Expositio critica doctrinae quam Kantius de categoriis proposuit

발행: 1854년

분량: 44페이지

출처: archive.org

분류: 철학

11쪽

0ua disquisitio hoc modo instituitur. Intellectus eSt 0-gitandi facultas. Cogitare auleii nihil aliud est nisi reprae sentationes conjungere vel varia repraeSentalione uni gene ratiori supponere. Itaque ceterae omnes tinctiones intellectus ad judicia revocari possunt. Nam judici sunt unctiones unitatis inter repraesentationes. Judicundo enim pro directurepraeSentatione generaliorem aliquam, quae hanc atque ullas plures complectitur adhibemus. Quum igitur prop0sit uni habeamus, inquirere, num in unctione intellectus aliquid inve niamus, quod a priori in eo in Sit judiciu nobis considerandusunt. Ut autem invenimUS, Ormam, neque muleriam Sse id,

qu0d in inluendi sucultate a priori insit, ita etiam, ut id, quod in intellectu a pri0ri inest, inveniamus, judiciorum Orma profundamento disquis ili0nis p0 nemus. Judiciu autem Sub titulis quantitatis, qualitatis, relationis, m0dalitatis c0mprehendi p0s-Sunt. Invenimus haec judicia: l. uanii talis judiciu - 2. uultlutis judiciu universali ussit maliva particulariu negativa Singularia infinitu 3 relationis judiciu 4. 0dali latis judiciu categorica problematica hypotheticu SSertorica disjunctiva apodicticu Sed id agimus, ut puras noli 0nes inveniamuS, quibuS Objecta a pri0ri 0gitainus . tuque quaeritur, num illis formis judiciorum etiam illae n0liones a priori contineantur, quibuSobjectorum cognitio sit. Quo consilio utilius demonstrare studet, uncii0nem judicandi et eam unctionem, qua c0gnitio Objectorum sit, easdem esse; quapropter etiam hujus stinctionis m0dos sorinis judiciorum contineri. Ut illam sententiam de monstret antius tria distinguit, quibus cogniti essiciatur.

Primum requiritur varietas in in tu ili0ne pura, quae notionibus intellectus materiam praebet, sine qua inane Sunt. Deinde Rutem necessarium est, varia illa, ut χ0gnitio essiciatur, c0n-

12쪽

juligi quelit aclum antius Sytilli 'Sin 0ini nul liue varior unisTuthesis est iu iugi nutionis si inbilduuii s krusi cnuclus. I unique necessari uiri St, linii Syi illi Sin in tione redigi, quuc iunctio intellectus est. Ea dein functio, qua unitas logica iiD-li 0 nulli in judicio efficitur, etia in Synlli elicatu unital in Oprd -- sun tulis tui in in intuitione ut scit, quac generatim con Sid ruta, est notio purum illellectu Sive categoriit. Itaque tot cui egoriae oriuntur, quot formae judiciorum sunt.1. categ0riae quantilali 2 categ0riue qualitatis unitas realitas

causu et essectu existenti et non-existentia mutuus influXus necesSila et contingentia. Enumeravi nus omne puras n0liones intellectus. Sud 0cn0n Sufficit. Praeterea enim transscendentuli deductione opus est, qua nobis eXquirendum St, qu0modo illae notiones uiri ori, quanquam ab Xperientia nullo iii id petilii Sunt, tamen

ad objectu reserri possint. In qua deducti0ne antius hunc

rationein Sequitur, ut denion Stret, categ0rias esse conditioneSa pri0ri, quibus S0lis experientiae participes fieri p0SSimuS. Ut in aesthetica transscendentali id egit, ut demonStraret, puras sensualitatis Ormas esse conditiones a priuri, quibuS 0ESol ecla praeberentur, ita in logica transscendentali et sicere studet, pura s0rma intellectus Seu caleg0rias esse c0ndilio nes, quibus solis fieri p0ssit, mi objecta c0gilemus. Ab eo proficiscitur, quod intellectus S0lus Sitimni c0njunctionis radix Varia quidem per intuitionem praeberi Variorum aulem conjunctionem numquam sensuali late, quippe quae Sit sa-

cultas receptiva, effici posse sed ab int0llectu, qui sit p0ntanes, proficisci. Ita tui nihil in objecto c0njunctum c0gilari p0sse, niSi

