장음표시 사용
21쪽
iri bonum & malum, justum & iniquum , validum di invalidum. plaque ipsi suis agari dicit distinctionem Maraui. antea adduerim,
cum in ea. aeque ac Carpa. in hac sua distinctione, contra Logicinrum regulas peccet. Membra enim divisionis a se invicem disjuncta & seposita, ita tamen comparata esse debent, ut cum toto conveniant, cum eoque reciprocari pollint, alioquin evertunt naturam di isi. 'aeterea urget inueh. Carpetovium voluisse processum substantialibus Juris N. & G. destitutum constituere, a quo
omne jus abhorret, cum ordinis neglectus ac praepolleratio vitiet actum & sententiam,c.aa. de Rescri in quocunque processu,etiam summario, maxime si sine legitima eognitione aut probatione lata sit. RVibach. inProc. tra. de Nisit. Sent. n. as. V seqq. Unde prono alveo suere censet, quod processus irregularis sine lege Ec x Diione , sub titulo dc colore aequitatis fictae, in Justitiae perniciem e cogitatus sit , cum tamen correctiones LL. in Omni interpretati raritandae, nec jura, tot vigiliis composita, iterum pro placito hi terpretum tollenda sint. Mesamobrem prae luamitori observa Maiam seu proin, quam CarpeoP. pro ratione principali stipponit, nec se, nec alios unquam audivisse, &,s alicubi locorum irrepserit, eam, s) tanquam irrationabilem & suspectam, rursus eliminandam esse docet, dum vel ipse Carpa. haud diffiteatur, judices saepius
hoc mantello errata sua tegere, nec ad rem facere putat, quod Ca
prov. de Justitiae observatione annectit; siquidem si Judices , tali .rdine tumultuarie procedendo, in Non iniquam sed iustam aliis uando inciderint sententiam, id valde per accidens fieri & meri - is sortuiti esse , juxta notissmum illud νeri verbium : eiu blino
6. io. Ulterius G monstroso huic, uti id appellat, judicio. vel ipsam judicii definitionem opponit, quod sti . sit legitima rei
sontroversae apud iudicem tractatio, quae irregularitati omni &tumultuariae trabandi rationi contrariatur . atque insanabilem ejusdem nullitatem arguit, idque in tantum , ut ne consensu quisdem vel eonventione partium convalidari possit , hactenus scit. ut valeat tanquam sententia, quamvis nihil obste ,quo minus in vim pacti&conventionis comprobari possit. Ant. Gabr. ι a. Gηα Coni- muri. tu. de Sent. concl. 2. n. o. Neque iterum nullitatem hane
sanare videtur, quod de Justitia sbservatione annectit Carpa. siquidem iudex jus M Justitiam xunc demum administrare censetur.
22쪽
quando Iuris ordine servato procedit, & litigatores emissiue merita explicantes patienter audit,L. Iudico. o. cum th. seq. C. de Daminime vero quando, ordine udiciario non servato, decernitArgumento eorum,quae notat Gissi inL.Iustas'. deinquir. vel amitt. pH E. Periculum morae ut evitetur 5 protractio litium, non statim 8 hunc tumultuarium procedendi modum salvare se cindit Olare. m. sub hoc praetex, imperitis judicibus, propriis etiam affectrubus in quocunq;. processu ad praecipitantiam inclinantibus, pejori exemplo calcar quasi addatur, atque laveatur praecipitantiae, quae tamen noverca Iustitiae & plena periculi res est. Non dissitetur
quidem, quoties periculum ex mora extimescendum est, toties posse a regulis Iuris communis recedi. per Ly. st D.demmop. e. quin & partes contra naturam transactionis ad concordiam eo
pelli , si vel timor subsit scandali. aut ne ad arina confugiant, aut si articulus controversus ita sit de apicibus juris,&adeo subtilis, ut. propter opiniones ex utraque parte militantes, causam potius componere , quam judicis eognitioni subjicere expediat. Card. T A.
