Oratio de ebrietate fugienda quam Deo opt. max. annuente sub decanatu philosophico ... Hieremiae Setseri ... pronunciavit in publico Academiae Ienensis consessu ... Henricus à Friesen. Die 11. April. an. 99

발행: 1599년

분량: 45페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

ta canit: At eosdem qui sunt vini effectus, ebrietati esse adscribendos, id vero nego atq; pernego. Cum enim n ebrietate caec ijsdc voluntatis temeritas , nihil inde' rei hi

consilii,nihil praeclargaetionis,prὀficisci pos

se,quotusquis', est,qui non intelligata .apropter Leoninid s idipsum e dirimere volens , scite admodum respondisse mihi videtur : Interrogatus , enim, cur parce hiberent Spartiat ine,inquit alij pro nobis consultent. sed nos pro alijs. Poterant haec, auditores,ad' ostendendam de demonstrandam ebrietatis turpitudinem sufficere, si alia deessent arsumenta,verum quia non desunt,ad ea quaere- stant,progrediemur, dc quidem praeter ea quet hactenus diximus,etiam nullum non vitium ex ebrietate,ceu fonte quodam profluere certum est. Hinc pessimum garrulitatis vitium, quod omnia arcana, non absque & priuatorum de Reipub. pernicie divulgat, scaturit: Hinc foeda & effrenata libido defluit: Hine inhumana crudelitas erumpit: Bepe Ovi

dius:

Quid

22쪽

Quemadmoduenim musto dolia ipsa ru puntur,& omne quod in imo jacet, in sumsinam partem vi caloris protrudituri: sic vino exaestuante, quicquid in imo jacet abditum effertur,& prodicin medium. Nec vero id

ratione caret:Nam cum sobrios aut metus,aue

pudor cohibeat,quo minus effutiant ea, quaesiis pressisse est satius, quid mirum, si per v num timore pulso,pudore discusso jam arcana non magis quam cibum continere possint, sed pleni fiant rimarum,hac atq; illac perfluant, &saepE ne quidem per jugulum redituras voces emittere dubitent. Hoc cum probe intelligeret 2Eschines, non minus VerE quam scitE, aes soritiae, vinum mentis speculum esse stati Et quid quaeso, rationis elip quod magnatibus de prudentibus quibusdam viris in more esse positum videmus, quόd scilicet, si alicuius ingenium explarare , & mores periclitari atque expiscari nituntur, largiter 1psum vino proluant, secundum illud Poetae: untur reges mustis urgere cutissis,

Et vexare mero quem perllexisse laborat, i e sit amicitia digni ,sc.. Nullu

23쪽

Nulla sanς ratio potest reddi alia , nisi quod probe exploratum habeant, id quod Persam

quendam dixisse reserunt, ad exquirendunt nimirum verum tormentis haud opus esse, quippe quod vino multo eliciatur. rectius. Libidinem vero ex ebrietate provenire , nemini vestrum,arbitror, si modo paululum in historijs versatus sit , obscurum esse poterit. Quid enim, quaeso, Lothum virum alias sanctissimum, quem Sodomorum etiam in i pietas vincere non potuit, impulit, ut cum lilia bus incestum committeret 8 An non ebrietas ξ

id accendit de inflammavit Centauros, ut in nuptiis Hippodamiae & Pirithoi, tantum audere facinus non sint veriti, dum Lapitharum rapere uxores conati hint 3 An ripn ebrietas Z Quid adduxit Cyanippum Syracusantina, de Aruntilina hydropotam , ut ille occurrentem in teneb is filiam Cyanea' reluctantem violarit, hic Romae in Bacchanalibus filiam Medullinam corruperit et ' An non ebrietas Θ Ebrietas, ebrietas, inquam audito

res, quae teste Poeta geminata lisidine surgit , in caussa est, ut & hi, quorum jam facta est mentio, & alij, quos brevitatis studio data opera silentio ph erij, tanta patrare scelera non .

