Henrici Meibomii Ad Saxoniæ inferioris imprimis historiam introductio in qua ultima notitia ad nostra usque tempora breviter ejus historia delineatur, ..

31쪽

Chron. prusio ante so amplius annos stripto , pari. 3. c. 26. quam vis Principem Ducem de Brunschwj de

Lunebur tantum, nullo addito proprio nomine, vocet, a Nicol feroschino tamen, qui uisburgium Germanichvertit, Ottonem diserte appellari, rege animadvertat vir doctissimus Christophorus Hari nochius. Quo ipso de toto ordinei Christianis optime meritus, praesenti periculo eum eripuit ladein ulterius cum illis progressus, Castrum Partigal expugnavit,i funditus evertit, firmataque in alga sede saepius intra anni spatium praeliis cum iis habitis eb necessitatis redegit, ut Warmienses, Nattangienses, Iarthenses fideli imperio ordinis Teutonici Militum sese dederent, majore incertum

illorum emolumento, an Ottonis gloria, qua reversus in Imperio claruit, dignus Henrici Leonis nepos. Ut vero sibi similes progenerant Leones ita Ottonis filius

ALBERTUS Magnus, ejusque Alberti nepos LUDERUS Uterque sacra hac militia , quae tam feliciter Avo cesserat, inclaruerunt. De Alberto Magno id legitur in Additum ad Lambert Scha Dab M in Monachi S. Egi. . . Script dii Compilatione Chronolog editis a Pistorio ad asis. μ' m quod allatis de clade Militum Teutonicorum, OccUpatusqUe eorum castris, nunciis, cum Ottones Iarchione Brandelaburgensi ejusque filio, M Alberto Landgravio Thuringiae, multis tae aliis in Prusia ana contra Paga - νὴ i 3 nos cum signo crucis profectus fuerit Petrus de Du9' burg non simul hos venisse, sed Anno Ia σ3. Ducem Albertum, Κ Landgravium Alberi Um , anno vero sequenti Ottonem Marchionem Brandenburgensem, fli-tim ejus, fratrem carnalem in eo tamen conveniunt,

quod propter lenitatem seu mollitiem hemis nihil inc/re

32쪽

r et,

anich

ssertat

ipso esenti

Ut filius RUS

in magnis fui perstulis coacti sint, cum tamen Otto ante abitum Castrum his omine Marchionatus sui Branden- burg prius aedificasset. Hujus Riberti Magni nepos ex filio Alberto, LUD ERN S militiae sarae grave onu in PrUSsia secutus, Commendator in Christburg fuit,& hinca. 133r Magister Generalis Ordinis Teutonici factus est. Annos quidem quatuor tantum regiminis sui numera- .vit, multis nihilominus aedificiis, urbibus,&arcibus exstructis inclaruit, quae tamen non uno modo ab Omnibus numerantur. Apud tintingitim ultimae editionisinei-bomian P. 233. Birshe, KOnin, Κ ali sch, ira Z, antZili g, Spileiaberi, in glessi avia recensentur Urbem Barten stet-niam ab ipso aedificatam esse, ex privilegio fundationis Barten steinensi urbi A. saga concessi, constare scribit Harthnoch. sd Duisb. Chron. part g. e. II 6 quamvis ipse Dubburgus circa castrum Barten stein civitatem DTheodorico de Aldenburg excitatam memoret, a Ludero vero Civitatem circa Castrum lsenburg conditam scribat In Supplemento Chronici Prussae Austoris incerti c. 22. Luderus fagister generalis pacem fecisse scribitur δε concordiam cum Rege Polonorum , redditis quibusdam terris Verum recte notat doctissimus Harthnochius, factum id esse, non Ludero, sed LvDU Eoiugirussiam gubernante. Si enim id an i3ψ3. contigit, Luderus ana mortuus fuit ante octennium Anno secundo regiminis sui Kontgsbergae cathedralem Ecclesiam DS. Spiritu, quae in veteri urbe erat, arx quondam, transtulit in Pre- gelmundam seu Kniphovium. lnvenit autem deinde in eadem sacra aede sepulcrum suum in muro chori reconditus, monumento adhuc hodi inter alia Magistro- rum

33쪽

rumordinis,la dein quoque Marchionum Brandenbutagicorum, superstite. Defuit deinde , decurrente seculo, occasio , qua contra Turcos suam fortitudinem , vel Christiano orbi pietatem approbare possent Duces nostri , distri-Eti etiam ipsi aliis bellis cum vicinis , interveniente miserabili Fridelici ex hac Serenissima domo electi Cet

saris, in via publica, caede At mox secuta sunt illa tempora, quibus Turcarum potentia in immensum aucta, capta instantinopoli 4 deleto Graecorum imperio, gravis Venetis, gravis Ungariae esse coepit, tanto deinde Germaniae vicinio rei certiore periculo, quo propius nexa, per Austriacos, Augustos nostros, Germaniae Hungaria. Facta tum sub Friderico III. horrenda invasione in Carniolam , vastataque terra abductis incolis, cum Imperator periculi magnitudinem prudenter expende ret, in Germania conventus Imperii indixit, la praesertim Ratis bonae A. Ita in Comitiis, numero Principum praesentium splendidissimis, communem expeditionem hirsit,&subsidiorum rationem modumque iniit, cum a.