Lit. C. concl. - . n. y. Non tamen tali casu mox novum, uidem
ejusmodi irmandum esse censet judicium in quo ne summaria dia quidem procedendi ratio invenitur : eum, nullus plane pro-eessus, sive eum summarium ,sive alio quocunque nomine indicare velimus solo momentaneo propter periculum armorum excepto salva Justitiae di Juris Divini ac Nat. ratione, absque eorundem Iae die contractivis exerceri, & celerius cxpediri possit, ac eo modo,. quem, in notissima pariter ac in omnibus bene constitutiνjudiciis approbata ciem. Saepe. a. de V. S. salutariter praescriptum legimus. His addit c. carpaoviam in excusando sito processu divertis quidem uti verbis, unum tamen idemq; proponere, imo id, quod probat, excusare, quod prohiber, Permittere, & quod permittit,. prohibere. ut hac ratione non cauta cognitioni re decisoni legitimae, sed casui potius pro amico locum Iulinquat, cum tamen iei mus, hos castis magis esse pro diabolis, testi Ihesaur. decis D. n. a
'ii. Denique si vi ad exempla hujus judicii irregularis a
carpaον. adducta in dec. r. qu. a. ita respondet Olde π. quod prius, nempe mos a subditis mulctans per processum tumultuarium extorquendi, observantia seri,in qua selandat,ςonfirmari nequeat,
cum aes non bonae consuetudo nulli juri mesctirat, etsi longissimum
23쪽
mum intercesserit te: us. Melius itaq; fuisset,s carpaov. malum istam morem,etiam a semetipso improbatum, potius extetmina: lat, quam sua autoritate comprobasset; Ratione ponerioris autem extempli,scit. contumaciae subditoruin, Nobilibus servitia praestare renuentium , pro .coloranda sua opinione citasse quidem. carprov. xextus & DD. , s)d ad hunc casum S processum tumulinarium male applicatos; quin potius distinguendum esse: Ani subditi ad servitia indubitate sint obstricti, an non Z ut in ala nullo opus u processu, sed operas debitas praestare recusantes . captis pignor,hus , mules a Nel incarceratione, ad obedientiam, secundum loco- rum consuetudinem, adigi possint; hoc autem non per processum tumultuarium , sed potius per sumientem causae cognitionem,' contra subditos recusantes procedendum sit , mina plures denti casus, quibus Domini suos subditos ad operas non debita . & insinlitas compellere solent. Valde ergo miratur.Olatho . quid overit
carpaου. potentioribus, contra quos utplurimum multat praeturiatio' iuris, & qui subinde sum; deo; habent, quid de servitiis subdit
rum juractatuant, nova&suspecta sui tumidivarii processus arma sub Jostitiae praetextu, contra misellos rusticos subiministrare, &me Verbulo quidem attingere , quomodo illis subveniendum sit. Haec in synopsi quasi sunt, quae operosius ad hunc Processum impugnandum Oiae op. adducit. ia. Sane, quaenam tandem in hoc controveritarum gene e probanda sit sententia, non adeo in proclivi esse videtur, dum praxeos, praecipue Saxonicae, peritissimus Interpres Carpetob. eit, pro quo, perinde ut pro aliis DD. de consuetudine testantibus, probabilis militat praesumtio, per doctrinam Mascard. vol. . con L 26. Baebori ad Treatl. voL L dis'. r. th. 9. t. H. cui non parum suffraga-gatur, quod hujus sui judicii celeriorem Justitiae administrati
nem unicum constituat scopum: Contra vero tumultuaria ista procedendi ratio vel solo hoc nomine se suspectam reddit, ut taceamus, quod Carprov. utatur verbis, partim ambiguis, patum etiam generalioribus, primo intuitu non satis indicantibus , an sub illa milam&necessariam cognitionem cbmprehendat,an vero eandem excludat, ut vel maxime propterea pro figmento haberi possit. juxta ipsum cordati JOh m. Brum: ann. effatum, qui in Proci Civ.
. n. r. n. 23. sequentibus utitiirxerbis: Prammen autem tictor
24쪽
tot. Quia tamen credendum viae est. optimo JCto carpant is
eam excidisse, aut in mentem veni: Ie sententiam, quae rationi Naturali aut analogiae Iuris plane contrariatur; Ideo negotium illud adhuc paulo penitius considerabimus, praesertim cum non Omnia. quae ab Olde π. adducta sunt argumenta, quod tamen pace JCti hujus excellentilliin cujus autoritatem seinper veneramur, dictuni esse volumus ita comparata esse videantur, ut nihil exte , quod ipsis reponi queat.' s. 13. Ne tamen in incerto vagemur. duabus totum id, quod controversum est, tractabimus quaestionibus, quarum prima est:
M Processin, qui compendictor summario est, hoci restet u irregularis et Mari potest, detur is racipat ' Altera vero: An is, quem Carnov. xi . . lac. prcscripsis, ac xon solam irregularem, sed etiam subinde tumultu. arium appellavis , Mi his vocabulis fraonynorum loco omest . pro jam antea moniumWoro tali t habenam Prior quaestio se ipsam facile
ex hac nostraDissertatione resolvet.Demonstravimus enim in Sedis.
