Historiarum anatomicarum centuria I et II, III, IV

331쪽

3o 'T H o B A R T H o L I N et in aliis solet, sed hepati arctissime erat connata, quae sine laesione separari neutiquam potuit. In tuba funiculus oblongus candidus humore lento plenus. Testes exiles & solidi duabus vesiculia donati, sine humiditate manifesta, unde minus salacem fuisse fit verosimile. In sinistri tuni a exteriore rubra macula velut ex contusione orta.

Uterus contractus, crassus, sine linea media distinguente. Orificium uteri angustum, implicatis quasi circulis constans.

In thorace mammae capitis magnitudine utrinque propendebant. Glandula unica uniformis, candida, mollis universam mammarum molem sub pinguedine constituebat, in qua tubuli lactei pauco lacte dispersi visebantur. Vasorum

autem mammariorum exigua vestigia. Pulmo mnister costis accreverat. Pericatilium diaphragmatis centro latius adnatum. Reliqua non attinet referre, quae, aliis communia, hic videbantur.

His TORIA X C IX. Iulier post mortem pariens. UXor Nicolai Cerevisite coctoris in No co-

mio Halaiensi extra portam Borealem gravida legitimum gestationis terminum morte an revertit sex hebdomadibus. Illa mense Octobri 1633. defuncta foetus utero inclusus mortuuS credebatur. Hinc ad sepulturam omnia componun

tura

332쪽

rex, Iavatur cadaver, linteamina sepulchralia corpori rigido indueuntur & more funerali arcte cadaveri assuuntur.Sic sepulturae dicatus dies exspectatur. Post horam a morte q8. intumuit abdomen , thorasque, & ruptae ferales interulae corpori emortuo assutae , & lochia copiosius prodire visa. Attonitae adstantes seminae, aliud agentes cogitantesque accurrunt, diductisque cadaveris

cruribus ex maternis claustris eluctantem vident puerulum masculum, elegantem Omnibusque numeris persectum, sed mortuum , secundinas vero in via haerentes. Excipitur puellulus, & cum matre in coemiterioEcclesiae novae suburbanae sepelitur. Actam ita esse, rem maritus defunctae adhuc superstes retulit, fidem fecerunt mulieres ho- estissimae praesentes, Nos comit Praefectus confirmavit, omnes a me diligenter quaesiti & exa- .

minati, denique M. Torchillus Tullius Diac nus ad Templum B. Virginis,qui funebrem orationem sacram habuit, uberius testabitur. Memoriae posterorum digna historia , & oculis lectorum. Mirum profeAo vitam embryonis pacto duorum dierum totidemque noctium defuncta matre fuisse superstitem. Augent admirationem compacta crura , clausis viae uterinae, &lintea sepulchralia cadaver constringentia. Caeterum robustum foetum fuisse oportet, qui matris vita & actione cessante solus partum prom vere potuerit & terminum consuetum antever- V tere,

333쪽

zo 6 THOMAE BARTHOLIN1tere. Alioquin in puerperis defunctis consilium Caroli Stepham l. s. de Diff. Part. c. I. sequendum

est, ut matre in agone constituta, aliqua re inter dentes interposita apertum morientis os servetur,& obstetrix nunquam ab ostio vulvae manum dimoveat, & incurva ac diducta mulieris femora,

quanta potest diligentia contineat. Nulla talis cura puerulum nostrum adjuvit, solus & partus& puerperae & obstetricis munia implevit, sed ope omni destitutus , fractis viribus, in ipso par

tu extinctus fuit. Mulierculae nostrates superstitiois , etiam foetum in utero mortuum defuncta matre necessario sua sponte proditurum credunt, afferuntque experientias , quibus nolim fidem adhibere. Hinc cum cadavere puerperae in arca ferali includunt forficem, acus, spongias, alia que puerperii instrumenta , quibus credunt pro- .dituro infanti opus esse. Insolitus partus sere exemplo caret. Aliqua si milia afferam, ut lucem huic historiae foenereri Dunx Theologico-Philosophica c. 17. quen

dam narrat, cum mortuae uXori pararet exsequias,

exstinctae matris ab utero, subitis emisso claro va gitu salvum & incolumen pusionem vidisse egredientem. D. Mattham de uxore Simonis Kreuteri civis Weissenburgensis similia refert. Hanc enim

mortuam nonoque mense gravidam quum ad stantes foetu non extracto in sepulchrum intulis

sent, clapsis aliquot horis vagitum ibi exaudiverς,

334쪽

occurrentesque ilico aperuerunt, inque eo matrem quidem mortuam adhuc , sed ad ejus pedes fere devolutam filiolam Vivam, optime valentem , & diu superstitem. Hispani milites, ut scri-hit Ebem, Anno 1367. inter Lutphaniam & Data ventriam maritum cum uxore praegnante suspenderunt. Uxor quum pependisset per horas quatuor , totidemque esset mortua, gemellos vivos peperit. Eodem attestante, Madrilina atrona ex

familia D. Francisci Lassis post tridui agonem

mortua busto inserebatur. Post aliquot menses busto iterum aperto, cadaver repertum fuit eodem loco, sed in dextro brachio infans mortuus jacebat. Salmulis Cent. 2. Obs. 3 6. ter vidit puer peras mortuas enixas esse foetus, & obf. I. ejus dem Centuriae interfectam mulierem refert ge' mellos peperisse. Me Leydae I 638. praesente,gravida quaedam ipsam se suffocatura, in mortis angustiis foetum exclusit. H1sTORIA C.

