Tabulae de schematibus et tropis Petri Mosellani. In Rhetorica Philippi Melanchthonis. In Erasmi Roterodami libellum De duplici copia

발행: 1542년

분량: 69페이지

출처: archive.org

분류: 연설

11쪽

s N HOS EL NT . aulae:quo modo Lucretius in libris de R erum natura genitivos serme semper in prima Arma ex

tulit.

Emm λοι*κ Episynaloephe, Conglutinatio duarum syllabarum in unam, contraria 6 ιμ--σει: vi, Fixerit arripidem cervam, pro aeripedem. Virgilius Georg.3. Σαυαλοι φη Synaloephe, Deletio, quum vide-tieet duabus vocalibus concurreribus,prior qua si deletur: Vt,

Carthas Italiam contra Tyberinaque longe .pro Carthago Italiam.AEneidos primo. xx Ecthlipsis, Elisio quaedam vocalium

cum consonantibus aspere concurrentium: vi; Nullum ille dc terris iactatus & alto. Quem versum dum metiris,dicere oportet,Mult' ili' & te ris iactatus & alto. At s&σις Antithesis, siue commodiore ver bo HM ιχον antistoechon, quum litera pro ii cera ponitur: Olli subridens nominum sator a que deoru: pro illi. Virgilius Maro suae epima primo. Μετα&Gς Metathesis, Transpositio quae--ἡ uam 'literarum , ut quod Timbre dixit Uoeta 2 in decimo pro Τimber. In quo ΜεταπλασμιωMetaplasmo, mirum quam sint audaces poetae

Graci.

Adiiciunt quidam ex Diomede παρμα ἐν s&κω , id est immutationem praepositio

num,quae nobis non tam μιεταπλασμος quam

12쪽

i se NEHATA ET TROPE σολοικισμου species videri solet. Verum hoc loco memineris lector, non ubique metaplasmo locum esse, imo non idem in locu Iari & paruo opere licebit, quod priscis illis iniusta & sublimis argumenti poesi condonatum est. Quare Horatianum illud semper in animo& pectore habeas, Tantum opere in magno fas esse obrepere somnum . Neque statim imitadum proponas, quicquid usqua concessum inueneris.

FIGURA L O cvTr o N I s, Ratio est quaedam locutionis compositione novata. 'Prolepsis, Zeugma,

Hypoeteuxis, Syllepsis, Anadiplosis, Anaphora, Epanalepsis, Epizeuxis,

Paronomasia, Schesis Onomaton. Paroemion, Homoeoteleuton, Homoeoptoton, Polyptoton,

Irmus, Endiadis, Hypallage, Prosopopoeia, iAnthypophora, Aposiopesis, Climax, Polysyndeton, . Asyndeton, Antimetabole. Prolepsis, id est Praesumptio re

rum summaria, quae deinceps particularius e narratur: vi, Interea reges, ingenti mole Latinus

Quadriiugo invehitur curru, bigis it Turnus in Cuius

tur species:

13쪽

albis .virgilius .. Σῆμ- Zeugma, quu diuersae clausulae univerbo tribuuntur.

verbum clausulis praeponitur: ut Cicero, vicit pudorem libido , timorem audacia, rationem a

mentia.

Μεσό wγμα Mesezeugma, quum in clausularum medio verbum collocatur. Cuius speciosum exemplum extat apud Maronem AEneid.3, Τroiugena interpres diuum, qui numina Phoebi, Qui tripodas, Clarii lauros, qui sydera sentis, Et volucrum linguas & praepetis omina pennae. Hic, s E N et I s, & praecedentes & sequentes nectit clausulas.

Η ευγμα Hyporeuma, Subinctio, quu verisbum subiungitur in fine. Cicero in Catilinam, Nihilne te nocturnum praesidium palatii, nihil urbis vigiliae, nihil timor populi, nihil concursus bonorum omnium, ninil hic munitissimus habendi senatus locus, nihil horum ora vultuiaque mouerunt

Hypseuxis, figura superiori co traria, quit diuersae clausulae singulis verbis redduntur: ut Regem adit, & regi memorat nomόnque genusque, AEneidos octavo. syllepsis, Conglutinata conceptio,

14쪽

s cHEMAet A E ae et R o P T. quoties diuersi numeri clausulae uno clauduntur verbo .Virgilius in primo, -hic illius arma,

Hic currus fuit. .

