Iacobi de Vitriaco ... Libri duo. Quorum prior Orientalis, siue Hierosolymitanae alter, Occidentalis historiae nomine inscribitur. Omnia nunc primùm studio & opera d. Francisci Moschi Niuigellatis i.c.ti & Armentarianorum curionis, è tenebris & situ

251쪽

trionem faciunt. Sunt alii qui luxuria auserit is c. alii qui libidinem accedunt. Sunt alii qui sterile foecundant, alij vero foecundas steriles reddunt. Sunt flumina ex quibus bibentes oves nigre secutit, ex alijs autem velut nix albet fiunt. Sune stagna in quibus nulla res natare potest, sed oni pia merguntur: sinat alia in quibus omnia fui tant, nec mergi possisnt. Sunt lacus in quibus er in die aquet amarq sinat, & ter in die dulciusunt. Sunt quidam fontes calidi,qui ocu lis me dentur , fures autem arguunt. Nam qui sacra mento surtumnegat, si periurus ecticitur, aquis praedi is excaecatur: si autem non uerit reue, clarius videt quam prius.Hoc autem ma smcul ascribendu est,quam natur .Est praetereas ias quidam quietus & tranquillus, si aliterni iuxta ipsiim intonent tibi , quasi exultabundus

ad sonitum eleuatur, dc tanquam miretur vocu Icedinem e tra ripas intumescit. s

. Te rbori , mr tibi earum Herbis, iis: Raeter communes quidem arbores, cal

qu in Italia & A l.mania & Fraciae& in alijs Europq partibus haben

etur, sinitibi speciales ta fructistret. . quam steriles . Sunt ibi palmet ces cticibusasiperq,graciles in imo,dilatantur in sium mo, fructus quos dactylos appellant ex se prό ntes: in s unitate autem tanta habent

252쪽

il tetieritudi ueni& sapori silauitate, quod quis a nuces albet & recentes, praedictarum. arb iis, re artes superiores manducantur. Sunt iii eadeni terra arbores mirabiles, quas propter tu, cellentiam nominat arbores a radisi; poli a

bum saporem habentia ferentes: in uno aurei. obo plusquam centum sese contingentia μ ompresa inuoluuntur . Folia autem arbo ite

, ehaorat viaius cuia longit dinen Emidij cubiti dimensione dilatiatur . sunt est arbore, Dina pulcherrima & citrina e oducentes, in quibus quasi morsu, his inii dentibus reianiselle apparen' idcirco p ab omatibusappellantur. Sunt iidit Abres nucius acidos, pontici videlicerii

potis ex se procreante ,quos apy li ut Lu sies. Quorum succo illaestate hi carnibu, α piscibus libentisiime utuntur. eo quod sitit in diis & exsiccans paulum & prouocans appeti

tum. Sunt ibi praeter sicus commune, qu edan, singulares ficu im species, fructus in ipsis inins sisque ramiis & Qlijsncientes , non intes lit et ramo s stiperiores , sicut fit in si sariaribus sed ipsi trunco adhaerentes. Has auterii ficu. Pliaraonis appellant. Suntinsuper cedri libani pulchretti sublimes ide. sed steriles. Quaedali auterii qui dicuntur cedri marismet paruissent . sed admodum fructuostisacientes ex se fructu , pulcheirimos secundultumanicapiti uariti m, quoa citron seu Di dui: p

