga graduum deprehenderunt, unde coniicere poterant, circa Mederam sese Insulam iam versari. Assecuti autem as. huius, elauationem quam promontorium viride in Africa obtinet go tandem ad gradusi. ascenderunt. Vnde vento Catu virian
placido, quieto adas usque Decembris nauigantibus tandem Ouineae regio apparere coepit,quam alias littus de Mane tu, a frumenti cuius dam genere, magna copia ibi prouenientis, ab Hollandis Graia appellati, vocant,unde non exigua inter eos exorta est laetitia.
16쪽
Vlterius autem progressistati Decembris naues duae occurrerunt, ex societate Baltha iride Moucheron, Se indiam repetentes Sequenti die nauem Iacbbi P yis ad portum Cro offenderunt, S. Decembris aliam rursus, quae lub gubernatione cuiusdam P Iamburgensis sibi deerrauerat, Bresiliam Occidentalis Indiae, petitura. Cum igitur de errore auar-
et ' chum admonuissent, aperuit sese ipsis paulatim promontorium, quod
De mimo Vocant, ira Vrso. Deceb. ad eleuation C .graduu pertingerent. Calendis Ianuarii, Anni 16oi. visum est: cis pro molitorium Dii respuu- Promo ori D in sup Crato igitur sequenti die, pago Nomentain,tertio tandem Ianua-Tre purum rii ad acturre cinitatem appulerunt, ubi tres naues alias ex Hollandia, negotiationibus variis intentas ostenderunt. Hachenus Commemoratio fuit eorum quae praedictis duabus naui-
sus nauigis oui lentibus constaret, quis cursus seruandus, quaeque tenenda itineris ratio opera precium facturum me existimavi, si de ductu, ratione itineris, aucula quaedam hic annotarem. Naues igitur quam unque siue et exelia suae Rotcrodami aut xielingae, unde plerunque: soluunt, ad iter hoc suscipiendum congregatae, assumptis rebus necessariis omnibus Vr tumulos superarun arenarios directo inter Angliam Galliamque cursu , oceanum cantabricum seu mare Hispanicum ingrediuntur Fortimatas Insula itinere compendio sisti inopetentes, quibus superatis eleuationem sectantur quam rumolliunt maximam Ad scaphiscas ibi&Cymbis inti ructas issic necesse si quibus lit- tu lCgore, ta negotiationeSe Xercere possint, Inprimi vero ad promontorius et caput viride nauiculis suis mutandi aeris Malimentoria coeme-dorti gratia a pellatat Cu optima sese ibi ad haec omnia aperiat occasio. Recollectis aliquo modo in promontorio viridi seu tabo Verde viri- Promontorium bus, inclinato nonnihil versus Affricum cursu spera dandae fc visco-- ruli a dicto promontorio in mare excurrentes dextre euitentur, qui quidem ob fluctuum dia ventorum, nauc ad scopulos secum ingenii molimine abripientium, vim maximam, superatu admodum sunt dissiciles, d usu venire non paucis solet, ut quo longius ab eis remotos sese arbitrantur, eo ipsis immineant propius. Qu'd si quam littore de Manigette etiam negotiari iam ercatura me ercere voluerint circumnauigato colle de Rio Grande, cursum ad vallum
sistrata, . seu scopulo nonnin id tragant, dia fortunam tuam Vel Sterra Leona vel in flumine alio cxperiantur, quin etiam urbes alias quae in littore ibi pasiim conspiciuntur petant, donec ad promontorium seu Caput es Palmas perueniant ubi cursu iuxta vallum seu scopulos seruato,promon. torium et Trespunctas repetendum est. Qui vero nec circa promontortu viridem ec in littore H flant tremoras nectere sed recta auriferum de Isma littus petere expetunt supcratis Fortunatis insulis velificationem austrum versus dirigant, donec relictis ab altero latere ad promontortu viride pertineti by msulis eleuationem Io. o. Vel. 8. graduum assequantur, tunc. n. itinere ad vallum paulatim rursus inflexo, Euro affricum versus contendant Danda est aute opera ut a. tentes bis copuli&Syrtes probe euitentur, si enim quis in Syrtes illas, quas sub eleuatione, gradu existentes Lusitan in tabulis suis Cosmo- raphicis, Baisas de S. Auna vocant,incidar, non sine multo labore, evma
