Sancti Aurelii Augustini ... opera omnia multis sermonibus ineditis aucta et locupleta

571쪽

INDEX. 563CΛpv xx1. Quomodo tenapiis liceat metiri. m. 309xxii. Petit aenigmatis istius solutionem a Deo. 310 xxiii. Quid sit tempus. 311 xxiv. Τempus est quo metimur motum corporis. 313 xxv. Rursus Deum interpellat. 314 xxVI. Quomodo tempus metimur. 315xXVu. Quomodo metimur tempus permanens in animo. 316 xxviii. Animo metitur tempora. 319xxix. Se in temporalia distentum cupit in Deum colligi. 320 xxx. Coarguit rursum obtrectantes , quid fecerit Deus ante mundi creationem. 321 xxxI. Quomodo cognoscit Deus, quomodo creatura. 322

LIBER XII.

Prosequitur interpretationem hujusce versiculi: In riseipio Reit

Deus eoelum e terram. Illic nomine e Pti significatam putat spiritalem vel intellectualem illam creaturam, quae semper aciem Dei 0ntemplatur erro autem v0cabulo ins0rmem materiam, e qua rerum corporearum specie fuerunt poStha 10rmatae. Verum alias interpretandi rationes haudquaquam improbandas esse: im ex Scripturae divinae pr0sunditate multiplicem posse erui sensum confitetur. CAps 1. Difficilis inquisitio veri. 323ii. De duplici coelo et terra. 3241ii. Quid tenebrae super aciem abyssi 3251V. Quid terra invisibilis et incomposita. 326 V. Cur Sic appellata videtur materia informis ibid. vi. Quid olim cum Manichaeis senserit de materia informi, quid modo. 327 vir. I. Deus fecit de nihilo coelum, id est, Angelos et terram, id est, informem materiam. - ΙΙ. Τrinitas, unitas. 328VIlI. Materia insormis ex nihil : ex hac omnia visibilia. 329 IX. Cur absque dierum mentione scriptum est Deum fecisse in principio coelum et terram. 330x Λ Deo cupit edoceri 331xi. Quid a Deo didicerit. 332 XU. Creatura duplex carens tempore. 334

572쪽

564 INDEX.CΛPi xlii. Cur sine dierum Commemoratione dicit Scriptura , quod in principio fecit Deus coelum et terram. Pag. 335xiv. Scriptiirae profunditas. 336xv. Quae de eo , deque Angelis et informi materia seniit Augustinus, non possunt oblocutores negare. 337xVI. Rem habere non vult cum iis, qui contradicunt veritali divinae. 340 xvii. Et coeli et terrae nominibus aliud et aliud intelligi potest. 34lXVIII. Quis error innoxius in Scripturis. 343ΣIx. Quae liquido vera. 344 XX. In Prino i c vapit, et , Varie intellectum. 345xM. Terra erat in pisibilis, eici varie intellectum. 346 xxii. liquid esse a Deo conditum, de quo sileat liber Genesis, nihil repugnat. 347 xxvi. Duo dissensionum genera in Scripturis interpretandis. 349 xxiv. x multis veris Mon debet fidenter asseri hoc aut illud Sensisse Moysen. 350 xxv. Adversus eos qui aliorum interpretandi lationem temere rejiciunt. 351xxvI. Qui sermo deceat Scripturam. 353 xxvii. Scripturam decet humile simplexque verborum genus 354xxvur. Ut varie intelligitur a cruditis Scriptura. 355xxIx. Quot modis dicitur aliquid prius. 357 xxx. Tractatores Scriptura diversa sentientes concordent invicem charitate et studio veritatis. 359Xxx1. SenSisse putandus est Moyses quidquid veri potest in ipsius verbis inveniri. 360 xxXII. Veri Serintvrae sensus a Spiritu sancto revelantur. 361

LIBER XIII.

De bonitatem in rei una productione ac persectione rellicere tum etiam Deum Trinitatem, ipsiusque pr0prietatem Spiritus saneti primis sienese0 verbis insinuari stendit. Postmodum ver totainc0ndit mundi historiana allegorica interpretatione transfert ad ea, quae Deus in Ecclesia ad h0mmum sanctitatem et gl0ri 3miperatur. CAPI I. Invocat Deum cujus bonitd te se praeventum agnoscit 362 al. Creaturae x Dei boni toto subsiSlunt et perficiuntur. 363

573쪽

INDEX. 565

Capil QI1. x Dei gratia omnia. Pag. 365 Iv. Deu non eget rebus conditis. 360

v. Trinitas qui Deus est ex primis verbis Geneseos inlolligitur. 26 vi Cur dictus est Spiritus superserri super aquas. 368 VII. Esseclus Spiritus sancti. 369viii. Intellectuali creaturae ad beatam requiem non susscit quidquid Deo minus est. 370 Ix cur solus Spiritus sanctus superferebatur super aquas. 371x. Ex dono Dei omnia. 372xI. Symbola Trinitatis in homine. 373xiI. Mundi creatio sormationem Ecclesiae praesigurat. 374 xiii Renovatio hominis dum hic vivit nondum persecta. 375

