Joseph Carpani Soc. Jesu interarcades tyrrhicreopolitae tragoediae

241쪽

Ae Tus QUINTUS. Agat ille , gladio sceleris in poenam cadat. Haec mens supremi Vindicis . I. Nondum patet Crimen. Nat. Patebit sed brevi : hoc , sponte,& volens Reus ipse clare reteget . Sal. O utinam diu Nescire liceat i Interim ancipiti in via Ne dubius errem , quod mones prompte exequar . co

Nathan , Bersaba . Bersaba ferrita ob paulo ante auditam nauationem periculisIio suo Salomoni imminentis , multa sciscitatur ab ipso Nathan : Hic felicem rerum exitum ipsi innuit. Ser. Orpens metu , rigensque vix compos mei 1 Sum , loquere Nathan , profer in lucem maIa,

Quae certa timeam . Nat. Jam patent . Ber. Sed rex in Anceps tumultu quid parat i quo nam sagax claoc Consilia vertit . Nat. Regis in tuto est salus , Regnique : ad illam profuit multum , latens Novisse vulnus . Eer. Fratris an dubia est fides t Menti recursant odia , bellorum faces Nuper repressae , cor ferox , animus tumens 1 Suique fidens . Nat. Quod times , certum puta . Interius ardens febris , exterius genas Pallore maculat : crimen occlusum sinu Diu latere nescit . . At dubio gradu , Vultuque subit Adonias . Eer. Versat dolos ,

Fraudesque mente .

Bersaba , Natan , Adonias . Adonias , tit reorum mos es , an aliquid ultra deprebensum sit sciscitatur , ut inde eruat , an de ipso aliqua suborta sit f pieio . Natban oe Bersaba generatim di ac

Cerbis ambiguis respondent. Ad. Atuit an crimen satis 'l Patuisse opinor . Quot reos ultra datum est Retegere λ Ber. Caute transigi causam decet . Possunt perinde consilia propera , aut nimis

242쪽

222 ADONI AsProtracta obesse . Sed brevi , ut prudens reor , Retegentur alii M. Fama de me quid referti Socium putari criminis nollem . Eer. Haud scio An particeps sis sceleris alieni , an secus . Humana mens impervia anfractus habet ,

Suasque latebras : Melior est iudex sui Sibi quisque . M. Miror i dubius hic quorsum attinet Variusque sermo i Te piget , nosco, manus Tendere iacenti , ut coeperas . Sed quod miser

Jacere cogar , causa tu es : si quidem tuis Sua sceptra debet imperans Frater dolis .ser. Sua debet ille sceptra , cui debet Saul , Cui David : etenim qui suum populum regant , Deus ipse Reges statuit. At reditus manet Meos Abisag . Certa tibi forsan dabit Responsa Vates M. Loquere quid rerum imminet Quousque patiar protrahi optatam necem tmt. Quousque Frater iusserit. Facile est tibi

Adire Fratrem . Ad. Forsitan poenas luit :Dux perduellis . Nat. Forsitan non dum uit: Rex scit . Morari non mihi ulterius licet . Alio Sacrorum cura me absentem vocat crid. Magis , magisque timeo , ne cedat male Mihi res Initia infausta portendunt parem , Similemque finem . Sed quiς insuetus timor Mea sero pulsat corda 8 Iam solvi ratem eQuocunque me ira , quo dolor , quo spes ferent ,

Progrediar audax . Sustulit vindex manus Fortasse paucos , ut reor , socios doli :Latuere plures . Primus aggrediar tuum Tyranne pectus : usum in hunc mihi brevem Gladium paravi . At en adest : Instat Sacrum .

Discedit.

243쪽

s C E N A U I I. Salomon, Bersaba, Abisag , Nathan, Adonias,

Roboam .

Roboam mortem Ioab nuntiat r epesolam ab Adonia ad Ioab musam Solomoni legendam tradit . Adonias furibundus discedit , S pugione , quem contra Fratrem paraverat sibi suInus infigie r iitam deinde Roboam iussu Salomonis interficit. Demum Nathan multa Salo moni gloriosa praedicit , demum obscure , s paucis verbis innuit ipsius amorem erga Mulieres alienigenas , sidolorum cultum .

