장음표시 사용
111쪽
GAL II. IUST. Π. . o. 7tionum quod veteribus quidem hi rudentibus penitus erat incognitum, postea autem a iunioribus divis Principibus introductum est, quod ante nupti3S vocabatur et tacitam in se condicionem habebat, ut tunc ratum esset, cum matrimonium fuerit insecutum ideoque ante nuptias appeIlabatur, quod ante matrimonium emiciebatur et nusquam post nuptias celebratas talis donatio procedebat. Sed primi: quidem divus Iustinus pater noster, timaugeri dotes et post nuptias fuerat permiS Ium, si quid tale evenit, etiam ante nuptias donationem augeri et conStante matrimonio sua constitutione permisit; sed tamen nomen inconveniens remanebat, cum ante nuptias quidem Vocabatur, post nuptias autem tale accipiebat incrementum. Sed nos, plenissimo mi tradere Sanctiones cupientes et onSequentia nomina rebus esse tu- dentes, conStituimus, ut ales donationes non augeantur tantum, sed e constante matrimonio initium accipiant, et non ante nuptias, sed propter nuptias vocentur, et dotibus in hoc exaequentur, ut quemadmodum dotes et constante matrimonio non solum augentur, sed etiam fiunt, ita et istae donationes quae propter nuptias introductae sunt non solum antecedant matrimonium, sed etiam
eo contracto et augeantur et constituantur.
I, o Ulp. I. 18 Erat olim et alius modus civilis adquisitionis per ius accrescendi, quod est tale si communem servum habens aliquis cum Titio solus libertatem ei imposuit vel vindicta vel testamento,
eo casu par eius amittebatur et socio accrescebat. Sed cum pessimum fuerat exemplo et libertate servum defraudari et ex ea humanioribus quidem dominis damnum inferri, Severioribus autem lucruna accrescere hoc quasi invidiae ple-2 ast . . . do commuta asm. num ii remedio per nostram constitutionem
mederi necessarium duximus; et invenimus viam per quam et manumissor, et sycius eius, et qui libertatem accepit, nostro ruantur beneficio, libertate cum essectu procedente cuius favore et antiquos legislatores multa et contra communes regulas statuisse manifestissimum est), et eo quia os Dositheus se de manumisH. ed. Luchmann 6 12. - ινnis Servus si ab uno πιιυmutatur, ut at liber, neque a libertatem pervenit, et alimius domini
totus fit ervvs iure aderescendi. Sed inter amicos geris ab uno eae EOcii manumissus utriusque domini se υ manebit itiatum enim non Merescere in hac ninnu missione in qua persatur quamvis Pro Ius oblimareri eSωτ et Μ Ocio . . . quia ententia timur. s. Paul. . . Iv. 12. DI
112쪽
78 GAI II 4 65 - 67. IUST HL 1. 6 11 12. eam imposuit suae liberalitatis stabilitate gaudente, et socii indenani conservato, pretitimque SerVisecundum parteni domini quod nos desinivimus
quae diximus adparet, quae' daui naturali iure alienari, qualia Sunt ea quae traditione alienantui' quae' dam civili, nam mancipationis et in iure cessionis et usucapionis ius proprium est civium Roma
66. Nec tamen ea tantum quae traditione nostra fiunt naturali nobis ratione adquiruntur, sed etiam quae occupando ideo adquisierimus, 'φ' quia antea nullius essent: qualia sunt omnia quae terra mari,
coelo capiuntur. D67. itaque siseram bestiam aut Volucrem aut ΡiScem ceperimus, quidquid ita 'captum fuerit, id statim no8trum sit, et eo usque nostrum esse intellegitur, sit. I. DE RER DIV. posterior pars.)' g 11. Singulorum autem hominum multis modis res sunt quartandam enim rerum dominium naticiscimur iure naturali, quod sicut diximus appellatur ius gentium; quarundam iure civili Commodius est itaque a vetustiore iure incipere. palam est autem Vetustius esse naturale ius, quod cum ipso genere humano rerum natura prodidit clyilia enim iura tunc coeperunt SSe. cum et civitates condi et magistratus creari et
leges scribi coeperunt 12 Ferae igitur bestiae et volucres et pisces, id est omnia animalia quae in
terra mari, Relo nascantur. Simulat Ille
