장음표시 사용
241쪽
De Iure Abbatissarum, di Montal.
& habetur, ex eap. qualiter in quando, cap. Inquisitionis de Accusat. r s Tum quia, ut docet S. Thom. loco est.
quaB. 67. an. 3. contra nullum potest Iudex via Inquisitionis intellige specialis 'procedere, quando nullus est accusator Dimalis, siue virtualis, 3c colligitur ex caps quis potestitem a 3. q. . ubi dicitur, is sicut nec Christus Iudam abiecit, quamuis enim serem eum es e sciret, quia tamen non erat accusatus, minime eum abiecit.
Tum denique Iudicium ex tribus personis constat, scilicet, accusat re, reQ, α Iudice, cum ergo in hac Inquisitione speciali accusator non existat, no potest fieri iudicium, ex Francisco Aret. in pract.
x8 Tribus etiam modis potest Monialis, vel quilibet subditus suum Praelatum
de aliquo delicto admonere, vel denunciare. Primo paterne, vel materne,adm nendo Praelatum, vel Praelatam inter se,&ipsum solum, ad emendationem fratris,3 9 vel sororis, dc tunc Praelatus, & Superior non potest reum punire, neque iuridice interrogare,sed debet tantum monere ,& minis terrere, ut cautius vivat; nam non potest iuridice procedi contra reum sine legitima probatione, infamia, & inruo dicio, imo reus tunc sub excommunicationis sententia iussiis confiteri delictum, non tenetur; ex An .et. pariquaesi de com
Secundo iuridice denunciando crime Superiori tanquam Iudici competenti, &sic intendit subditus correctionem fratris, vel sororis,& etiam poenam delicto de- , i bitam propter bonum publicum Reipublicae,cui couenit,ne delicta maneant ina punita cap. nouit de iud. dc ad exemplum aliorum, quo modo denuncians non obligat ad probandum, sed tantum praeparat viam Iudici, ut ipse inquirat, ideo suificiit, quod proponat delictum, testes, indicia crimen Probantia. Tertio etiam iuridice, sed accusando vindictam inten
nitates; prima est ut fiat in scriptis.ex eap. a. quaest8.per totum, ct L M.f.de accuset. D. Thom. a. a. quaesi. 68. Caietan bidem Secuti est,quodin libello accusatorio scribantur nomen accusatoris, accusati, de species delicti, & cum qua persona delictum est commissum, locus,tempus,ubi,&quando commissum est cap. .z.q.8.Te 23 tia olim accusator tenebatur probare, &stare ad poenam talionis, quae eadem est, qua puniendus esset accusatus,iuxta illud Exod. 2I. Oculum pro oculo, dentem prodente, ct cap.calumniator, ct ca qui non probauerit a. q. 3. sed quia poena talionis admodum seuera, di dura visa est propte-2 rea in plerisque locis est abrogata.Ita c6- muniter Doctores, de praesertim Eman.
.2s Ante aute denunciatione semper praemittenda est correctio staterna si sit spes emendae, & oportunitas, dummodo pec-2 5 catum non sit publicum, ut dicemus. Naomnes tenemur de iure diuino naturali ad correctionem fraternam sub peccato
res hoc probates ex Matth. t 8 .seco uerit in te frater tuus c. 27 Ad hanc ergo primo, Ac principaliter tenentur Moniales,erga suas sorores, aequando nulla spes emendae per correctionem iam factam, seu faciendam,habetur, denunciare paterne omnes tenentur cum emenda speretur, per paternam Praelati grauiorem ,&seueriorem admonitionem;
diuino salutem spiritualem proximi omni melio
242쪽
Disputatio XIV. Quaesitum VII. I sy
meliori modo, de via salua ipsius fama .,& honore. sed admonere pium , dc charitatiuum Praelatum ,& Superiorem de proximi delestibus, ut corrigatur , est
modus optimus ad salutem illius, er-- SQ ,. .
αρ Quod si spes nulla habeatur , nec in
correctione fraterna, neque in pateria , ldenunciatione, nihil prosecerit, per i stes idoneos si possit delictum probare , tenetur subditus,taemonialis peccantem iuridice denunciare Praelato, secus vero si testes idoneos non habeat, vel leuesao ad probandum desiistum,cum nemo te-gacatur denuciare iuridice, quod probare
at In delictis vero secretis, quae sunt comtra peccρntem solum, ut ver. gr. Luxuria,Gula,Auaritia,dcc. quado nulla sper tur peccantis correctio, sed potius timetur in peccatis durior obstinatio, non te 3a netur sciens denunciationem facere, quia esset contra finem fraternae correetionis,
qui est charitas; ex S. Thom. ιο .cina e c. o. de Eman. Roder.ιος. cit. any . ubi addit, tunc rogandum esse Deum, ut talem pec
cantem a via perditionis auertat, di ad via veritati educat ; quod intelligitur, si 33 desim omnino occulta sintn per denu clarionem iudicialem probari ii6 possint, si enim omnia delicta punirentur in hoc saeculo,locum non haberent diuina iudicia. ex Naido in umma verb. accuser
3 Ex quibus sequitur, non teneri Mo
nialem interrogatam,etiam sub iuramenio manifestare illam, quam nouerit delia quisse,dummodo adeo occulta sit,ut nulla praecessurit infamia , de ratio cli, quia 31 tunς Iudex no potest iuridice de Montali illa interrogare,cum non habeat plena, aut semiplenam probationem ac per consequens interrogara Monialis non tenetur
manifestare sociam suam nondum diffamatam , etiam si sub iuramento interrogetur; Suaree tom. . de relig. lib. I o .cap.
