장음표시 사용
121쪽
II. Ad strueturam quod attinet, curatum primum est, ut templa ad maiestatem dignitatemque ab urbis solo altius attollerentur. Ita gradus ud ascendendum a fronte habebatit. Ilos impari semper numero fieri iussit Vitruvius III. 3. Aamque inquit , cum dexters Pede primus gradiaS ascendatur, item in summo lcmPIO,Primus erit Ponendus. Templa ipsa quadrangula tersaepe fuerunt. Docent hoc nummi. FecZVero rara exstitere rotunda. Eiusmodi fuit templum Vestae , de quo nos Part. I. P. 22. nonnulla tradidimus . Eius inodi templum Marti Victori ab Augusto dedicatum . Eiusmodi templum Bacchi extra portam Viminalem , extans adhuc, at Christiano ritu S. Constantiae sacrum . Taleque in primis Pantheon , quod ab Agrippa universis Diis caeructum, tandem a Bonifacio IV. Pont. Max. B. Virgini, ac SS. Martyribus consecratum vetustatem ad id temporis 1olicissimqueri. Sed et eiusdem formac alia .plura fuisse , in dubium re-
Iam in templis quadrangulis ita columnas intus disponere mos fuit, ut vel in prima tantum aedis parte vol in extrema etiam, vel f lateribus quoque locaren inr i eo .tumeti Semper modo, ut inter ipsas columnas et parietem ambulatio intercederct. Hinc autem diversa exorta sunt Vocabula ; et
primi generis aedes pos Flos , alterius amphiPrO- oblos , tertii peripteros appellata . Quod si non
unus modo, Sed duplex cscum euntium Columnarum ordo soret, tunc ci edes ipsa dipteros dicta est. In columnarum porro toti usque serme aedis me
dio Colla de qua nos postea sita erat. De his
omnibus Vitruvius III. i. At in rotundis templis ea servata ratio fuit, ut unicus columnarum ordo, aut a muro interposita
122쪽
De Sacris. 10 ambulatione seiunctus aroam aedis mediam, Simulque collam ambiret', aut parieti ipsi adnexus esse l. Quarum acdium priores illae t tem periρlerae, P0- Steriores monopterae vocantur ab eodem Vitruvio IV. 7. Dis vero postremis tradit Idem cellam non fuisse , sed tribunal.
I. Praecipuae quacdam templorum Partes praeter Aras, de quih. sequenti. suere Cella, Sacrarium. Missae , T olus , Fastigium. I. Cella , aedicula erat muro nisi qua soros essent ) circurnsepta, inque medio prope templo collocata. Ibi stabat Numinis simulacrum. Vnde est, ut Maro I i l. G org. 16. ubi de ne te a se Caesari pononda agit, imo utatur dicetrii genere..ti M DIO mihi Caesar erit, IemPlu pud
tenebit. - . Indidem oracula emittebantur. Quo respiciunt Senacae Verba Thy est. V. I.
. . . A. . . . . . . . Hinc oriantibuS , .
Responsa dantur certa, cum ingenti 1 Ono Luxantur AdFfo D a. 'Sciendum in primis illud de Cella es t. eam duΟ- bus dicari Diis non potuisse. Bem cauSamque Pro
unam cellam amyuus quam una Deo rite dedicari :quio ει de caelo tacta , atit prodigii aliquid in AEa
123쪽
Dαι Captis VI. factum esset, disscitis procuratio fres; quod, utri
Deo dis ina res feret. sciri non posset, neque enim duobus , rusi certis Deas , rite una hostia feri.
Quapropter si quando in uno templo plures Diis qui dicti συνναοι ) colerentur, iis non una, sed
plures Pro ipsorum numero Collae statuebantur . Hac ratione in capitolino templo , narrante Dionysio P. 259. tres erant Celliae ex ordine, a lateribus communione parietum clausae : media IOVἐs , utrinque altera Iunonis, altera Miners ae , stibeodem laqueari, eodemque tecto.