. rvici utrumque Processum, ordinarium & summarium, a juris: positivi determinatione dependere, de iure vero Naturali oullum peculiarem in causis procedendi modum praescripuim extari , sed rationem solum naturatum exigere. ui susticiens pro cujusque ne tit indole & natura, adhibeatur causae cornitio, quae tamen pro cuiusque causae qualitate variat, vid. supra Sest. 1. .r6. ubi ostendimus, species diversas Processus summarii, & quod, secundum diversitatem objectorum atque finis differatu, modoque exactam cognitionem requiram, modo in summaria ac breviori subsistant. Neque enim diffiteri possumus varia subinde cccurrere nepotia.. quae vel nonop habent exactiori cognitione,vel, etsi prolixiorem tractandi requirerent modum , tamen ob concurrentes circumstantias, compendiosiori cognosci lc decidi debent via. inter quae praecipue eminent causae, speciali ori nomine disciplinares di Etae, quae processu, utplurimum simpliciori ac succinctiori, quam illo. quem alioquin causas summariis in clem. a. de V. S. praeseriptum le- simus , ne dicamus tumultuario, tractantur., quod illis, qui notitia rerum Academicarum pollent, haud ignorum esse potest. Ulut vero in harum tractatione saepius abusus intercedat dum iacta occurrentia magis sestinanter ac obiter cognoscinitur ; Attam n
rerum Academicarum & Scholasticarum istatum, non aliam, quam
25쪽
omnendiosam in musis his disciplinaribus procedendi rationem
perimitete , certissimum est; cum & Jus Civ. velit, ut in tali exta Magistratus contra filium contumacem, ex arbitrio patris, pro cedat . atque eam dicat sententiam, quam pater diei voluerit, pro in L et. C. de mi. P. I r. affatim monistrat.
ς ii Dissilendum praeterea haud est, quod o etiam ex illis,mue ad Processum summarium DD. requirunt, uritis vel alter ictus nonnunquam sine vitio nullitatis omitti possit, maxime vero dilutionum &terminorum a Jure vel statuto assignatorum spatium, iuramentum calumniae, & quandoque etiam citatio, si is, qui lamoraesens est, cognitioni causae se submittat, de quibus aliisque ad hane omissionem spectantibus post D D. a se allegatos, videri potest
Zang. de Excepi. p. r. c. a. n. g. Useq. quid Z quod, contra absentem quoque,ex capite contumaciae,processum in causa, maxime postlit. contes . continuari, ac sententiam serri posse. o l. 13. . a. C. delita.
de nun rc. 3o plusquam notissimum est. Accedit. quoa pro eessiis inordinatus, sive irregularis tolaretur. ubi de meritis ea eiam constat, are. ι . F. D. r. quia mei. c. . l. r. f. r. 1 quae Mat. sne Appellat. Mevi in p. r. uec. 177. num. s. Ex quibus omnibus latis liquere putamus, quod non solum a Superiore. sed etiam a cons-tudine processiis summarius coarctari, ae judici, praesertim inse- seriori, compendiosior procedendi ratio , vel permitti . vel ab eo peracta probari possit , modo sussicienti , pro qualitate negotii , cognitione non destituatur. Modus procedendi enim in causis summariis ita legibus ae moribus praescriptus non est,
ut Iudicis ἄλ--α & arbitrio niliis sit relictum, cum iissi it
cumbat , etiam in ordinario processu lites compendiose &σαυτεμ ις decidere. juxta l. 12. C. de P . & monita Schilter. Ex. ad X. 13
cui apposite & in termi is hactenus dicta comprobat, dum est. yx. 13. th. 3 docet. quod non QIum in causis exigui momenti, sed etiam in aliis gravioribus, judices inseriores tuto,& melio , cum conscientia, majorique cum laude, processu summario uti possint, .uam ibi ennibus iliis dilationibus, Lit. contestationibus, prohationibus, interi ocutionibus, aliisque aptiui s. de quibus aut Iu non. aut Recessus Imperii, aut Ordin. Provinc. disposuerimi, ' eque moribus genuini, Germaniae conveniens esse, in quorum
26쪽
