Leonis. Baptistae Alberti. Florentini Momus

111쪽

deputet quis est:qui nosse quideris tam inultis quae adus susceperit bonis prope dignum deputet 'An erit ullus amens adeo;furoret adcoicitus:quin metem: ra tionem:sntelligentiam:rerui memoriam:& eiusmodi:

quae logum essct psequi;cum praeclara:pstantissimam se summo deos beneficio esse cosessalicibus:tum, ipsis disiinprimis a diuina a mente:atcirone ducta

serat:ata confirmet.haec ut homines oscerent:&pfiterentur:uir doctis& in gymnasiis: bibliotheci' :no inter errones:& crapulas educati effecere dicendo:moonendo:suadendo:monstrando:qctaequum sit:quod deceat*qJ oporteat, no populariu3 auribus applaudedo: no afflictos irridendo:no incestos irritando:secere inqdocti ipsi suis euigilatis:& bene diductis ronibus:ut honos dis redderetur:ut cerimoniarum religio obseruaret: ut pietas:sanctimonia:uirtus p coleretur.Atqui haec udem eo secere:quo caeteros meliores redderent:no quo sibi inanem ullam gloriam aucuparentur, qui tametsi gloriae cupiditate commoti tantas uigilias: tantos labores:tam multa diligentia:& cura res arduas,& dissimies suscepissent:ati obluissent, quis erit deorum omonium qui illis praeter te unum ome: succenseat Q uis erit dcorum omnium pter te ome: qui illos no de se bene meritos fateat quis erit:quin illis:pter te unum Monae:habedas glas:dil edos:iuuados:seruadosi,no affirmet Deoyiat eultores:atq; obseruatores

quales illicus sint nro possicio o supine uero nosovebimus erit salutino espiciemus eos caακomodis

112쪽

rationibus tot opitulabiniis Eos demum p quos

haec tam digna tam grata tam accepta constent, Per quos di putemur & ueneremur. Momus deorum causae affectissimus coelo annuente atq; impune oderit siccine studio:o contentione rationibus deorum inserinoire didicisti omes ut qui illic apud mortales quo

colamur ueneremur pplicemur, prouiderit:essicerit:

instituerit, cum hic tuo dicendi artificio,vi uerborum

ambagibus inducas in odium superis ' quid si ncscias philosophi ome:philosophi in hi sunt omnes iter mortales: quibus superi multa:& praestantissima ad

maiestatis decus:imperiis culmen cum acceperant: tu

se accepisse non inficientur. Q uibus uera superi omnia pietatis officia tum debeantu ac deberi fatean/tur.Et diligunt quidcm eam studiosorum familia Mome superi magisq ut dictis tuis comoti eos uelint per /dere:potius cupiunt eos esse non inscelicissimos:ac merito id quidem.Nam hi ratione:& uia assequuti sunt: ut sit nemo quin deorum vim, numen esse nossentiat:nel profiteatur: de se ad bonos mores, rectamiustae normam accommodet.Neq; tamen uelim Mo/mum nostrum deorum festiuissimum tam este erga mortalium genus iratu deputes, ut eos oderitiqui sorotasse quempiam ex mortalibus asciuerit inter supcros de me aduentitio:nouo deo hoc testor a me plurimia debeti Momo:qil stiae iusserit:ut ad uos me sublatu afferret:& te laudo ome si tuam erga mortales metem:de animum bene interpretosiqui Ioue admone ut malit

113쪽

uit Halit quae suae sint benescentie meisinisse . quae

aliorum sint iuiuriae si ad iniuriam pensandum est:qginconsulti homines admiserint. Ideo ni fallor pertineto Iupiter ut sic dixisse uelit Momus tu quidem cum insipientibus omnino succensueris ossici erit sapienti/bus, optime de dis meritis omnia ad gratiam,& beneficentiam referre, st cum secisse uolet Iupiter o superi optimi &quos nam diliget suos ornabit quos caelo dignos putabit eos ne qui omnia turbent nihil pacat nihil quieti possint aut meditari aut exequi Ancos potius quos ratio quaedam hon ab scurrarum improbitate ducta sed uirtute parata vi constituta adoditum sibi ad Iouis deorum. gratiam,vi beneuolentiam patesccerit,qui suo studio diligentia,opere labo re periculo plurima perquisierit,multa inuenerit, nihil