253쪽

U Eem in se substantiam & saporem habesia. In prima parte calida,in media teperata, in viti in vero quet latet intrinsecus , frigida existun . Hunc aute dicunt esse fructu, de quo Domitius dicit in Leuitico: Sumetisv is die primo stu' ' Hus arboris pulcherrimet. In paruis autem arborribus quaeda cresciint alia poma citrina minoris' quantitatis frigida, di acidi seu pontici saporis. . qui poma Oreges abfindigenis nucupatur. Cf

tibiis Asinom sint maiores, herbis potius quam suctibus assignantur. Sunt ibi praeterea arbun quaeviquet seminatur,ex quibus colligut boba ueni hue Franci genet coloue seu colun appellati R est quasi medium inter lana & sinum, ex qu'sioti vestinieta contexuntur. S*ricum autem non e ligunt ex aliquo semine terret,neque ex Justis, vel arboribus, sed ex qμ' aiidam vermiustercoribus siue ex sputo procreatur. Qua-d ni autem species spinam, quas spareas lapnant, priusquam decrescant in rhgmnia, optime

sint ad ad edendu. De quibus dicit D uid Propheta; Prius ua intelligeris spinet vestretthainny 9 admodu praedictet spirit molles ut in prin-ς io,& deleuabiles ad maducandus 'ostea yeio duret fiut & quibusda aculeis pungui; ita peri

inru suauitas in a leu remordetis co scientiet , pueης aeternet couertitutasunt insup r in terr i Mnamellet, de quib' Tucch in ex compressi on' eliquatur Olim in viri tib mudo Minea balsami

nisi in

254쪽

inueniebatur . Procedente auteti, tempόσε A Egyptijs translata est in campu ciuitati, Egyp pt Ba lonia nucupatur, & a Christiani. sub dominio Saracenoru detentis excolitur. Dicunt aute aegyptii & experimeto pr'hauerunt, i . quod si a Saracenis excolatur. iii. ann herilis p ermanet, ci uasi fructu iacere dedisnetur, Suni autem in praedicto capo sex sontes, in quomin uno dicunt quod beata vago Christu paruulum '

balneauit. Vnde certula, est & probatum

ii uor balsami,quem opobalsamum physici pellant, translata praedicta vinea seu fruti e iri adium locum, nunqualm potest procreari uim insuper in partibus orientis & maxiluem radii pretio , quaedam & speciost & arom licet ar Πρ- beses, suarum fructus sunt gariophili nuces ah muscat scania fistula,chidamomi' pipera una, quod est rotundu,&piper oblongiana. Dieunt tamen quida quod omne piper nascitur album, sed quoniam ipter arbores piperis multitudo serpentiu inhasitat, oportetquod com i burantu serpentesac ita ex coriabustion o pi ' ' inigrescit. Gando etiam sine adustionecollisi . c tur, mittunt illud in clibanum ne in alijs pari bus possit seminari, &tructificare,& ut diutju aleit conservari. Sunt alis arbores quarum dices suntZi,giber, Galanga&Zedriana, qui vulgariter Citouari appellatur . Dicunmiti ii' quidam quod sunt radices orientaliu herbanities: Mandragora autem radix est ςuiusdam helh

serui in lubet: videt hianinam . Est

255쪽

Hi r η ς' ' I E NiA t I s. ne sinina. Alieta'tem sutit arbes rami sunt i uiritia , cassi lignea, lignum aloes. ne 2 in tamen huius arboris potuit deprehendere Oxiguaem : raini autem eius in flumine Babylo- . nico reperiuntur : impulsione enim ventorum, aut temporia vetustate de montibus cadente Pliis fluuiu,cum retibus capiuntur. Dicunt autena

quidam quod de paradiso terrestri per fluiti nui simodi lignum aloes defera ur. Aliarum au. tem orientalium arborum cortex est cinnamomum. Mastix autem flos est nucis muscatet, I, ,idi ni alii cortex illius. Cyminum autem senien est non arboris sed hςibξ. . , ' τὸ summi, tiri ι, Iuniper', ε rbori U 1 ntibu , cannis, ta viti Iudi her Sardoa, Scribi, . . , arbor Amfat

Vmmi autem ex arboribus seu Gyrr. arbustis defluentia sunt opobal

samum, myrrha, tragacanthum, . . mastix, thus, terebinthina. Am-

bra veris non pertinet ad arbores vel herbas, sed empe a ceti, & est aromati-, i eum valde dc confortastium . Similiter muscus suauissimi odoris, licet inter species aromatica nominetur. Ost ri ' ut dicunt. 4picii ,