ab aliquo capta fuerint, iure gentium statim illius esse incipiunt quod enim ante nullius est, id naturali ratione occupanti conceditur. Nec interes 1 ei a bestias et Volucre utrum in suo sundo quisque capiat, an in alieno plane qui in alienum landum ingreditur venandi aut aucupandi gratia potest a domino, si is providerit,
' Heimbach non sine ratione statuit gos 2 64. et g 65-79. in Codice Ver. Ut nunc est, tran8pogitas Age Nostrum igitur prius egisse de naturalibus adquisitionibus dominii qua sano quasi uno tenore cum acquigitionibus iuris civilis 9 18-61 cohaerere videtitur), postremo autem do iis quibus alienare licet verba fecisse. Exemplo novissimariam editionum ergo 62-64 nunc post os infra pag. 86. transposui, dissuadent tamen omingenio. De mutato ordine huius libri in universum conferantur tabulae systematicae et Iudex initio libri II praemissus. Inverso ordine Institutionum Gai, Iustinianus hunc tractatum de lacquisitionibus dominii quae naturali iuro fiunt, aequisitionibus civilibus pra0mittit. Simili gumento quo Iustin. in o 11. utitur ratiocinatur Gai D. 1. . de acquir rer. dom. 41. 1.) '' ita Goeschen. In Cod legitur etiam iocupando ideo res .... sierimus, quia. - Alii aliter.' ita ex conieci. 6sehenii Huschhe simulatque captum hoc anima est, statim nostr L Bdcking mavult iiιre gentium tu quod ita astum fruerit, ad similitudinem Inst. - Articulus Iustiniani o 12. Umaior. 1. Q. D. . r. 5. pr. D. de acquir rer. Om. 41. 1. depromptus est. a Aequisiti0110 quae iure civili fiant enumerat Varro de rustica II. c. 10. I 4: In emptiombis dominum legitimum se fere es per iciunt si ci editatem iustam adiit si, ut debuit, mancipio ab eo accesit a quo iure civili potuit aut si in iure cessi qui vulgo cui potuit, et id tibi oportuit aut i, cepit aut si e inreda
sub corona emite tumve quum in bonis sectioneve cuius publice venit. - Cicero Topie. c. 5 Abalienatio est eius rei quae mancipi est aut traditio alteri Aeaei auton Murecessio. Ulp. XIX. 2: in stularun rerum do inta Nobis adquiramtiar mancipatione, traditione, suevione, in iure ceratorie, adsi ieatione, esse.
113쪽
GAI 68. IUSΤ Π T. 9 13 - 16. 72 donec nostra custodia coerceatur prohiberi ne ingrediatur. Quicquid autem
serit et in naturalem libertatem tellegitur, donec tua custodia coercetur; Se receperit, rursus occupanti cum vero evaserit custodiam tuam et insit, quia nostrum esse deSinit na naturalem libertatem se receperit, tuum turalem autem libertatem recipere esse desinit et rursus occupanti sit na- videtur cum aut oculos nostros turalem autem libertatem recillere intel- evaserit, aut licet in conspectu sit legitur, cum vel ocul0s tu0 essu gerit vel
nostro, dissicilis tamen eius per ita sit in conspectu tuo, ut dissicilis sit secuti sit eius persecutio. 13. Illud quaesitum
1 o Gai r. 5. o. ou. D. 56. D. est, an Si sera bestia ita Vulnerata sit, ut capi
β' possit. statim tua esse intellegaturi quibusdam
placuit statim tuam esse, et eousque tuam videri donec eani persequaris; quod Si desieri persequi, desinere quam esse AEt rursus fieri occupantis alii non aliteri putaverunt quam ' esse quam mi ceperis Sed posteriorem sententiam nos confir-naamus, quia multa aceidere Solent, ut eam non 2 e Galla. 5. 2-4 a . A. R. D. apias 14η rapium quoque natura sera est itaque quae in arbore tua consederint, antequam a te alve includantur, non magis tuae esse intelleguntur, quam volucres quae in tua arb0renidum fecerint: ide0que si alius eas incluserit, is earum dominus erit favos quoque Si quos eae secerint, quilibet eximere potest plane integrare si provideris ingredientem in undum tuum,
potes eum iure prohibere ne ingrediatur exameti quod ex alveo tuo evolaverit eousque tuum SMiutellegitur, d0nec in conspectu tuo est nec dissicilis eius persecutio est alioquin occupantis is a tr. 5. O . . eod. st 15. η Pavonum et columbarum sera natura est nec ad tem pertinet, qu0d ex consuetudine involare et aevolare solent: nam ita apes idem daciunt, quarum constat seram AESSe maturam cervos quoque ita quidam mansuetos habent, ut in silvas ire et redire soleant, quorum et ipsorum seram esse maturam mem negat.