praetermiserit:omnia temptarit in mediumq; contulerit quae quidem ad hominum usum:ad uitae necessitas rem,ad bene beatet uiuendum conferrent.quae ad otium de tranquillitatem facerent,quae ad salutem:adornamentum ad decus publicarum, priuataruml rerueonducerent quae ad cognitionem superum ad metu deorum ad obseruationem religionis accommodarentur.Hanc Herculis ad Momia orationem de animos

utrinci iam ad altercationem paratos occupauit, atqieuertit repens exauditus ad caeli uestibulum strepitus: ad quem dinoscendum cum relictis poculis aduolasssent euenit ut in grandcm inciderint admirationem conspecto, regione maximo a omni colorum ua/rictat ornatisi uno arcu triumphali, quem quidem Iu

114쪽

no coedificarat, auros uotorum eonsato operuerat tanto operis,&ornamenti artificio insignena atas illustro ut caelicolam optimi architecti fieri id negarint potuisse,&pietores, fictorest oes sua etiam in eo exprigendo, atat expoliendo ingenia superata faterent Alia

ex parte successit ut maiorem in modum demirarent.

quid sibi cumulus illic maximo dc intrasse tumultuantium Mad Caeli regiam insesso gradu nerantiuuellet.ergo de illuc uersis oculis & hic auribus arrectis εἰ animis in partes utrasci sollicitipedebant. illud in terea effecit ut acrius etia mouerent fui dii eo appuIerant,cuillic Iunonis illud uastu, decimane tantam impensam opus labans corruit:cuius fragore,&sonitu subincussi elicuti sunt aenea couexa maximu dedcresonitum que ad resonatis testudinis tinnitu excaepta musici notantes ad memoriae posteritatem. Iunonis illud eaducumfragilem opus Tini nucuparunt. At po/nea corrupto uocabulo Irim uulgo appes latui Iupiter uero eaeteris eaelicolae cum aliude tum hineri in otre agenda sit ratio, mens,institutui muliebrae incolat tum, penitus ineptu, annotarui. subinde re ipsa manifeste pspexere caepta muli reo sem tendere: ut alio quid discordi disidiorvi exuscitent. Nais seos in. ter:qui tum aduetarant, deos aliquid sortasse aderat,

quominus unanimes & cocordes essent, ad ueteres insimultates Iunonis nouissimusem magnas coteritis/nu acrimonias excitarat, quas ubi ad Ioue detulissciit, couersus ad Hercule Iupiterato uehemeter comotuS,

G:inquit deriti est nos esse principes: quid holcsq

115쪽

iintu, nulla sibi aduehire hora horae smilem nihil

ad a sententiam secudare nos dodi; de re principes integram una sumere coena uacua molestia no potes rimus Q uos na accusem istos ne studia portuna. Masinas cupiditates, an mea potius desidiosam facili. talem qua fiat, ut cum litare sibi per me omnia arbiotrentitum de interdum plus satis iuuet delyrare. uiduis malim fore me si principem,dum quibus praesis, quorum commodis aduigiles , quorum quietem diranquillitatem curis,& laboribus tuis praeseras:nclbencticii nec ossici memores in te sint, dum assiduis futilibus hexpostulationibus obtudere, atq; uariis agitare sollicitudinibus no desinat. Scin ne, meu couitiu sempne causis expostulationu innovatis me coracotendere adsimultate pseuerabilis Q uoties uestra sedaui iurgia quoties a columelia coherculsa rixa distra/xi ab sania reuocauit quoties hos nios tumultus oppressi Thetim accusabat olim Vulcanus,tritaeq; iam tum uestrae hae fuere fabulae is splendorem, lucellis suae dignitatis pollueret:ati extingueret.Vulcanu Diana: Siluanis di accusabat, umbratilcs suas:ameast sedes hostili impetu imani piniuria populare: at uastare aggrederecHos accusabat Aeolus:qui Zephyro: de Noto & Austris, Aquilonibus,caeteris p suis comilitonibus alas expilaret, plumasis decerperent, uasmostris nauigioyr adigeret. Aeolum accusabat Neptunus:qil misceret oia otivi, at paequabilitate suaye regionu funditus plurbaret.Neptunnurursus de Thetis

