장음표시 사용
51쪽
Hi,lus lib. G. quaestionum. Ecta es in audisorio miti Papiniani, Profecti praetorio , Iurisconsulti , cautio huiusmodi LUCTU Ti Tr Us
SCRIPSI ME ACCEPISSE APUD Llo M Evio Qui NDEClM MUTUA NUMERATA MIHI DE DOMON ET HAEC QUINDECIM PROBA RECTE DARI NALENDIS FUTURIS , STIPULATUS EST PUBLIU MAETIUS , PCS PCNDI EGO
AD QUEM EA RES FERTINEBIT , DA TA , SOLUTA , SAIlSVE EO NOMINE FACTUM NON ERIT , TUNC EO A PLIUS , QUO POST SOLVAM , F UDAE FOMINE IN DIES TRlGINTA , I QUEDENARIOS CFNTENOS, DENARIOS SINCULOS DARI , STIPULATU EST PUBLIUS AVIUS , PCSFONDI EC LU-Ci Us IITI Us. CoNvFNIT E FIERNOS , UTI PRO MAEVIO EX SUA, MASUPRA SCRIPTA MENSTRUOS REFUNDERE DEBEAM DINARI CS TR Fc ELOS EX CUM SUAM A FI , HEREDIVE JUS
Luaesitum es de obligatione usui aptim e
52쪽
quoniam numerus mensum , qui folutioni competebit tri transierat. Dicebam quia
pacta iii continenti fas a stipulationi inesse se creduntur , perinde esse , ac si per singulos menses certam pecuniam ju- Iatus ratio et tardius soluta esse , usuras adiecisset. Igitur fuit primo me i-fe , primi pensionis usuras currere sim liter os secundum di tertium trietis Itim , usuras non solutae secuti pensionis crescere et nec ante fori s nousolutae usuras peti posse , qttam ipsi fors peti potuerat . Pactum amem , quod sub editum est , quidam dicebant ad fortis solutionem tantum pertinere , Nouet an ad usurarum , quae priore parte
Dupl citer in stipulationem venissent pactumque id tantum ad exceptionem prodesse . Et ideo , non solista pecunia Patretis pensionibus , ex die si putat sonisi suras deberi , atque si id nominat messet expressum Sed cum sortis petitio dilata sit , consequens est , ut etiamissurae ex eo tempore , quo ni oram fecit , accedant . Et ut ille putabat ad exceptionem tantu in prodesset aes itin quam is sententia diversa obtinuerit, tamen usurarum obi Ratio ipso iure non
committetur et non enim in mora es is a quo pecunia propter exceptionem peti
non potest. Sed si quantitatem , quiemedio tempore colligitur , stipulamur cum conditio exstiterit , sicut es in fructibus , idem di in tisi P s potes exprimi , ut ad diem non soluta pecunia quo competit usurarum nomine , ex die interpositi stipulationis tarsetur.
PAULUs lib. g. quaestionum. IX e est qua in ad verborum
interpretationem perυeniamus, pauca de significacione ipsius uituli referreri
verba sunt Ulpiant in . I. r. . de reb. cred. Sic Ac no ex re esse putamus , de ipsa legis inscriptione paucapi libare, ne ad piam interpretationis
materiam , origine non repetita bonis volem US.
Quis quantusve fuerit Julius Paulus Auctor legis, qua de agere decrevitamus ' prolixe dicere nihil attinet Historiae Augustae Scriptor in . exandro imago ejus , dummodo vera in foribus palatii Pataviniri Patavio quippe originem debuit, nam rationes, quibos Bertrandus in Paulo eum Tyrium fuisse fingit, sunt plane nullae Uillustri superba titulo , praeter dignita istes honorifice gestas, docebunt a Sistim, Modestinum in I. g. H. f. de
excusat optimo jure eum retulisse inter Tae vota leae bl spUo 3σ. Ane, siquis
opera Pauli , si quis acumen ingenii quo in omnibus ad veram uris philosophiam grassatur, uerit contemplatus, illaim non modo majorum Gentium
JCtis adscribet, sed, facilem habebit
Politiano fidem , qui omnibus eum et O s. g aereps diXir, lib. d. VI. ult. Inter alia exstat Pauli quaestioni in Opus , e cujus libro . petitam esse legem nostram, argumento est mγpti t.