3 6 Quod si Superior depo sito munere Visitationis prscipiat,ut sibi tanquam Patri,
de in ordine tantum ad emendationem secretam denuncientur, quae ad bonunt
publicum Monasteri j spectant, debet Monialis suo Praelato obedire. 3 Si autem delicta sint in damnum Monasterij vel Communitatis, licet non praecesserit infamia, nee possint adduci testes, reuelanda sunt Praelato, absque eo, quod praecedat correetio staterna, ut secunduprudentiam suam remedium adhibeat,
cum his tamen cautelis, ut denuncientur ea quae ad vitandum malum necessaria
videntur, salua quantum potest proximi
fama. Ita Angles 2. par. quae . de correct. dissis. 6. Salon a. Σ. q. 63. ar. I. Petrin. Om. r. desubd. q. I AU. I 6.cones. a. verse .ubi notandum
38 Si delicta sint publica, statim sine ulla
monitione deserri possunt ad Praelatum . Iudicem, cum iam Rei Dina sit tala per peccat publicum, in ciuo casu,si adhuc esset spes publicae emendationis per correctionem staternam, tamen subsistenda 3ς esset in accusatione, imo si peccatum esset occultum, & in damnum publicum vergat, nisi sit spes certa emendationis, etiam si esset dubia,adhuc esset denuncia-dum, ratio est, quia concurrente dubio
emendationis, de periculo damni publici, huic potius consulendum est , quam famae, & periculo delinquentis. Ita Naidus
o Aduertat tame Episcopus teli Superior ad nullius Monialis etiam lenioris delationem iudicium firmare,nequaquam debere,cum Monialis in errorem adduci possit, neq. ad Epistolas, vel libellos sine a thore, & nomine etiam si in illis noti licetur testes, qui delictum possunt testifica- r re, quia huiusmodi literae, aut lihelli nurulam inducunt infamia, ex cap. Inqussionis extra de accuset.& Less.lo cit.cap. 29. nu. 13 6.Thom.de Iesilocrit. cap. 3. num. 9. 1 Aduertat etiam,nunquam inaudita rea
Moniali aliquid certi in animo suo statue
243쪽
De Iure Abbatissarum, N Montal
re, quia ope inter Mulieres praesertim liuore inuidiae, I odij , solent falsa denunciari sed in delatione , & accusatione criminis debet Superior sibi persuadere, posse delatricem falli seu visa, seu narrata
deserat,& accusatione facta,tacitus Superior consideret , quae tuter deserentenia, Monialem, S ream emulationis causa in- a tercurrat; & denunciationem non accipiat,nisi de nunciatis fuerit bonae famae,ne detur locus conspirationi. Audita accusatione alicuius criminis particularis, cum nomine personae illud perpetrantis,munus prudentis Iudicis, &Superioris erit, accusatam ad se vocare, cui frigide potius,quam calide delata proponat, minuens etiam verbis delictum , humanamque conditionem inculpans, ut inde ex ore proprio rear Monialis accusationem proprij delicti eliciat ; si vero
rea neget, deo ope i4 bypetior , ut ad primam narrati delicti deueniatur,antequam ad aliam inquisitionem iterum cum rea . faciendam accedat; ct observet, quibus suspicionibus, ct coniecturis nitatur Moῆnialis auctrix illius narrationis, mores il- Iius considerans, an ad accusatione pronast, ct ad augendas res supra veritatem; a alias maligna, S perturbatrix pacis. ue si delatrix visa a se reserat, reaque Monialis neget, nec minus haec in negatione sortis existat, quam altera in accusatione, Iudex post tentatos animos utriusque, si pares in verborum constantia illas inuenerit, poterit ejs canonica purgatione imponere,qua de iure comuni potest Episcopus,sive Superior indicere Moniali sibi subditae de non seruanda castitate infamator , licet iam his temporibus parum sit in usu; si delictum non possit plene probari,& de veritate constare, ut habetur m cap M oniales de purgat. canon. non i me ,
passim huiusmodi purgatio indicuda est ι
6 ct Monialis, cui indicitur,coram Praelato suo iurate tenetur, se non commisisse delictum illud, te quo infamata, inquisita denunciata, vel accusata censetur; & aliqui testes compurgatores appellati, iurare debent non quod rea non commise
rit illud delictum sed quod opinantur, α
8 crediit,ipsam verum iurasse,quod si Vo. Qialis in indicta sibi purgatione defecerit,
tamquam couieta punitur, si fuerat accusata, si vero inquisita tantum, aut denunciata poena arbitraria punienda erit. Ar tin. in pra Arimin.par. 3. O cap. Iri prergat.