256쪽

π eo si x v irati Ae .hiustruma inguinis cuiusdath orientalis animal quod niuquillet dicitur . Vnde in latrinis eoin terstercora, odorem amissum recuperat. Alias in quandam heilaim, quam dictantum appellitat. seret sagittis vulnerari diligenter quaerunt M in

'rentam manducant, querantqVirtutis est , v

sagittas de corporibus earum eiiciat. Quercti. mambre sub qua habitauit Abraham, usque ad

tempora Constantinumperatoris pernianstili

partibus enim illis arbores tempore longissim perdurant. Vnde cedrum de ebenum impii biles aestimant. iuniperus autem adeo conses ignem, quod prunt cineribus eius operi uota annu no extingu*ntur. In India auten m. dam sunt insulet in quibus arbores omni t pore viresciitat: Habet autem in uno anno duas hye mes de duas aestates . In eisd in etiani partious montes aurei fiant, quos dracones 'gryphe custodiunt . In Sardinia aute est herba quaedais smilis apiastro, quet comedentibus rictus con trahi de quas idente iri erimit. Sunipreterri

in partibus Indit canni fluuiales quasi pluui. ii tes altitudinem sexaginta pedum,

bus naues & domus constiuuntvit . Maria etiam arbores fiunt apud Seres folia tali uani f. lanam ex se procreantes, ex quibus vestessu tura contexuntur. Ali aute fructus odori se ocserentes, cum ite oriuntur , &cum sole occi, dentes , sub terra absconduntur . Aliet etiam centum pedibus in altum extolluntur, sintilia:

xuiis, esolutis. quasi opobalsamum ti thii

ex se

257쪽

x se procreantes . Alie emna ferentes nuces hominum capitissius 'iores, in quibus se spontes multi sunt, & simiarum maxima multi tudo Vites etlanx in partibus illis tam gnituditus botros seu emos produciant,quod plures honunes in Vpae ViX Vn in possent su- si ere . De arboribus autet 'i quas in eΣtremi indiet partibus magnus Alexander in enit,quet ipsuiti in Rabylonia. veneno mo iturum pG- L,Ldixetrunt, si et diu imperio aliua Balaam Ipq ta fuerit, credimus tamen quod in ipsis d. mones stataoquuti; mirabile tame vid quod cogitationibus Alexandri responde bant , dc futura tanto tempore priusquam: iu gissent , prasciro potuerint Illas auten preci sistimas medicinales , d aromaticas aristbpre , quas Dominus in eritremis excelsis temp*ratissimis Orientis partibus ab initio plantauit in horto voluptatis, pr. ti opus- ιculo tanquam ignotas inserpre non valernus MVnum enim cnaos positum est intςr exiliuni

hόstrum, & praedilium voluptatis paradisum.

Magnus enim. trinus terrarum interiacens,

innumerique serpentes locum inobit inacces sbilem reddiderunt, praesertim clini usque, ad caelum muro igneo clausus esse dicatur, dcl ngelus Domini non solum hominibμε etiam malignis spiritibus inhibeat . De praesa mutem arboribus paradisi , duas m scriptu ris crimis aliquatqnus cognossemus , quaruna

258쪽

cuius fuctu vetito in detrimentumpo eritatua i primi parentes comederunt. Altera lignunt .Vitet nuncupatur, de cuius fluctu qui inandi ret in eodem statu semper immortalis pe -