A -c τις Anadiplosis, Reduplicatio, quuvltima prioris versus dictio,insequentis principio iteratur.Maro in io, -sequitur pulcherrimus Astur, Astur equo fidens. Αναψορή Anaphora, Relatio eiusdem videlicet verbi per principia plurimorum versuum. Horatius Odarum secundo, Otium diuos rogat in patenti, otium bello furiosa Thrace, otium Medi pharetra decori. E panalepsis, au thore Donato naDiomedes reclamat)quum eadem dictio versum& incipit & claudit: vi, Multa super Priamo rogitans, super Hectore multa.AEneid. r.

verbi line aliqua Interstitione, maiorIs vehemen

tiae Fratia Qua ratione serme & superiores fiunt replicationes. Virgilius in non Me me, adsum, qui feci. Προονο μορσια Agnominatio Latiner dicitur, quum iucunda quaeda vocum fit collusio, signi-ncatu tamen diuerso. Terentius in Andria, Nam incceptio est amentium, haud amantium. Σχέεις ὀνοια in Schesis Onomaton, id, est Nominum habitus quidam , quoties verborum multitudo eodem copulandi habitu coaceruatur. ut hoc apud Poetam, Marsa manu,

15쪽

ii h M o s v L L AN r. Peligna cohors, festina virum vis. Ucx posμιον Paroemium, Assimile,quoties mutita verba ab eodem incipientia elemento,ex ordine collocatur: ut, O Tite tute Tati, tibi tanta tyranne tulisti. Ennius,citate Prisciano libro duodecimo.

Homoeoteleuton P quum ta imiliter vel dictiones, vel sententiae finiuntur. Ennius, ut citat Diomedes. Eos deduci, evehi, quam deseri malui. Qua figura apud Graecos insignis est Isocrates./ c μοιο mr ν Homoeoptoton, quum eode casu ii tenore clausula terminatur: ut est apud Sal- Iustium, Maximis ducibus, fortibus,strenuIsqueo ministris. εΠολi mrto: ν Polyptoton, multitudo casuu varietate distincta. ut AEneidos quarto, Littora littoribus contraria, fluctibus undas Imprecor, arma armis pugnent ipsique nepotes. Ei ς Irmus, Series est orationis, eode filo ad

clausulam usque protensa: Vr,.. Principio caelum ac terras, camposque liquetes.

Lucentemque globum lunae, Titaniaque astra Spiritus intus alit.AEneidos septimo. gνδιο δις Endiadis, Figura, quum fixu in mobile soluitur: ut Per famam ac populum:pro Per - famosum populum,dixit Poeta. se Hypallage, Est quoties oratio con uerso recit ordine effertur: ut, Dare classibus Austro stros .pro, Dare classes Austris.Virgilius.

16쪽

sc HEMATA E et TROPI. 33Prosopopoeia, Personarum s-ctio, nimirum quum rebus mutis sermo tribui tur. In qua quanquam poetae multum sibi pe mittunt , tamen & oratores usurpant, ut Ct 'cero in Catilinam patriae sermonem accom

modat.

δενὶ χpo, Anthypophora, Quu tacite occurrimus qua tioni, quam figuram & poetae &oratores in usu habent, quorum exempla referreo nimis hic longum esset. Α-ιίπισις Apofiopesis, quam Cicero reti- centiam appellat, quum per iram vel indigna-

tionem, orationis partem reticemus: Quos ego, sed motos praestat componere fluctus .iacet enim Puniam.

κώμιαἱ Climax interprete Tullio, grada

tio, quoties ab eo verbo quo sensus superior claudebatur , inserior incipit : ac deinceps hoc modo quasi per gradus ascendit. Cuius aptissimum exemplum extat apud Homerum Iliados c, de sceptro ab Ioue in Agamemnonemvsque deducto. Sed & Virgiliui in Bucolicis, Torva leama lupum sequitur, lupus ipse capellam. Et alia. Πολυσυνδετον Polysyndeton, Structura multis nexa coniunctionibus: vr, - Athamasque,

Thoasque, Pelidetque Neoptolemus, primunque Machaon. AEneidos secundo. Α-λτον Asyndeton, Superiori contraria, quum structura vinculis caret, Abiit, excessit,

17쪽

P. M o s T L L A N treuast,erupit. Tullius in Catilinam. Ferte eitI flammas, date vela, impellite remos. AEneidos

quarto.

ter figuras resertur, quam Latine contramutationem vertere posses: v Non vivo ut edam, sed edo ut vivam: inquit Cato.Reliquae figurae, quas Fabius ex multis Graecis curiole satis conue tit, impraesentiarum adscribere non est animust partim quod Grammaticum artificium excedant, partim quod insigniores congerere latum nostrum est institutum.