9 Si complex compIicem accuset, deponere debet cum iuramento, quia licet quoad seipsam sit rea, tamen dum deponit contra aliam fungitur iure testis,& tuc facit iudicium.Coriol.Ac.ci de Eeo nit. 7.s o maiorq. fides adhibenda est ι & nisi Monialis accusata clare so purret, vix fides accusatrici denegari potest , cum ipsa sui accusatrix facta sit, quod gratuito ne
si Subditi prohibetur accusare suos Praelatos cap prolabentur z. q. I. ct cap. Oves Attamen cum bonum commune
id postulauerit,possunt ex affectu charit iis Moniales Praelatam accusare, ut notat S.I hom 2.a.q si 53.aν I. ad a. 11 Ideo si quae accusatur sit Pr lata maiore opus erit discussione accusatione,& inuestigatione, quia multa ratione muneris in illa sunt, quae emulationes, animorumque alienationes nata sunt producero; & ad
1 3 huc tamen Moniales ei parere debent pedente accusatione. Abbas in cap ex parteriam. .&l chriapol. 2.deace . .:
s Testes interrogadi sunt sub iurameto sus 1 itu iure comuni,quia testis no iuratus non16facit probationem ,& sine4uramento nGsubstantiatur processus. ex cap.cum delicti e accusat. nisi consuetudo Religionis oppositum teneat ἡ scilicet per praeceptum sanctae obedientiae, vel excommunicatioue nis; suscit enim,& aequivalet iuramento,& sic iuridice interrogati tenentur sub mortali veritatem. fateri, nam astringuntur iusto Praelati praecepto. Ita S. Thom.
tatem fateri, quando delictum est in publicam
244쪽
blicam Miniciem , vel in danum particulare priuatae per nar, quod absque illius
testimonio vitari non potest; ex S. Thom. Ac. t. Valentia m. 3. E put .quae i. iq. par. i. Nauarr. 1 rsum cap i s 'ium. i 7.
Vega et parsum cap. I is .casu 8.Silatharius tro L cap . num. 3. ratio est . quia . sciat de nunciator tenetur statim denunciare delicta propter vitadum publicum, ves priuatussi' damnum, ita tenesur testis ad id praesertim propter liberationem innocentis iuxta illud Psal. 8 i .Eripite pamperem, Oiciense de manu peccatoris lia
οῖ Non porerit tamen testis de iure testu 'monium serie de. illo, quod per Sacramentalem Conscisonem nouit etiam si hoc esset in salutem totius Reipublica; ta Pas. num. yo. Lem . . . 1 H. Reginal Io .cit. num. g.ubi addit, quod nec etiam tenetur, si ex elii, testificatione sit oriundum tale ossicium praestaremoti debemus, cum damno nostro, nisi esset in commoduni Communitatis Nauarra inter verba concl. i numer. 3c9. Solus de razione toga adscretum memb. I . C. Conc. q. Lessus lib. 2. de iusicap. 3 o. ub.6. ηἰum. 3 .
3 9 Ratio est, qui a hoc est proprium illius
Sacramenti, quod est maius vinculum ,
quam quodlibet hominis praeceptum, &hoc summopere aduertant Montalium ia
Conses res. Imo si delictum sub sigilla
secreti alicui laetectum fuit, vel consilij, siue auxilii petendi gratia, testificari de huiusmodi delicto non potest ille, cui de- . lictum detectum fuit; etiam si contra delinquentem esset infamiae, vel semiplena probatia cxistat . ex Nauarr. in sum. cap. et . numque Lessus loco cit. Regi nil in 6I Praxi lib. 1 . nu/n.a . ratio est, quia se uare secretum si de iure naturali,cui cedit ius Praelati in cogendo subditum adltestificandum. idem sentiunt Valent. tom.
intelligendum est cum Valant.& Lei in te modo id, quod acceptum est sub secreto non fit in damnum Reipublitae, & corporale, vel spirituale multitudinis, vel graue alicuius persenae particularis . ιὶ Nec etiam tenetur testis ferre testimonium cum notabili damno spirituali, vel corporali, seu temporali per nae, honoris, vel bonorum per Nauarr. in sum. p. 63 Similitar non tenetur testificari quis ea, quae tantum ex auditu cognouit, dc maxime a personis infimis,& mali; fidei;ex
Nauarr. Dc. cit. Pap. s. num. 66. & Spathar. cit. num. Io. quia talis cognitio est valde incerta. '64 Mulieres a testimonio serendo exclu-ciuntur in cap.ex eo I s. q. s. d, cap. Mulierem 33. q. s. quod verum est regulariter , nam in aliquibus casibus, Mulieribus laicis etiam de iure canonico cap. rata dei monia permittitur restes esse, &accusa - re, quando veritas aliter haberi nequit, 63 multo magis Moniales contra alias Moniales admittendae sunt in testes, quia Carum delicta, non nisi per iplas probari v εο lent; & quamquam eκ duarum scenai narum dicto non possit quis condemnari, ut multi tenent; hibe tamen non videtur locum habere in Monialibus, quae sunt religiosae timentes Deum, & sic duae suis cienter probant, si alias omni exceptione
maiores sint. LeZana tom. I .cap. 27. citat.
