장음표시 사용
31쪽
Sordida non capiet judex donaria, nee δε Fossicitis secti muneribusve net. Qui vero aliorsum haec trahunt, justitiam venalem
circumserunt , ii meminerint, quod aeternis juxta aetemporalibus paenis obnoxios sese reddant Vae, inquit In qui usi catis impium pro muneribus, ct justitiam justi aufertis ab ipso. Et alibi, Princia pes populi in muneribus judicabant, acerrites ejus in mercede docebant, O prophetae ejus in pecunia dis, nabant, propter hoc Sion quas ger arabitur, O IMrusalem quasi acervus aptaeum erit , Iure civili variae
itidem in hanc rem poenae constitutae sunt s. i. Qu Ps, ait Marce in in I. I. j. adl. Iuliam repet.
P ECUNIA IN MAGIsTRATU, POTESTATE, CURAT LONE, LEGATIONE , VEL QUO ALI OFFICIO, MUN RE . MINISTERIOVE PUBLICO ACCEPERIT, TESTIM NIUM PUBLICE DICERE AUT JUDEX ESSE, Pos T
paena judicis a male jud Imperator sancivit, ut
ab co qui accepit, vel promissionem suscepit, si cauia pecuniaria sit, dati triplu proinisti duplum exi-xatur, dignitate ceu cinnulo amisso Gi vero causa sit criminalis, consIcatis omnibus bonis i exilium mit- satur. med his nequidquam obstantibus , unitiam nonnunquam vendi, veritatem tenebrosi cavillistoriae argumentationis colore fuscari , nemo facile
iverit inficias. urum inquit author quispiam in nonnum tribunalibus prae det se elut Imperator quidam pragmaticae sannii iis edicta promulgat, A rum latet in occulto, sententiam depromit in sublico,
32쪽
co, in sudari angusto concluditur, is decise negotiis
jussiciales calculos nouit saepe quos causa conα nat, mendax peculia justificat , quos autem conscientia liberat, improba moneta damnat, nummus nempe momenta legibus tribuit , atque ad suum intelIectans obsicuras sententia , algus interpretato , in ectit nummus interdum cor judicum circa diυites emossit, circa pauperes ad exercendum rigorem impelZit
UMunera ustitiae libram moderantur, se ipsum unera uisatuunt , esituuntque sonu
Et HORATIus, laquei preti m. Propterea Thebani mulachra iudicum sine manibus de oculis citigiabant , quibus innuebatur ciustiti donis malloquus non citeriti sectam quocirca ludisces qui Causas aucliunt, uite udicent, tanquam sacerdotes justitiae, purissimum ejus cultum subditis suis proponant ac propinent, ne incidant in poenas si pra relatas, ne Orte, dum acquirunt pecuniam, perdant animam, nemo enim habet injustum lucrum, sine iusto damno, sic rum in arca, damnum in anima Veritatem quoque studiose sectabitur,m totis viribus insequetur, donec eam assequatur, quoniam Vero in arduo est jus exploratio judicem oportetesie fagacem, sapientiai eruditione conspicuum, ut si has hominum insidias, callidatates dissipare, Et mersum possit latebris educere erum. Quas praecipue qualitates in judice agnoscens Iethro,
consuluit Mos, ut eligeret de omni plebe viros si
33쪽
pientes, timentes EuM veraces, idque denotabat inscriptio Urimi hummim, hoc est luminum perfectionum , in pectorali summi sacerdotis quod ti intenderunt , qui unum judicij
praesidem constituebant, is signum aurea catena, variis ornatum gemmis, a collo suspensum gestabat, cum pigraphe, Moniae meritat Iudicialis quia veritas rite agnita, ad persectionem ducit, dubiosque judicum animos in judicio firmat ac informat, ut dis
Hera quid falsis, quid ab umbris lumina disent
D Riscis legis-latorum constitutionibus cautum est, omnes omnino judices ac Romani juris disceptatores, non aliter litium primordium accipere, nisi praestito prius, pro more jure jurando, se judicaturos secundum leges, idque jure odiCis comprob tum est l. I . C. de uiciis caeterum, ab hoc jure postea nonnihil recessum esse videtur, nam merim, Authenticarum compilator minus authenticus, putavit, judices hodie tantum promittere, i, ex animi sui sententia jus dicturos, exceptis defensoribus civiatatum unde nonnulli interpretes colligunt, majori-hus magistratibus remissum esse hoc jus jurandum: sed hallucinantur, merius enim perperam authent, cam, iis conceptam verbis, ex Nov. . desumpsit, quom
34쪽
quoniam in Q magistratibus praescribitur observantia aequitatis , quae nihil aliud est, quam obedientia logum , quarum vis ac potestas in aequitate consistit, idque etiam ex constitutione Nov. 8a. c. I. planum fit. Qu vero solemnitas circa hoc jusjurandum obser- vanda sit, apparet ex . . q. n mirum euanzelia, quae illic sacro-sanctae scripturae nuncupantur, ante dem judicialem deponi solita fuisse, usque religio- Iudice tactis, corporaliter jusjurandum praestitum Sed haec solennitas hodie non perinde obtinet, pro cujusque principis aut magistratus praescripto, aliter atque aliter usurpatur. In tribunalibus sed rati et ii, levatis duobus prioribus extrae naadus
dum ius Γ manum tuta rip. us dicturum
mihi propiti monimed ens Dim s.