13쪽

tius hunc actum intellectus synthesin Ominat. Conjuncti autem praeter notionem varietati etiam notionem unitalis c0nli net. 0njunctio est variorum unita synthetica. Quae unitas Omnes notiones conjunctioni praecedit neque calegoria uni latis confundenda est. Nam omne caleo oriae, quum judiciorum unctiones, quibus n0lionum conjuncti atque unita es sicitur, pro undamento habeant, jam c0njunctionem atque unitatem Xprimunt. Haec igitur unita S, quae Omnes n0tione c0njunctionis praecedit, alliu quaerenda St. Quae unitas est apperceptionis unita Synthetica. Haec cogit alio ego cogito cum uinibus inluitionibus conjuncta sit Op0rtet, quum aliter non meae intuitione Sint. Itaque variorum, quη intuitione praebentur necessaria relatio est ad cogitati0nem ego cogito , quae inest in eodem subjecto, in qu eliam illa vari inveniuntur. Illa cogitatio St actu sp0ntanellulis. antius eam appercepti0nem puram, apperceptionem Originaria in transscendentalem Sui ipsi u conscientiae unita tem appellat, puram appercepti0nem, ut at empirica appercepti 0 ne, quippe quae ea OnScienti Sit, quae ad singulas in luilione sensu alus accedit, dis linguatur; apperceptionem Originariam, qu0d ea subjecti de Se pSO OnScientia St, quae cetera Omnes repraesentationes comitatur et in omni c0nscientia una eademque Stu tranSScendentalem Sui ipsius conscientiae unitatem, qu0d cogitati , , eg c0gil0 est principium quo intelligitur, qu0m0do cogniti a priori fieri possit. Variae

enim intuitiones ita tantum meae Sunt, ut in una eademque mei ipsius conScientia conjungantur. Itaque neceSSe est, illas intuitiones, quippe quae meae Sint, Uin conditione consentire, in qua fieri non poleSt, ut in Una eademque mei ipsius c0nScientia comprehendantur. Varia autem intuitiones in una mei ipsius conscientia comprehendere n0n p0SSum nisi Synthe tica earum conjunctione. Sine SyntheSi repraeSenlationum c0nscientiae unitus transscendentalis cogitari non potest Synthe tica igitur unitas , variorum, quae intuitione praebentur, quη--

14쪽

leniis a priori data est, sui uini nuntii in dentilatis appercepti0nis mei ipsi iis est, ita P n priori limen inluilio nulli cogitalionem praecedit. Eo Solum, quod varia r pra Sentationes in una conscientia conjungere p0SSum, si ri mi est, ut anilii iden litalis appercpplionis in his repra sesen lationi luis ipsis conscius sim, id si analytica apporceptioni unitus pendet ex Syillhe lica uni late apperceptioni S. - Summum igitur cognitionis humanae principium Si hoc: Variu quae in inluitione inve niuntur, sub c0nditionibus nil alis synthetica apperceptionis c0mprehenduntur. Facile utein intelligitur, illus conditione esse calegoriaS.