numer. Is . in ea at in hoc circumspecti existant, & prudenter interroget Iudices. 47 Notandum, quod tunc intclligitur delictum plene probatum, quando ad minimum per duos testes oculares , & conte. et stes, ac omni exceptione maiores testificatum est, iuxta illud Christi, In ore duorti, vel trium siet omne verbum.
63 Testes oculares sunt,qui oculis, vel de auditu, quando de lictum auditu percipitur )delictum perceperunt. 69 ' Contestes dicuntur, qui in facto loco, tempore, personis, alijsque circumsta- ijs ad substantiam facti attinentibus, &' necessarijs concordant, ut si duo testes iurent se vidisse sororem N. alloquentem N. talibus verbis , prima die Mensis Au- gusti, hora sexta, in locutorio. K.
Dicutur etiam contestes si in substatia principali, & sacto concordent, per cadeo verba
245쪽
i s 8 De Iure Abbatissarum. N Monis.
verba formalia, vel aequi lentia,&in loco, & in tempore; licet alias in aliquibus verbis, vel circumstantijs discordent, imo illa accidentalis discordia magis testimonium aliquando cohsrmat, testificantur
namque modo humano. o Testes omni exceptione maiores sunt, quibus nulla exceptio opponi potest, per quam eorum fides minuatur. Alderet Ioc. ciccap. 3 .de cc cnu. 6.11 Testes singulares sunt, qui deponunt de diuersis numero delictis, vel sunt, qui in aliquo, vel aliquibus discordant, ut si Monialis testis dicat se vidit brorem N. prima die Augusti,non in locutorio,sed in alio loco, vel si in locutorio, alia hora,vel testetur vidisse quidem illam, sed variat in die,loco, & hora, vel si una testifiςetur allocutam suisse N. & alia N. licet alias co- cordent in loco, ct in tempore, & illa: nosaciunt plenam probationem, sed plus qua
Si vero quinque, vel sex testes singula- bre; fide digni conueniunt in deponendo adbis numero quidem distinctos, sed tamen eiusdem speciei, ut diuersas sollicit tiones, ct frequentes hominum allocutiones, cum sultem in genere probent densi-ciatam Monialem tali vitio deditam; ter, stes pr dicti singulares suli tui ad excludendam illam a dignitatibus Abbatissae, Priorissae, & huiusmodi. Coriolan. Ac. cit.
3 His peractis, & finitis probationibus,si
Monialis rea vere se defenderit, & testes per ipsam adducti certo probent, illam non comisisse delictum sibi impositum , ita ut Iudex credere possit illam esse innocentem, debet eam absoluere ; ex Al-
Si autem c contra videat delustum plene probatum esse, & defensiones pro ea adductas,parum aut nihil iuuare, eam condemnare debet pro criminis qualitate. Aldere te ibidem num. 3. & fic serenda est sententia contra Monialem ream, vel in scriptis,uel in voce, dum tamen ad illa audiendam citetur rea, & imponenda est illi poena tum iure communi, tum iure particulari designara; ex Alderete eis. 7 3 cap. ι .num. Ad quam praecedere debet examinatio legitima probationum, nimirum , an plene conuicta sit Montali; rea; ita ut certo constet peccatum ab ipsa patratum; indicia an sint leuia, aut grauia, . delictum an sit contra bonum commune, tan Uero solum in damnum tertiae personet, iaut solius delinquentis. t 6 Qualitates testium etiam inspiciendae sunt, di defensiones reae,excusationes,ex- jceptiones, ac alia huiusmodi sedule exa- riminanda sunt a Iudice, qui te omnia δε Deum exorare debet, ut eius mentem il- luminet ad recte iudicandum. Alderet id rei b. t .cap. I 8 .Thomas a Iesu Ioc. cit r. i
77 His omnibus postremo addere mihi via Nii sum est, Praelatos Regulares ex priuilegio taBonifac. VIII.non teneri in causis suorum Religiosorum procedere apicibus, ct ri- mulis Iuris seruatis secun tim consertu- , 'd nes a probatas, O generalia facto ,
facienda ordinis in I iuta. Quod ipse Po-tifex exponit dicens, quod licet Praelati
. omnes ad apices Iuris ex supradicta Con- ω .stitutione non tenea'tur,ut sunt citationa di interualla, dilationes, interlocutoriae, Mcaetera huiusmodi,quae non sunt de essen R tia iuris non tamen possunt in actis iudi- 'lcialibus pro eorum arbitrio procedere , sed iure diuino, ac naturali ad substantia- lem Iuris ordinem tenentur . Ita Thomas de Iesu Ac.cit.traci. 3 .cap. I.