FIGvRA co NITRVCTI ONIS, EIUSQ UE PARTES. FIGURA constructionis, quae in syntaxi vulgarem rationem excedit.

'Prolepsis, Zeugma, Cuius species stat: γ Syllepsis, Euocatio,

L . Appositio.

Prolepsis, Praesumptio totius,cuius parres ad unam proprietatem postea referunturivi, Milites pugnansiunus in hostem, alter in pa

triam.

Σμόλα, Zeugma, quoties una proprietas diuersis subiectis tribuitur, uni prius, alteri posterius, ita tamen ut viciniori respondeat: vi, Ego& tu scribis.

18쪽

Σi,Mκμς syllepsis, Conceptio, quum dignius

attrahit minus dignum: quae ambo tamen ad v- nam proprietatem referentur, ut digniori respondeat:ur, Ego & m scribimus. Euocatio, quoties prima vel secunda persona tertiam quas euocat: vi, Ego Virgilius, cano: quanquam hoc loco mea sententia Virgilius, noram tertiae quam primae personae est. Appositio est, quit duo fixa vel plura sine copu-l nectuntur: ut, Ignavum fucos pecus a praesepibus arcent, Virgilius primo AEneidos. Formosum pastor Corydon ardebat Alexim Delicias domini. Idem in Bucolicis. Nonnulli recentiores literatores αυ κόγχω synecdochen addunt, quae tum fit, quum LMκνι ονας AEthiops albus dentes dicimus: &vt Virgilius, Nuda genu, quod Ulixiquὐ ce

tum est. v I T I v Μ.

Schematis pars secunda. v ITIVΜ in oratione quasi error quidam. qui etsi poetis condonatur, in prosa tamen int Ierabilis est. Obscurum, Cuius Species sunt: γ Inordinatum;

Barbarum. OBscvRuri Ervs Q VE PARTE fobscurum, quum vel verborur il structurae

vitio obscuritas quaedam induci

19쪽

is P. Ho s LANT, Acyron, Pleonasmos,

. Periitalogia, Tautologia, Cuius partes habentur: Homoeobogia,

Amphibologia, Eetipsis,

- Periergia. Axυρον Acyron, Improprietas, quum dictio munime propriae significationis orationi ceu nubes inducitur.Terentius, Nam quod tu speras, pro pulsabo facile . Speras pro times . quomodo &Graeci suum ἐλ usurpant. Πλεονασμος Pleonasmos, Fit quoties inquit Fabius superuacuis verbis oneratur oratio: ut Vidi meis oculis. Satis est enim,vidi. Sic ore t cuta est.AEneidos primo. Πευ-λομα Perissologia, Fit quum sente

tia aliqua sine pondere rerum adiicitur: ut Liuius in octauo ab Urbe condita, Legati non impetrata pace, retro domum, Unde Venerant, re uersi sunt. Tem λογα Τautologia, Eiusdem verbi aut sermonis iteratio.cui vitio etiam Ciceronem obnoxium notat Fabius, quod dixerit, Non solum

igitur illud iudieium iudicii simile Iudices non fuit. Quanuis casu diuerse Ηomoeologia, Peius vitium superiori,quum oratio undique sui similis nulla va- rietatis gratia leuat taedium, sed est tota coloris

20쪽

sen EMATA Eet T st o v r. Uunius. Cuius exemplum, ne nimis longum sit, impraesentiarum non ascribemus.

mirae vitio, viro verhum sit referendum dubitatur: quemadmodum Pyrrho oraculum respondit,Aio te AEacida Romanos vincere posse. Ille viri victoria promittatur, incertUm.

Eclipsis, Desectus,que ni fallor Fabius Minc ν vocat, quum sermoni aliquid deest quo minus plenus sit: vr, Italiam fato profugusi id est Ad. Egone illamξ quae mel quae nonξ In

Eunucho. .

xerim)operositas nimia in loquendo. Quod vitium aut idem, aut certe admodu affine ei quod ριακρολογέαν nominant, cum Fabius , tum Diomedes,Quum sermo, cultus gratia, longior fit quam oportet. Virgilius, Postera vix summos spargebat lumine montes Orta dies, quum primum alto se gurgite tollut Solis equi,lucemque elatis naribus efflant. Haec vitia quanquam fermer omnia a Diomede sub obscuro ceu genere comprehenduntur, non tamen ignoro multis aliter videri posse. Vivisi nobis in paruo discrimine ponetur.

NORD1NAT v Μ, quum vel ordo, vel digni tas verbis deest.

SEARCH

MENU NAVIGATION