gni tempora divenato sese anae expediet, Experietur enim Iedum Cuas e
17쪽
sisse periculum existimet, in illud vere primu incidisse, idq; hanc ob causam, quod non aequalis earum est ubiq; consstitutio&profunditas, interdum enim arenis in montem quasi attracti sati coaceruatis, vix trium orgyarum profunditatem exhibent, vadosae omnino existunt, mox vero arenis depulsis, profunditatem orgyarum decem, ultra obtinet, atque in profundum sunt praecipites, Accedit vero hoc etiam, quod ingenti fluctuum ventorum sui naues subinde scopulos vallum versus ibi propellantur,ut no immerito periculosissima ibi videatur nauigatio. Caeterum superatis tandem hisce syrtibus, si quis eo cursu pergat, ut gradus fere . in eleuatione assequatur, in nouum sese praecipitabitie Tranquillita riculum discrimen,tantam enim ibi tranquillitatem, ventorum o '' mnium raritatem, mensibus praecipue tribus, Aprili, Majo,&Iunio deprehendet, ut quid agat quoue severtat, nesciat, nam dies io.&li Batauoru aliqui sub dicta eleuatione frustra consumpsisse leguntur. Imprimis vero Br tam petituri, sibi caueant, ne vallo scopulis modo dictis nimium coniungantur, Accidit enim non ita pridem, ut quidam naui sua sinum quem aio deridolos Sanctos Vocant, petens, cum vereretur ne fluctuum vehementia abreptus, ininum Indiae Occidentalis praecipitaretur, in hunc locum incideret, unde ad littus de Maniuge te remissus retromeare coactus coeptum iter assequi non valens, mutato tandem post magni temporis iacturam consilio, cum Bressiam se iturum proposuisset, iam Insulam S. et iam petere coactus est. Difficilim enim est&periculosissima sub hac eleuatione nauigatio, adeo ut de Hia istis uinspanis Castellum siue propugnaculum circa hunc locunt extruere aliam' quando volentibus, historiae referant, eos quo tempore fretum mage- lanicum apertum primo' peruium factum est, tres menses integros sub dicta .. o. graduum leuatione, inmati oberrasse, donec morbo peti culosissimo consumptis plurimis, pauci tandem siti, inedia miserrime confecti,euro aquilonis beneficio imortem euaserint. Qui alias Indiae Orientalis regiones petunt, tranquillitatem supradictam plus iusto interdum extimescunt, quamuis enim ea aliquantu m. . tum ipsis vitanda sit, ut syrtes festa declinentur, modus tamen etiam qualiter vitan- seruandus, nec naues ei nimium subtrahendae runt, hoc enim si fiatina se ues vento silvcsibus abreptae, vel inuitis gubernatoribus suis ad pro montorium,quod Cabo Lopo Gonsa es vocant,propellentur,unde non nisi post naultorum miliarium iuxta AEquinoctialem lineam confectorum iacturam, coepto itineri iterum restituantur, quemadimodum non ita pridem Hollandicis quibusdam nauibus accidit, quod quidem nauigantibus impedimento solet esse non exiguo. Superatis igitur hisce dissicultatibus omnibus, ubi ad littus aliquod, puta ad promontorium Des Palmas,vel locum alium, delatus fueris, re collectis iterum viribus, iter iuxta vallum teneas, nec scopulis propiusquam ad Orgyas circiteris.accedas,donec promontorium, Ca est punctas, vulgo dictum assequaris, quod quidem initiurn est auriferi littoris A dtoa, ubi cum Nigritis siue AEthiopibus negotiationes suas exercere Bataui consueuerunt.