lias per Epistolas Ponti fidem Maximum. ipso quoque

coronationis sitiae tempore Nicolaum V. de Christianorum universali expeditione contra Turcos per AEneam Syreium, Legatum suum, gravi orationes quae in Ou p. s. dem Historia Auserati extat moneri fecisset, piaeque ipsius voluntatis, qua Christianos sub barbara servitute ementes permanum suam, aut filii sui Maximiliani li-erare cupiebat, testes sint preces , quotidie ab eo ad p. a 4 Deum fusae, quas ex libello ejus publicavit Calar Brmschius in Anasteriolog. Obstiterunt vero tum aperta

cum Palatino, tum occulta Germaniae Principum dissicia, quo minus bellum inchoaretur, aliisque etiam de

causis

34쪽

causis amplissima illa Comitia Ratisbonensia sine effectu fuere quarum aliquae in Iob. Antonii Campani adJacobum Cardinalem Papsensem Epistolis , apud Heberum exponuntur. Ejus quidem filius quoque Maximilianus,

aemulis suis renitentibus, bellum inferre Turcis non potuit, quod in memorabili cum Regibus hi tangariae, Bo- hemiae&Poloniae congressu, gravi oratione, Udeq; aU-dientibus lacrymas expresserit, conquestum esse, narrat linianuso cum tamen illi in Croatiam A seculi. XV p. 49o nonagesimo tertio irruissent, vastitatem liminarentur, fortissime restitit, D sua defendit. Et hic quidem memorandus nobis est ERIGUS Dux Brunsvicensis&Lyneb filius Wilhelmi MagnUs erat Princeps Maximilianus I, prudentia paucis comparandus,M virtutis justus censor Non temeresautem alium Principem habuit cariorem Erico nostro, pro quo per Legatos in Baptismo dejusserat, nec alius melius de ipso, quod praefiscini dixerim, meritus fuit. Educatus in Aula Caesaris hvigesimo aetatis anno, Si ad militiam di grave Martis onus tanto auctore ductus, omnium bellorum, quae plurima fuerunt, socius, in proeliis Comes, in Ratisbonensi ferocissimo conflictu, Caesaris, si a Deo discesseris, sospitator Unicus, eum, cum ferrea clava percussus lapsum minaretur, alter equo impositum Periculo manifestissimo eripuit, fidelitatem suam ipse, non paucis vulneribus, 4 vitae pene periculo luens. Quo quidem finito praelio Caesar Ericum solemnibus ceremoniis Equitem creavit, Stansignibus Avitis caudaeque Pavonis in Galea eorum conspicuae, Stellam lucidam inseruit Quae hodieque sex radiis suis fulgurat, fidei in Caesarem aeterna tostis, quam nunquam non berenissima domus, & nunc a quin

35쪽

quoque hoc novissimo bello evidenti documento probavit. Sed de EMICI rtitudine bellica, quam in Gel-dricis Flandri cis Helveticis, Italicis bellis, duodecies iusto praesto fictor, toti Europae exhibuit, alibi plenius dicendum erit; nunc enim prima tantum quasi tyrocinia, quibus vigesimo tertio aetatis anno contra Turcas Ueteranorum Ductam gloriam aequavit, explicanda sunt. Evocaverat Turcos Comes Frangepantis adversus Emem cum Croati 3 praesidem, facilesque illi ad talia totam Provinciam inundarant rapinis Ubiq; omnia devastantes, quibus ut celerrime occurreretur, quindecim miliatum millia coacta sunt, iisque LMaximiliano unior hic Dux Brunsvicensis praefectus est, qui eo eventu conflixit, in superato hoste, fusis multis, fugatis reliquis, Caesari

illustris victoria, Croatiae libertas, tranquillitas, Erico in axima gloria cederet in Breviario rerum a Maximiliano gestarum, quod tabulis inscribi in in Aula Nova Oeni pontana suspendi fecit nepos ejus Ferdinandus I. haec N. IX. leguntur Turcarum in ens multitudo, quae in

Goatia 9Slamonia cuncta ferro, igne vasta erat, Ib- Iim ipsius auspiciis, ac aliorum ope nequicquam implorata,

inde ejecta. Recte quidem, foliis Maximiliani uJi

eiu, ac aliorum ope nequicquam implorata, ductu tamen, virtute, M prudentia militari ERICI Brunsvic Z Ly-neb. Ducis ista perpetrata sunt, Fuerunt sequentibus Caesaribus bella cum Turcis gravissima, imploratisque ab iis in subsidium Principiabus Imperii, nunquam quoque cessarunt nostri Duces cum aliis auxilia orditiaria ibmittere, non parum licet ipsi, fervente in Germania elicionis dissidio Hildesiens, Smalcaldiuoque bello,ac Brunsvicensi quoque, enervati.

