Publi Vergili Maronis opera

발행: 1873년

분량: 350페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

11쪽

LECTORI.

DE hac mea opella non est cur multa dicam. VO-lueram certe textus Vergiliani roconsionem non ante emittere quam post absolutum illum cuius tertiam partem ante aliquot menses edidi commentarium: cum autem instaret redemptor, consultius tandem duxi ut quid possem ipse experirer quam ut alius minorem alius maiorem editionem iisdem scilicet auspiciis cur ret. Unde sactum est ut nonnullas lectiones admiserim quarum aut nunc poenitet aut posthac fortasse poenitebit. Verbi causa, re maturius PerpenSa, in Aen. lib. III. 6I4, nomine, in Aen. lib. VI. 332 animi pra serendum censeo, illic Medicet aliorumque codicum auctoritate, hic partim eiusdem Medicet auctoritate partim loci germani Aen. lib. X. 686, ubi codices potiores pro animi pugnant, testimonio permotus. Dolendum Sanchoe, neque tamen pluris aequo faciendum. Quippe ea est hodie textus Vergiliani conditio ut qui modica rei

criticae scientia instructus novam poetae recenSionem

instituere velit vix committere possit ut rem non seli- ' citer gerat, modo ne, ut nuper a non nemine laetumi est, in tanta librorum manuscriptorum copia aut suis .aut alienis coniecturis abutatur. Illud Vero optandum' ut ipsi codices, praesertim Romanus Palatinusque, diligentius excutiantur: id quod a doctissimo Ribbeckio

iamdudum exSpectamus.

12쪽

LECTORI. In hac, prout in maiore editi0no, Wagnori editioncm minorum ita secutus Sum ut Orthographiam quam vocant vix unquam, punctorum diStributionem rarius mutarem. In lectionibus oligendis meo Semper usus sum iudicio: quo tamen ossectum est ut textus evaderet Heinsiano non multum dissimilis. Quae nova ex codicibus intuli leviora sunt quam ut lectori festinanti quicquam morae saeiant. Itaque quaecunque do his rebus dicenda sint ea Omnia commentario reservavi. Si quis interim lectionum a nobis admiSSarum rationem quaerat, con8ulat velim apparatum criticum H niO-Wagnerianum. T;

13쪽

BUCOLICON

LIBER .

TITYRUS.

MELIBOEUS. TITYRUS.

M. TITYRE, tu Patulae recubans sub tegmine sagi Silvestrum tenui Musam meditaris avena; Nos patriae finis et dulcia linquimus arva: Nos patriam fugimus; tu, Tityre, lentus in umbra Formosam resonare doces Amaryllida silvas. T. O Meliboee, deus nobis haec Otia secit. ,, Namque erit ille mihi semper deus; illius ara in Saepe tener nostris ab ovilibus imbuet agnus. Ille meas errare boves, ut cernis, et ipSum Ludere, quae Vellem, calamo permisit agresti. 10M. Non equidem invideo; miror magis: undique totis Usque adeo turbatur agris. En, ipse capellas Protinus aeger ago; hanc etiam vix, Tityre, duco. Hic inter densas corylos modo namque gemellOS, Spem gregis, alii silice in nuda connixa reliquit. 15Saepe malum hoc nobis, At mens non laeva suisset, Do caelo tactas memini praedicere quereUS.