CAP. II. DE PROMONTORIO VIRIDI, VOD VULGO CABO VER- de vocant,quomodo illud comparatum sit qualibus pulo habitetur,squimcoorum eius loci mores sint.
18쪽
X posita est hactenus itineris ratio quo cursu nempe intra, mite uineam petere,&quid periculi in itinere declinare nauigate, deceat. Iam cum ad promontorium viride Cabo vera de vulgo dictum,cuius eleuatio esto graduum naues initinere plerunque appellant,non abs re fuerit, quale promontorium illud sit,&qualibus habitetur populis,paucis hic etiam annotare. Superato igitur flumine seu morienega, promontorium hoc se tabo
sero. paulaxim appropinquare incipit, estque cognitu non admodum
.iu Aseri lib. dissicile, si nimirum eleuationem eius probe observes, primum enim cacumen est,colle duplici,in mari longe lateque extensum, Ab utroque latere tam Aquilonem quam Austrum versus a continente ita discernitur,ut Austrum versus insulam quandam habeat,ubi propter auium subinde nidulantium copiam ouorum semper aduentantibus suppeditatur ingens numerus, post insulam hanc rupes cernitur ei quidem coniuncta, sed ita tamen ut interstitium aliquod inter trami relinquatur. Caeterum Insula haec accessu formidabilis admodum cst, nec facile nauigia ulla admittit,patet quidem ter eam incontinentem nauibus
Poricula circa onerum vel lastarum Icio. transitus, sed periculo tamen suo propter la-
ibis, rente in undis copulos, nunquam carenS,tutius agitur est, occasum ver
d. vii aera sus ad Insulam quandam aliam cursum suum dirigere, quae simul atque supra dictam attigeris, statim cernitur tribus quippe miliaribus ab ea distans. Incultae quidem est&nullis habitata populis, quin imo nullius fere rei,praeterquam ignorum, lapidum ferax,attamen cum naues facile admittat, Maccessum etiam scaphis praebeat,grata est nauigantibus, qui plerianque ad eam appellunt.
Continens regio multis habitatur thiopibus,qui mercimoniacum omni natione exercent, unde etiam multarum linguarum, Hilpanicae AEthim Tm nempe, Anglicae, Gallicae, Germanicae gnari sunt, Excellunt autem
potissimum in lingua Gallica, idq; propterea quod Galli ante haec tempora, commercii eorum , aliis nationibus frequentius usi sunt, quae commercia tamen hodie fere interciderunt. Populus fere omnis, praeterquam quod pudenda habet tenui linteolo obtecta, nudus incedit, Qui vero vel magistratum gerunt, vel nobi-V immano litate aliis antecellunt, nitidiori plerunque indumento utuntur, &ex-hi rem p ' 'M terno cultu 1 vulgaribus dignoseuntur facile Amiculo enim vestiuntur
gouypino oblongo indusii muliebris formam reterente,quod instar integumenti quod puluinaribus nostrates pleruns insternunt, variis carurulei coloris lineis pictum est exornatum, Brach sporro cruribus multos tolliculos siue sacculos ex corio, quadrangulari forma, factos,alligatos, gestant, quibus quid inclusum habeant, cognoscere ab illis nemo adhuc potuit, monilia insuper a collo dependentia habent, dentes equorum marinorum funiculo siue chorda admodum phaerularusrecatoriarum traiectos,&orbiculis vitreis,varii coloris,quos ab Hollandis redimunt, distinctos atque exornatos,capiti vero pileum imponunt eiusdem cum amiculo siue indumento coloris atque formae.M. . M.,. F. Populus alioqui prudens est, circulpeci',victu ex agriculturaquaerit, pulorum adpro oryga frumenro alio,* Holladi Grais vocant,cotentus, opes quas pos iis, tacut e pecori habent permutatione exiguus. n. eius prouentus ibi est,tum summa caritas,ast qui ulterius paulo habitat, a mari remotiores,maxime pecoribus abundant,vnde est,a nauigia saepe integra meris boum onusta