EDictum de in iis vocando, est basis ac landamentum omnis judicii, idcirco circumspecti judicis est, prospicere, ne quid hac in parte peccetur , alioqui, quod junt, in portu naufragium facturus, hodie vero jussu iudicis, per citationem expediri solet, qua monetur adversarius, ut se sistat coram eo, qui jus dicturus est, desideratur autem in dele ato, - , ut tenorem suae delegationis citationi inserat , S g neraliter in omni tistice, ut nomina Partium eXPri-
35쪽
s , causam addat, locumque diem, furna intim udicii designet, de praecipue, ne extra tingtes cichonis citationem Cinitiat gnarus ses 3 um jus dicenti, impune non paren, I in Uri . ouo casu Curia nostra solet rescrib res, IV Hoc ita, nisi lite jam cum extraneo contemt .
citatio a per literas requintonales, ira ii non
reatur, bonus judex varie disponet. Deinde non sunt vocandi, qui vocari prohibentur, quales enumerantur in I. a. q. de in m vocando uti nec infantes, impuberes, furiosi , aut prodigi, sed eorum tutores curatores, aut, si iis destituantur, proximi ex consanguineis, ut Curatores constituant, vel, si id negligant, judex ipse dispiciet . I. cta . . qui petant tutores. iuberes, si non habeant curatores citandi sunt, Ut legitime compareant, curatorem Clissant, quoca si refragentur mulcta dictastra cli unt, vel ipsis etiam invitis dabitur, I 6 C. petant tui. e curat. Parentes quoque absque praevia praetoris venia citari nequeunt, . . O . a. dein jus vocando. Illa vero citatio, quae publice per campanam aut tubam, vel per edictum amylonem literarum sit, non facile est concedenda, de abi nario tantum judice, sive eo qui vice principis filia itur, decerni blet, ideoque sola Curia eam impertit, hac fere formula Fiat citatio per edictum, petentis, ut postea integrum sit, propius de res a G ea cognoscere. Habet autem locum, si singula uni
vertitatis membra citanda sint, di adversarius impe diat, quo minus citatio ipsi insinuetur, at locus non sit tutus, si creditores sint incerti, dicitandus sit
36쪽
vagabundus romis se Bari in L . . de annab excepi In calce citat onis elati ai iusdem c tbina expeditione Iudici cpi tare in l, irini plena fide dbibetur, propter ele-
Tindustriam persi,nae, haramenti et onem,
propter absentiam bis de contumacia fuerit accusatus, commissario ad Rotulam implorat veniam Ost
, Ri di libelli, intendit vulgo Cocant quam impetrat, 'A to in omnibus stylori ordinatione Curi , quo
rite nstructo, reus declaratur contumaX, ab Omnis
di essensionibus sibi competentibus removetur, ἰῆmdemnatur in petitionem actoris, si ea in continen F etur sui minus, fit interlocutio an factis Interdum etiam n cavit decernitur, ut dZessiori arressantis est insinuandum, eluue dies decendus ouo pareat, allegaturus vitam arresti vand causam, si autem in mora iit , de SeXSecunia arret ta luti nem imperabit debitores Quoque Iulpei fi de fuga, vel copiam 1111 facere detrectanteS, aut oritate judicis detineri possunt, qui rursus 1- inittuntur sub duplici cautione judicio sisti, Judo Atui solvi , teste Clariss D IOANNE NDE, I 1. Decii . tit. 17. des n. I. Q. In criminalibus praevii inquisitione fiduciaria rei in carcerem Impinguntur, si crimen sit atrox, corporalem paenam mereatur l. 1. 1 Decus dia is exhib reorum, sin minus, Quaestor causarum criminalium rei dicam
37쪽
scribit, at determinato tempore in foro iuridico, mve loco judicii adsint , quibus praesentibus bis nimcitatii absentes carceri mancipantur contendit, eos in custodiam mittendos, atque ex carcerei vinculis
causam defendendam esse hic processus , ad duplis cani rite instructus, senatui videndus traditur, quia carcere custodia accusatos plerumque absolvit, datis dejussoribus, se vocatos , sub poena confesside convidit, confestim adfore; si ero crimen intentatum sit capitale S reus fuga sibi consuluerit, edicto CVocatur, ut compareat cie purget, uod, si non secerit, 1m1Uiccaeitis redemtio, hoc Fcentum S: quinqua inta carolini aurei ex ipsius bonis fisco appῖ- Cantur, juxta Orcimationem tritiae enchiridio stati torum sertam, quae, licet tantum loquatur de homicida fugitivo, idem tamen in aliis quoque facinoro, sis, statuendum senti, quae enim conCeniunt incidentitate rationis non sunt separanda in constitutione juris: si vero intra annum reversi, ab accusatione se Purg verint, aut mortui sint, indictam mulctam recipient, Juxta. I. I. 4. C. de requirendis reis.