Nuiu intellectus est judicandi sucullus judicium autem nihil

uliud est, nisi modus, quo datas cognitiones ad objectivam appercepti0ni unitate iii redigamus. Copuli se est illam ollae clivam apperceptionis nil uleni exprimit, quae a Subjecti, con

scietiliae uni lute diligenter distinguenda est; huc subjectiva

conscientiae unitate varia, quae intuitione praebentur, Empirice c0njunguntur; qua e causa haec uni tu noque necessaria neque constans est. At in illi objectiva unilale varia ad unam notionem luecti conjunguntur. Calegoriae utile iii sunt unctiones judiciorum. laque intelligimus culegorias PSSe conditiones, quibus Xperientiae participes fieri possit mus. Eo, quod cutegorius adhibemus, repraeSentalionum Synthosis necessaria sit. I unlius hoc exemptu in asseri , , Omnia corpora sunt divisibilia. Eo quod corpus calegoriae Sub stantiae se divisibile calegoria accidentis Supp0n0, intelligo, corpus in empirica inluilione semper ut subjectum et divi sibiles semper ut praedicatu in c0nsiderari. Ut utilem prorSUS Κanlii doctrinam intelligamus, animadvertendum St, Objectu in ab hac necessitate in synthesi repraesen lationum non diver Suin Sse. De qua re antius ipse in libro, qui inscribitur: ,,Κrili, de reinen Vernuust hoc itio do Scribit .,Wa Ver- Stetit man denti, enii man on uinem de Erkenninis Lor- respondirenden in illi in pucli avon vors clite lenen Gegens tande

15쪽

als lxvus uberi u up inusse edacti tosti den, et xviralisse uia serer Erlienninis doch nichis haben, etches xvirilicser Erl enninis ais horrespondirent gegenii ber Sel Zen k0nn-ten. et se Es is Llar, das die inlieit, et che de Gegens land nolli vendi machi, nichis ander Se in k0nne, ais dies Ormule in hei de Bewussis stin in de Synthesis des an nichi alliget de Vorsiel lungen. uum autem e Solunt, quod calegorias adhibemus, experientia efficiatur, dem0nStravimus, notiones intellectus ad objecta adhiberi pos Se . Ex nostra expositione etiam elucet, qui sint sines, intra quos categoriae jure adhiberi possint. Objectu enim c0gitareel objecta cognOScere, non unu in idemque est. Ut cognitio ossiciatur duo requiruntur et nolio, qua Objectum c0gilatur et intuitio, qua Objectum praebelur. Si enim notio intuitione

prorsu careret, nihil esset, ad quod cogitationem in eum ad hiberem. uum autem no homine non alia ratione, nisi sensualitule in uilionum participes simus, calegoriae intellectu e Solum Ognili 0 ne fieri possunt, quod eus ad objecta, quae Sensibus praebentur, id est ad objecta empirica adhibe imi S. Cognitionem autem empiricam Xperientiam dicimus. Itaque manifeSlum est, categoria id Solum efficere, ut Xperientium assequamur et ad ea objecta sola adhiberi posse, de quibus experientiam habere possumus. - Denique acile in telligimus, nullo modo mirandum esse, qu0d intellectu nutu rae lege praescribat. Si natur esset res a se id fieri n0n posset. Atqui natura est compleXi phaenomen Drum, qualenus certas atque immutabiles lege Sequunt tir phaen Omena autem nihil sunt nisi objectorum repraesentationes quam ob rem neceSSe est, ea legibus subjecti cognoscentis obnoxia

16쪽

Quumquam utein, ut Stendimus, rogi c0gnitionum n0strarum inter termino phaen0menorum coercetur, tali En reS

su D in an sicli nobis ponenda est. Sed quae Sit hujus rei a se interna et a Subjecto independens natura nullo nitido cognosci poteSt. Nihilominu eam ponimuS, quod jam X O-lione phaen0menorum selluitur, ut iis aliquid resp0ndeat, quod

