장음표시 사용
61쪽
aediuitissimas postea instituerunt nauigatio rones illam altam penitius quoad nonnullas exeiseum
circumstantias tueri licebit quam anno nagx Di cra x Ix Ferae nos Mastellanus Lusitanu, .hR 'φby
sulcepit, quia hie primus cit, qui diuino fato homines terram circumnauigabile esse docuit: is antea subAlbuquercio ad Moluccas orientali nauigatione penetrauerat, domum rediens seminus ex mei itis suis aesti inari a Regae Lusitaniae putabat, moxque Carolum conuenit. promittit: se versus occidentem breuiori via
nauigaturum ad Moluccas , quana quidem Lusitan versus orientem proflaiscentes demuni illas attingerent. Quo obtento quilibet cognostet in Hispanorum aeque ac Lu1Itanorum potestate fore Molaccas insulas, iuxta
quidem Alexandri VI Pontifficis sententiam. Hinc impetrauit agellanus a Carolo Via Ies 3, virosque as quibuscum a portu Hispalan si soluit anno dicto d. io Augusti, venitque die ac Septembr. ad Teηerissam confectis 96 milliaribus. Inde nauigans obta aper Hesperidas, ad Leaenae promontorium venit, ubi tolerata iuxta Guineae littus Malacia dierum o, sub Aequatoris lineam ingenti procella,attigit tandem S. Augustini caput, refectisque ibidem nauibus ac sociis per 1 duos
Quas pluribus recensetuo Baptist. RAMUS IUS
in volumine I Itineruin a Nauigationum D. m.
62쪽
Auos menses, profectus est ad s. Mariae e put in ora Cambulorum, ubi ostio fluminis . Christophora superato, venit ad cuspidem Luporum marinorum, ubi alteram procellam passus, anno dein cina xx vltima die Martii adpulit ad portum sub grad.
Antarctici, in quo perinienses hyemauit. Missius interea est, qui exploraret aliquod fretum, mox pauis haec ad littus alliti periit, 3c noster die a Aug. a S. Iuliani portu soluens, magnum fluminis . Crucis Maii ostium transiuit,& IOctob. promontorium attigit, quod a S. Vrgula a sociis vocavit undecim mille virginum, moxque 6 Nouemb. ostium orientale freti, quod inde nomen tulit -- occupauit Exmde missae sunt duae
naues ad explorandum traiectum freti, quarum una clam retrofugit in Hispaniam, altera Conceptionis dicta nauis, trale etiam in altertim Oceanum patefecit. Postea Magellanus freti profunditatem a s aut 3 cubitorum inueniens, latitudinem minimam milliarium a maximam Io ordinariam 4 aut F, ac eius longitudinem 33o, sed computatis ostiis oo, tandemque l. 28 Nouemb. egressus per ostium occidentale ad Oceanum austialem
venit. Inde post o dies Tropicum Capricorni, mox AEquatorem consecutus, nulla pexires menses diesque 2 terra se in conspeetiam .ante,ventisq; adeo secundis, ut quo ridie leu
63쪽
as minimum so saepius sodes o conficeret . mare exm de adpellaret Miserosnterim, destitutos omni cibi ac potu,corium aqua putrida coctum manducare, sicque arte aegrotare multos oportebat, donec ad nsulam Tibur um, in qua Pilatum copia re-ecti,&ad alias Insulas a sterilatate vocatas,In
ortunatas tandemq; adS. Petri Insulam vene- unt.Traieci ouEquatore, nauigarunt ad Latro--m insulas, cilias, quas ob multitudinem
Hrchipelagum S. Laetari vocant, Manno demum cII in xx ad insulam Eubui, ubi sancto Paschatis die, quae ipsis fuit si Martii Magellani suasu baptizatus est Rex cum Regina 8oo hominibus ac paulo post omnibus
insulanis, venerunt. Notatu omnino digna sunt praelia,quae noster proRegeZubuli con-rra Regem Maiani suscepit, donec fortiter in acie dimicans in Instata tana d. 27 April.occisus est huic substi rutus est D. ranata,quem tamen captiuum reliquerunt. In istorum locum suffecitus legitur Odoardus Barbosa, exusta naui Conceptionis, cui regendae deerant viri&instrumenta, cum reliquis duabus permultas ambages peruenit ad Rome portum
dies Iulii, post duos menses ad longe desideratas Moluccar, ubi profunditates maris acquisii uerunt Ioa cubitor v. Reliquit ibidem una a nauem iam fatiscentem, ut reficeretur
cum pacto, ut per fretum Magellanicum re- iuret
64쪽