Saepe sinistra cava praedixit ab ilico cornix. Sed tamen, iste deus qui sit, da, Tityre, nobis. T. Urbem, quam dicunt Romam, Meliboee, putavi 20

Stultus ego huic nostrae Similem, quo Saepe Solemus Pastores ovium teneros depellere intus. Sic canibus catulos similis, sic matribus haedos N0ram, Sic parvi8 conponere magna Solebam. Verum haec tantum alias inter caput extulit urbes, 23

14쪽

2 P. VERGILI MARONIS Quantum lenta solent intΘr Viburna cupressi. M. Et quae tanta fuit R0mam tibi caussa videndi lM Libertas; quae Sera, tamen roSPexit inertem Uaudisti P08tquam tondenti barba cadebat . 'Respexit tamen, et long0 P0St temP0ro venit P0stquam n0s Amaryllis habet, Galatea reliquit. Namque, latebor enim, dum me Galatea tenebat Nec spes libertatis orat, nec cura Poeuli. Quamvis multa meis exiret Victima Saeptis, Pinguis et ingratae Premeretur caseus urbi N0u umquam gravis aere d0mum mihi dextra redibat M. Mirabar, quid maeSta deos, Amarylli, V0eare' Cui pendere sua Patereris in urb0re Poma Tityrus hinc aberat. IPS e te, Tityre, Pinus, Ipsi te sontes, ipsa haec arbusta Meabant. 'T. Quid faceremi nequo Servitio me exim licebat Nee tam praesentis utibi cognoscere div0s Hie illum vidi iuvenem, Melib000, qu0t annis Bis sen0s cui nostra dies altaria fumant. Hic mihi resp0nsum primus dedit ille petenti: Pascite, ut ante, b0Ves, Pueri, Submittite taui s.

M. Fortunate SeneX, ergo tua rura manebunt,

Et tibi magna satis, quamvis lapis Omnia nudus Limosoque palus obducat pascua iuncolNon insueta gravis temptabunt pabula betas, Nec mala vicini pecoris contagia laedent. Fortunate senex, hic, inter flumina nota Et sontis sacros, frigus captabis opacum lHinc tibi, quas semper, Vicino ab limite, saepes Hyblaeis apibus florem depasta salicti,

Saepe levi somnum suadebit inire Su8urro; Hinc alta sub rupe canet frondator ad auras; Nec tamen interea raucae, tua cura, Palumbes, Nee gemere aeria cessabit turtur ab ulmo. T. Ante leves ergo paseentur in aethere cervi, Et Dota destituent nudos in litore pisces, Ante, pererratis amborum finibus, eXSul Aut Ararim Parthus bibet, aut Germania Tigrini, Quam nostro illius labatur pectore voltus.

M. At nos hinc alii sitientis ibimus Afros,

15쪽

BUCOLICA. ECL. II. 3Pars Scythiam ct rapidum Cretae Veniemus OaTen, Et pellitus toto divisos orbo Britannos. En umquam patri08 longo post tempore finis, Pauperis et tuguri congeStum caeSΡite culmen, Post aliquot, mea regna Videns, mirabor aristas ' NImpius liaee tam culta novalia miles habebit lBarbarus has segetes t en, quo discordia civis Produxit miserosi en, quis consevimu8 agrosi Insere nunc, Meliboee, pir08, 90ne ordine Vitis. Ite meae, felix quondam pecus, ite capellae. 75 Non ego vos posthae, Viridi proiectus in antro, Dumosa pendere procul de rupe Videbo ;Carmina nulla canam; non, me PaSeente, capellae, Florentem cytisum et salices carpetiS amaras. V. Hic tamen hane mecum poteras requiescere noctem

Fronde super Viridi: sunt nobis mitia poma, SI Castaneae molles, ςt pressi copia lactis; Et iam summa procul villarum culmina sumant, Maioresque cadunt altis de montibus umbrae.

ALEXIS. F0RMOSUM pastor Corydon ardebat Alexim, Delicias domini, nec, quid speraret, habebat. Tantum inter densas, umbrosa cacumina, fagos Adsiduo veniebat. Ibi haec incondita solus Montibus et silvis studio iactabat inani: so crudelis Alexi, nihil mea carmina curas lNil nostri miserore i mori me denique eOges. Nunc etiam pecudes umbras et frigora captant; Nunc viridis etiam occultant spineta lacertos, Thestylis et rapido fessis messoribus aestu 10 Allia serpyllumque herbas contundit olentis. At mecum raucis, tua dum vestigia lustro, S0lo sub ardenti resonant arbusta cicadis.