sibi ubique constans in libris , quos vidi , omnibus . Alioquin si esset ex
lib. . decretorum , placeret magi C. Paulus namque in decretorum libris executus est sententias Imperiales una
eum facti historia & disceptatiore quemadmodum in hac ipsa I. go. Unde sententiae Imperiales in cognition hus prolatae vocantur in inscripp. L ult. si de iure patron l. It. . de raed. v sit. D. ult. . ad Ctum Trebell. Memorantur autem ibidem libri sex hujusmodi sententiarum , qui , sive titulum , sive librorum numerum naturam respicias , iidem sunt cum libris sex
53쪽
se sententiarum sive inomni . quorum meminit Inde Florentinus , ceteroquin uspiam exstant rata malumus qui haesitare, neque hilum decidere cum Cujacio in Hat sentent Par l. vel vitium Indicis arguendo, cum Rit- tersitus in praefat. ante suam editionem Aoribe ense m , minus prudenter
confundere libi cs sex lententiarum sive factorum cum libris receptarum sententiarum quinque , quibus ad Filium recepta juris positiones Iundamenta complexus es Paulus. Quod autem exl. it. f. de trire parrcn diximus , decreta non disterre a sententiis Imperialibus, si te sententiis Wfcctis, difficultatem habet . esert enim in Ir diceJustinianus ea opera , ceu distine an tres videlicet decretoit libros , ex quibus
plurimae in . leges, sex sententiarum sive factorum , ex quibus, quod sciam, tres tantum , quas diximus. Praeterea turbant valde d. inscrip. I. Nit. . de her ins . D. It . . ad SCti in Treb. Paulus In per aliti se n. tentiartim exta tris sex libro primo , seu decretorum libro secundo. Ita utrobique , quamvis simpliciter in . . , it si de iure patr. Cujacius lib. 2. o ei T. cap. 26. pro secis nido, quod inscriptum est
. l. , reponat primo , Ut conveniat
locus sententiarum decretorum , ita legit quoque Russardus in . . it. st ad Citim Trebell. Quid si dicantus, Paulum primo decretorum libros scripsisse tres, de quibus in Indice de in , cum indies malia decernerentur ipso assidente, scripsi si tandem , titulo a priori quodammodo diversori sententiarum Imperialium libros sexta idque, ut par erat , inseruisse tres illos decreto.rum libros, digessisse pro instituto
recens argumenti ordine . Sic eadem recte dicentur opera locus , qui antea decretorum sectine suerat, Tunc
sententiarum primo esse poterit. Nihil est planius, dummodo quod est veris, mile , ita sese res habuerit . Sed de his lati S. Diximus itaque , legem lecta ,
omnem ejuS TE; Tdietivis redolere libro.rum naturam , quos sententias Imperiales in cognitionibus prolatas , sive decreta , sive sententias, facia appellari vidimus . Factum narratur , inter
JOros disputatur , quin imo lata est sententia Imperialis, id est in auditorio Praefecti praetorio, qui vice sacratacdicabat . Neque hoc tantum , sed, si
conserare Us leges, ex libro duntaxat 3 decretorum deprCmtos . clarebit
easdem ferme disputandi loquendique
formulas a Paulo fuisse usurpatas . In
l. 68. I. . de de ussor ait o Lecta subscriptione de istonis, in auditorio scit. Emilii Papiniani, ubi decretum
erat, veluti in h. l. go lecta cautio. In l. T. . de acq. vel miti hered. Papiniant f putabat, in nostra . , ille putabat. Rursum ibi : dicebis non ie-pudiare c. Heic, dicebam, quia pacta&c. Fere est , ut haec omnia persuadeant, pro lib. 3. quoesi onera , legendum esse , lib. . decretorum , nisi , ut jam monuimus , omnium Codicum auctoritas iret in contrarium . Plaeter quod reperiantus, Paulum in eodem quaestionum opere ardem quandoque disserendi concertandi normam seris vasse Ex ipso lib. e. exemplum suisci et . 6. . qui potior in Tn ex
libro . . I. . de deiussor ex lib.