Rob. a Eritas Ioab morte iam poenas dedit . 1 1 Illum legentem epistolam hanc ferro occu- Stravi imparatum . Poena non impar, doli c pans c

Socios peremit; nosse sed paucos datum est . Abis. Si sorte vivus aliquis in nostras manus Incidat ; ab illo scire reliquos pronum erit . Eer. Superesse nullum ex hisce perfidiae reis Communis interest boni . Sal. Ignotos mihi ci, JVellem esse . Fletu sanguinem effusum hactenus Diu rependam . . At causa luctus nunc mihi Nunc major instat . . Paginam hanc Fratri exhibe cob

Sit ipse sceleris testis , & iudex : legat . Ad. Superest quod unum , moriar intrepidus J Mea

Conscripta , fateor , pagina haec fuit manu . In te latentes , fateor, instruxi dolos ,

Centumque sortes militum armavi manus . Concidere ad aras ipse debueras tuo Mersus cruore . Poterat offerri Deo

Nil aequiori iure , vel gratum magis , c tamen

Quam mors Tyranni : coepta nec reprobo . I. Haec Reprobanda quam sint , ultor ostendit Deus . M. A vero aberrat , facta ab eventu putat uisquis notanda : saepe peiori favet Fortuna causae . Statueram hoc stricto tuum cd Mucrone pectus aggredi : aggrediar meum :Eer. Gelido timore exhorrui . Abis O saevum caput f

cd Exorir pugionem , s furibundus discedit.

244쪽

Feralis umbra murmure horrifico petens

Mihi rapta sceptra , tibi premam assidue latus . sal. I sequere , Roboam , Fratris & iugulum fode . Innatus horror obstat : at Numen iubet . Nat. Ambitio demens omne molitur nefas sJus omne violat. Eme vix illum putes Hominem , cupido cuius in venis flagrat Homines regendi. Rob. co Vulnus inflixit sibi Lethale vulnus , cecidit : accurrens peto Adhuc loquentis guttur : extrema haec fuit Vox illi . . . Abisag . A at. Placida compescat quies Regalis aestum pectoris . Tibi iam nihil Superest timendum : Rex eris , felicior Quo nemo clavum postea imperii reget.

Tibi plaudet Orbis : quidquid arcanis tegit

Natura latebris , tu scies : claras opes , Aulaeque cultum cernet attonitis Arabs Defixus oculis , regia at claudet domus Nil Rege maius . Tuque Solymorum potens Urbs aucta celsis molibus , te circumagenSTumina , vetustae indicia vix formae , diam irata nosces . Sed mage haerebis stupens , Cum grande templum , dives , augustum , Deo Centum columnis surget innixum . Ner. Mei Caudete cineres Coniugis . co Nat. Templi tholus Radiabit auro cedrus artificum manu Caelata circum vestiet sacrae domus Intus parietes : dives at fuerit licet Materia , cedet operi. In ipso anceps diuti serebit oculus limine : ad caelum efferens

Frons prima late cincta porticibus caput , Pro ludet tedi quisque quot claudet sinu Magnifica moles undique aggestas opes Naturae , & artis , tacitus ex prima statim Facie testimabit. Quantus o scalpri labor , Aurique fusum pondus aram , atque intima ornabit adyta i Grata pro meritis vicem

- In ipso discessu se vertit ad Salomonem ει ipsum al-

ἰoquitur .

b) Discedit Roboam .co Redit Robo m , s Adoniae mortem narrat o d) Lib. 3. Reg. c. Io. I. oe sqq. O AIIudituq ad desiderium quod habuit aediscandi tem-

245쪽

eligio reddet: Namque si bellum geras ;Lituis ciebit ipsa belligeros Viros, Amabit ipsa ratibus . At pacem colas Si post triumphos , plaudet , ac laetis sonia

Hymnisque sacris coget assyrios procul Resonare colles . Aurea retrorsum suet Mias Avorum , te auspice , antiqua & Fides, Justitia , Pietas , omnis & Solymam incolet Delapsa summo ab axe virtutum cohors . . Sed cave , ne amoris aestus impurus , simul O ISacrilega thura accendat , atque iram Dei. DI. A quo cavere debeam hoc ingens malum Da nosse Nathan . Nat. Tempore id nosces suo , Cavere L utinam detur l At segnes quid hic Quid plura fando trahimus ulterius moras tJam sol in aequor properat : ultra non licet Differre Sacrum . Sal. Age ergo , tu Nathan praei :Ducem sequemur . Nat. Tutor est Regum Deus , Pietate vera si Deum Reges colant.

