Misoponeri Satyricon. Cum notis aliquot ad obscuriora prosae loca, & Graecorum interpretatione

121쪽

98 MIso PONERI sua regna dispuluerarunt. Fuerunt di Ferdinandorum pretiosissimae pretiosissimarum re eum thecae; imperatoris quidem,qua aureum& gemmeum poculum Constantinopoli in munus missum asseruabatur, cursibus, & omnivastrorum recursibus ad coelos ipsos inuidiosum Corte' etiam,in qua smaragdi quinque singulari opere, & mira scalpti varietate, quorum qui in pateram, propE erat ut regum coronas pretio antecederet.Non possum missam facere argenteam illam, sesquipede longam pyxidem,& dote filiae Stiliconis diuitem, quam ab hinc annos septuaginta, inter agen dum in vaticano monte fundamenta, structores inuenerunt. Aliquot ex achate, plura ex crystallo vascula, solido ex auro pilas, musculum ex chelidonia, bothrum ex smaragdisi omnia opere antiquo,& summa arte persecta capiebat.Capiebat etiam praeter laminam auream,calamistrum,& plura monilia; quadra .ginta aureos annulos suarum singulos gemmarum pretio distinctos, necnon simaragdu, qui caput Imperatoris Honorij expressum caelatura teneret. in pretio illa quidem magno sunt, sed scrinium opibus Perseis desti natum, quo diuinam iliada reponendam cu-Ηuit,ad immortalitatem memoriae gloriosus

in . orbis

122쪽

SATYRICO N. . 99

orbis victor Alexander, in maiore apud me est. Opes quae ab animo, quam quae a terra sunt, pluris facit animus rectuS. XXXV. sDicam postremo linguam quae Vim Laertiadae smutatem o vincat Atridae, Inclyta Nestorei cedat cui gloria mellas, si prudentibus, & infestis garrulitati labris includatur rei pretiosissipa ae pretiosissimam quidem thecam ante reliquas esse censendam. Quantae enim diuitiae in omnibus regnis bene. constitutis, minuto illo membro partae

inc isto anno curiarum principibus fatali,suu ad honorem multi fasces habent, qui facunda lingua cassi humiles accens, tulistent ad alienum. Linguam Asiatice disertam, Asiaticum esse thesaurum sciunt omnes, sed linguae esse thecam ,eamque momenti maximi si quis nes .cit, seiat ab Harpalo talenta vicena accepisse Demosthenem, ut eloquentem linguam dolosa veluti theca cohiberet. Negas habuisse linguae thecam vide vincula, vide ligamina, fascias,lanam,socale,quibus una cum collo,os obstrinx it. Tam lucrosum est silentium,quam

damnoia garrulitas. Diuersissimae idem lin-G a

123쪽

- oo MISOPON Iguae populos pota regere, qui suam linguam potest. Ut enim qui valet eloquenti iuggestu dignus est: ita solio qui silentio.

Facunda nihil est linguapretiosivi inquam. Glossicomo non rheca modo pretiosior vlia. Nunquam tantum lingu*, Natum, nunquaslentio,atque modo Belle equidem,si ubi de cet,lingua solueretur; si ubi dedecet , coerceretur. Sed qui linguae abusus est vitium loquii virtus est,& virtutem, vitium. Sanctum etiam silentium prophanis, atque adeo sceleratis fa

uet.

Docte neque non argut E dieentis sementiae accedens, suam adiecit Apotropus: Commode quod de lingua,aurea lingua dixit,cuius laudibus mea, nisi foret plumbea impenderetur. sed aureae statuae maiestatem quis plumbarius tentet augere sui metalli humilitate, Itaque illaesa tu, gloria orationis meae exilua - e,asseram nullam pretiosiorem gemmam in pretiosiore dactylothec ,- quam mense anam in corpor ano.