Nonne fuit satius tristis Amaryllidis iras Atque superba pati fastidiat nonne Menalcan, 15 Quamvis ille niger, quamvis tu candidus esses l

16쪽

4 P. VERGILI MARONIS

O formose puer, nimium ne credo colori lAlba ligustra cadunt, vacuinia nigra leguntur. Despectus tibi sum, neo, qui Sim, quaeris, Alexi, Quam dives pecoris, nivei quam lactis abundaens; 20Millo meae Siculis errant in montibus agnae ;Lac mihi non aestate novum, non frigore defit. Canto, quae solitus, si quando armenta Vocabat, Amphion Dircaeus in Actaeo Aracmtho. Nec sum adeo informis: nuper me in litore vidi, 25 Cum placidum ventis staret mare; non ego D lmini Iudico te metuam, si numquam sallit imago. o tantum libeat modum tibi sordida rura Atque humilis habitare casas, et figere cervOS, Haedorumque gregem viridi compellere hibiscol so

Ioeum una in silvis imitabere Pana canendo. Pan primus calamos cera coniungere Pluris Instituit; Pan curat ovis oviumque agiStrOS.

Neu te poeniteat calamo trivisse labellum: Haec eadem ut sciret, quid non faciebat Amyntast MEst mihi disparibus septem compacta cicutiAFistula, Damoetas dono mihi quam dedit olim, Et dixit morions: Te nunc habet ista secundum, Dixit Dam00tas: invidit stultus Amyntas. Praeterea duo, nee tuta mihi valle reperti, 40 Capreoli, SparSis etiam nune pellibus albo, Bina die siccant ovis ubera; quos tibi servo. Iam pridem a me illos abducere Thestylis orat; Et faciet, quoniam sordent tibi munera nostra. Hue ades, O formose puer: tibi lilia plenis MEque Drunt Nymphae calathis; tibi candida Nais,

Ρallentis violas et Summa PapaVera carPenS, Narcissum et florem iungit bene olentis anethi ;Tum, casia atque aliis intexens suavibus herbis, Mollia luteola pingit vaccinia coltha. - ω Ipse ego cana legam tenera lanugine mala, Ca8taneaSque nuces, mea quas Amaryllis amabat; Addam cerea pruna : honos erit huic qu0que Pomo; Et Vos, O lauri, carpam, et te, ProXima myrto, Sic positae quoniam suavis miseetis odoreS. MRusticus es, Coryd0n: nec munera curat AleXis,

17쪽

5BUCOLICΛ. ECL. III. Nec, si muneribus certos, concedat Iollas.

IIcu, heu, quid Volui misero militi floribus austrum Perditus ot liquidis inmisi sontibus apros. Quom fugis, ah, demensi habitarunt di quoquo silvas

Dardaniusque Paris. Pallas, quas condidit arces, MIpsa colat; nobis placeant ante Omnia Silvae. Torva leaena lupum sequitur ; lupus ipse capellam; Florentem cytiAum Aequitur laSciva casella; bTo Corydon, o Alexi: trahit sua quemque Vol tas. ita Aspice, aratra iugo reserunt Sugpensa iuvenci, Et sol crescentis decedens duplicat umbras :Me tamen urit amor; quis enim modus adsit amori ΤAh, Corydon, Corydon, quae te dementia cepit lSemiputata tibi frondosa vitis in ulmo eSt.. 7'Quin tu aliquid saltem potius, quorum indiget HSUS, Viminibus mollique paras dotexere iuncolInvenies alium, si te hic fastidit, Alexim.

ECLOGA III.