246쪽

TRAGOEDIA TIL

ARGUMENTUM. Ierosoθma ab Antiocho erepta , ferroque , S ignἰo vassata , Mathathias , ejusque fili in montem Modin secesserunt: quo eum perυenisset Minisser a Rege Antiocho missus, tir eos , qui illuc confugerant , Diis gentium immolare eogaeret; Mathathias nec blanditiis , nee minis ecti ulla Vatione potuit , ut ab avita , sanctissimaque Mosis lege , ne Iatum quidem unguem discederet. Quin Iudaeum quendam Idolis coram populo sacriscantem, ipsumque Regium Μinsrum sacrilegi sceleris auctorem frenue

trucidaυit , ut habetur ex lib. I. Machab. cap. 2. Hoc fundamento bidorico pVriacto , fabulae texturam subnecto . Judaeus ille ex sacra bifloria a Mathathia trucidatus, Jonathae ejusdem Mathathiae filii natu minoris , quem pareni impensius amabat , altor , morumque Inflitutor dolis Regii Minifri corruptus eo operam , fraudemque omnem con fert , ut nempe Mathathiam fallem ad sacrilegi cultus semulationem inducat. Hoc pretio vitam Jonathar, qui ob puerilem cujusdam ex Regalis Aulae Proceribus Mosaicae Legis irrisoris aggre sonem apud Regium Ministrum , in liberacinodia habebatur , Maibatbiae redimendam proponit.Puod cum eventu careat , novo artiscio Ionatham d vera Rel gione ad Idola defecisse, oe in solemnioris Sacrifoli imm mente ceIebritate Idolis sacriscaturum Parenti, per summum Nefas comminiscitur; atque adeo opus esse. ut ipse coercendi ergo suo aspectu sacrilegam Jonathae audaciam celebri- sati intersit . Proditor enimvero in animum induxerat suum , eamque in sententiam Regium Minissum pertraxerat , fore , ut Mathathias filii fui caput gladio supponentis Iuctuoso pereulfus spectacula, Regi Antiocho ad Deciem saltem , morem gereret : aliisque ea , qua apud omnes polIebat auctoritate , ad sacrilegam defectionem inrita mento foret , s exemplo . Verum hae , aliaeqtie buitis veIu- si conseritatrices , quae inter feruntur , fraudes in impii proditoris caput recidunt . Nam Mathathias solemniari Sa-erscio , quo Jovi litabatur , aliena fraude assans , oenefariam proditoris machinationem , oe filii innocentiam aper e Gregir . Demum proditorem ipsum , quin ει Re-

247쪽

eium ΜἰnHyum Γυἰno eo peplus defleso que Aram ἰnterfi- eis, Jovisque simulacrum , omniaque profani ritus monti menta delet , s evertit.

PERSONAE.

GORGIAs Regis Antiochi meeseterens

MATHA THIAS. SIMON a JUD AS. IONATHAS.

248쪽

Gorgias , Nachor . Naebor pos furatam Mocis legem , agit eum Gorgia de ἰnis

ducendo Mathathia ad externum saItem idolorum cuI-rum , modumque proponit , , ut ipse fa so pu-rat , Deile obtineri possi . Mnibus eundem , postulat regni

bonum

Sacrum esse cultum , foedere ut iungat sacro

Se se inter animos Regis , & populi ; queat Nec se , suosque ambitio tutari dolos Sub specie honesti , obtendere & fraudi , Dei Verenda iussa . Quisque , quam Reges volunt

Normam Sacrorum servet . Nac. Iccirco tuo ,

Tuique Regis motus imperio , Deos Jam thure colui , Numen Isacidum abnegans , Mosisque ritus . Gorg. Carus hinc iure es mihi VNeoque Regi , nec leve obsequii seres , Mentisque docilis praemium . At nunc nil palam , Populoque agendum teste e magnanimus senex Captus dolosis donec illecebris , tuum Cumulet triumphum . Hic opibus , & verbis potens Et genere praestans , lecta quem Procerum cohors Cum plebe sequitur , forte si veterem exuat , Ut spero , mentem , Vulgus exemplo trahet :Quin imo totum id Io Duce Abramidum Genus Nostras ad aras genua submittet Diis . Sic gelico in Haemo , cilicis aut Tauri in iugo Si pulsa ab Euris fertur in praeceps , suo Annosa quercus pondere ; immaui sonat

Fragore , lateque trahit in cladem virens Nemus omne circum . Nac. Haec una sollicitum premit, Meque vigil angit cura . Praemonui haud semel Nimis disertae ponat ut linguae modum , Acresque motus cordis adductis regat Providus habenis . Ille non aegre excipit Haec