praejudicium ac perniciem ordinarius, qui vocatur processus, a mλε . Qim Curiae Papalis introdisiis stat, quod & prae aliis omine. deIO. Rei p. Germ. evincit, neque habere dicit Schili. alteram partem, quod conqueratur, cum in secunda instantia penes Curias provinciales, & alia superiora Judicia, processus ordina rius ipsis adhuc integer maneat, tandem concludit: se meminisse hoc ipsum in pluribus provinciis & praefecturis, sicubi judicantium avaritia non prae- . valuit, feliciter observatum suisse. g. 3 s. Num vero Carpro vii processus irregularis, sive tumultuarius, ad hanc ipsam compendiosiorem tra landi viam reserriqueat 3 id posterioris est quaestionis, circa quam, si Oldehop. sequamur mentem, negativa omnino probanda esset, dum expresse asserit, Carpa. nobis obtrudere processum, qui omnibus processus substantialibus, etiam illis quae Jusis N. dc G. esse dicuntur, adeoque legitima causae cognitione caret. Sed enim vero hoc Carpet . nul- tibi asseruisse, verum eo ipso tantum duriorem sibi attraxisse vid mus cauum, quod, in describendo hoc processu,nonnunquam gen ratioribus utatur verbis. Attamen si ingenui verborum Carpeον. interpretes esse velimus, inveniemus sane, quod minime ejusmodi
intel tigat aut stipponat Irocessum , qui Juri N. & G. plane advertitur , sed talem potius, quem jam descripsimus , 'quive idcirco quod compendiosior sit summario, irregularis vocari potest, hocq;
arguunt verba ipsius accuratius in spem, atque idem bonae interpretationis resulae exigunt, praecipue, si conlideramus ea, citiae non solum de Muitate, qua hunc processum aeque ac consuetuatne niti
docet, sed insimul quoque de objecto, quod vel passum juris dubii,
qui nullam admittit moram , vel paupertatem esse dicit, proponit. Vel maxime autem ea, quae de eius fine , scit. justitia citius administranda,annectit, atque monet, cavendum esse, ne hoc mantello judices errata sua tegant. Ex quibus omnibus apparet, nihil eum
de tali asseruisse ac statuisse processu, qui Juri N. & G. repusne idque vel unicus finis, administratio scit. justitiae, evincit, quia de materia practica hic agitur, in qua principium demonstrandi res lariter petitur a fine , Iob. Ateide Disserti de Interpr. Pact. c. p. quo cmnit', non facile latere poterunt media , cum si finis sit norma mediorum, haec vero in processu sunt ea, quae substantialia ejus dicuntur, sive quae sertinent ad sussici tem cauis cognitionem, qui , - igitur
27쪽
lsitur vult finem, vult etiam media, quae ad eund&m sunt necest ria , quod in Carpa. pcoeessu tib servandi im est. Neutiquam enim defendere vult iudieri , qui hoc praetextu licentiam sibi sumunt. processum quemvis suo dirigere cerebro; sed illis solum veniam tribuit, qui, protractionem litium evitante causam cito decidunt, vel etiam, ob deficientem solidam juris cognitionem, inter decidere non pollunt. Ubi enim nec de actione, nee de proces i formando conuat judici, eum vix aliter, quam ex aequo & bono, secundum justitiam tamen, in materialibus decidere posse, ipse Carpeov. discit, atque sub hac hypothesi processum hunc suum in dicasteriis &collegiis JCtorum haud improbatum esse testatur. Quibus verbis idem innuit, quod jam antea ex Schili. adduximus: Compendiosi orem causas cognoscendi rationem in judiciis inferioribus non tantum subinde occurrere, sed & ad Rei p. felicitatem conducere. Hue pertinet, quod traditur passim a DI . Nullitates processius, in prima instantia commissas, in Curia suprema non este attendentis, modo 'de meritis causae & justitia liqueat. Vid. Ord. Cam. p. 3. m. 38. F.
sio Hispanorum defessias solennium judicium haud vitiare dicat
Farlad. a. Rer. quotid. c. 1ο. n. r. uuare exempla causarum, a Car .
adductarum, suppositis his terminis habilibus, hujus processus o jectum constituere possent. g. r6. Quae cum ita sint, nihil refragantur ea, quae ab olde π.contra hunc processum irregularem operosus deducta sunt. Ad io enim dubium fac sis est responsio, quod nihil intersit, utrum diviso haec judicii apud alios interpretes inveniatur, nec ne. Non enim omne, quod novum est, rejici debet, eo quod novum si, ne que a novo jure constituendo ad novam divinonem valet consequentia, sed sussicit, divisionem illam, ut demonstratum fuit, nolo repugnare analogiae jPris, hine negatur eam esse inutilem dc justitiae Gamnosam. ac propterea improbandam. Concedimus quidem , bene distinguentem bene docere, sed hic sterum disti endum inter divisionem artis & usus, & quod usus, tanquam rerum Magister, se re aliquid confirmet, quod artium regulis non adeo convenit, ut x variis divisionibus ab Interpretibus Juris relatis, probari posset, nisi prolixitatem evitare vllamus. Qua propter non tam Carpaου.