36쪽

nervati Cum deinde aliquando Pax vel induciae hala-sent,sub Rudolpho II, Anno superioris seculi nonagesimo

tertio, Amtarathes, nulla tributi solvendi spe deliniendus, maximum bellum inchoavit, cui quidem ex omnibus haereditariis provinciis collectum exercitum pDosuit Caesar, simul tamen per Legatos, cum ad Reges Christianos, tum praecipue ad Principes Imperii missos, auxilia poposcit, nec frustra, magna ab his pecuniae imma, majori, quam unquam antehac, promissa. Non defuerunt quoque Principes, qui Ipsi , conscriptis milhi-hus, bello pro salute Reipublicae Christianae gerendo interesse studerent. Quos inter ex Ducibus Brunsvico-Lyneburgicis, AUGUSTUS, Senior dein dictus, Raaceburgensis Episcopus, Wilhelmi filius, Legionem equitum Caesari adduxit, trigoniique obsidionem masculd

Ursit, eamque invitus ejusdem cum multis Principibus consilii, aegerrime solvit. Nec intermisit aliquot annis elapsis, cum immanitatem Turcae, .m et UendOSejus, recepta Alba Regali progressus, vindicaturus cum aliis Christianis Caesar vires suas omnes ad Budam ex PU-gnandam converteret , alios iterum mille milites, una cum fratre suo TR I DERICO, adducere. Fuit illa opinpugnatio nobilis, anno secundo hujus seculi suscepta, supremo Duce Hermanno Christophoro uesWurmio, ipso dein Archi duce Matthia in Castra adveniente, e XPU- gnatIonemque omni ope Promovente, occUpato arti Pes o, licuitque Seremis mi Fratribus plurima observare, quid in bello artes, qui digniariae machinae, quid fortium virorum virtusi prudentia possent, Oper Umq; Pars magna ipsi fuerunt. Quo minia tamen generose caepta obsidio optatum eventum sortiretur , sortitudo

37쪽

obsessorum .sed potissimum anni incommodum tempuς, mense Septembri inchoante, aereque mutabiliri inclemente, operibus iue bellicis pariter,i gelido sub Iove

manentibus copiis inimico secit, urbemque deserere coegit. Nec minus ex altera stirpe olfenbuitelensi magnus Princeps I ENRICVS IVLIVS, fratribus Augustis UDOLPHO MATTHIAE maxime carus,&o prudentiam meritaque aestimatissimus, obsequium suum dissicillimis illis temporibus probaturus, auxiliares copias suas in Ungariam misit, mille equitum, latis mille Peditum, easque tres menses suo stipendi aluit. Sic igitur,tot seculis, ad usque Patrum nostrorum memoriam, semper Brunsvicensium MLyneburgensium Duces iis se bellis miscuerunt, illiusque gloriae partem

habere voluerunt , quae ex Christi nominis sanctique cultus propagatione Sc defensione nascitur. Neque vero minor Ducum, qui vel nostra memoria vixerunt, vel hodieque terras has feliciter regunt, ardor observatur: nec sacra illa cum aliis quibusdam Principibus aemu

latio cessat, sed deficientibus in vicinia infidelibus, tuto

satis a Septentrione latere, ad Orientem conversi, Turco rum vim infringere, illorumque conatibus obicem ponere annituntur Laudandis tanto magis hodie Principum contra illos expeditionibus , quanto dissicilius omnes illae olim in Palaestinam susceptae excusantur. Si enim justa lance rem perpendimus, Romani quidem Pontifices, quorum in Christiano orbe maxima erat auctoritas, vitae aeternae praemium illis proponebant, qui sacro bello initiandi cruce signarentur, idque non tantum ipse Principibus inculcabat, sed per emissarios su-