Pura autem intellectus n0tiones mero intellectu in uni versum tantum ad Objecta intuitioni S, quae per SenSu sit, re feruntur; sed n0ndum discrimen p0Silum St, utru in haec intuiti nostra sit an alia. At nobis inest s0rina inluitionis apri 0ri lenapus Sine qua nullae repraesentationes object0rum n0bis fiunt. Itaque fieri p0test, hi unita Synthetica apperceptionis in iniuili 0 ne, quae nobis sit, c00iletur ua re efficitur, ut categoriae ad objecta, quae intuitione dari possunt, adhibe un-lur. anlius hanc Synthesin speci0sam et SyntheSin trunSScendentulem imaginationis appellat. Est enim imaginatio sucullus, Objectum aliquod, quumquam n0n percipitur oline eine Ge- genu uri in intuitione repraesentandi. uum inluilio n0stra per sensu fiat, imaginatio ad Sensualitatem pertinet; sed ejus synthesis est etiain actu intellectit Spontanei, quuin et Sualitati a pri0ri leges unitatis appurceptioni imp0nat. Itaque synthesis, quae per eam Secundum categoria sit, tranSScendentulis Synthesis imaginationis appellanda St. Secunduin liue principia antius doctrinam de sui ipsius conscientia persequitur. Hoc modo Scribit se Ichi in mi meliter

sellis in de transscendentalen Synthesis de Manniciis alligenuistiner 0rstelliinge u liberti nupt, milli in in der synthelischen

17쪽

uii erschei ne nocti Wie icti an nil selbst iiii, s0ndurn murdas ich in. Sed necessarium est, ad hoc me ipsius i0nscientiam intuitionem accedere illa pura apperceptionis unitas, quum cogitatio sit, ad isei ipsiuS cognitionem mon a sussicit. Itaque AEantius pergit sera te uin i Lenninisse eines Von mir

Gedanken es limine. Sicut uuleni anliti SenSum iXlernum ad objecta externa percipienda taluit, ita ad phaenomen in lerna percipienda sensum internum ejuSque 1 rmum i ii iuri sumit , Sensus internus muteri intuitionum formam clunium, qua praebentur, continet variorum SyntheSi hoc ipS non es

sicitur sed ab intellectu exoritur. Intellectus igitur quippe

qui Sit uuiis conjunctionis lans, e actu, quem ranSScendentalem Sillhesin imaginationis pellavimus, varia, quae in SenSuinterno praebita sunt, in unitate conscientiae conjungit Intellectus n0n inveni conjuncti0nem variorum in senSi interno Sed conjuncti0nem eo essicii, quod sensum internum Secundunt formam ejus asscit uum autem Sensum internus et formurius a priori requiratur, ut mei pSium intuitio eXoriatur, ego qui cogito me ipsum ut 0bjectum cogitatum c0gn0SCO, , qualiSappaream neque qualis a me Sim. qua a ruantius hoc

18쪽

Explicare Studet.

Ut auluin ad uilibrali ducti inae, quani anlius de categorii pr0pDSuit, plena sil r Stat, ut X ponamuS, quomodoculo iuria ad phaen0ui en applicari possint. Intellectus puraenotiones cuin empiricis intuitionibus nihil similitudinis habent neque unquam in intuitione inveniuntur. Ut igitur categoriae ad phaeno inena applicentur, aliquid Obi quaerendum St, quod ei cum calegoria et cuin intuiti 0 ne consentiat. Cui re pruesentationi an lius n0inen schemalis transscendentali impunit Tempus autein ea repraeSentatio St, quae et Uin categoria et cum intuiti 0 ne con 'ruul. Cum categoria tempus e congruit, qu0d a priori et univerSale est cum phaenomenis autem e c0ngruit, quum omni empiricu repraeSenlatione tempu conlineatur. Secundum caleg0ria haec schemala inveniuntur. Quanti tali Schema est numerus Quum numero quae SucceSSive addita Sunt, comprehendantur, numerUS O XOritur, quod tempus ipsum in apprehensi0ne intuitioni genera lur. Schema realitatis est tempus, quod sensali 0 ne impletur; caleg0riue limitationis tempus, quod tu minuSVe enSali 0 ne impletur, PSpondet. Ut autem calegoria SubStantiae ad objectu referri p0ssit, requiritur SubStratum qu id permanet, dum