19쪽
nusta exuviis,ex Porta L, qui locus est, . vel S miliarib aBmontorio seu is distas, pro reb aliis permutada,adium ontortu mittuntur. Ferrarios ibi reperias fabros quam plurimos, traca andi, cudendi ferri peritissimos, quod etiam in magno apud eos existit precio, Inprimis vero ferri laminis in hastarum modum diductis delectantur, eius enim in piscatura&in agri cultura, magnus apud eos usus est,quin etiam varia ex eo arma parare conficere norunt, nempe arcum sagittas, hamos tridetes siue fuscinas, spicula missilia,item hastas id genus alia. Agnitionem Dei exiguam vel nullam habent, sed in ea tame,qui cum peregrinis multumiduersantur,alh meliores existunt, cibum nacti . . .et comedunt sed bestiarum more auid illime vorant, Ad furta&libidines tantunn. admodum sunt procliues, Na&viris tot habere uxores concel sum, quot alete sustentare possunt,&mulieres in venerem adeo feruntur,ut suis non colentae viris, alienum subinde cubile sectentur, inprimis vero peregrinorum appetant cocubitus, Religionem habent Mahometicae impietati non multum absimilem, unde circumcisione etiam utuntur Fallere plecterea Mentiri norunt optime, unde nihil quicquam ipsoruiri vcrbis habendum est fidei, circum enixe enim alios, laudi sibi ducunt maximae, indatam fidem raro vel nunquam seruant. Terra porro ipsa ferax est fructuum variorum frugums, herbarum omnis generis,Dactylos enim ibi reperias, citrea aurea Hesperiaque mala qua plurima, Tubactam similiter profert, oryEam. frumentum P ' Spraetcrea aliud, quod ipsis Guamgrate, Hollaridis vero Grais vocatur,quina et c
vino de palma abundat,&scaturigines iucundissimorum fontium habet quam plurimas. Reperiuntur porro ibi pis a&fabae, sed iminori copia At ferarum sylvestrium domesticorum s animal tu ingenteibi passim cernas frequentiam, o desunt enim ipsis Elephantes,Cameli, Asini siue Muli minores,simiae terrestres, marinae, siue cercopitheci, no se pentes, Erinacei Vaccae nostris similes,no Caprae,Gallinae,Columbae, Ardet Psittaci Quin mingente minutaru auium habent copia, tertis anni teporib', Cyprinor siue prasemoru,cacroru alioru piscium,quor nomina nostris nodi1 innotuertit, maxima sese ipsis offert abundesia.Capiendis aute piscibus peculiaria instrum et adhibent, Na, tride te siue fuscinas habetis hamos nonnihil incuruatos,retia ite si cellas, ex vimini by&arborum corticib',artificiose cotextas. Retia hec nassari maiis iuxta instar rotunda sunt,& in inferiori parte clausia siue obstructa penitus, cui ' impositus lapis,pondere suo illa aggravata in profundu mergit, Piscibus igitur ad escam, medio quasi retium loco alligati iusilientibus, deprehe- dentes hoc ipsum pis tores, retia marsupioru instar cotractae uacuant Remia Na scaphulas habet seu nauiculas,quas Canoe vocant,ex integro arbo ' si 'f'-ris truco vel stipite diligeter elaboratas, has remis perinde ut illic inlit ' tore Mina habitat,sedentes protrahunt, sed remos in habent alia ab illorum remis forma pars enim eorum inferior, quam palmulam vocant, orbicularis est, sed ad labore tamen satis accomodata. Merces quibus negotiatur,sunt ortu, Amberg, Gussi Arabicu,Sal,sialia eiusmodi mi noris precii, utpote oryga, elegeti siue Gram,Ebur,& Zibeth parti SCq-ter Lusitan hoc loco habitare depreheduntur, qui cu Hispanum noagnoscant Dominu,libera cum nationibus, populis aliis comercia tra 'O