De Poenis contra impedientes Visi
tatores Montalium .sVM MARIUM.
i Visitatores Montalium Apediens in m nere visitationis i facto est exco=n
a Excommicatio lata cura imped entes Vistatores Moriabu quando incurratur.3 Admonitio contra impedientes Visitatores M om alium, quoiuplex esse debeat. Iopedientei risitatores Montalium eo
246쪽
Disputatio XIV. Quaesitum VIII. ii '
t YN Clement. Auenisntes destit.Monal A . statuitur,ne quis Visitatores Monialiu in munere visitationis audeat impedire sub poena excommunicationis ipso
facto incurrenda sub his verbis. Si quis vero Visitatores ipsos in praenet sis impe-d re praesim erit Jeu aliquo praemissorum ηδε moniti resiphor ipse facto excommuni rations sententiamst nouerint incumsuros , Priuilet', Statu 's, o Consuetudia n. bus qu buscunquὸ in contrarium m nivi
Materia huius excommunicationis est impedire Visitatores in his, quae spectant ad Monialium reformationem, & volup tuolam vitam, & ad debitum famulatum Deo praestandum, cum autem multis modis possis fieri, ut tale impedimentum inducatur, sequitur tot modis incurri posse hanc excommunicationem ; quot modia impedimentum praestari potest. Sed in hac re possunt oriri aliquae du-
dubitationes.1 Prima,Vtrum talis excommunicatio imcurratur ob solum animum, aut conatum
impediendi; Cui res deo negatiue, quia
ad incurrendam excommunicationem
requiritur effectus consumatus sub cens ra prohibitus, talis autem essectus non est attentatio, aut animus, siue conatus , sed ipsum mei impedimentum.
Secundo dubitari potest, An ista excommunicatio incurratur statim ac impedimentum in visitatione Monialium suit appositum. Respondeo requiri monitionem, qua praemisia,si impediens non cessat impedis
re, aut non reuocat impedimentum, stutim excommunicatur .a Obserua tamen hic cum Bonae. tomatae censur put. 2. Masi. Σφuna . quod non suiscit, ut ilia monitio fiat antequam apponatur impedimentum,sed debet subsequi positione impedimenti, ita ut Praelatus admoneat ipsum impedientem , ut cesset ab impedimento; in textu namque
dicitur, is moniti resipiscaris,ia autem nodicitur resipiscere, qui no deliquit, seu n6
impedivit. Ita Sayr. b. 3.cap. . nu. I Suareet '. et seas. num. 9. Fili iuc. tractat. I . cap. I. qi f. q. num. 73. Nauarr. cap. 2 T. num. IAo. excom.3 8. Lauor. indulgiar. 2.cap. 1 3.num. 3. Barbos in colDEI. super d. Clement. it. nu. s. Praeterea subiungit Bonac. . rej. sussicere generalem monitionem non specialem, & particularem, quia textus non
praescribit monitionem specialem,sed simpliciter, & indistincte loquitur. Si quaeras, uoluplex monitio fieri debeat. Respondeo cum Suar. & Filii uc.locci .triplicem, vel unam pro triplici fieri debere, quia ubi ius monitionem iuridica requirit, intelligendum est de monitione canonicὸ facienda, quae trina est, vel una pro trina, nisi aliud necessitas suadeat . Talis autem monitio fieri debet ab ipso Visitatore, vel ab eius Superiore; Ita Syl
Aduerte tandem cum cit. Doctor bus, quod omnes, & singuli praesumentes impedire Visitatorem Montalium in visitationis munere, excommunicationem incurrunt, nisi post impedimentum moniti resipiscant;vnde sequitur viros cuiuscumque condit onis, S sceminas, etiam ipsas mei Moniales huic excommunicationi sisebijci, impediendo Visitatores, ne visitationis munus exsequantur; Nec obstat, quod in textu verba genus masculinum , denotent, quia in dispositione iuris, ma. sculinum concipit scemininum. Ita Maa-
Quaesitum I. An Moniales teneantur diuinum Osficium per luere. Qiuesitum IL De sbllicitudine, α' obligatione Abbatissarum, ut debitis horis,& conuenienter diuinuossicium in Choro persoluatur.
247쪽
16o De Iure Abbatissarum, N Montes
Quaesitum m. An liceat Monialibus Canonicas horas in catu praesertam organico, & figurato persoluere Quaesitum IV.De specialibus ossicijs a Monialibus ex indulto Apostolico recitandis. Quaesitum V. An Moniales Novitiae, &Conuersae teneantur diuinuata ossicium recitare. Quaesitum VI. An Moniales teneam tur Missam conuetualem celebrare facere, eamq. applicare adinstar Religiosorum ordinis,cuius fiant. Quaesitum VII. Vtrum Moniales re
gularium possint in sus Eccles j, administrare facere Eucharistic Sa
cramentum a Saccrdote seculari.