accusabat;quod se impio hospitio aciperet,nitorems

116쪽

atq; illibatum uirginitatis siore auderet uiolare. Hineo noua dissicli discordiarum p materia oborta est. Iunonem accusat Neptunus P uotorum purgamenota, aedificationisi rudera in aram Neptuninam pereo temptu, d columeliam eiecerit .ceres ne suum in se/lum reiiciantur repugnat,ea item Vulcanus negatposse commode suis in ossicinis apud se recipuo harum querelarum ad me in re quieta modestissimop iurgia reserunt. Ego delirantibus meas patienti mas aures praebeo.isti nostra abuti patientia no cessant.nihil ue/rentur quid hoe petulantie est hunine erit ut hac uectra garrulitate mutuo uos lacessere:nosi obstinate obtudere desinatis liceat,hanc nostra patietiam sanire.

At pudeat olim de nobis demu abiecte allipudenter lentire.An no illud est pudentia: quae quis fastidiate apud se ea a principisgremiu uelle reiceremota modi taliu deponi recusant apud se quo alibi ponani nodi,

in locus:admeitur:expostulacut inde allide Ouid hoe an aliud estra efflagitare:ut quae illis agratasnt,quae obscaena illis uideant qdesertis:&icultissimis suis in uastitatibus exeaepisse nolint ea in re uitriclinici reiiciant.onos miseros snpudentissimis obtempandus Enoelicissimos:si his pandum sit apud quos nulla est principis reueretia nulla aequi,nulla pudoris ob/struatio.putabam me aliqn magna dii Eliadus' distributis ii dignitare impii ab his praesertim

molestiis uacaturit.nue ne id Ioui maximo rem prisciar, deorum p regi liceat no caelicolae modo eliqciuistae inues .homuculi obstant, sed quid ego in hanc

117쪽

una pestem bimatium ne dicam holas:hastar me

nimirum nostra Scit nimia facilitas, dum ibus ob/sequi ultro cupimus oram in nos temeritate illeximus. dedera mortalibus ut duras, idomitas eo mentesnroru mun e admiratione mitigare a insciis ad bene de nobis sentiendum sectere.plura longe 2 optare holas sit fas.nam principio dedera amoeniusmihodooratissimul ppetua flope opia uer.Cupere stilliquide3

dixere ut qua seuetula spem fores psiferret mature tradere.Ea de re aestatem adieci est rei Vulcani abros olumi igniu officinam exercui quos manu, opera intimis ob radicibus succus in baccas educeret: atm in ramos fructumi concresceret. quid tum demu saturi fructuum eopia delectari se admodum, at 3 cupere di xerunt ut pristinum uer restituere.ccssi quidem eoplibidini,collegi iccirco ab ornatura gignendas repuniculos ais baccis quasi thesauris inclusos foui spiritu,

quo ad ueris opus atl ornametu seruaretur.At probi illi lato a me acceptope comodo 'memores, rati;a digni mortales a noua sem cupidi reF,temporuspiuit admodum impatietes diquae a me aut petant. aut optent,no habent amplius dum ultro eis comos do/iuae ne optare'dem audeant si modestiores sint:

pro accepto beneficio nihil plus est qc reserant, merum odium, ne aestum:nune algores: nunc uentos execrantur,de nos ea facere accusant, quae sua in remno sint.nec uerentur dicere nos ea facere:quae vaesaniramentesilao facerent, sed merito accusant:naeos pro

sequimur beneficiis,quos satisibuletionibus sequi

118쪽

est opus.Sed satis super furoribus exagitaistur, quadoquidem se deop superum haeredes deputant, regii Q ptem deposciat.Aut quis maior inueniri pol iuror

euersari in errore trahi libidine, impelli auuacia uelleandigna, appetete moderata suis bonis nun nosse pseu alios praemiis dolere, quae quidem sua secordia, ait ignauia recusen ,relagianti cosequi.& breue sibi datum uitae spatiu codolentiqui supinita multis pdendis horis ocio abutanc & inter senescendum nihil age/do marcescunt, morbos:&erumnas adiis importatas

praedicant. De his quid est qil dicam cussit homo holerumnanultima pestis est homo hoi.Tu tibi homo