ctat, itamen dominium exercere vllum praetergin macipii seruos TTIT,
ruoS,Ipsi coceditur. Omne. n.penes superiores praefectos, quos pagus
20쪽
quilibet peculiares habet, Ethiopes stadieres vocant, dominium imperiumque residet, qui simulatque naues exoticae porrum aliquem ingrediuntur, Scaphis suis aduecti, portorium expetunt, Dantur vero I . .. si ' pus plerumque tres terri laminae,sed ab illis qui morem hunc ignorant,
quantum possunt auferunt. Coloris sunt nigerrimi, sed staturae tamen satis eleganti SIoquentes, Collum, Gallinae Artacanae vel pauonis Indici instar exerunt,invoces admodum praecipitant, linguam autem peculiarem habent ex multis
liis conflatam, de qua ibi copiosius. CAP. III. SVAE SIT ITINERIS RATIO, A PROMONTORIO HOC VI- , ridi que adsitim de Mina, es quomodo quod reliquum est itineruabsoluere nauigantes recti lim os t. AM quaesit itineris ratio a promontorio hoc viridi ad auriferum usque littus de uina, inquem sequi ductum iuxtam littus de ani ite ad praedictum locum nauigantes debe- Si ant paucis etiam annotabimus, indicatis simul praecipuis locis quae in itinere isto nauigantibus sese onerunt,& eorum ab inuicem
distantia annotata. Soluentes igitur, a promontorio hoc seu Cabo Verde rectissimo itinere ea loca, modo ventis non impediantur,petant, ubi negotiationes cum Ethiopibus exercere possint, Numerantur igitur a dicto promontorio usque ad Sio Gambra leucae seu miliaria gallica, sis. L, ολ-ι .. inde ad logrande 3 o. Ad locum autem quem Sterra Liona vocant. 6o. nu- Rio grande a merantur, qui quidem locus hybernis est aptissimus,cum in ipso littore orgyarum s. ad minimum,profunditas reperiatur,ad portum autem appropinquantibus profunditas sese offer Id. I . Ia. Io. d. Orgyarum.
- .... terra Liona,Vsque ad Rude sinas, qui locus est a gallinis sic dici us, quibus adeo abundat, ut pro exiguo cultello gallinam accipere elegantem postis . numerantur leucae go inde vero ad promontorium vulgo c. d. M.ni. Cabo de Monte dictum, I promontorium hoc montis instar eleuatu qui dem est, sed regio ipsa satis est depressa, Euro austrum versus excurrens. Ab hoc promontorio is metriusque ad promontorium aliud,quod C. des Iairum , vulgo Cabo de Baio Vocant, numerantur leucae o. inde vero usque ad promontorium Des Palmas, itidem JU. Et haec quidem praecipua sunt to-QA 88 littoris Acmanigette promontoria, quorum postremum hoc eleuationem habeti graduum, estque extrema totius huius littoris regio,liun eam aequinoctialem versus excurrens, terra est plana passim&deprecsa, alicubi tamen in colles, tumulos quasi assurgens,sed montes tamen excelsos non agnoscit. A dicto hoc promontorio, ad promontorium de Trespunctas, go numerantur, hoc enim recta peti solet,relicto promontorio alio,quod vul-
, . , o Cabo de Apollonia, vocant.cabo de Apollo r. vhia. Haec autem ut melius IdeaS a promontorio de Monte ad promonto- C. de Trespura rium Furade, I f. leucas numerari noueris, quae regio est acuminata Met, . .a. eleuata Inde ad Ei Chostes et . quo usque terra reperitur eiiciendis an m. chbse, choris satis idonea , Regio occasum versus, geminati montis instar se conspiciendam praebet, in ingressu autem fluminis DChostes, insula est exigua, sed pagus ubi mercimonia fiunt, ab hac insula, miliari gallico uno distat. Hinc