Quaesitum VIII. Vtrum tempore Interdicti,& cessationis a diuinis po sint Moniales in suis Monasterus
diuina celebrare, & admittere ad diuina, de recipienda Sacramenta personas saecularcs.
An Moniales teneantur diuinum OL scium persoluere. sVM MARIUM.1 Religis omnes utriusquUexusprofessit
nentursub mortuit horas canonicas recitare ex consuetudine ubiquὸ recepta, num. I . x Moniales omnes in communi in I . ro tenentur ad nsar aliorum religiosorum o tum diu num recitare.
3 In Mon:alibus ex obi gatione Chori in communi, nuulficientis nascitur Oblia gatio chori in Angulis. Moniales S.Clarae non obligantur ex RGi gula recitare sectam diui A n Choro. Consuetudo Chori in Religionibus,quosne fuerit introducta. 6 Moniales S.Clarae, etiam sanae non semper tenentur diuinum o tum in Goa
Abbatissirum discretioni remittitur, quomodo , ct quando, ct cum quibus re- . missio perfluendi diuinum incium in Chorosii concedenda . 8 mniales Choro non inieressentes tene tur priuatm d uinu Orict perfluere. 9 Moniales in Confiteor noklpossint mu
io Moriatis Clam se propter imperitiam aicere possunt Omium laicarum. ii Abbaiisa non potes 'ensare cum M niati, ne recites incium ivinum. i. 1 2 Moniales infirmae d uinum ossium pem fluere non debent, syriscipiat M
et 3 Moniales grauiter aegrotates septies Ormtionem Dominicam disere possunt pro septem Horis Canonicis.1 Monialis quando excusatur ab Ossicio diuino perfluendo.
Eligiosi omnes viri, ac Mulieres, &ἰ ad cultum diuinum destinati, certum aliquem ordinem Regularem Ecclesiae authoritate approbatum pro sessi, &ad Chorum deputati, tenentur Horarias preces Canonicas recitare , tam etsi ad nullum ordinem sacrum promoti fuerint; non quidem ex aliquo praecepto, nec ullo iure Canonico, cum tale non exta sed ex ex solo instituto peculiari, & consuetudine ubique recepta. Ita habetur ex Clei a tae celebrat. M ssar.cap.rilentes, ubi legitur, aes inempraecipientes, ut diuinum o
248쪽
Di putatio XV. Quaesitum I. Isr
.dine teneri Moniales ad praedictas Horas J Canonicas, quae consuetudo ad culpam obligat, ut infra num. 8., Moniales itaque in comuni, S: in Choro tenentur omnes diuinum Oricium recitare ad instar aliorum Religioserum . hanc Conclusionem expressὸ probant Angel.verb. Hora Canon.s. a 6 & Sylvest.
ct ratio est, quia in Ecclesia Deus censetur peculiariter assistere,&facilius ab eo
impetrare ex 2. Paralip. 7. 3 Sed aduertendum ell,cum SuareZ tom. a.de relig. cap. I o. ημm. I s. quod ex obligatione Chori in toto corpore Mona
sterij existente, non suffcienter nascitur obligatio Chori in singulis, nam Montales, & Religiosi qui Chorum profitentur, non tenentur ex vi legis generalis,seu pretcepti obligantis sub culpa mortali ad recitandum Oricium in Choro, nisi fuerit . speciali constitutione praeceptum, vel nisi
de hoc Votum proprium fieret,quod in is nulla Religione fieri puto; neque scio in aliqua consuetudine esse sub mortali obligantem . Quando ergo Superior non imponit speciale, aut personale praeceptum, non est talis obligatio in singulis ex praecepto ; ut optime docet Caietan . verb. Durae canonicae per haec praecisa verba . Vbi contemptus deest,& propter meam, absentiam non notabiliter laeditur diuini cultus ossicii, di Praelati dissimulant, non . incurro mortale peccatum ex hoc, quod desum Horis Canonicis in Ecclesia mea, quia contra praeceptum Iuris positivi proprie non venio, nec notabile damnum in- sero diuino cultui. Et Eman. Roder. tom. 3 qq.regular.q.6. ar. 6. ait,quod ex Regula Moniales S. Clarae non tenentur dicere
Oricium diuinum in Choro; ergo,&c. Tum quia consuetudo Chori non est initoducta in Religionibus hoc sensu, sed Dium, ut Horς Canonicς omnino in Chorosdicenda sint,& omnes adesse debeant,