68. In his autem animalibus quae In his autem innimalibus quae ex
ex consuetudine rabire redire Io consuetudine rabire et redire solent, veluti columbis et apibus, item lent, talis regula comprobata est, cervis qui in silvas ire et redire so ut eousque tua esse intellegantur, lent, talem habemus regulam traditam, donec animum revertendi habeant: tit si revertendi animum labere de nam si revertendi animum habere sieiqnt, etiam n0ptra esse desinant et desierint, etiam tua esse desinunt stant occupantium. revertendi autem et sunt occuparilium. revertendioxiimum videntur desinere habere autem ranimum videntur desinere cum aevertendi tonsust tudinem laese habere, cum revertendi consuetudi
114쪽
quae ex hosti- capiuntur ull-turali ratione nostra iudit.
vionem nobis adicitur eodem iure nostrum sit per a fluvionem autem
id videtur adici quod ita paulatim
numen agro nostro adicit, ut aesti-mΘre non POSSimus, quantum qKoquo momeBuo temporis adiciatur et hoc
est quod vulgo dicitur per adluviο- - id adici videri quod ita paulatis adicitur ut oculos noStros salla: ..71. Itaque si flumen partem aliquam ex tuo praedio resciderit et ud meum praedium pertulerit,
72. At si tu medio stumine Insula nata sit, haec eorum omnium communis
est qui ab utraque parte suminis prope rip3m praedia possident si vero non sit in m6dio flumine ades pertinet qui ab ea parte quae proxuma est iuxta ripam praedia habent.
et anserum non est sera natura idque ex eo poS- sumus intellegere, quod aliae sunt gallinae quas sera vocamus. cilem alii langeres quoi seros appellamus. ideoque si anseres tui aut gallinae tuae aliquo casu durbati ai rhalgeve evolaverint, licet conspectum tuum effugerint, quociam lite ta' uren loco sint. Qui tuae re esSe intelleguntur; et qui lucrandi animo ea animalia relinuit, furtum committere intellegitur. lJ Item ea quae ex hostibus capimus are enotium statim iostra fiunt: adeo quidem, ut et liberi ho- mure in emtutem s3tram deducantur, qui amen si evaserint nostr3m potestatem et ad suos reversi suerint,
pristinum statum recipiunt 18. yy Item Mapilli et
gemmὰ e cetera quae in litore inveniuntur iureuauirali statim inventoris uuL g 19. Item ea quae ex animalibus domini Quo subiectis nginsunt eodem iure tibi adquiruntur. 20. raeterea quod per alluvionem agro tuo numen adiecit iure gentium
tibi adquiritur est autem alluvio intrementum latens per alluvionem autem
id videtur adiici quod ita paulatim adii-
eitur, ut intellegere non poSSi quantum quoque momento temporis id licia
tur ο 21. ' Quodsi vis fluminis partein
aliquam ex tuo praedio detraxerit et vicini praedio appulerit palam egi eam
tustua permanere piane si longiore tempore undo vicini haeserit arb0resque quas secum traxerit si eum iundum radices egerint, ex eo tempore videntur vicini undo adquisitae esse. 22. Insula quae in mari nata est, quod raro accidit, occupantis fit nullius enim es ge creditur. At in vimine nata, quod frequenter accidit, si quidem mediam partem flumini leneat, communis est eorum qui ab utraque parte humiliis prope ripam praedia possident pro modo latitudinis cmusque sualdi, quae latitudo prope ripam sit quodsi alteri parti proIimior sit, eorum Sttantum qui ab ea parte prope ripam praedia possident. Quodsi aliqua parte divisum flumen, deinde infra unitum agrum alicuius it formam insulae redegerit, eiusdem per naue is ager cuius et fuerat. *23. uodsi naturali alveo in universum derelicto alia parte uere coeperit prior quidem alveus eorum est qui prope ripam eius
115쪽
GAI II. IUST. II. 1. 4 24-28. 81 praedia possident, pro modo scilicet latitudinis cuiusque agri, quae latitudo prope ripam Sit no- 'us autem alveus eius tiris esse incipit cuius et ipsum flumen, id est publici quod si post aliquod tempus ad priorem alveum reversum uerit flumen, rurSUS OVus alveus eortim esse incipit 1 ema re. 7. I 6 eod. ili prope ripam eius praedia possidunt. φ24. δ)Alia sane causa est, si uiu totus ger inundatus fuerit neque enim inundatio speciem undicommutat et ob id mi recesserit aqua palamost eum undum eius manere cuius 3 suit.