M. DΙc mihi, Damoeta, ovium pecus' an Meliboei' D. Non, Verum Aegonis ; nuper mihi tradidit Aegon.M. Insolix o semper, ovis, pecust ipse Neaerium Dum laxet, ne, ne me Sibi praeferat illa, Veretur, Hic alienus ovis custos bis mulges in hora, SEt sucus pecori et lae subducitur regniS D. Parcius ista viris tamen obiicienda momento. Novimus, et qui te, transversa tuentibus hircis, Et quo sed fauiles Nymphas risore Siueello. M. Tum, credo, cum me arbustum videre Miconis 1o Atque mala vitis incidere falce novellas. D. Aut hic ad veteris fagos cum Daphnidis arcum Fregisti et calamos: quae tu, perverse Monesen,

Et, cum vidisti puero donata, dolebas,

M. Quid domini faciant, audent cum talia fures lNon ego tu Vidi Damonis, PeSSime, caprum

18쪽

6 P. VERGILI MARONIS

Excipere insidiis, multum latrante Lycisca 3 Et cum clamarem : Quo nunc so pr0ripit ille lTityre, c0go pecus; tu post carecta latebas. D. An mihi cantando victus non redderet illo, Quem mea carminibus meruisset fistula caprum lSi nescis, meus illo caper fuit; ct mihi Damon Ipse fatebatur ; sed reddere 9088e negabat. M. Cantando tu illum i aut umquam tibi fistula cura 25 Iuncta fuit i non tu in triviis, ind0cto, solebas Stridenti miserum stipula disperdere carmen lD. Vis ergo, inter nos, quid Ρ08Sit uterque, Vicissim

Experiamur' ego hanc vitulam-ne sorte recuSehBis venit ad mulctram, binos alit ubere latus- 20 Depono : tu dic, mecum quo pignore certeS. M. De grege non ausim quicquam deponere tecum: Est mihi namque domi patur, est iniusta noverea; Bisque die numerant ambo pecus, alter et haedos.

Verum, id quod multo tuto ipso lateboro maius, Insanire libet quoniam tibi, pocula ponam Fagina, caelatum divini opus Alcimedontis: Lenta quibus torno facili superaddita vitis Diffusos hodera vestit pallente corymbos. In medio duo signa, Conon, et-quis fuit alter, Descripsit radio totum qui gentibus orbem,

Noedum illis labra admovi, Sed condita SerVO. D. Et nobis illum Alcimedon duo pocula fecit, Et molli circum est ansas ampleXUS acantho, Orpheaque in medio posuit Silvasque sequenti S. Noedum illis labra admovi, Sed condita SerVO. Si ad vitulam spectas, nihil cSt, quod pocula laudes. M. Nunquam hodie effugies; Veniam, quocumque VOeariS. Audiat haec tantum-Vel qui Venit, eceo, Palaemon. 50 Essiciam posthac ne quemquam Voce laeeSSaS. D. Quin age, si quid habes, in me mora non Orit ulla, Neu quemquam fugio: tantum, Vicino Palaemon, Sensibus haec imis, res o8t non ParVa, re naS. P. Dicito, quandoquidem in molli consedimus herba. 55 Et nunc Omnis ager, nune omnis parturit arbos ;Nunc fr0ndent Silvae; nunc larm08i8Simus annus.

19쪽

BUCOLICA. ECL. III. IIncipo, Damoeta; tu deinde Sequere, Menalca. Alturnis dicetis; amant alterna Camenae. D. Ab Iove principium, Mu8ae ; IOVis omnia plena; 60 Illo colit torras; illi mea carmina Curae. M. Et mo Phoebus amat; Phoebo Sua Semper apud me Munera sunt, lauri et Sume rubens hyacinthus.

D. Malo mo Galatea petit, lasciva puella, Et fugit ad salicos, ct se cupit ante Videri. 65M. At mihi sese offert ultro, meus igni8, Amynta'

Notior ut iam sit canibus non Delia nostris. D. Parta meae Veneri sunt munera: namque notavi Ipse locum, aeriae quo congeSSere PalumbeS. M. Quod potui, puero SilveStri ex arbore lecta 70 Aurea mala decem miSi; cra8 altera mittam.