accidentia mulantur. Schema cauSali tuli eS Vari 0rum SucceS-Si 0, quatenus Secundum nece S Sariam legem sit. Schema mutui

influxus eclis et viri ungi est coexi Stentia determinationum unius Substantiae cum determinali 0nibus alterius Substantiae. Denique id est possibile, quod tempori conditi0nibu non repugnat, id existit qu0 desinii temp0ri momento apprehen dilur id autem necessarium est, qu0d omni temp0re exiStil. Suininum hujus inquisitionis utilius his verbis complectitur: die Suhemula sint nichi uis Zeilbesti inmungen a priori nacti

19쪽

'solam expositio non doctrinae, quam antius de calegoriis proposuit, his Verbis antii, quibus Summam disquis ilio num explicat, sinimus: De Schemalisnuis des ei glandes

si iliri u gle icti restringiri. In doctrina utilii excutienda haec alio mihi optima esse videtur, ut ab illa parte systematis incipiam, quae quasi ejus cardo est, dic ejus doctrinam de synthelica apperceptionis unitate. Kanlii studium in eo collocatum erat, ut inquireret, quom0do cognitio effici posset. uum autem a disquisitionibus Lockii et Humi prosectus esset, certum habuit, unam tantameSSe rem, de qua in ens Xperientium a SSequeretur et eam SSenaturam. Ilaque naturam et mentem ut objectum et subjectum

20쪽

distinxit . uoi uiti rationeri secunduin clementa judicii lotrici ita dos nivit, ut illud id esset, cui praedicata ultribueruntur, huc uulein id, quod praedicula attribuerel. Objectu in igitur olSubjectum vel natura et inens ut judicii tu rici subjectum et

praedica luit se ivlient. Quum autoni antius existimaret, naturam esse objeclunio montem esse Subjuctum suctum est, ut prorsu negur l,

mentem in se ipsa objectum habere vel se objectum sacere posse. Itaque necessarium habuit, Onane bjectum menti cmundo externo durci, die Sinne praeberi. Tum mens τυ ego ad objectum accedit et in eo suas et intuendi et cogi landi formas imprimit. anlius igitur d0cet, mentem Sse priori naturae subjectum capri0ris ches Subject de Natur. 30ui autem hanc sententiam tenet, nunquain explicare poteStquomodo cogitatio ego vel sui ipsius cogitatis sui ipsius

conscientia exoriatur. anlius exiStimavit, cogitationem: ego esse cogitandi sunctionem, qua varietas in tu ilionum ad uni lalem apperceptioni conjungeretur. Primum aulem manifestum est, hac sententia nullo illo do Xplicari posse, qua ratione illius unctionis scientia oriatur. Nam qua de causa illud subjectum, quod objectorum aeternorun tantum subjectum est, iterum illam conjunctionis unctionem sibi objectum redderet 'Praeterea cogitatio ego Si cogitatio de ente reali et culi Sali. anlius auteni explicare non potest, quo ni odo illa sor mali tinctione c0gil alio de sente reali et causali oriatur. 0uum aule iii antius ient m Subjectum lanium haberet, in quo sormae a pri0ri inessent, non Oluit, quin etiam ad phaenomen interna percipienda Sensum internum riusque sor mam a priori poneret, sicut Sensu externo Xplicare ludue rat, quo in Odo inluili onus exiernae praeberentur. Sed nullo m0d intelligi potest, quo jure utilius senSum intern Uin Onat, ut phaen0mena nostra interna percipere possimus. Eo

quod utilius suam distincli0nem inter objectum et subjectumeliam in phaenomenis infernis adhibet, mens ita divellitur, ut intelligi nequeat, quouiod το ego illa phaenomena ad au

SEARCH

MENU NAVIGATION