Homines Petrificati. T Rima nobis nascendi initia lapides dederunt, a. si fabuloso credimus seculo , qui tanquam Ossa terrae a Deucaleone post tergum jacti paulatii Πanima caluerunt. Ut repetant ortum , nonnullos

in lapidem accepimus conversos. De Lydiae Me tallurgis resert de Adm. Aud. obstru-

335쪽

3o8 THOMAE BARTHOLINIcto ostio, interclusoque spiritu suffocatis, post longi temporis intervallum in lapides mutatos cum vasis, amphoris & liquore in illis contento fuisse extractos. Cui metamorphosi similem narrat Historia Bavarica, de qua disserunt Poemb. m. de Mixt. c. 6. Semertus, aliique. Uxori Lothi Sodomis egredienti idem contigisse,sacro credimus Codici. Quod per insitum salem proc rasse edicti sui vindicem Iehovam B.sugustinus divinavit. Idem seculo nostro in Africa prope Tripolin evenit, ubi certo irae divinae argumento oppidum subitanea transmutatione in saxeam durutiem fuit conversum, ex quo puer petrificatus ad Cardinalem Ricbellum transmissus fertur. Ego ligni frustulum in eadem civitate petrefactum in Musaeo Io. Fr. Habeti ordinis Hierosolymitani Vice Cancellarii, cum in Insula Melita degerem benevole ab illo exceptus,conspexi.VidimusRomae in Palatio Ludovisiorum hominem in sub

stantiam lapideam concretum, cujuS argumentum ipsa ossa praebent &costae suam adhuc servantes formam. Panarolus in Fasc. Arcan. cranium humanum in mari petrae soliditatem acquusivisse nuper scripsit. Haec extra uterum aspiritu quocunque lapidi ;fico sive in terra, sive aquis, si ve aere transmutata facile assequimur. At in utero foetum solum solidescere, salvis aliis visceribus, omnem fidem superaret , nisi hi oculi vidissent, hae manus palpati

sento

336쪽

HI s T. CEM T. II. 3o9sent. De Lithopaedio loquor, seu Infante petrefacto, quis Agendici Senonum post 28. annorum

moram ex utero matris Columbae Charu fuit exsecta. De historiae fide testantur Thuanus I. I7. Hist. Param l. 23. de Monstr. c. II. Io. AIbosus &Simon Prorancherius ambo in sectione praesentes, Licetus i. a. Monst. c. q3. L. Bourgesia obstetrix Reg. Franc. in Obs. p. IO2. quae vidit exsectam

Data vero industria descripsit albosin singulari

Diatriba, & Thuanus l. I7. gravissimus Historiacus , quem solum hic loquentem introducam :Αnno 1382. res incidit quo magis mira, eo minus fidei apud posteros habitura, nisi certissimis veritatis testimoniis niteretur; quam quia pro comperto habemus, hoc loco, ne in dubium olim revocetur, amplius asseri ossicii nostri & instituti esse duxi. Mulier quaedam Agendici Senonum, quae Celticae nostrae esst metropolis Archiepiscopali dignitate ornata, Columba Charria nomisne,Ludovico Caritati Sartori nupta, quum ad annum 38. valetudine integra pervenisset, neque adhuc uterum gestasset, certissima habuit conce-ipti foetus indicia, menstruis purgationibus non jam ut antea statis temporibus erumpentibus , &frequenti uteri motu jam manifesto, ac tumore Iumborum & abdominis paullatim succrescente, mammisque laicte turgentibus: Tandem decurso statae gestationis curriculo, graveis puerperii labores, & alvi tormina experiri coepit, urina ad

337쪽

11 o THoΜAE BARTHOLINI aliquot dies suppressa, quae postea currente vela uti alveo magna vi erupit, pr0 fuso illo ichore non

tam ex vesicae meatu, quam ex muliebribus loculis scaturiente , & tunica disrupta una cum se rosis recrementis sanguinis coaeti quasi rhombus emersit: ex eo mammae concidere visae, & motus infantis aut ignλvus, aut nullus, ac labores

mulieris tolerabiliores fuere, quae a ludibrio illius steturae totum triennium in lecto decubuit, semper de valetudine ati versa, de duritie, de tumore, de torminibus alvi, ac de inutili illo pondere, quod per se mobile pro vario gestantis motu, modo in hanc, modo in illam partem procumbebat, quandiu vixit, conquesta. Fato pos vigesimum octavum gestationis illius annum