ut non solii in pro se,sed etiam pro uniuer sali Ecclesia orent, tanquam fideles mini stri pro suis benefactoribus,& ut Deo serviant iuxta suum Institutum. 6 Imo Eman.Roder. Ioc.c Lactri priuilegium, quod habetur in supplem. oia n. Leonis X. qui indulsit, de decreuit, Moniales etiam sanas S. Clarae non teneri semper Oricium in Choro persoluere, ac exonerando conscientia ipsarum, discre- tioni Abbatissarum pro tempore existentium commisit, ut quando, & quomodo, siue cu quibus haec remissio, siue exeptio toleranda solerter inuigilent, & diligenter aduertant,& prudenter concedant,ne sub colore pietatis ex nimia indulgentia permittant in aliqua sororum, seu Montalium habitum generari diuinae offensionis. Idem dicendum de alijs, quibus regula non obligat: ita etiam docent Hier. Ro-
dito q. 1 .cap. 24. 3. Barth. a S.Fausto in et g. Relig.lib. 7.q. t 77. & Mirand cicit.: An vero Moniales non interessentes Choro,teneantur priuatim Horas Canonicas . & Oricium persoluere, Angelus verb. Hora g. l o.& Aragon. apud Lessium
le , nisi omittatur diuinum ossicium ex consuetudine', aut contemptu, vel ut dicit Aragon. loquendo sitnanter de Monialibus, si bis, aut ter Ommittant priuatim dicere Horas Canonicas, quia hi iusmodi obligatio in eius sententia oritur ex regule statuto, quod non solet obligare ad laethale ex L cap. dulentes de celeb. Sed haec sententia videtur hodie ab omnibus reiecta, cum sit praxi contraria,& regulari obseruantiar dissona ; ideo Dico, quod communior,& melior opinio est assirmativa, dummodo sit consuetudo iam introducta, ut ait Hieronym. Roderi
249쪽
- 1 ca De Iure Abbatissarum, NMoniat
& hoc probant, quia Moniales constitutae sunt in statu Ecclesiastico, & regulari irrevocabili, & omnino ad chorum addicto, quem profitentur. y Aduertant tamen ex Gauanto tom. 2.th s. serit 3 .cap. i7.num. i 2. Moriales,ia a conpleor nihil mutare, neque dicere tibi Iuater obissorores,ctc.sed IIbi Pater,u
biffratres, sicut viri. 1 o Ex decreto tamen Clementis VII. incomp. Priuil. verb. Moniales β. 3 o. apparet dictum Summum Pontificem concessisse Monialibus Clarissis sub cura statrum minorum degentibus, quod propter inperitiam, iudicio Praelatorum Consessorum, vel Abbatissarum,satisfaciant dicendo ossicium Laicarum. xi Non tamen potest Abbatissa cum Moniali dispensare, ne ossicium recitet, sicut potest Episcopus,vel Abbas respectu suorum subditorum;ex Nauar. ago 2.de Horis num. 2 O 2 3. Turrecrem.δβ. 91 .ca'. Eleuterius, Scortia in selectoum. ponI.epiri tom. ii 6.ttiorem. 3 i 3.11 Moniales vero infirmae ad hoc, ut non teneantur recitare diuinum officium, sus ficit,quod Medicus dicat,ut non recitent, absque alia licentia; ratio est, quia Monialis infirma,quoad sanitatem redimendam,
Medico est subiecta, & illi parere tenetur independenter a voluntate Superioris, quod valet etiam, si Medicus dubitaret, an infirmitas Monialis illa. excuset ab OLficio persoluendo.Ita Barth.a S. Fausto de Hor. non.ι b. 2. qua l. a a i. Petrin. in addit.ad priusui orricos Leonis X.c. . n. 7.13 Religiosis grauiter qgrotantibus Clemens VII. indui sit, ut orationem Do minicam septies in die recitando, septem Horis Canonicis satisfaciant. Ita Sorbus in compentpriuil. verb. O ium diuinum pag. 9.w sc .Fratres Orinis, quod priuilegium extenditur etiam ad Moniales communicatione priuilegiorum Mendicantium gaudentes. a 'Tenentur ergo Moniales cessante legitimo impedimento Horas Canonicas recitare , ut colligitur ex Concilio Lateram sub Leone X. & d. cap. I .ri celebratione Misarum, de Hostiense ib. dem,& Nauar.
Dixi cessante legitimo impedimeto, quia
accedente verb.grat.graui infirmitate, ob quam recitatio esset nocitura, quae impedit tractare etiam alia negotia, non autem infirmitas leuis . non tenetur,tunc Moni
lis ad diuinum officium; & sic videtur discendum de alijs similibus impedimentis
retardantibus caetera negocia.