diret in Hispaniam ipse dicto anno Februartati soluit cum reliquis 3 viris ab Insulti Timoris, nauigansque semper fere vltra Aequato rem per mare Lant ido circa caput Bonae Spei per septem hebdomadas, diuersis tempestatibus ventisque aduersis ab occasti circurnactus, donec Hesperidum Insulam S. Iacobi nactas est, ubi tamen vi supra adducti pacti, captivi ducti sunt i ex Odoardi sociis Reliqui igitur erant tantum 18, qui legentes Astr-cae oram adpulerunt ad poma Hssipatensem die septembris, quam ob nauigationem versus occasum numerabant extam Gonfectinpost annos tres& dies at, leucis, ut computa- Verant, i 46o. Tandem diea Septembris: Hispalim, quae tota effusa est ad spectaculum, eiusdemque Basilicam iligretur nudis pedibus, soloque indusio amicti, praeferentesque singuli accensam facem, quamuis omnes aegr tantes, gratias Deo prostrati humi egere, quod ipsos post circumnauigatum orbem, ex tot tantisque aerumnis superstites conseruas. sit. Navis illa ob victas totius Oceani procellas,superatumque ipsius ambitum dicta est Victoria inter superstites fuisse dicitur Sebastianus CANVS , qui sic merito in scuto gerebar nuindi typum cum elogio primus
circumdedisti me, nec ipse CAROLUS immerito emblema tenuit PLUS ULTRA
65쪽
χ dein anno cisi xxvii classe sua, quam luxit unguesius ad Moluccas penetrauit, ubinagna lis uer Lusitanos&Castellanos,quibus ccedebant Tidorenses, Lusitanae nationi adnodum inferis,exorta est deMoluccarum d ninio, donec inito bello Marce Ternatensi ,bsessa, Castellanis Carolus V aliis bellis imώ,lcitus,istarum insularum ius aut cessit, aut iii lignus concessit Ioanni III Lusitano, acceptis beo aureis Joooo Tantum igitur&auri, Milusquam aurei honoris praemium CARO- O V ex inaudita antea Orbis circumnauiga. ione cessita Et quanquam admodum mulis e circa istud quoque tempus susceptae sintiauigationes, multaeque insulae ac regiones nationibus aliis occupatae nemo tamen ad nnum Vsque Iasa Lxxv I totum denuo
,rbem circumnauigasse legitur , praeter
ho soluit d. a Nov. dc intria annorum Ecnens. fereri siue io 8s, vel, utplurimi volunt, constitutionem venti aras Decemb. Io38lierum,totam circumnauigationem absoluit.
ertius sui Thomas CANDI SCH Nobilis
inglus, qui anno cla II Lxxxv intra IIantummodo dies naue circumluit terram, quartus Simon CORDERIVS Rotero. amentia, Jac MAH V anno mILxxxvII.
uintus fuit OLIVERIVS NOORT, qui
n cIPIs II iter naui sua intra ior dies finiuit.
66쪽
niuit 'Astas naues, quae feliciter circa uniuersum orbem postea progressae sunt, 'uidem sine longioribus ambagibus , per qua
incedere oportebat antecestares , taceam , quas ranacia suo loco, tempore cum recentioribus noni, ullis nominare libet.
Augmen is Sufficiat itaque hoc loco indicasse
um Geographiam in immentum per istas circum-Τ' nauigationes terrae excreuisse, ni ultaque fuls.
se ab isto tempore detecta, quae-Vetere pςrpauci vix libi per suaserunt, multi negarunt, plurimi ignoraiunt , quae recentiores dissiculter crediderunt. De plumbus enim globi terraque affemonibus nunc certius statuere quid,&, quae inaudita antea fuerant, ulterius disquirere incipiebant mortales Accedebat hoc ipso seculo Astronomiae quasi restauratio,
sis Medicus ac Canonicus Warmiensis in Borum , Aristarchi Samii sententiam de terrae motu reuocauit,& insimul noua hac hypothesi Geographicum studium mire adiuuit. Nam veteres Geographi duas maxime Globi
partes, terram laquam curaueranti, at Vero
hilae tertiam quasi opernicus adnexit, aerem videlicet ut terris&aqtiis num.3 circum-tusum siue atmosphaeram, quae na cum terra, tanquam totius globi nucleo,eodem motu abriperetur. Praesertim, cum multi sint, qui igneiu
67쪽
gnemac calorem vel centralem atq; subteris aneum,quem perpetuum sensibilem,sicque mimae versantis incorpore telluris indicium ocat Keplerus, vel aliunde terram ferientemddunc adeoque non immerito ad Geogra-γhiam, terram, aquam, aerem: ignem simul eferunt siue obiectum rectissime terraquaere, statuunt. Et quanquam superius numia parum de igne legatur; nihil ominus, anis luam sagacioribus notu, supponimus, quamn fasculo igni superimpositam vapores pronagnitudine ignis maiores citioresqueem ere, tantum non penitus in eleuari aerem dissipata re contra, aerem in aquam mutari osse, id quod experientia Secst. II docebit, ut deo secundo ignem ut aerisac aquae, im oracent motricem loco tantummodo hoc sup onamus. Pro ut igitur aer cum Copernico hinil aliud esse porro hoc loco supponitur,quam apores, exhalationes terrae,in aquae, quaeirca terram, ceu principium suum propterrauitatem, quae illis ob antea dicta necessa-io inest, subsidunt, globo adiacent ita ἰeo raphiae ex eiusmodi meditationibusnagnus accreuit splendor. Accedebat alter radiorum istorum restaurator TYCHO dei RAHE Danus, qui mox post Copernici, an quam solis inter Astronomos occasum t Titan oriri coepit crat xx xxv , cursus post cinnos lucere desiit. Dici sane