XIV. Fide et spe corroboramur. 376XV. Fiat firmamentum, etc. Gen. I, 9. Quid firmamentum, quid superiores aquae. 378XVI. Olus Deus se scit omnino sicuti est. 380 XVII. COHgVegentia ' quc , te Gen. I, 9. Quid mare quid arida. - Explicatur versiculurn merminet terra, etc. Gen. I, II. 381 XVul. Fiant luminaria, etc. Gen. 1, 4. Quae luminaria dividentia inter diem et noctem. 382xIx Tractat eumdem versiculum : Fiant luminavia, Olc. 384XX. I ducant quo DeDtilia, ele Gen. I, o Quae reptilia, quae volatilia. 386XXI. Producat terra animam is ana, etc. Gen. I, 24. 388xxv. Faciamuchominem ad imaginem, etc. Gen. I, 26 Reno vatio mentis. 390XXm. Et noesia Miscibus may is, etc. Gen. I, 26. De quibus

Christianus judicet. 392

xxiv. Et benedixit eos Deus dicens e Crescite, etc. Gen. I, 28 394xxv. Ecce dedi obis omnem hevbam. . . in escam, etC. Gen. I, 29. 397xxvi. Voluptas et utilitas ex beneficio in proximum collato. 398 xxvii. Quid per pisces et cetos significetur. 400 xxviii. Et idit Deus omnia quiniecit, et ecce bona alde, etC. Gen. I, 3I. 401xxix. Quomodo intelligendum quod Deus octies vidit bona esse Opera sua. 402XXX. Manichaeorum deliria. 403xxxi. iis idem probatur quod Deo placuit. 404

574쪽

566 INDEX.chpv xxxII. compendio narrat opera Dei. pag. 403xxxiii. Omnia de nihilo sive de concreata materia. 407 xxxiv. Totius creationis mundi allegorica expositio. 408xxxv. Optat pacem. 409 xxxVI Diem Septimum Vespera quare non sequatur. 410 xxxVII. Deus in nobis quando quiescet ibid. xxxviii. liter Deus, aliter homo videt creata. 414

SOLI LOQUIORUM

LIBRI DUO.

Instituit se Augustinus ad capessendam Dei et animae scientiam; ac prinium divinam opem impl0rat, tum agnita illius, quam concupiScit, scientiae praecellentia, colloquitur secum de animi sui Sanitate prom0venda, ut ad contemplandum Deum tuto demum assurgat. Ad extremum libri colligit ea quae vera sunt, immortalia eSSe. Aps I Precatio ad Deum. 413 ii. Quid amandum. 419 iii. Cognitio Dei. 420

IV. Certa cientia quae . 422 v. Dissimilium eadem aut par scientia. 424vI. Sensus animae in quibus percipit Deum. 425VII. Fides, spes, Charitas, quousque necessariae. 42T VIII. Quae ad cognoScendum Deum necessaria. 428 Ix. mor nostri. 429 X. Amor rerum corporis et externarum. 430XI. Externa Commoda non propter se, sed propter alia vera

bona possunt admitti verius buam expeti. 432

575쪽

Chpv xii. I. Nihil expetendum nisi quatenus conducit ad summum bonum, nihil horrendum nisi quatenus avocat.-II. Cornelii Celsi sententia pag. 434 xiii. Quomodo et quibus gradibus perspiciatur sapientia.

Amor erus. 436xiv. Ipsa Sapientia medetur oculis, ut videri possit. 438XV. Anima quomodo cognoscitur. - Fiducia erga Deum. 440

LIBER IL

Ide secum Augustinus de ver et sals copi0se disputat, ut demum veritatis perpetuitate bene perSpecta, animam ipsam h0minis, quae

veritatis sedes est, immortalem esse concludit. 1po Q. De immortalitate hominis. 443

II. Veritas perpetua. 445ui. Si falsitas semper erit, et sine Sensu esse non poterit, sequitur animam aliquam semper extituram. 446Iv. x falsitatis seu veritatis perpetuitate possi,ne colligi animae immortalitas. 448 v. Verum quid sit. 449vI. Unde falsitas, et ubi. 451VIi De vero et simili Soliloquia cur dicta. 454 VIIi. Unde Verum aut salsum. 4561x. Quid falsum, quid fallax et quid mendax. 457 T. Quaedam e Vera quo falsa. 459xI. Disciplinarum verilas. - Fabula quid. Quid sit grammatica. 460xiI. Quot modis quaedam sint in alio. 463xiu. Immortalitas animae colligitur. 464xlv. Excutitur superior syllogismus. 466xv. Veri et falsi natura. 468xVI. An meliora deteriorum nominibus vocari possint. 470 xvii. Num aliquid ex omni parte falsum sit aut verum. 472XVIII. Vere sit corpus. 473xix Veritas immortalis arguit animae immortalitatem. 475 xx. Quaedam Vera redirnus, quaedam recordamur , quaedam ne SenS , nec phantasia, sed tantum ratione deprehenduntur. 476

576쪽

INDEX.

RUDIBUS.

LIBER UNUS.

