장음표시 사용
731쪽
COLLECTANEA. 679 Lovensteinlao nomine comprehendebantur, Arminianis, Cartesianis , aliisque sectis, magis adhuc formidatis, favere suspicarentur, et plebem adversos tuos concitare labolarent, quod sucCessu non
caruit, uti docuit eventUS; valde consentaneutinerat. hunc librum a Liaco urtio vulgari: verum irio pellis huiusmodi, quas partium studia in publicum propellunt, aequa mediocrita S raro servatur.
Dum e Gallia per Angliam Holi an diam que reverterer, Vidi L cico urtium, Vii et . in am, ab eis qNe an Ecdota non cora temnenda de rebus illius
tomporis didici. BDAius sp et 7 . ait, S in amsub Medico quodam . Frrancisco Niari deri Eride, Duncupato, lita pilae Latinae operam d edisse, ac sim Od post Sebostianum Northoitiam squi ea da roloquitur in praefatione Udae edit. ) libri paterni, de tribras iii Postoribus ; Herberto L. B. de Cherbia , Hobbio et S inosa refert, eundem Spinosam a puella doctum fuisse Latinam linguam, hanc puel- Iam deinde nupsisse Ner eringio , Spino sa e sub communi magi sira cotidi se ipulo. Super his Obser. 'vo, virginem istam eruditam fu i ste filiam ipsius
Vtin den Eride, et Patri suci urrisse in docendo muraere Vari den Eride, qui se etiam a Finibus nuncupabat, deinde Parisios concessit, et in S. Antonii suburbiis convictores habuit. Excellens in didactico genere audiebat, mihique invisenti dixit, se quovis pignore certaturum , auditores suos ad ea, quae dicturuS esset, attentos fore. Aderat etiam tunc illi puella, Latine docta, Doridem oti strationum Geometricarum imperita. Ipso sese in Arnialdι favorem insinuarat, iamque Jesulta famam
732쪽
famam eius ferre iniquius dicebamur; sed pan 'Io post, cum Equitis Rosianii conspirationi sese implucuisset, pessum ivit n.
733쪽
ITERUM EDENDA CVRAVΙΤ, PRAEFATIONES , VITAM AUCTORIS, NEC NON NOTITIAS, QUAE AD HISTORIAM SCRIPTORUM PERTINENT
735쪽
opino gae opera statim ab initio o saepius acriusque
exagitata et refutata quam perpensa et intellecta fui Lia, negari haud potest. Inde SpinoZismi Domen, moX, quantumvis Philosophiam nomine individui definiri noluerit Philosophus, illatum antea abiit in Convicium, quam quidem mens auctoris vel historice dispaIuerat; scripta vero, ex quibus peti haec potuisset, fere ubique prohibita atque oppressa, breve post tempus delitescere intra bibliothecarum cancellos, quid Z quod consulto a non paucis occultari coepe-Tunt, qui libros non paucos, ut quam raris ma possidere gloriarentur, perniciosos, impios, atheos inscribe- Te amabant. Quem in modum factum est, ut ea, quae Philosophiam Spinogae continent, non nisi semel edita caroque pretio Vendita, quo plurium manibus cibi ter velut se extremae rarentiae Iiber, , terebantur, eo pauciorum iteratis maturisque meditationibuS per otium examinarentur. Decantata enim
illa naenia, quod Spinorisnaus omnis definitione falsa Substantiae nitatur, confecta videbatur tota
inter Epistolas p. 5o7. m. XIX.
736쪽
PRAEFATIO IV disquistio. Unde eo res devenit, ut, cum nostris fere temporibus immortali ingenio Lectingiano Spinoni Sinus tribueretur, non secus ac si de quodam Africae monstro vix quoad nomen cognito fabula
nova percrebuisset, ne de facto quidem, quid in Philosophia Benedicti de Spino Ea proprium insuerit
et capitale, inter eruditos constaret. Adeo in diversissinia abibant virorum, qui inter peritos artiS referebantur, Spino Zismi explicationes.