68쪽
vla potest, quantus ex isto ingenio vere nobili accesserit studio Cosmico honor,
'uantum augmentum ex instrumentorum tum antiquissimorum, quae iure veluti post limini erudito orbi restituit, ab interitu liberauit, tum recentiorum, maxime istorum, quae ex felicissimo suo parauit ingenio, sumptuoso numero. Vt taceamus Principes,quos excitauit, hos inter beatissiluae memoriae
GVILIELMVM Landgrauium Hassae, quem
tantu non omnes illo tempore mirati sunt totius orbis eruditi,sedes quem hodie in Gallia, Anglia, Italia ut rertium Astronomiae, Icquoque Geographiae, Restauratorem admi, rantur, quo ramiliarius usus est Tycho, a maximis Regibus ac Imperatore ipso impetrauit omnia, quibus hodienum cum niaximo foenore uti ac frui licet. Augineat. s. Quemadmossum ex hactenus dictis II patet, Geographicum studium non uno partum n Un in lucem editum esse, neque ab uno homine utata. prprecaum ita vere experimentale seculurn stit, i. VII fuit, ubi non solum summorum Restumentis gum ac Principum cura passim enutriti sunt de app*'Ioctissimi in rebus Mathematicis Viri, 4r-
μ s vices, quorum ob multitudinem ne nomina Lihi, quidqm adferre licet; sed Jovaria, quod pra
cipuum erat, instituta sunt experimenta no
ua subinde excogitata instrumenta optima quae
69쪽
quae illud magis perfecerunt. Et haec omnli,
postquam mox varia vel instituta vel instituenda erant nauigationum Collegia,circa istud tempus maximasiane de studio exhibuerune utilitates, uti quidem ex nauigantium relatio- aibus constat, de peregre abeuntium diariis iodoeporicis m. quae nonnunquam exhibent regionum,marium regnorumque maxinoru adcuratiores limites;quotumque Aucto es egregios itidem nominare heic non vacat et ideo,quo Gibliothecam , graphica scriribere in animo non est.nocialtim praetereunαla non est, quod sumptuosae nunc passim eria i coeperint imapparum GeographicarumOGla inaessit quidelia apudBatavos obseruabatullia BLAEVIANA, quae auctorem agnouit meimumaiam, Tychonis discipuliam, quingens molitus est opus ,eographicum,ciuod
amen ipsi fata an cio I ac xxxv et, quo livere desiit , denegabant perfecerunt dein- eps hoc eius filii Dannesi Comet alaeu tu autem vastum opus exhibetis 616 map-χas, Quae in parte aversa habent breue de-
criptiones Aelgice, Gallice, Hispaniceo La- in scriptas. Altera liuina est v ISCIM
UANA, quae ab anno croa cxx inde aqjc. Vis ero si piscatore, uti in quibusdamnarpis audit, continuata, in qua multae ex-γrevsae sunt mappae , ast hae inde ab anno: laxa o ct v multo elegantiores existun :
70쪽
quiaFilius eiusdem nominis istas curauit,luctu pluribus recentiorum scriptorum obseruationes respexit,quo faetum, ut magno senipet in pretio habiti mi istius labores. Licet elici mlii nunquam systerna in animo habuerint nihilominus tamen varii numeri prostant Atlantes, ceu vocant in hodienum istorum typis elegantissulis Viduaeque etiam mina, ni fallor in Hollandia superstitis cara saepias exaprimuntur aliorum virorum tabulae. Tertium
locum occupatosficina DANCKERTIANA
quae ab annio serescia ira i quidem Cornelii QTheodosii DAEnc erromm ope ita floruit , ut totus fere orbis isto tum mappis, non tam ob bonitatem, quam quidem ιγ'
pretii exiguitatem, oppletus videatur: multa
istarum enim venduntur,quariam vitia saepius
nouis tantummodo teguntur coloribus sun etiam multae, qua praesertim stus Danc eri euulgauit forsan aliorum ope , quinauit subinde expleniori vel scientiae vel exoperientiae penu submouerunt vitia , uratiui imprenae. Circa medium fere seculi erigi eoepit Offcina ANSONIANA quae itidem permulta mappas dedit, 'uidem primo Atlantem magnum , cuius editio ollandica VI, Gallica I, Germanical X, Hispani, a V Latinam tomis exstat mox lucem uidit Atlas alter contractior duo tantum volumina habens & denique Orbis antiquus, qui