. r. 23. ν . . . . de rei iud. texuit Silo Vestimento, licet 'reti0Sior est purnura.
D. 23. o. D. Q tauro urg. . . . . . . . . .
nus sui purpurae adversus eum qui subripuit habet surti actionem et condictionem, sive ipse est qui vestimentum fecit, sive alius nam extinctae res, licet vindicari non possint, condici tamen a furibus et a quibusdam aliis p0ssess0ribus possunt 27.' Si duorum materiae ex V0luntate domitiorum confusae sint, totum id corpus quod ex consustolle sit utriusque commune est, veluti Si qui vitia sua c0nsuderint aut masS3 3rgenti vel auri conflaverint sed et si diversae materiae sint, et ob id ni eae iis propria specie facta sit, sorte ex vino et melle mul- Sum aut ex auro et argento electrum, idem iuris at non idem iuris est: nam et e casu Communem esse peciem non dubita fur quodsi fortuitu, et non voluntate dominorum, confusae fuerint, vel diversae materiae vel quae eiusde lai generis 4). t. in x xt - ἡ ' D d' sunt, idqm iuris esse placuit 28 uodsi si umentum iti tuo frumento mixtuin suerit, si quidem ex Voluntate Vestra, commune erit, quia singula corpora, id est singula grana quae UiuS-que r0pria suerunt ex consenSu e Stro communicata sunt quod si casu id mixtum uerit, vel Titius id miscuerit sine oluntate tua, non idetur cummune esse, quia Singula corpora in Sua subflautia durant, nec magis istis casibus commune sit frumentum, quam re communi eSSe intellegitur, si pecora itii tuis pecoribus mixta suerint; sed si ab alterutro vestrum id totum rumentum retineatur, in rem quidem actio pro modo frumenti cuiusque o0mpetat, arbitrio autem iudicis continetur, Ut is aestimet quale cuiusque si umentum fuerit.
118쪽
in solo nostro ab aliquo aedificatum est, quamvis ille suo noxiiiIle aedificaverit, iure naturali nostrum sit, quia superficies Sol cedit.
accidit et in planta quam quis in solo nostro OSuerit, si m0do radicibus terram complexa suerit.