In Cellam nou sero, nisi sacerdotibus, licebat ingredi. Propterea tanquam insueta res dicitur apud Gellium VI p. i. Scipionem in Cayilolium pensitare solitum , ac itibere operiri Cellam Iopis , alque ibi solum diu morari , quasi consultantem de reptiblica cum Iosee. Quoniam igitun primaria illa Numinis sed os ineunda Vulgo non erat . ea de Caias a Adylum quoque a privativo α ct δυω' ingredior) Duncu Pata CSt. 3n quod , iam tuto videms, quantoPere COnUU-niant illa Maronis II. Aeneid. a96. Sic ait, et manibus pittas, Vestamque Polentem Aeternumque Ablis esseri penetralιbus ignem. : Ae deinde. 35 i. - . Excessere omnes Adbsis , arisque relictis Dii.
Quae ultima poetae dicta in montem etiam mΟ-Tem illum rexocant, quo arae ante ipsam Collam exstruebantiari. Itaqtie verissimo scripsit Arnobius contr. gent. VII. Thura iniiciuntur allarabus ante ipsa Numinum Signa. a. Sacrarium locus suit, sacris retras asservandis destinuiqs. Quare non insidete urbs Caere, ubi olim bello Gollico sacra Romanorum custodita fue-rdia i , dicitur apud Livium VI l. 2o. Sacrarium
124쪽
De Sacris. D 3 populi Romani Receptaculum Roman
3. Faoisse s at, an liquo favio, pro fWes, Volfodio , nomen adeptae ) cistornae ad continendas aquas primitus fuerunt: quod paret a Festo . Postea cellarum functae sunt vices ad sacras templi resve tu State corruptas accipieridas. Itaque Verro apud Gollium II. io. moissas, inquit, esse cellas quaadam Ut cisternas , quae in area sub terra eSsent, . tibi reyoni solerent signa petera , quae ex eo tem Plo collapsa essent, et alia quaedam religiosa
4. Thotas tiro vo veluti scutum in medio tecto erat, prout explicat Servius ad IX. Aeneid. 4o7. CeIeber is maxime co fuit: quod ad ipsum g 3potidi donaria consuerant. Testatur laudatus m do Maronis locus e ': Si qua tuis unquam pro me Pater 'ria M
Dona stilite si qua ipse meis penatibus auxi, Suspendioe Tholo , aut sacra ad fastigia faei. Est tamen de Visio alia opinio, fuisse. eum idtcstudinMi operis genus, quod Pro Praesenti more testudini ipsi fastigii instar inficiet, dictum Gallico Lanferne . Indicasse videtur Ovidius Fast. VI. cum de templo Vestae inquit: Par facι es templi: nullus procurrit in illo
Angialus: a pluoio Mindical imbre Tholtis. Fortasse utraque ros Pro di Versa structurae ratiotio fuit adhibita , atque utrique vox eadem a CCOm-
5. Fastigium, insigne illud templorum suit, quod Graeci dixerunt ἀκρωτ, ιον, videli ot signa tecto imposita'. Itaque Cum Caesaris aedibus fastigium 58na tus consulto concessum 1 uit, divinus ei hotior tribui creditus est. De qua re sic Florus VI.
125쪽
omnes un- - princ*em congerit Dyores . . . . suggestus in curia , i stigium in domo , mensis in caelo . De hoc eodem lucuius est Sui honius in Caes. 81. cum iu luit: Calpurni inor imaginato est, collabi Fastigium domus . Quom ipsum casum reserens Pluturchus in Caes. illud appellavit
3Ι, Quo maius sacris aedibus decus compar retur, SVPra structurae splendorem adiecta quaedam etiam ornamenta sunt. Huius scueris fue
' I. De Picturis satis sint duo exempla. Cicero IV. in Verr. 55. Pugna , inquit, erat equestris. Agathoclis regis in tabulis Picta praeclare. His cutem tabulis interiores templi Partes Mestiebantiam
Et referente Plinio X XV. 4. Victoriae suae Asiaticae fabula m in Capitolio posuit L. Scipio. 2. CII peos, quos heic audis, noli ad belli usum
factos existimare. Fuerunt hi ingentes disci ex metallo , illustrium saepe virorum imagines, praeel raquo gesta insculpta repraesentantes . Taiam Primo Appius Claudius maiorum suorum effigies et
titulas honorum exhibentem posuit in aede Bellonae A. V. ' CCLIX. ut posteris tradidit Plinius XXXV. 3. Simile dein per alios factitatum. Huc etiam coniici potest Cbpetis Marutis: de quo Livius XXV. 39. postquam narravit victoriam a Romanis duce Martio de Poenis habitam. atque in reIiqua praeda fuisse CIFyeum argenteum pondo centum friginta octo , cum imagine Barch ni Asdrubin paullo inde post subi icit, mon mentum Pictoriae eius de Poenis usque ad incensum coρuoniam Disse in lemylo Cθρeum Mamtium appellatum , cum imagine Asdrubalis . Be- ferri tamrn in exemplum possit etiam ad Spoliad quibus mox.