249쪽

Α erus P Rr MN s. Haec tacitus aure : quippe sincero putat Prosecta ab animo . Primus ad rem , quam eupis Praeiactus est hic tempore exiguo gradus , Cui si , quod opto , Sortis aspiret favor ;Par exitus coeptis erit. Laeto omine ,

Quam prima gignunt auspicia rerum , haud solet Spes esse mendax . Gor. Precibus evictum infimis Ad sana redige consilia , & operi manum Adiice supremam . Intrepida sed rigidi Senis Si mens resistat ; alia subeunda est via :Propone poenas , carceris tetri luem , Crebroque tunsa verbere , & leuta face Adusta membra , corpus attritum rotis .

Nae. Migrabit alio cardine evulsus suo Hic potius orbis , retro quam vertat pedem Timore adactus , nulla qui metuit mala , Et mage timenda fronte porrecta subit : Quin & lacessit . Non diu caesus flagris , Non latera sectus forcipe , artusque aeneo Laniatus ungui , silice quae putat , ac rudi Excisa trunco Numina invitus colat. GoQ. Nihil timentem capere pollicitis stude :Sponde obsequenti quidquid optandum est magis . A Rege primus , pacis , & belli arbiter Regi assidebit propius : id certo fore In me recipio . Nae. Haec Inclyti spernit Viri Magnanima virtus , in bonis numerans nihil Breve , & caducum . Gorg. Habenda si est dictis fides pQuaenam patescit rima , quam iactas , spei tNac. Haec una : flagrans nempe amor , quo filios Prosequitur ; omnes quippe praeclaros Patris Mores sequuntur : sicque vix similis sibi Pater est , ut illi quisque . Gorg. Itaque blandis dolis Aggredere patrium pectus : eroquio haud leve Pondus amor addet . Nac. Minimus ex quinque in tuam Si fraude , vel vi possit adduci domum ,

Tunc nos futuros compotes voti reor .

Ut moris est , hunc Genitor ante alios amat: Potire Nato ; non suum ad morem statim Componet ille se se , & impulsus metu Alloquia supplex poscet . Hac coges V in Servire saltem tempori, & specie tenus Superis litare . Ut reputo , si id saltem obtines , Consecta res est ; cum diu a lapsu pedem Sustineat aegre , quae labar virtus . Gar. Loqui

250쪽

etao MATHA THIAsQuid plura pergis : Satius est ad rem illico

Conferre verba . Nac. At interim Mosis sacra Jam me abdicasse iura ne retegas , caVe . Quantum id latere intersit , ut sibi me intimum Habeat , mihique ut ante , sua credat Senex Consilia , nemo non videt . At ecce huc gradum Accelerat OG . Gor. Abeo : ne tuae parcas rogo

Ignavus operae . Nae. Haud vota remorabor tua

Me colloquentem vidit , alloquio hoc super Non pauca rogitans , mihi viam ad coeptos dolos Aperiet ipse .

Mathathias , Nacoro capta oleasione a Mathathiae obiurgationibus mehον beneis motum Gorgiae animum erga Mathathiam , fliosque Amulate exaggerat , eo consilio , tit Marbathiam ad Gorgiae votis indulgendum adducat . Mat. H, B stupeol ca uorsum foedus hoc spectat novum

duorsum nova haec alloquia ' Vix hostem satis Cavet ille , qui semper cavet . me. Parce his Ducem Dictis probrosis carpere . Hostem ne Voces Cuius ope , nec va a puto , Superi te volunt , Natosque salvos , Mat. Sancta me in primis Dei Lex tangit , & honor : huncne servabit , sacram , ui spretor sedem polluit , quique impudens Non fraude , ut ante ; sed palam aggressus , decus Sionis omne vertiti O nostrae potens Tutela gentis , Summe regnorum Arbiter , Portenta renova , quae stupuit olim immemor Pelagi , suique Nilus . Nac. Haec peragit Deus Rebus in egenis , ferre praesidium nequit Inferior ubi Natura : Si vero queat ;sinit ille stabili lege terrenas vices Fluere , nec aliter , astra quam nutu regens ,

Pronumque rerum temperans cursum , gradu

Elevat ab imo , qui iacent . Mat. Quidnam spei , Vel unde fulget λ Nae. Ante , quam doceam di rogo Ne fama inani captus , indicta velis

ca Innuit Mathathiam venientem .