29. Cum in suo solo aliquis aliena materia aedificaverit, ipse dominus intellρgitur aedificii, quia omne quod in aediscatur solo cedit. nec tamen ideo is qui materiae dominus fuerat desinit eius dominus esse; sed antisper neque vindicare eam potest neque ad exhibendum de ea re agere, pr0pter legem du0decim tabularum qua cavetur, ne quis tignum alienum aedibus suis iniunctum eximere cogδtur sed duplum pro eo praestet per actionem quae vocatur de ligno iniuncto appellatione autem tigni omnis materia signi siti atur ex qua aedificia sunt): quod ideo provisum est, ne aedificia rescindi necesse sit sed si aliqua ex causa ; rutum sit aedificium, poterit materiae dominus, si non fuerit duplum iam perSedulus, 'in eam vindicare et ad exhil sudum agere. φ 30. Ex diverso si quis in alieno solo sua materia domum aedificaverit, illius si domus cuius se solum est sed hoc casu materiae dominus proprietatem eius amittit. quia voluntate eius alienata intellegitur, utique si n0n ignorabat in alieno solo se aediscare et ideo licet diruta sit domus vindicare materiam non possit certe illud const3t, si in possessione constituto aedificatore soli dominus petat
domum Suam esse, nec Solvat pretium materiae et mercedes labrortim, OSSe Una per exceptionem d0li mali repelli utique si sonae fidei
p08sessor fuit qui aedificasset: nam scienti alienum 8Se Solum potest culpa obiici, quod temere aedificaverit in eo sol quod intellegeret
31. Si Titius alienam planiam in suo Solop0Suerit, ip8lus erit; et ex diverso, si Titius Suam plantam in Maevii sui posuerit, Maevii
planta erit, si modo utroque casu radices egerit. antequam autem radices egerit, eius permanet cuius et uerat adeo autem ex eo, ex qu radices
egerit plauta, pr0prieta eius commutatur, ut Si vicini arborem ita terra at arbor terram Titii presserit, ut in eius undum radices ageret, ilii ossici arborem dicimus rationem etenim non permittere, ut alterius arbor esse intellegatur quam cuius in fundum radices egisset. et ille pr0pea Featus Uuell. p. 364): 0num non solum in aedificiis iis utuntur appellatur, sed etiam in ineis, in est in duodecim Tignum Iunctum sedibus Vi=ieuere Et Cone it e Sollito. csci XII. ab. VI. . et r. 62. D. de . S. 50. 16.)
119쪽
ento quod in solo nostro ab alillo satum fuerit. 76. Sed si
eo petamus undiam vel aedi-zium, et inpensas in aedificium confinium arbor posita si etiam in vicini sundum radices egerit, communis sit. 75. Idem contingit et in fru g 32 δ ua ratione autem plantae quae terra coalescunt 0lo cedunt, eadem 3-tione frumenta quoque quae Sata Sunt solo cedere intelleguntur. Ceterum sicutis qui in alieno solo aedificaverit, si abs in seminaria vel in sementem eo dominus petat aedificium, defendictas ei solvere nolimuS, poterit potest per exceptionem doli mali, secun - per exceptionem doli repet dum ea quae diximus ita eiusdem ex-re; utique si bonae fidei 08 ceptionis auxilio tutus esse putes is qui 'sSor fuerit alienum undum sua impensa bona fide
g 77. Ea dei iratione pro si 33. Literae qu0que, licet ureae Sint perinde chariis membranisve cedunt, c8 Sol cedere solent ea quae inaedificantur aut inseruntur: ideoque si in chartis membranisve tuis carmem vel iistoriam oel orationem Illius scripserit, huius c0rp0ri non Titius, sed tu dominus esse iudiceris sed si a Titio petas tuos libros tuasve membrana eSSe, me impenSam Scripturae S0lvere paratus Sis, poterit se Titius defendere per exceptionem doli mali utique si bona
fide earum chartarunt membrana ina Vep08SeSSionem nactus est 34. Si quis in aliena tabula pinxerit quidam utant tabulam picturae cedere: aliis videtur pictura qualiscumque sit tabulae cedere. sed nobis videtur melius esse tabulam picturae cedere ridiculum est enim picturam Apellis vel Parrhasii in accessionem vilissima tabulae cedere. unde si a domino tabulae imaginem p0ssidente is qui pinxit eam petat, nec Solvat pretium tabulae, poterit per exceptionem doli mali summoveri; at si is qui pinxit possideat, conSequens St, ut utilis actio domino tabulae adversu eum detur, AEU0 δSU, cceptionem doli cinali repellere si non 80lvat impensam picturae, poterit bique si bona fide possessor fueris per exceptionem d0li mali repelli, utique si bona de possessor fuerit ille qui picturam imposuit illud enim palam St, itio sive is qui pinxit subripuit tabulas, sive alius, competit domin tabularum furti actio. δ
tun est, quod in chardis sive membranis meisiquis scripserit, licet audiis litteris, melim e SSe, ita litterae chartulis sive embranis cedunt itaque ego eos libros easque embrana petam, nec in- nsam scripturae SolVδm 3 exceptionem doli mali sum-
s tabula mea aliquis pinxerit veluti aaginem, contra probatur magistim dicitur tabulam pictUrae ce- 're cuius diversitatis vix idonea illo redditur certe secundum ut regulam si me possidenterias imaginem tuam SSe, Decduas pretium tabulae, poteris 3 exceptionem doli mali summo-rri. at si tu p0SSideas, consequenS;t, ut utilis mihi actio adversum tem debeat quo casu nisi solvam apensam picturae, poteri me per ud palam est, quod sive tu sub pulsi tabulam sive alius, coniit utilii furti actio.