126쪽
De Sacris. IIS Sed iam frequentiorem ad templa ornanda Clypeorum usum disce ab eodem XXX V. iii . sic di-ςente: De multa damnatorum quaurigae inauratae in Copitolio Positae in cella rapis suyra fastigium aedictitae , et XII. CL EA inaurata. 3. Nostilibus quoque Spoliis adornare delubra solitum fuit . Ita apud Lumdem X. 46. Aedem . Quirini exorna Pit hostium Spoliis , quorum tantamtillitudo fuit, ut non templum tantum , frumque his ornaretur se sed Sociis etiam, colonisque finitimis ad temρloriam , locorumque Publicorum ornatum dioiderentur. Ex eoque more canitur
XII. Λ neid. 183 Multaque praeIerea sacris in postibus arma. Captipi Pendent currus, curpaeque secures , Et cristae capitum, et portarum ingentia clau-
Spiculaque , obpeique , ereptaque roἷtra
Q - ' s. IV. De Aris. Diu antequam a mortalibus excitarentur tempIa, fuisse Aras ad sacra sataecida structas accepimus. Itaque quo tempore covsuetudo haec viguit,erectae illae ubivis sub dio suerunt, in viis, in montibus, in silvis, maximeque sub alicuius arboris protegentibus simul , atque opacantibus ramis. Quod postremum sentatus Maro II. Aeneid. 51 a. de Pri mi domo haec protulit: Aedibus in mediis , nudoque sub aetheris axe
ingens Ara fuit, iuxtaque peterrima lauruc
127쪽
atque umbra comHexa Penates. 1catis vero templis, statim locum ibi suum quasi iure proprio obtinuerunt Arae, et quidem modia in aede ante cellam. Verum AEt post extructa templa perfrequentestamen suisse subdiales aras certo certius est. Pluia res profecto buiusmodi ad unam Romam spectantes a P. Victore Dumeraritur; quae Solae aperto sub caelo fuerint. Saepe quoque in Inscriptionibusonius Arae, utique extra aedem positae, aliquando etiam sacerdotis ei mancipati sit metatio. .
II. Altiores, humilioresve fieri solebant Arari prout magis minusve eminentes habebantur Dii, quibus dicarentur . Itaque Iovi aliisque Superis excelsissimas, Valde autem depressas Vestae, Telluri, Mari, utpote terrestribus Diis , confieri suevissct testatur Vitruvius VI. B. Atque ilice quidem. ab altitudine proprie AIlaria nuncuPatae: quamquam vix unquam id discrimen scriptores ser-
. III. Confici Arae solitae serine sunt o Iaphder quas tamen interdum vel ex latero, vel alia ex materia structas constat. Ita apud Ovidium V. Trist. 5. Araque gramineo piridis de Caespitis faι. Quod plane ipsum habemus ab illo Flacci III. Od. 8. - ' - . Quid oelint flores, et acerra thuris Plena ς miraris, positusque carbo in
IV. Praeter consuetam formam, qua Arae quadrangulae erant, rotundas etiam extitisse nummiisignificant. . V. Quod Aris suorum Deorum nomina inscribi solerent, manifestum , si aliunde minus , e celebrisit illa inscriptione, quam arae assiciam Athenis Po
128쪽
Hoc vero ipsum factitatum scias in Mensis suo templorum usui attributis, ut eis epigramma aliquod apponeretur: quale hoc memoratum a Tullio III. de Natur. Deor. 34. BONORUM DEORUM. VI. Sollemnis etiam consuetudo fuit ut ornarentur Arae taeniis laneis , frondibus , noribusque. De singulis suppeditant scriptores exempla. PrO-- pertius IV. 6. .