124쪽

s A T Y R 1 C ci N. tot fiorum en gyoth aet an Regum persarum Chryso malo thecae ξ nae illa prae sano corpor casi, nuces. E. quis enim mallei imperaturus indis insidere elephantiscu elephantia,quam vegeto corpore ad artiS medicae contemptu initur Panareti pedes incedere, & imperantis mandata posie exequi Z ecquis siderato capite gestare diadema, quam saluo & incolumi rusticum ac villosum cucullum ecquis in solio membra captus serendo non esie scepero, quam malantis lacertis sub ardentis etiam solis aestu ligonem versare nemo profecto DC-mo tam male sanus. Omnes omnes, pretiosissima quaeque ianuati expendul. Atque id quidem est,quamobrem Pindarus auream nomi

narit. Don enim aurum tam aureum, quam

sanitas est Testes habeo imperatores,qui du a cena quinquagena annua medicis pensitabant: testes Rege, & nostros Sc exteros, qui 'sanitati suae tuendae, mirum quantum impenderint : testes etiam tot habeo quot hodiε sunt, qui pestilentiae contagionem declinantes, domos instructissimas auro, argento, eb re, veste , supellectili, & caeteris rebus apparatissimas bumilibus tuguriis, ubi

2 sc cimex, neque aranem. neque ignust, mutaruuL.

125쪽

Iam vero quid esse potest, quod insonti

animo laudem praeripiatῖAurumne obryzum, aes Corinthiacum, lauta supellex, Myrrhina,sardonyches, amethystin, Iberus basis, Indus, Calchidicus,Sothicus beristus,achates' nae inter animum, & ista, quanti quanti apud terrae amantes sint,plus interest,quam stellio nis inter,& aureum Phryxaei arietis exuuium. Quid enim illa, quibus insanorum diuitiae co stant,si rem pendimus ad veri iudicij, non falsam opinionis stateram3 nihil, quam terra sit uecolorata, siue pellucida sunt .Quid autem ani- .mus bene sanus 3 coelum Dei. V is scire quanti ec illa,& hunc facere debeamusῖquanti Natura fecerit expende. Aurum ac gemmas aut ad ima terrae viscera, aut ad profundi profundum reiecit, & tam illud quam istas faece obduxit: At puro sceleris animo quem assignauit locum omnium summum: coelestem quippe basilica illi architectata est. Hinc videas quam magni optimam mentem Deus optimus maximus quam parui diuitias aestimarit. Quiduis tamen animae integritati, & cuiuis diuitias mortales praeserunt. Non ita Socrates,qui omnibus suadebat,neque corporum, neque diuitiarum curam prius, quam animi habendam esse, ut plurimis thesaurus ille virtutibus, coe- lestibus

126쪽

SAT YRI Cori. Imlestibus veluti gemmis splenderet. Nec ita Periander, qui,quid in minimo maximum foret, rogatus, Rectam esse mentem in humano corpore, respondit. nec item etiam quisquis sieloquia rus, '

Quum haec dixisset , paullum interquie

uisset, quasi diuinum mentis impetum expectaret sic demum effatus: Et plusiquam cisiis,se plusquam nauibus actis Eι vento,se remis,homines lethalia pestis Urcula defugiunt,laudo ed crimina nullus, Hoc culpo.Titulos, o turpes fornicis arcus Eus visat marchus blandum quis amator amata Tenuit epipolium uisnam consortia vitas Incocti vitiis, Burgundi or verba theatis sicenm 'quis infini gurgustia Bacchi3 Aula ubi nocturnas celebrat Cytherea choreas Cisraim iuuenis quot russirue abstinet'Omnes Devitan ebris sed nemo Gypridis ignes. uis Gracchus populi turbastiquis Milo cruori Fundendae natos homines 'quis ditem apothecum' Dingiuiquis nocturnos Catilina recessus. Nominibus sparta nouis,non parco piaclis

127쪽

io 4 MISO PONERIT'ttigia, Gracchi, Milones, o Catilinae Nominest non hunt,certesunt criminet Spurcam Eua s Molinaam sicortator'quis teMa Sen audi Tuibatoν re Eparuum quaena- gula c Maurum' Et quo Guisierausoluas fugiri Iste mu os

Illi mihi dederat cora os cygnosique HVrantes uicumque exhibeat ciuem de milhhm unum, iis tanqΜam pestis fugiat contagla noxae. Omnes templa ineunt,laudanda sed prece, nemo. 2mra posicit opem Crassus, fiambalis lingv.e, Cruri Androclides,oculis vinosus Homeru6, uis menti Pater aeterna quia uenis ab arce Aures, atque oculos iusta exposcentibus irae Da si nos,latices TelphosF da aestibus,rmo uo sub corde Venm succendi mentis auarae Aurea vota adime, atque animos Turbonis, se altum