D. O quotiens et quae nobis Galatea locuta osti Partem aliquam, Venti, divom reseratis ad auris l M. Quid prodest, quod me ipse animo non SperniS, Amynta, Si, dum tu sectaris aproS, ego retia Servol 75 D. Phyllida mitte mihi: meus est natalis, Iolla; l Cum suetam vitula pro frugibus, ipSe Venit0.M. Phyllida amo ante alias; nam me discedere flevit, Et longum Formose, Vale, Vale, inquit, Iolla. D. 4 riste lupus stabulis, maturis frugibus imbres, 80 Arboribus venti, nobis Amaryllidis irae. M. Dulce satis humor, depulsis arbutus haedis, Lenta salix feto pecori, mihi solus Amyntas.

D. Pollio amat nostram, quamvi8 est ruStica, Mu8am: Pierides, vitulam lectori paSeite VeStro. 85M. Pollio et ipso facit noVa carmina: Dascite taurum,

Iam c0rnu petat et pedibus qui spargat arenam. D. Qui te, Pollio, amat, Veniat, quo te quoque gaudet; Molla fluunt illi, ferat et rubus a Sper umomum. M Qui Bavium non odit, amet tua carmina, MaeVi, Atque illum iungat vulpes et mulgeat hircos. D. Qui logitis floros et humi nascentia Dagn, Frigidus, o pueri, fugite hinc, latet anguis in herba.

M. Parcite, OVes, nimium procedere: non bene ripae Creditur; ipse aries etiam nunc Vellera Siceat. 95 D. Tityre, pascentis a flumino reice capellas: Ipse ubi tompus orit, omnis in sonte lavabo.

20쪽

i P. VERGILI MARONIS M. Cogite ovis, pueri; Si lac praeceperit aestus Ut nuper, frustra pre88abimus ubera palmis. D. Heu, heu, quam pingui macer est mihi taurus in ervolIdem amor exitium pecori DeeOriSque magistro. 101M. His certe neque amor cau8Sa eSt; ViX Ossibus haerent. Nescio quis teneros Oculi18 mihi fascinat agnos.

D. Dic, quibus in terri8-et eris mihi magnus Apollo

Tris pateat caeli Spatium non ampliuS ulnaS. 105M. Dic, quibus in terris inscripti nomina rogum Nascantur floros, ct Phyllida solus habet . . Non Π0Strum inter VOS tanta S conponere lites. Et vitula tu dignus, et hic, ut qui8quis amores Aut metuet dulcis, aut eXPerietur amarOS. H0 Claudite iam rivos, pueri: Sat prata biberunt

POLLIO.S10ELIDEL Musae, paulo maiora canamus lNon omnis arbusta iuvant humilesque myricae; Si canimus silvas, silvae Sint Consule dignae. Ultima Cymaei venit iam carminis aeta8; Magnus ab integro saeclorum naScitur ordo. 5 Iam redit et Virgo, redeunt Saturnia regna; Iam nova Progenie8 caelo demittitur alto. Tu modo nascenti puero, quo ferrea primum Desinet ac toto Surget gens aurea mundo, Casta favo Lucina: tuus iam regnat Apollo. 10

Teque adeo decus hoc aevi, te Consule, inibit, Pollio, et incipient magni procedere menSOS; To duce, Si qua manent sceleris Vestigia nostri, Inrita perpetua solvont formidine terras. Ille deum vitam accipiet divisque videbit 15 Permixtos heroas et ipso videbitur illis, Pacatumque reget patriis virtutibus Orbem. At tibi prima, puer, nullo munuscula Cultu Errantis hederas passim cum bacchare tellus Mixtaque ridenti colocasia fundet acantho. 20 Ipsae lacte domum reserent distenta capellae

SEARCH

MENU NAVIGATION