Nec sola illa Φιλο- ρουμ ενα Spino gae, Velut intrinseca obscuritate circumfusa , ad incognitas literarum ditiones pertinebant, sed intellectu multo faciliores etiam eiusdem viri de Antiquitate Hebraica disquisitiones. Quae nimirum nutic quidem de Iibris Vet. Testamenti, quoad notionem prophetiae, originem et aetatem singulorum librorum, collectionem eorum canonicam, leges interpretandi, vocalium auctoritatem, Variantium lectionum rabbinicas adnotationes et reliqua id genus recentiora exegeseos criseosque biblicae incrementa, post integrum et quod excurrit iaculum, Richhorniani potissimum operis Iuce per Germaniam cuivis inclaruerunt, ea non vaticinatus fuerat sed magna ex parte jam descripserat eviceratque Tractatus ille Theologico - politicus. Cuius libri titulus omnino is non erat, qui ΕXegetaS plerosque ad rariorem carioremque damnati Philosophi scriptiunculam e bibliotheca aliqua, tamquam Initia liberalioris in Vetus Testamentum introcluctio Dis a C-cersendam eXcitare posset. Neque enim suspicari licetν
737쪽
Iicet, lumen illud, quod plane alio modo ac trami-
te, nimirum tranqferendo criticam et exegeticam artem in classicis auctoribus primum a Gesnero, Ernestio, Hoχnio et aliis eXercitatam ad sacrum codicem, a principibus in philologia biblica viris ad in- Ventum est, a Spino Za mutuo quasi sumptum fuisse. Potius res ipsa indicat, adhucdum in tractatu Spino Zae non pauca latere, a philologis hosce suos in usus haud conversa. Nec levis igitur potuisset ad literarun1 biblica-ruin studia utilitas annis superioribus accedere, siquis, postquam Iibellum a Lud. Meyero, AmsteIod amensi, amico Spino Zae, opertimque Philosophi editore perscriptum de PhilosoPhia Scriριurae Interi rete de novo ediderat Io. Sal. Semler, tum temporis quoque Tractatum ipsius Spino Zae Theologicopoliticum iterata editione parabilem fecisset atque inmemoriam eorum revocasset, qui rem non a nominiabus auctorum pendere sentiunt. Post haec cum,
nimis largam Iitis occasionem Μendeis linio praebente, de ipso historico Philosophiae Spino Listicae
sensu inter eruditos disceptaretur, pleri Sque vero Iectoribus fundamentum et ponendae et solvendae cauissae ob raritatem et pretium opetrum Spin OZae postumorum non post et non deesse, saepe apud me miratus sunt, cur non litiS, quod Vocant, objectum facta
Philosophia scripturae Interpres, Exercitatio paradoXa. Te tium edita et Appendice Ioach. Cdmerarii aucta, Cum notis va-xiis et piaelatione. Halae. I776. 8.