tua voracitate:tua ingluvienua y inteperatissimae ibis dinis ineotinentia eflccistivit doloribus excruciere, ut morbo langueas,ut ipm te male serendo perdas.Dolet mortalium demetiae:& mallem modcstiori esse poditos ingenio.sed quid agam quo me uertat quis abi portunissimop catervis obsessus oportunu sibi uspiaeosilium reperiat quis ta ferreusnam ad oes lacesim/tium impetus expositus:alis obfirmatus erit: qui haec diutius pserat hinc altercantium inter se expostulatio. nibus obtundimur hinc votis:aut potius execrationiσhus obruimur.Nec talapholestiaF, uexatio mitillus adinvenitimodus At ueniet quide3. uidutu quo fruatur Mundus no placet hic halus:haec repcoclitio grauis:intollerabilis p .noua uiuendi rone adinveniemus. Alius erit nobis adco coaedificandus miid a aedificabit pebi Obmutuerat irato Ioue caeterices di.

At Momus senties quid suiseet cosecutus altibus inp

119쪽

nere suas depropsisset uindicadi facultates.quas quide ride opsequeret ' Ves ut ad suas dissimuladi artes rediret coposito ad mansuetudine uultu subrides, AdsisAsbo Iupiter: jdixero:si, tua facilitate licet cosideres:sint ne ex tua re:an no Holu3 probitate iprimis;Qtu uidere licet:offenderis:ae merito id quide:quis.n.pter te illo ruieptias diutius pserat Et soleo saepe ipse mecurirere: unde sit i nulla re sis magis qfacilitate:& malacludieigratis:atq; meritis homuculis papacceptus sed uidepa ne sit hos labores suscipe:altu coedificadi orbe:uis gratissimoRArelas fugias.uide ne id deceat talis caeptis holum isania uelle hie castigata.tu inde tota regi tua prudelia cogitabis Q crsiade istos uoles homuculos P sua temeritate:atcpicacitate mulctatos reddere. Noo Diquid facto opus sit potius. Aut latam aedificadi re aggrediare. Illi quide:qSpter caetera aiantia erecto ad sidera spectadiuultu stent:iccirco ex deo se ortos genere pdicat:&sua iter se deputat nosse quid quis' supu3 agat:aut meditecAdde 'dictis:factis caelicolapredarguedis delectans: deopuita:& mores cesseria quadalege ipfinire:at pistriberetio pudet.qctsi mihi credideotis Iupiterauidebis eos pedibus sursuiuersus: &ima ceruice obabulare maibus quovi a caeteris qdrupedibus differat:& manu a furtis:rapiniuncediis:ueneficiis:caedi

meteuat Veia pedibus sis surarupedibus uolaid:

120쪽

cunctippetrire stelita riduo eΘhdistenti Ut nihil seri

Posse comodius cestam qui mulierculapi illis num e Uemm .Osumdabui poenaF,quatos qualeus ocu assiduos cruciatus expetiensAio est carnifex mu/lier curarus,sama,surori D:ncedium: a iis tran, qllitatis;d octipestis:calamitas:at inities. Sed hic iter uerto latam:&op me supu movet r5:na una admodii si addideris holu; generi foemina tan illa cide ciebit

mal ,tatas uexatioes:tantos exturbines o tepestates excitabit ut no dubite sutup quin eapstigatis;at p*stratis rebus holum:caeliquo piundam eta collabe. factata, ae penitus couulsa reddanc. Tu Iupiter ad Mornu annuens.siccine inquit Mome et dum seria agatur te exhibes ridiculu.Tum Momuseniuero:inquit:rccte admones.desino te ad sum:& Ioue uerbis illicite: de instanagam. 4et e princeps agedum:ac si fas ptua facilitatem est se sciscitati:puelim quidem intelligore tuane:ande traniolum gratia:&causa instituas nouu exaedificare mudus' o de me hoc fateor,nois sum qui existime habere te quippia:qssin a pulchro, absolutol opere:a isecto amplius desidcres.nem uideo cur in quo pficiendo oem diligetiam tua:oes ingenii uires exposueris:in eo inouando aliquid mutari posse,nisi forte in deterius:arbitretis. Sin alio, te ro in lastis carptis comouet:& ita decresti uelle illis more gererer quope causa haec aggredcris:scrutandas tibi primu omscntelia cesto: quop te causa:d commoditas mouear, ne sorte his:quibus gratificari studeas: siasigratus tuis

.frustra susceptis laboribus:athleti:& ad te edisccedit Principio