Rogatus Augustinius a diacon Carthaginensi, catechigandi artem docendam suscipitra ac primo praecepta tradit, ut id officii 0n

tantum certa methodo atque idonea ratione, sed etiam sine taedio et cum hilaritate impleatur. Postea revocati ad usum praeceptis, profert ipse in exemplum Sermones, ad eum erudiendum qui Christianus esse Velit, comparat0 duos, l0ngi0rem Unum alterum brevisSimum.

CλΡΠ I. Rogatus a diacon Catthaginensi scribit de catechigandis rudibus. 481 Ii Sermo saepe qui audienti placet, displicet dicenti; unde id Contingat. - Qui sermonem habet, curet ut sine fastidio et hilariter dicat. 483ni. Narratio plena quae fieri debeat catechigando. - Αd charitatis sinem dirigenda narratio. - Scripturae Veteres Propter comi nendandum Christi adventum, cujus sinis charitas. 486iv. Praecipua causa adventus Christi, charitatis commendatio. - dilectionem referenda esse quae de Christo ex Scripturis narrantur in catechismo. - 488 V. Ccedens ad catechismum scrutandus quo sine velit fieri Christianus. 49lVI. Exordium Catecllismi, et narratio ab historia creationis mundi usque ad praesens tempus Ecclesiae. 493Vii. Resurrectio judicium, et alia quaedam post narrationem intimanda. 494

577쪽

INDEX. 560

CAPu vili Eruditi luomodo catechizandi I96 Ix Grammatici et Oratores quomodo tractandi. -- Vox ad aures Dei, animi affectus. 498x. Iam de hilaritate comparanda. - Causae sex taedium a ferentes catechiganti. 500xi. Remedium contra secundam taedii causam. 503XU. Remedium Contra tertiam causam laedii. 505xm. Remedium contra quartam causam fastidii. Auditor vel audiendo vel stando fatigatus, quomodo recreandUS. Usus audiendi verbum Dei sedendo , in quibusdam Ecclesiis receptus. 507XIV. Remedium adversus quintam causam taedii. - Remedium contra sextam causam laedit. Item adversus causam SeXtam. 10XV. Pro personarum diversitate temperanda oratio. 513XVI. Ormula orationis catechistae. - Εxordium ductum a laudabili proposito suscipiendae Christianae religionis, propter futuram requiem. Requies in rebus inquietis non quaeranda. - Non in divitiis, nec in honoribus. Requiem quaerentes in oblectamentis carnis et in spectaculis. 515xvii. Reprehenditur qui velit esse Christianus propter commodum temporale. - Christianus vere est, qui religionem profitetur propter futuram requiem. - Transit ad narrationem eorum quae credenda sunt. - Filius Dei cur homo factus. 518 xviii. De hominis et rerum alienarum creatione quid credendum. Homo in paradiso constitutus. - Cur creatus qui praesciebatur peccaturus. - Lapsus hominis et angeli

nihil Deo nocuit. 20x1x. In Ecclesia boni et mali in sine separandi. - Civitates duae ab initio generis humani. - Diluvii et arcae sacramentum. - De Abraham et de Israelitico populo. Horum dicta et sacta, prophetia fuit. 523xx Israelitarum servitus in aegypto , et liberatio viaque per mare Rubrum. - Baptismus figuratus. - vis immolatio passionis Christi figura. - ex scripta digito Dei. Jerusalem typus civitalis coelestis. 526xxi captivitas Babylonica et in ea gesta quid significent. Post captivitatem Babylonicam libertas qualis reddita. 29 xxv d tales mundi Sex. - Sexta aetas ex adventu Christi.

578쪽

Christus Novum estamentum sempiternae haereditatis manifestans , terrena contemnere exemplo docet. Nativita ejus, ita et mors pag. 432 CAPur xxiii. Spiritus sanctus die quinquagesim post resurrectionem Christi missus. - Iudaei praedicatione Apostolorum Con- Versi vitae evangeIicae studio flagrantes. - Ecclesiae

apud gentes per Paulum constitutae. 534 xxiv. cclesia quasi vitis pullulat, et putatur. - Εx iis quae Videntur impleta, credantur praedicta quae restant implenda, praesertim judicium futurum. 537xxV. Fides resurrectionis suadetur. - Mors perpetua in tormentis. - Vita aeterna sanctorum. - Cavendum non

tantum a paganis, Iudaeis, et haereticis, sed etiam a malis Christianis. - Societas sit cum bonis mon tamen Spes in ipsis ponatur. 539xxvI. Initiatio catechumeni, cum expositione signorum. Sermo quandoque brevior adhibendus. - Ιncipit sermo alius brevior. - Filius Dei missus, ut a morte, quae Per Adamum intravit, liberaremur. 543xxVnI. Prophetias Veteris Testamenti impletas cerni in Ecclesia. - ΙΙinc firmata fides eorum quae ventura restant, udi ci ultimi et resurrectionis. - Cavendae tentatione a malis etiam in eclesia repertis. - Societas cum bonis. - Spes omnis in Deo. 545 ANNOTATIONES. 549

EXPLICIT INDEX.