Terque focum circa LANE VS ORBIS ea . Virgilius IV. Georg. 2 6. Saeste Deum nexis ornatast TOR Q VIB VSarae. Ovidius III. Trist. 3. mida cingatur FLORENTIS ara CORONIS.
VII. Quantus autem de Aris esset religi otiis sensus , Vel ex hoc intelligi potest, quod , ut sides omnis iuramento constaret , iurantes tangerent Aram . Ex quo more apud Virgilium XII. Aeneid.
TANGO ARAS , mediosque ignes, el Nu
si Eorumque ministris.' Ad varia sacrarum rerum curation 'S dirca S i ne- commodata sunt Sacerdotum Miuisti Orumqui gQ-
129쪽
. a caput VT. era muniaque . Eadem, per quae ingens Romanae antiquitati addita supellex est, Iam nou mmma uos ex parte huc conferemus.
S. I. De Collegio Pontificum. I. Quam maxime , inter reliqua Romst
a Numa institutum tradiderunt Livius I. 2Ο. e
' Qua tuor eos , omnosque patrimos,primitus tuisa liquet. Deinde anuo CDLII. adnitentibunis plebis, quatuor alii de plebe adiecti nerususe narrat idem Latinus historiographus X. haec Sullam dictatorem eorum collegium adqdecim ampliasse refert Epitome Liviana
Ex quo tempore mommunicatus cum plehe 1 -.. tineatus svit, usus ille obtinuit , ut qu1 pdu uessunt sanguinis maior 1 Plab'V μμ - -
, universa civitate delectus subroga D
Dionys p 133. 3 At postea eorum quemad
modum aliorum eti in sacerdotum ) xζDμ0
130쪽
Iis , popuIus Pontifices nominabal, collegium instituebat, uti recte observavit Gutherius i. de vel . tur. Ponti l . 8. Summu Pontificum in rem sacram potestas fuit. Ipsi de capsis omnibus eam spectantibus iudicabant: Ieges de religione cotide harit: admissorum in ipsam crimi uiam reos pro merito multabant: sacerdotes, eorumque 'mitiis tros in offficio contiacbant: nec.de publicis tantum, sed do Privatis quoque religionibus tanquam Deorum intETPretes cotisulebantur. Quod autem per tres Pontifices statutum foret, omnino ratum sanctumque habebatur. Cic. de
Ilaurusp. Respons. 6. , Singulare Pontificum insigne suit TVTVI. YS , de quo dictum P. 4 . II. In Pontificum collegio insigniter eminebat
PONTIFEx MAXIMVS , quippe maximus rerum ,
quae ad sacra et religiones perfluerent, iudex ;uii loquitur Festus v. Maximus Pontifex. Certe quidem eius suit praecipuo quodam iure ravore , ne quid unquam detrimen ii religioni in- serretur ad hoc sacra Vestae tu ri, Vestalibusque praeesse; anuales Pertexere, POPuloque cOSHO seeudos domi Propons re. Crcatus a Numa primum suisse creditur ; ita iit quem scribit Livius I. 2 o. ab eo rege Pontificem factum , is ipse Maximus suerit. Profecto Aurelius Vietor de vir. illustr. 3. Numa , inquit, Pontificem Maximum crea it.'Alios deinceps sa- iis longo intervallo quinam delegei in t , reges , Populus , an collegium , Per annules scire nonii et . De seqviore aetate Certum est , concreditam populi suifragiis eam renuntiationem suisse; de quo instituto vide dicta Par. i. Ρ'. 96 ei 9'. Pro Peculiari ornamento data huic Ponti si ei Io-GA PRAETEXTA.