738쪽
eta simpliciter reimpressione oculis omnium subiiceretur. Nec enim causa vel phiIosophica veI in genere literaria inter nostrates ita male agitur, ut non, dummodo ad publicam disquisitionem luculenter proponatur, i intra perpauco S annos sententia certior in umbraculis peritomam, fama saepe minus cognitorum , satiS maturescat, imo etiam ad sagaciores alios inde propagata in communem plerorumque
Quibus praemissis ut, quaenam nostrae huius editionis curandae rationes fuerin copiosius addamus, supervacaneum erit. Quo modo facta sit, brevibus exponemus. Singulorum Spinosae operum, si tractatum theol. politicum exceperis, non nisi una extitit editio. Annus 1665 primum vidit ejus Principia Philosophiae Cartesianae more geometrico demonstrata. Anno 16 o Tractatum Theologico - politicum
odidit. Reliqua non nisi post obitum Philosophi prodierunt. Nostra editio unam illam originariam ac curate sequitur. Titulos, praefationes servavit, a que adeo numeros paginarum, quo facilius allegata priorum reperirentur, uncinis inclusos exhibet. Non nisi indicatos in oditione prima aut ex sensu manifestos typograptii errores emendavit. Inte punctionem, licet minus arrideret, literasque substantivorum nominum maiusculas superiori tempore frequentatas ut plurimum admisimus. Animus fuerat, philosophematibus nonnulla, plura vero tractatui theologico - Politico subnotare. Mox
739쪽
ITERATAE EDITIONIS. VIIΜox autem larrogantiae et cupiditatis speciem averti. vix posse sentiebam, si eum, qui ante integrum et dimidium seculum in praecipuis capitibus id luculenteae perspexerat, quod posteriorum aetatum δια οχαι, vestigia viri e longinquo demum secutae, sensim sensimque attigerunt, de minutioribus interpellassem, nunc temporis beneficio magis forsan quam proprio studio clarius perspectis. Philosophantium vero, qui nostra hac tempestate nondum plane deserbuerunt, rixis si
suae vocis tenuitatem hoc Ioco immiscere voluisset editor, coelestem illam umbram auctoris in vero inquirendo ardentissimi veracissimique sed et placidissimi minus, quam par est, revereri sibi Videretur. ,,Pansiones,, sunt, quae Benedictu. non Veri, sed erroris genitricos altricesque ostendit ac refugit. Ad singulas autem huius Voluminis partes quas praesari debemus , nonnulla supersunt. Primus, quem haec editio exhibet, Spinogae Ibbellus isque solus expresso auctoris nomine in fronte insignitus Principia Philoso hiae, non omnino Spinoaae ipsius, sed, prout frons Scriptionis candido profitetur, Benati dea Cartes exhibet, cujus quidem
notiones non paucas Demonstrator etiam suas fecit, alias tamen ita prosecutus est, ut a Dualismo Carteisiano se ad unitatem universae rerum naturae agnoscendam ultro propulsum fuisse ostenderet. Sic scilicet binae lineae, quae ex altera parte divergunt in infinitum, retrorsum continuatae, in unum collineans
punctum. Spinoetam vero in Principiis illis et Μedit ae
740쪽
Cartesii intendisse, cum iam titulus nion uisstat nectores, etiam Lud. Meyeri pra fatio disertis ) verbis signis scavit. Omnein 'sane aberrandi semitam velut Obstructam putave 18. Fuerunt tam-n nonnulli eo usque illiberales, ut SpinoZam hoc in libello senon secundum animi sui cogit ata locutum fuisse, , indistincte in riverent. Quem in modum quae Niceron in sua vita Spinogile scripsit: Mais il est boti de lavoirqu'it Hy parte Potnt selori Vca Perisbe, is ea quidem es Hylio desumta sunt, voce ima in deterius mutatR. Hic enim Lexicbgraphus, cuius omnem de Spinosa narrationem pro laudabili philosophicae indolis sp6' critans nemo , fiteri, habituriis est, sub finem --'ticuli ait: Querques person nes pretendent. qia'il Sp.j a sui vi Ia aXime : nemo repen te p essimus , et qu'ilne tomba dares.I' Atheisme qu'in sensibi ement, et si ilen eloit fori elo igno 'ari 1665. 1ors qu'il publia IaDemonstration Geometrique des Principes de Deschrtes. IJ V est ausi orthodoxe sur Ia nature de Disu,' qtie Μr. Des Cartes monte, mais it faut savoir qu'ilne parto iἱ n i it arrisi jelon Ia Persuason. Quae li- oes per notain dxplichtitur, negligentius tamen, quam candori senedicit id debebatur, atque ita fere Pronunciata sulit . ut Spinoga dissimulasse videri posset animi sensa ; id quod ab ingenio viri honestissimi plane
erat alienum Germanicus Niceronis interpres Diade et crude demum protrudit : Man muss aber v issen, da