28쪽
i alta processum distinguit,quam potius. observantia edo flus, toti ita distinguere tradit. Quod Σ irregulare hoc judicium destituatur substantialibus Jur. N. & G. hoc est Κυναμον, & in quaestione, an unquam Carpa. tale supposuerit id quod hactenus ex ejus dem verbis negavimus, & quamvis contra Logicorum regulas pec care dicatur, non peccavit tamen contra regustas, si ita dicere cis
est uilis, quod modo monuimus. Unde porro ca) Olde op. d hilam se ipsum diluit, siquidem ex ipss Carpaου. verbis monstra vimus: illium ejusmodi arrocessum, qui legitima causae cognitione
caret, nunquam intendine, multo minus probasse. Eodem ima cadit, ouod sine legis ratione sit excogitatus, nec non s quod consuetudo talis irrationabilis & suspecta sit eliminanda. neque s Carpam. obest definitio judicii, cum & in hoc sito irregulari modo segitime procedat Judex, non quidem ratione solennium, sed ratione causae meritorum , quare improbari nequit, modo Justitiae administrationem, quam omnino intendio pro fine habeat, de quato dubio agitur. Interim periculum, qilou subest atq; protracito
litium nociva omnino hunc celeriorem & compendiosiorem tractandi modum talvare potest, maxime si eo obtineamus idem, quod alias longiori processu consequimur. Unde quoque in causis injuriarum judex partes ad transactionem & remissionem si inde cogere potest, si ex ea idem actor consequatur, quod ex acti ne institutas perat, aut sperare tanquam potvi. Me v. p. 3. dec. 22 nam. v. Quod igitur syὼ idem, quod improbat, excuset, aut quod Drohibet, permittat, id ex ejusdem verbis vix ac ne vix quidem probabitur , nec quod casibus pro amico locum relinquat. Denique
ci Q ad exempla ab OldeL . impugnata re uendemus: Nos jam
antea indicasse, ea, suppositis terminis habilibus, intelligenda esse, neque etiam aliter intelligi posse, juxta ipsam mentem Carpam. Quo circa cum privatim ac publice inite sit, quanto os discedi a controversis in quibusdam negotiis,' veluti in causis injuriarum, clisciplinaribus dc aliis atque coerceri contumaciam litigantium ac subditorum, judici quoque contra ordinem, nonnunquam ex causa ita id statuere permissum erit, arg. l. vlt. l . de Injur. ex Qua Anton. ab. lib. 'Cod. t. an. disio. recte insere, quod etiam ad oris vin-- ffae cupiditatem c lacere potuit, quo retpectu non omnis judi- . Cialis persecutio injuriae semper vacare peccato dicitur, sed ea tan-D a tui,
29쪽
luin, quae fitboni publici causa, absque libidine ulciscendi. Zital. ad
GDO. . c. r. ιδ. n. I. S Grol. eod. n. 13. g. 17. Ex quibus omnibus tandem satis abundeque liquere pu
Pro diversitate circumstantiarum,vel necessario vel utiliter adhiberi posse. Q ore etiam laborem nostrum, ejus explicationi impentsum , haud frustraneum esse speramus, B Lectorem insuavi rogitantes, ut hisce nostris Conatibus benigne . l. annuat. Interim i,
Ic Cieta doctum Te quot filium
Nostras ad oras mittit, M optimis Coronidem folertem apud Nos Addere vult studiis, Amice. Quas terra fruges Misnica severat, Has nostrum amoen5 largissuas sinu Maturat arvum, copiae bUbere Tu metis ipse cornu, Messem eccet gratans ominor indies optatiorem laudis adoream, Honoris in templo paratam, Multijugo meritam labore.
30쪽
I quis V Euli titulos anhelat OB Viri docti elogium. Dic necesse est, Codices mstat sime fine doctus
Fisus bie idem est tibi, Amice, simu :Id quia in nostra Specimen eat, a Editum firmat: nee enim fuisti
Gratular summo Tibi mese, mi hae precans pulcrae Themidos brabeum :Det Deus, possis Rufus beatam
Hisce Nobili atque praecIare doctoDN. Hur reRUsbo hactenus Auditori ac Fautori, depraei enti solidae Eruditionis Specimine gratulat i ,arii ri ud id ipsum .uprema Themidos brabea brevcum DEo excipiant, appreeari voluit
UT lites minuas N pressis iura mamitres Astraeae stabili junctus amicitia, Hoc precor hoc voveo: persas pertexere telam, pergenti tribuet praemia surum a Themis.