N terra promissibilis, di in alti partibus orientis quaedam animalia , out in alijs pars a mundi non habentur . Sunt ibi Leones in pectore M pedibit. anterioribus,& incauda virtutem magnim ha- ibentes , quorum fetus usque ad tertium diem, lin quo ad rugitum parentum quasi de monet Oxcitantur, aliqu sensi non utuntur. Domite . autem Leo apertis oculis.& calida sua delet ve s igia pedum tu rum , nea venatoribus perci iphantur Hominibus nisi prouocatus ad iram, non noc*t, parcit supplicibus,inuadentes ipsimi adit, magistrum suum metuitqtiadh catulus rate ipjim verberatur. Est ibi tauissimu quod- diis anilial,quod Langamnuncupatui; i ius. crudelitate nulla bestia potest esse tuta: nam,viqisunt, ipsiim Leone terret . sunt ibi papi ne , uos canes siluestres appellant , Lupis acriorζs, .

259쪽

Hirro Ria oo ALis. 13simo partu Ouinquo ferus emittit , deinde pecsingulos partus numerum minuens postQuam ad viatina peruenit sterilis eiscitur. Sunt ibi puticherrima animalia qui Pantheret nominantur, ex albo & nigro minutis orbiculis superpictet, quarum odore caetera animalia mirabiliter affe-oaeas sequuntur . Postquam enim diuersis venationibus pastet & satiatet fuerint, tribus diebus noctibus continue dormiunt in spelpocis suis. Evigilantes autem & rugitum proferentes a latet suavitatis odorem de gutture suo emi Mnt,qui cuncta pretiosa aromata vincit, quod si sanes bestias, exceptis serpentibus, qui bono odore necantur, dulcedine spirantinis adtrahunt.'autem non nisi semel pariun amfetus earum postquam partui propinqui fiunt non expectantes debiti temporis horam macri cem unguibus lacerates ipsam semini retinendo prorsus redduxit inutilem. Sunt ibi pr terea L phantes robusti viribus & corpore magni ves tmontes , sunt bellicosi audaces, niaxm. quando eis sanguis ostenditur ad praelium amplius animantur, cum quibus Perset Indi pugnare solent, turres ligneas cum hominibus ar-niatis supereorum dorsia ponentes. Habent aiatem rostra maxima prominentia quasi ampli intestina, qu appellant proboscides, cum quibus homines capiunt, deuorant de trafgluttiant Magnus autem Alexa er pugnaturus aduersu

Indos aereas statuas prunis ardensibus adimpleri r pit: putantes autem Hephantes flatu'

260쪽

ILeoni A VITRI Aso 2 illas esse homines protendentes labra combure- η bantur,& statim tam homines quam hominum

a cerei simulacra fugere coeperunt, neminern au

dentes cotingere. Alia vice grunnitu&stridore porcorurn cum sbnitu buccinarum multos superauit elephantes, eo quod talibus stridoribus

assueti non erant. Incedunt autem gregatim sese

inuicem diligentes, de concorditer ambulantes, motibus quibus possunt sibi applaudynt, alter alterum quasi salutando εἴ se inuicem coadiu- uantes. Frigid natur sunt. unde&ebur quod de ossibus eorum sit, uigidum est,&candidum. Nam si ebur panno stupponatur igne superposi- ro, pannus non combinitur, sed naturali et iis rurigiditate, ut dicunt, extinguitur ignis. Tantum semel gignunt, foetus siros in utero ge-sant annis duobus, vivunt autem anni tw- centis, mures timent & fugiunt : dracones ali- .

tem maxime formidant, nam ab ipsis implicati & innodati prosternuntur, & necantur. Vnde in insulis postquam pepereri't scelus

sitos reponunt propter dracones. pariunt autem in aquis, nam si foetus in terra caderet surgere non valeret. habent enim ossa solida sine iun- 'cturis: unde crura & tibias flectere nequeunta Quando autem quiescere volunt, arsoribus in- .. elinantur & incumbunt. Venatores autem arbores secant,&quibusdam obicibus,ne penitus corruant, fulcientes,in insidiis latent, lonec re- uertens Elephas cum arbore cui innititur cadat,