Verum quidcm est, quod Monialis , si
totum ossicium recitare non valet, in isto casu impedimenti, valet tamen rocitare maiorem partem,ad eam tenetur, sin vero, ad nihil tenetur. Ita Sancti. in Decat. lib. I .cap. 9. per totum Lessus kc. cit. Na-uM r cis.cap. I .num. IS. AZOr. d. cap. II. quaest. η. Scortia inflerit con I. Aeorem. 3is. & ratio est, quia maior pars ad se iatrabit minorem i. quo maior pari 1. ad manicis. l
De sollicitudine, & obligatione Ata
batissarum,ut debitis horis,& coim uenienter diuinum ossicium uia Choro persoluasuri fui
i Abbatisse curare debent , ut omnes Μ niales.conueniam in cicra ad perso . uendas Horas Canonicas. 1 obligatio recitandi .cium in Goro cadii in Superiores. 3 Superiorum munus en curare, ut Biat ut sboris O Cum in Choro celebretur ,sub
Superiores sub duplici Obligatione tenentur ad inuini Osseis recitationem. s Superiores suus Communitatis para,
6 Praelati, qui sunt cause, ut diuinum o
250쪽
TN Concilio Aquileiense r.quod habe-
I tur in com. . paria. Conc Lgenerat. de Monialbus, sic ordinatur, Statutis boris, tam matutinis, quam diu is , ct ve-jerrinis Praefecti curent, ut Moniales in Eeclesiam ad laudes Deopersoluendas con. ueniant , ct in ea non nugis , O coly cutionibus operam dent, nulla vero Monialis quocunq. praetextu excusetur δ oro, nsi, vel aegritud nis causa, vel aegrotantium cinodia, vel iunii impediment excusatione, quam Praefectiarum munus erit cognoscere leni mafuerit, etiam admistere. uae in Chorum non venerint poena Regmia aut alia, etiam grauiori pro culpae modo
ὀ Presecta plectantur, at F contumacius perseueraris Epycoposignficetur,o medicinam conficiat tes aegritudini accomm
Obligatio ergo dicendi publicε Horas
Canonicas in Choro iuxta uniuscuiuique institutum, di consuetudinem cadit in Praelatam, vel Rectorem aut Superiore . Nam quoties obligatio aliqua cadit in alia quod mysticum corpus alicuius communitatis, tunc caput talis corporis ratione sui muneris maxime tendtur curare, ut obligatio illa impleatur, quia ad buperiorem pertinet mouere inseriores ad operandum, di quia alias non posset moraliter:tale opus huiusmodi obligationi si iisfacere ; quae obligatio, di frequentia Chori aucta specialiter, & explicata est in multis Concilijs .in quibus praecipitur, ut Choro adstricti Regulates sub cura, ct sol scita diligentia Soperiorum, Horas Canonicas pei solitam, di prauertim in Concilio Aquis ranensi sub Stephano Papa
V. ct Ludovico Pio cap. l 3 I. eiusdem Concilij in to. 3. ae forum Concit. par. I. sedes. 2. in cap. dolen es de celebr. Misarum cse in Clement. 3 .de celebr.Missarum, ubi g. vii mo, Superioribus Regularibus in specie mandatur, ut sollicitam diligentiam adhibeant , ut debitis horis conuenienter diuinum officium celebretur; ita
notat Trull. in eluctuini ordin. lib. 2. cap. I 2 .num. I. & Suarer rem. 2. de relig. cap. Ioartim. 8. in dicto enim canone haec inter alia sunt verba Si Dei, O Apostasica
Sedis indignationem euitare voluerint,quq verba manifeste important traeceptum ad mortale obligans, ut bene probat Petrin.m ConH.J.Sis ii IV. num. I. ratio est, quia tum ex iure communi,tum ex Regula, & constitutionibus Pontificum tenentur Regulares, ct Moniales, ut dictum est quaef. i. ad recitandum diuinum officium 4 in Choro,quae obligatio in Superioribus
est duplex;una, ut sollicite curent, hoc munus in Ecclesia per communitatem conuenienter fieri; altera obligatio est assistedi personaliter, & psallendi cum alijs; s cum,& ipsi sint pars Communitatis,& capita; sed haec non est maior in Praelatis, &Superioribus, quam in aeteris ex rigore praecepti, nisi fortasse tenerentur ratione
boni exempli, di scandali vitandi, & ob
6 Imo Superiores, & Praelati, quibus cura Ecclesiae incumbit, qui sunt causa per suam incuriam, ut uno die omittatur totum officium diuinum in Choro, vel aliqua Hora, peccant mortaliter, nam ad illos pertinet ex officio curare, ut in Choro Horae dicantur, ut probatum est. Quo peccato afficiuntur etiam, qui tali omis. sioni causam praebent,vel ad illam cooperantur,etiam si priuatim Ossicium recitet.
. Soto lib. Io. deit . sic. cit. & Barthol a S. Fausto lac. t. & ratio est, quia agunt contra praeceptum Ecclesiasticum ad mortale obligans. Peccant etiam mortaliter Superiores,&Abbatissae, quando permittunt, quod in Choro omittatur Ossicium Beatae Mariae Virginis, si cosuetudo adest nam tunc
est pars officis diuini, & Pius V. eandem
consuetudinem confirmauit in Bul a Breuiari, Gauant.rn ruis Breuiaroe i. 9. cap. I .num. s. Grais. 2 arideris cit lib. a. p. 1 3. num. 23 .Soto lib. t o de Ius qua I. s. .