38쪽

os, homines devotos, monachos, eremitasque vulgo passim praedicari faciebant, incredibili hinc multitudine confluentes: non tamen bellorum illorum justitia ita manifesta est, quin potius superstitiosum innullius momenti videtur, dicere, terras illas, quas Clim suis cuna hulis: suae in his terris morae, sanctissimae vitae suae a Christianis nunquam satis aestimandae morti suo sepulcro; gloriosae non minus, quam proficuae nobis resurrectionis in coelum ascensioni, certo Mnobis non penetrando consilio destinavit CHR IS TU S,illas, inquam, terras eripiendas esse, vivi armis, Possestribus suis, qui Christum non agnoscunt, Momnem ejus doctrinam ludibrio habent, cum nullum hujus rei atro habeamus mandatum, idem vero jubeat wrecta ratio suadeat, suum cuique relinquendum esse. Tantum sanesabest, ut quis coelum mereri tali sacra ad recuperandam Palaestinam militia possit, ut merito pius quisque Se prudens dubitet, an salva conscientia arma sumere contra illos

rossit, qui nihil sui possident,id quibus nulla injuria

acessitus Horret penE animus cogitare illa bella Chri stianorum, per ducentos annos in Oriente nulla usta de causa gesta, tanta cum sanguinis ab Utraque parte effusione, tot myriadum miserabili interitu, Eo nunquam feresarmis illis benedicente, impietate etiam passim in ter ipsum piae M sacrae militiae nomen transparente. In Occidente, quoniam h Barbaris illis gentibus, in ali eanas terras sese effundentibus , semper Christianis erat metuendum, alia videbatur ratio, suscipiendi contra ianitimos belli defendendorumque finium imposita quasi necessitate. Et sic quoque laudanda Pontificum Roma. narum, Postremorum seculorum, consilia Z conatus,

39쪽

qui Saracenorum D Turcorum observantes progressias,iexspectare noluerunt, donec Tiberi appropinquarent,&Capitolio sed mature avertere ab talia , concitatis contra eos Christianis Regibus, voluerunt Laudandi hoc nomine cum alii Pontifices, qui sub Imperio Friderici Ilis Maximiliani Lid egerunt, tum maxim E ante

hos centum annos, Pius . quila ipse cum Philippo Rege Hispaniae Venetisque belli contra Turcas gerendi societatem ni t aliosque Principes Christianos, non Imperatorem tantum, M Galliae, Lusitaniaeque, sed etiam Pers. rum, Ethiopum, M Arabiae Felicis Reges & Mosco-

vitaium Magnum Ducem Genuensemque Rempubl. 1t Melitenses Equites, ad bellum terra marique contra Turcam gerendu incitavit, missis cum legatis,tum liti ris, quae insigni gravitate M Zelo scriptae supersunt Plane,

ut hodie Innocentius XI. Pont. Max. nulli operae Parcit,

nec thesauris suis, ut Christianorum Regum adunatis viribus, Turcae potentiam ita frangat, quo molestus esse vicinis suis desinat, de turbanda talia Christianoq; orbe cogitationes suscipere nequeat. Cum enim Mahu- metani bellum inChristianos semper licitum esse,&in illo militantes aeterna praemia mereri credant, Imperato res Ottomannici dominandi & imperii extendendi quoq; cupidi, militem paratum, numerosum ad manum habeant, quis prudentior non vicino Principe, qui Zevestia possit nocere, metuat sibi' vera nunquam inter potentesti in validos, sed simulata tantum, quiete. Quis non de eo in ordinem redisendo cogitationes prudenter maturessuscipiat Θ Quis porro, solis illum Venetis. tque Hungariae excidium Putet servitutemque mina rire quis non potius cum Poeta:

40쪽

ltis adi

ibi. tra

Atque ade. hos quos si vineas, nihil abore

credat,

ctui omnem Hesperiam penitusia bub

mittat.

Et mare , quod Dpra teneant, quo ινι asiuit

infra . Quod si sorte interdum necessitate cogente pacis aut indu clarum se subjiciat legibus, de extirpanda tamen Christiana sente nunquam non cogitationes suscipit, D proinde illi quidem, quibus vicinus est immanissimus hostis, magis, quod metuant, habent, non minus tamen remotiores alii,

exemplo lysiis in Polyphemi antro, ultimi quidem in ordine, sed devorandi tamen. Cum igitur ante hos duosis viginti annos totis viribus Hungariae regno incumberet crudelissimus hostis, iam capto Neuheuselio, vastis cogitationibus de Danubio ad ostium usque suum subjungando, Si vastanda Germania, indulgeret, Duces Brunsvico-Lyneburgici AUGUSTUS, CHRISTI ANUS LUDO VICUS,M GEORGlUS KID HELM US, periculum imminens aequa lance perpendentes, communicato cum conjunctis, ex Francosuriensi faedere, Principibus consilio, viribus, septem Legionum exercitum simul, Duce supremo Comite OLFGANGOIuLLO HOHEN LOIo miserunt, omni bellico appara-xu instructissimum, qui cum alibi, tum imprimis, in illoma imo praelio ad S. Gothardum i Aug. die 166 . taci- Da ter