24쪽

. erubuerint. Naiia,ut dixit Aristopha ines, vinum est lac Veneris, & sine Cerere dc Baccho friget Venus. Vt enim sobrietate, quas aqua infusa obruitur & extinguitudamor,ita ebrietate,veluti oleo, pice & sulphu

re, fovetur,alitur,augetur. Vt non sit de ni

hilb,quod Poetae socios Vlysiis a Circe, potu praesito, in sues suisse immutatos, fabulatiiunt. Ferunt quendam cum pietati sedulos uduisset,assiduis Diaboli tentationibus graviter infestatum fuisse, suadentis, ut unum horum trium peccatorti perpetraret, ut scili- . - cet, vel homicidium committeret, vel faceret stuprurn,vel nimio potu se ingurgitare Quibus etsi diu muliumque restitit, tandem tamen victus in post remum hoc, minimum id

ejudicans,consensisse dicitur. Sed quid fit 3Postquam est inebriatus, unicum admisisse' crimen haud sufficit , sed de ad reliqua facili

momento prolabitur. Excitata enim per ebrietatem libidinis flammasiam se continere amplius non potest , quin sororem' suam quam ad se invitarat, violentus comprimat, α pudicitia spoliet. Verum nec a tertio immunis esse potuit. Nam commisse ho rundo hoc stasitio, serorem , ut odisse carpis, sibique metuens, si id in vulgus esset eru- ' pluruma.

25쪽

itiarum , c uentas ipsi manus crudelisit me interemit. Haec sive liistoria

vera sive sabula sit audit res, illudnus nos admonet,ebrietatem &per se vitiunt tesse maximum, & faedam suoque libidine iis atque inhumanaena crudelitatem inde prosilire. Quod utrurique Alfonsus Arrago, num rex sapientissimus, sapientissimo sito response complexus est : Cuni enim ex eo esset quaesitum i cur adeo damnaret ebrietatis vitium Θ se non ignorare furorem & libidinem ebrietatis esse lalias, pereleganter respondisse perhibetur. Et libidinem quidem quod attinet de ea hactenus me salss dixis se arbitror. Quam autem crudeles eisciat somines ebrie tas, non solam ex jam recitata fabella videre est, verum etiam id plurima plurimoruni exempla docent , experientiaque cotidiatii satis superque testatur. Michaelus Balbus Imp. cum vino se onerasset nimio , tanto furore stimulatus est, ut quibu dam aure abscindi, alijs praecidi nares, nonnullis capi ta amputari crudeliter praec perit: Quod et iam ita factum estet, nisi Basilius Macedo ob stitisset,non tam de alijs,quam de seipso soli

citus. Referunt historiographi, de Lucio

26쪽

quodam Tyranni satellite, quod cum ebrIus Miccam Phidoleati filiam moribus sorma praestantem ad stuprum solicitasset, illaque

renuisset,eam in sinu paternojacentem interfecerit. Quid c quod de Cyrilli filio,

illum ebrium , nec patri, nec rhatri, nec so-xoribus etiam peperci se legitur. Namsgrande nefas) patrem piissimum crudelis: si me occidit ; matrem pr*gnantem tendum facinus I nequiter oppressit ; uni ςxsororibus sisti lus impium in offerre stuprum nefarie tentavit, caeterasquς duas impie ad mortem usque vulneravit. Taceo jam , auditores, Cambysem Persarum regem , qui cum imulto vino madidus ex Plexaspe Satrapa audivisset, Persas de ipso ob temulentiam male loqui,ira porcitus Pro a pis filium procillatorem in medium produci jussit , & arcum intendens sagitta coxeius transfixit. Taceo Alexandrum illum Magnum , qui quamvis summa erga amico suos clementia dc humanitate .est usus; haec tamen ipsius humanitas, pex ebrietatem tan

in in r*biem vers uit 3 ut bc Philotam, Parmenionem , & Clistum , dc Cali-'s benem, quos Uter esiarissimos habebM, Di ' tollere

27쪽

itollere E medio haud dubiliarit. Quod si hin

animum ad nostra tempora convertamus,

nostratium cunvivia,quam illa serὸ sint cruenta,& loge crudeliora,quam vel Lapitharii, vel Centaurarum fuisse legimus,norit omnis, qui mores huius seculo norit. Nam ut in

praecipiti stantem vel levis tactus impellit, ita homines vino infusos vel aspersos saltem par.