Gai is s. o. . de A. R. Def. r. 23. ε 3. D. do rei vind.
120쪽
1usT. IL 1 4 25. 35. 36. 79. In aliis quoque speciebus
naturalis ratio requiritur: proinde si ex vis aut olivis aut picis meis vinum aut oleum aut rumentum feceris, quaeritur iitrum meum sit id vinum aut oleum aut frumentum, an tuum item Si ex auro aut argento me vas aliquod seceris, vel ex tabulis mei navem aut Γ- marium aut subsellium fabricaveris item si ex lana mea VeStimentum seceris, vel si ex vino et D elle me mulsum seceris. sive fecerit ex medicamentis meis emplastrum aut collyrium feceris quaeritur, utrum tuum sit id quod eae meo effeceri' an meum quidam materiam et substantiam spectandam Sse
putant, id est, ut cuius materia sit. illius it res quae Jacta sit videatur esse idque maxime pl3cuit Sabino et Cassio. alii veroent rem esse Ulant qui fecerit; idque maxime diversae scholae
auctoritius Visum est: sed eum quoque Uuiu mali usa et subsi3ntia sumi, furti adversus eum qui Subripuerit habere actionem; nec minus adversus eundem condictionem i competere quia exti sic ae
1 partim matur. 7. l . de A. R. D.
25. Cum ex aliena materia Species aliqua acta sit ab aliqu0, quaeri 0let, quis eorum naturali ratioti dominus Sit, utrum is qui secerit, an ille potius qui materiae dominus fuerit ut ecce si quis
ex alienis uvis aut olivis aut picis vinum aut oleum aut frumentum sec0rit, aut ex alieno auro vel argento vel ere 3 aliquod secerit, vel ex alieno viii et melle mulsum miscuerit vel ex pii eius modica mentis emplastrum aut collyrium composuerit vel ex aliena lana vestimentum, Vel ex alienis tabulis navem volarinarium vel subsellium fabricaverit et post multa Sabinianorum et Proculianorum ambiguitates placuit media sententia existimanti uni si ea species ad pleriam reduci possit, eum vid0ri dominum esse qui materiae dominus suer il sit in possit
reduci, uni potius intellegi d 0minum qui
secerit ut ecce a conflutum potest ad rudem mass3m aeris vel argenti vel auri reduci vinum autem ut oleum aut rumentum ad uvas et olivas et spicas revertin0n poteSt, ac ne mulSum quidem ad vinum et me res0lx potest quod si partime Sila materia, partim ex aliena speciem aliquam secerit quiSque, veluti ex suo vino et alien melle mulsum, aut ex Suis et alienis medicamentis emplastrum aut collyrium, aut ex sua et aliena laua uesti mentum secerit, dubitandum nori est hoc casu eum esse dominum qui socerii cum non Solum operam Suam dedit, sed et partem eiusdem materiae prae Stavit.
35. ' Si quis a non domin quem d0minum
esse credebat bona fide undum emerit, vel ex donatione aliave qua iusta causa aeque bona fide acceperit naturali rati0ne placuit fructus quos percepit eius esse pro cultura et cui 3. el ideo si postea dominus supervenerit et sun dum vindicet, de Ductibus ab eo consumptis agere Onp0test. Ei vero qui sciens alienum landum possederit non idem concessum est itaque cumsundo etiam fructus, licet consumpti Sunt, cogitur