Rade superethum. Eis vota simillima dicris

Fundis ξapud cunctos corpus praeponderat,Isti Fumant thuye foci atque altaria lampade Harent. ra haud curandi est curan i incuria nutu. Tam leuis extremis inerat dolor unqmbus agrii

Vt puerin cunu etiamnum horridus inaud hinc Obstrepat altricisSaeuo Philosime dolori er opem, Philotime mei radicibus unguis Auxiliare,inquit. UMedicus penitis ima noscens faciebatque imis haerens'ulmonibuου ulcus, Stulte,aιι,e usis o traducende cachinnis,

128쪽

SATYRICO N. I F

orticulos quereris, Phoebaeum poscis se istis

Auxitium,tua nec curas praecordia tabi

Iam cessura;apium digitis tibi costige quorum Tanta tibi cura est. intra te cuditur in te Lelhiserum mortis telum,quid reotias ungues' Cura animi nusta est vilesiunt σιima falsa Lance hominum simper ρraepollenι vilia charis, , Istis suae saliuae versibus,demulsus Musaeus, adorauit calidam laurum in solo glaciali, ardorem Phoebi sub Saturni frigore, hoc est, subvietis in speciem membris iam vegetam venam, &, Musas.inquit, ab urbibu procul viuere,& Apollinem nemorosis in locis degere fa- 'bulam hactenus credidi, iam per te quam Ve' thim sit,& scio & video: . .,

. XXXVIII.

Apotropus abrumpendae suae laudis gratia pyxidiculam prehendit, gratissimi sermo

nis originem , exploruturus quid ad valetudinem messet. recindit, Ac visum annulum vCtulae periam ma in pestem esse, ex Trophimo audit. Hic vultu subnubilo, empe vos igitur, inquit, inanes Aracnes telas, non aeratum Palladis clypeum ferali malo opponitis bsit vos ab anu,annorum&mortis ludibrio, tam fodi

129쪽

io 6 HI soro NERIdὶ illudi, dum eius ope mortem putatis elu dere, faxo iam sciatis quae vos impostura ludificetur. Et quem statim primum lapidem sors obiecit, annulum conquassat,in elisaque palanescio quid in lacertulae formam ternis cum nocis reperit, quae exhibens, Eccum, inquit, egregium certe Averruncum, qui omnem scilicet pestem a vobis amoliatur. La foculo succedens , omnes annuli minutias etiam

cum puluisculo, characteres,& lacertulami ardipedi Deo dat ustulanda. Instrepere omnia , crepitate: credas illic daphnona popula- . . bundis flammis deflagrare: & tetra grauCO- entia in afflictas se nares insinuante, grauem de usto cadauere poenas particidij luent6 odorem expirari. M usaeus autem & Trophi mus ad haec non magis stupere quam e Xpauere. Et hic quidem, esse mala Pandorae pyxidisper viam recensita, paullo minus sibi persuadet. At ille v parem auditae Satyrae gratiam referret,calidum pectus ad pangendum quod sequitur carmen sollicitauit.

- Credulasses hominum fulcitur arundine putri, Nescia firmatis unquam confisere re d. Ecqua

130쪽

Esse queat, delirantu gerrisue senecta' Si qua salm hinc est se erit certissima ab auro

Docta Tholos tuo. Pestim infortunia, mortem . ni Accelerant potius quam surdo carmine tardant Incantinia. Nihil venit a nigredine quod sit Alba signandum concha. Nemo estpeν daemona tutus. Teutones acciti ferrata caste suorum Suadrupedum, herbose turbarunt iata Mosilia Littora, terruerant Sarionem tergora passim Purpureis punctum estis, undisque Sarauι Reddiderant barbos Flauis exterrita turmis Lia palgebat: Pietate ac clarus auita, Et princeps pristo Sol morum stemmate Regum, Hostibin haud tergo, exculpto sed lumine notus Gades, minimo contra venit agmine. Rara Sed quid agant homines Aduersum milla phalango, Euas Mediolani thorax, quin ensis Areti Arma or inferna exoratus ab ane characteriri reditur tamen iste animo imperterritu. I ostim petit,atque Erebi mittit sua iura m,narchae, Ferro dim ingens albos pinguedine ventres, Ventres autem'immo vinoso languine plenos, Sanguineo vinoque vires. Hic miles auarus Dirapit exuuias, ensis,ha stilia,cristo, Et tunicas ferro.tunitas ct cannabe tex - , Corporibus nudis stupet in ceruice cruenta,