citatione legitime decernenda, proXime monuimus, nunc de videndo ante interlocutoriam 3 Pro
38쪽
processis sii gulis ejusdem partibus, nonnulla dicemus, Inprimis Hadvocati te nuptiali, hoc est, legitimo mandato sint Tuniti, uxta formam l. 6i. f. aeprocurat alioquit, Iis processus retro redderetur nullus, sententia desuperlata, foret irrita deinde libellum actoris, o mam litis intentata continentem alligenter examini, Eit, an causam uitam ac honestam complectatur, alii congrii sit conclusio, e propositae actioni conu Teiis, an sit inepta, incerta, vel obscura, nam ex
vitioso JTTlo, cinepta conclusione actor nihil obtinebit, imo judex talem libellum ex ossici rejicere potest, debet, se Baldo ad i. n. C. de annali except. secus erit, si in fine conclusionis haec clausula adjecta sit, petit arisor omni meliori modo ac via, jus ac usi, tiam bi administrari ea enim operatur , ut judex
solam rei gestae veritatem, quae ex processi elicitur, non petitionem actoris respicere debeat Ita sentiunt communiter Doctores, Iason ad I et . . de a Iis, ct alii disersis locis , IACOB Us BOURICIUS, .us meus, in tracitat de O cio A ocati, cap. III. ratio est, quia actor per hanc clausulam iudicem videtur in-
niciuna suum nobile impertiri velit:
in modum autem bellus omni vitio Carere debet, ita etiam responsio rei debet esse clara, certa perspicua litiscontestationem aptis, apertis verbis inducens, articulisque unum tantum factum complectentibus, distincta, similiter actoris replicatio, multeriores partium scripturae, debent esse breves iuccincta, non diffusae variisque rerum verborum
circumstantiis involutae, ne nimia prolixitate judici
39쪽
tenebras offundant, quibus ita dispositis . proce su ad conclusionem per lucto Iud 1 ci Cei
itigabit, an ite instructus sit, ex auth icis crip turis per amanuenies cicriptus , an omnia eo uilitaitatuto risiae, de ordinatione curi corni rasa ac ibita sint, quo facto, si uuaestio ii jure consimi litem cetinitiva sententia terminabit , sin ininuT Iartes ac Proi an sum Umittet, i lites ips bim Sto spatio nisi sit causa criminalis ci atram nis-lis , in quibus fit interlocutio , in actis in borm , - quia in iis plerumque de vita, existimatione liberie hominis, adeoque de re magni ponderis ac momen- E 'ti agitur Aliquando etiam ante pr1mam interlocu toriam Curia nostra articulos probatorio partibus exhibet paeniten iam ossici vocantur ad vitai cos cir itus, de ut norint, quae facta ad justificationem causae probanda sint.
' andoquidem saepe usu venire solet , ut juris- ς jurandi religione,contentiosa litigantium instantia compescatur, ideo receptum est, judices non alia ter causas audire posse quam Xacto nubsis itu
40쪽
stantibus iureiurando oropter calumnia 'Pa' actor
animo, sedi ducia bone auiae litem adversario tuo intendisse, reus
d, hoe fueramentum sibi vicem remittere Velinis duod nonnunquam accidisse scio amen judex illud ex
λχ ira exigere debet, ut ita lites non blum, erum eidis ca7-niatores iuuantur, o Deum pro homini- bis iis omnibus causis judicem esse patefiat. Enar scirimet in actore est dispendium litis, in eo, ut ' Ii,Seatur pro confesto D. M urejurando Antatem c jusjurandum per procuratorem praestari possit iuris est non usquequaque explorati multi magni nominis Theologi d Iurisconsulti istum jurandi modum improbatit, quos citat Clariss IOANNEsa 4 ii, libro . Deci tit. . Desu. I. propter cauteriatas quorundam consseientia , qui juri urandi religionem non venerantur, cum per alios jurant caeterum hodie in tribunAh bus, que fere valu1t: Cectius tamen illud expediri dixerim, si mandatarius ad hoc speciale habeat mandatum, cum expressione causae, recensione capitulorum, quae vera , aut falsa ess,existimet, quae sententia, licet usu fori, stylo Curiae nostrae non obtineat, nihilominus tamen magnam habet rationem, quia mandans magis erit sollicitus de perjurio vitando, si non perfunctorie tantum, sed ex certa scientia in animam suam jurari postulet: Hoc iuramento utrimque a Partibus Prastito, articu-