functae dissecto abdomine, uterus rugosus apparuit , & versicolor, tactu durus, ac veluti testaceus; sectoque rursus eo vis, tandem renitente ad novaculae aciem , portentosa naiae gypsea eductus foetus bene conformatis membris, ac eodem prorsus quo caeteri positu, cor, cerebrum natur lena habitum servabant, nisi quod ultra modum

induruerant, non tamen ut externae. Hodie ad

huc corpusculum illud Agendici a praetereunti bus miraculi instar visitur, expers putredinis &teredinis. Fusiorem actae re1 historiam pertexuit albosius, qui dextram manum ad carpum inadvertenter abstractam addit, &in alvo matris relictam,prae

terea

338쪽

HI s T. C A NT. ΙΙ. 2ITterea dentem inopinanter a quodam contrect a te exemptum. Transiit deinde mirandus hic foetus ad Parisiensem mercatorem primarium Pretes egie, curiosum rerum rariorum , apud quem

vidit obstetrix Boausia: Hinc ab aurifabro &gemmario Giliberto VaatronVenetias adsportatus,

ubi eadem facie integrum vidi contrectavi. Tandem ex Italia 163 3. migravit ad Serenissimum Regem Danorum D N. FRIDERICUM III. Dominum nostrum Clementisssimum, qui itera to mihi subjectissimo clementer & videndum &accuratius examinandum conces1ci Ne vero du-betemus eundem foetum esse petrificatum , quem enixa est Agendici nominata mulier, in rei certissimae fidem tabulae &instrumenta contractaum de Lithopaedio transmissa fuerunt ad Augustum Regem nostrum, quorum hic summam Regio indultu transcribam: Ego infrascriptus Stephanus Carteron Aurifaber Parisiensis fidem facio , transegisse me cum Dn.GillebertoVoder, de puero petrefacto, quem

possideo, qui in Senonibus erat, & postea visus in Technicotheca defuncti Dni Pretese te inter rarissima mus i , quem infantem promi in me traditurum nominato Gilleberto aut cuicunque id dederit negocii , cum attestatione sex hominum fide dignorum in Muiso Husidem Pretestigie inventa , & plene fatisfactum mihi esse a laudato Domino pro foetu isto, sic-

339쪽

312 THOMAE BARTHOLr Ni ut inter nos convenerat Venetiis 12. Febrii

iii 1628.

Stephanus Cartemn.

Ego Iulius Caesar de Filippis fui prae,

sens, ut supra. Nos insta signati Cives Parisienses testamur& fidem omnibus facimus quorum interest,quod infans petrificatus , quem nunc possidet Maria Charpenteria uxor Stephani Carteron Aurifabri Parisiensis, &c. sit idem foetus quem mulier S nonensis in Burgundia utero gestavit per plusculos annos, sicut a defuncto Ambrosio Parato de seriptus fuit, sitque idem foetus petrificatus, quem in Musteo suo defunctus Predeseigle inter raris, sma sua servaverat. Parisiis aq. Martii 1618. N. de Collemoni. S. Canchen Sacanes Pindamouch. Du MouffPierre de Couvoust. FF. e Provix.

Figuram Lithopa dii albo Haeduus addidit,

sed contractam & in utero adhuc convolutam. Paraus in Oper. Gall. l. 23. de Monstr. c. II. m jorem dedit propius ad naturam accedentem &ςxtensam. Ego accuratissimam leonem hic se

340쪽

HI s T. CR NT. II. 3Isstitui ad Regii scelus exemplum effctam , quam Augusto Regi nostro subjectissum e acceptam refero. In nonnullis enim immutatus fuit foetu s &temporis diuturnitate & itinerum varietate. Universum corpus justi foetas magnitudinem , extemnaque forma humanum laetum accurate expria

mit. Ossa hinc inde denudata solida& dura. In teriectae carnes velut gypseae & induratae calci similes. Cutis lacera, dura & nigricans, quae partem abdominis, thoracis & caput hinc inde tegit. Oculorum orbitae vacuae eminentibus ossi bus. MaYillae superioris & inserioris pars dextra ablata, & dentium alveoli vacui, uno solo relicto dente. Humeri os dextrum appensum corpori nudum, manu deficiente. Sinistrum braclitum a corpore solutum, digitos manus complicatos CX-hibet. Pedes leviter diducti, junctis digitis &concretis, relicto tamen illorum vestigio. Si indurationis hujus causas quaeramus, Varias inveniemus sed incertas. Difficile enim dictu, quid in utero materno a putredine consueta puellulam hanc vindicaverit, & saxeam rigidita tem induxerit. Sunt qui siccitatem nimiam in- usent, ortam a doloribus gestationis assiduis &ichoris eHuxi defectu. Alii frigiditate obriguisse

suspicantur, quemadmodum testa in ovis induratur. Calorem plures advocant, quo velut febre Lectica colliquata fuerit illa & contabuerit.NΟΠ- nulli ha4 causas conjungunt cum massa crassa,

V s densa,