Vo atque exiguo dolore, tantum in furorem incitari cernimus,ut mutuis vulneribus se in- . vicem conficere, & carnificum in morem im/maniter mactare minime vereantur. O abo.

minandam & diris modis execrandam hanc plus qua belluinam ferit tem: Belluarti una-quq que, quamvis maximE saeua , suo tamen parcit generi,serpens a serpenth non necatur leoni a Leone vita non eripitur, aper ab apro tutus est: Et hominem, qui bruta multis pa-- ras angis clementia praeire debebat, sevire ire hominem non pudeat Z sit ergo vitium magnum perniciosa garrulitas: sit flagitium horrendum damnosa libido: sit crimen execrandum saeua crudelitas: Est tamen scelus

longὰ gravius , de maxime omnium fugiendum Arietas, utpote, quae tantorum Vitio rum radix atque mater sit. Et hoc eo magis, lx o

28쪽

quo saepius incommoda bate in ebrietate accepta, etiam post ebrietatem durare consiae-verunt. Est enim verissimum, quod ait Seneca, consuetudine insaniae durata vitia vino concepta,sine vino durare. Quid quod perniciolusimum hoc ebrietatis vitium in sobolem ut plurimum propagetur, & charam po- seritatem quoque infestet. Parentes enim plerunque liberos sibi similes procreare experientia te statur, & seminis qualitates, quaecunq; tandem illae silerint, in sobolem transfundi,medicae artis periti autores sunt. CertE ex scilla rosa non nascitur: at messis semper RrE sementi respondere solet, de corvi mali malum esse ovum jam dudum in proverbium abi'. Vese itaque Diogenes, conspicatus quendam emotae mentis adolescentem,

mihi exclamasse videtur: O adolescens, fieri non potest , quin te parens ebrius proseminaverit. Quod si ergo tantam vim, tantam necessitatem, tantam possideat religionem paternus maternusque sanguis, ut si quae macula ex ea concepta est, non modo deleri non possit,uerum usque eo pro manet ad animum,ut summus furor atque amentia conse

quatur ebrietatem quae , linquite, abhorre te,dc procul

29쪽

D montem tumidasse frem tis

abjicite, si non vestra, at vestrae posteritatis caussa , quam omnes boni summo sem p ramore pro secuti sunt , adeo ut eius gratia C trema nonnunquam audere , dc Vitam pro fundere ipsam, minime reformidarint. Diu satis, auditores , de animi incommodis quae ex ebrietate profici cuntur,ve b ecisse videor, ut & quae inde ad corpus dii Danare so lent, brevius percurram, instituti niei. rati , postulat. Et ut hinc se n ea efferat ratio, et, metatςm semper ferE sequi cluditatem, gravo dinem capitis, debilitationem nςrVorum , M. totius orporis lassitudinem,' tam est nimi

stum, ut nemo, nisi qui soli obloqWi yelit, id

pernegare audeat. Quid enim , mabo, es quod pallidos omnes coena desurgere dubia videmus: Quid quod varias de dolore no n holum capitis, sed omnium sere. membroru ediquerelas , ab i, qui hesterno vino onus i odimus ZQuid deniq; quod illos tam desidi sos, tam oscitantes atq; languentes, ut suimetipsis rum fere taedeat aernimus. si qui paulo altius apud Uinum repVt ii , non P

30쪽

ta fit non deprchendere,verissi iiiὰ isse AIO xha Poetam, tantas esse crapulae molestias, ut nemo sit, qui si antequam poculis labra ad- .

mouere eas ponderaret, vinum immoderatius bibuli rus esset. Hanc crapulam ceu pedissequa insequitur corporis debilitatio , dc

omnium virium attenuatio. Nam ut lampas abundanti oleo extinguitur,sic naturalem ca--lorem, nil odibo de potu non debilitari statum, sed consum i etiam ac deleri certo est cer. Id quod non ignorabat Starcaterus Daonus pugil,qui ne praecipuum fortitudinis vin culum continentiam, luxuriae viribus elidor' ebrietati nunquam indulsisse scribitur. Sed Deum immortalem , quam omnia prope morborum genera,ex ebrietate ortum suum ducere, cotidiε experimur.. Hinc lippitudo . oculoru: hinc cani : hinc calvities: hinc laetor oris: hinc tinnitus aurium: hinc scabies: hinc paralysis: hinc chiragra: hinc podagra:hinc initercus hinc phlysis : hinc denique mors ipsa , : inon 8 Iovianus Pontanus alter ille interrogaretur 'cur uno solo ferculo, eoque lpar issimo esset contentus Z hoc dedisse r sponsi fertur: Cibo abstineq,utime, Medici. tempore Cicero , cum quondam

SEARCH

MENU NAVIGATION