estim est e ponsum Domitii Ulpiani, vel propius adhuc , si qua roni ullis libris fides , Aestim si responsum in ahditorio Demilii Ulpian . Igitur 6 κ si Tov
casti crum libri a responsoriim
alii: qLe disierunt , quc in his smpli ci
54쪽
ci verborum forma ies succinctim proponatur , in illis uberior disputatio placeat, ut docet Jac Cujacius intra SI. ad African. I. in princ. Et sane licet ipsa vox argumento non esstet, satis tamen . super diffusior, sed, argutior avendi plerumque controvertendi ratio quaestionum libros proderet. Nulli bi JCtos videas magis acres sequasi superantes : nulli bi rationes tiris magis profundae et nudibi pejor Inter- prcliam CaUsa , praecipue eo uidem , si cum Paulo res sit . Eius subtilem dicet di morem , velut obscurum tantiam non oc rosio miratus Raph. Ful-g sus ad i. I . . de in c. tecta u. quae est ex libr. quaest. 2. in haec vel ba erumpit Adid sis sum textum in prine di si bene non intellexis s eum legetis te di quater , di sonab tet ob ses sic en m es mos aut . Et si
baberem eum iu man hi sis eum per ca
pillos interrogarem. Et paulo postri se maledictius Paulus semperet ta obscure loquitur , ut vix possit in te tui . Miser ille nihilo clementius vapulat a Franc. Duareno in comment ad ebi Paulinam ex lib. Is quaest in . 1 gr. . rb. bl. Hoc scribendi gemis, inquit,
vere Paulinum , id es , obscurum , ini-pricoth in , c tortuosum ' ut Heraclitus quidam hic esse auidis ideatur , Via ete libus Zorsi vos appellatus es. . cpriit ter hoc et ut . . . alia exsant eiusdem , sctoris, quae s nullam rata 'x ei vhabe i ni, id tamen mitis facile indicaret . Nescio , an non foret melius hujusnrodi ei conatis parcereri illa etenim cui bono , dicat Cassinis 3 eminerint Folgosus c. Duarenus , ex libris quaestio.sum esse . . mperemtoriam quaestionum naturam esse , ut , Verborumpia: limonia rerum copiam pensante prosonantia contracta oratione concisae, disti dentibus inter ses Ctis con-
troversae et quod utrumque , quin dissicultatis nebulam pariat , fieri non potest . Verum illud Paulus noster commune habet cum Papiniano, Africanori Scaevola , aliisque , qui quaestionum libros elaborarunt , ecquur igitur ipsi prae ceteris negotium face sunt Et tamen omnibus palmam si non praeripit , certe dubiam facit in omni quaestionum eruditione capparatu . Exemplo erit t. lecta do. . de reb. cred QSiae maxime se ostendit , ut ut alia ex Pauli quaestionum libris non
egeant commendatione. Nullam vero x x L eae di libri . reperire est, at varia varii generis agitata , quae ad sententiam legis nostrae aut nihil, aut parum conserunt.
Eecta es in auditorio . Ne ipsam
cautionem , tot quaestionum quasi fontem , abrupte nimis videatur adgredi JCtus, praefatur locum, tanta disceptatione dignum , auditorium scit..aemilii Piipiniani. Auditorium in genere nihil esse aliud quam locum causis audiendis deis
sinatum , quemadmodum Graeci oe sis Tepta , certa res est ractu temporis varias ea vox sortita est gnificationes , a lata prima originis appellatione deductas. In ure nostro, habita ratione ad bella forensia , auditorium denotat locum , ubi is, qui juris dictioni praeest , salva majestate Imperii sui , salvoque more Maiorum , jus dicere constituit. Eo sensu causa in auditorium induci , in eoque examinari ,
55쪽
Auditarium Praetoris , maiorum qi e suis
Dium , a subselliis distinguat Alco.nius Ped in Ciceronis dioinat judicibus pedaneis uno modo videri posset tribuendum, at Magistratibus duntaxat solis . Sed generaliter ea voce utimur de iis , qui causae cognitionem habent; qui de arbitris , ut in I. AI. f.
de recept arbitr. Neque etiam erat
cur tanquam singulare aliquid notarete d. l. O. Jac Gothoseedus in fert ad I si Harsatorem I g. C. de fide. uis. Praefectum praetorio habuisse auditorium . Habuit ille , habuerunt , ut diximus , Q. Magistratus reliqui , . pen . . de ad Pis. t. I. . de re tidie sed nihil est certius . Per excellentiam, fateor , adscribitur loco in quo judicabat summus Imperii Romani judex d. l. 18. O. de minori l. a. f ad Ctum Trebeli vel praetorio Praefectus , uti in proposito , nullum quippe his auditorium dignius. Quintimo unum idemque fuisse illud Principis, Praefecti praetolio , Ut longa evincat disputatio , non est nee es sum . Praefecti enim illius judicare vere erat ice sacra iudicare l. 6. C. Th.de adpetita illi ipsi , qui vicariam
duntaxat praefecturam gerebant, dicuntur sacri cognitionis habere potestatem di iudicationis Imperialis repraesentare reverentiam in I. I. et de Hic vicar. Hinc est, quod Papinianus pronuncias se videatur in . se . . de ac q. vel omiti hered Qtamen decretari e quibus petita est . . dicantur Imperalia in I. ult. . de iure patron adde, quae diximus cap. praeced. quae de auditorio adnotavit Curtius E κkTae lib. 2. cap. g. Balduinus ad Paulum de cautione, lecta in auditorio Papiniani Hinc etiam est , quod Paulus , Ulpianus, alii , tum apud Imperatorem ad-
1 h. T. III. AD L. LECTA CAP. II.
se rerum partes egisse memorentur tum apud Praefectu praetorio , ut est in I. nostra . Li hoc igitur sacro amisplissimoque auditorio, in hoc illustrium JCtorum consessu recitata fuit leo aquadragesimae cautio , disputatum de ejus sententia, decretum, prout in seqq. parebit. Sed qua occasione ad Praefectum praetorio controversia haec devoluta sit,
nec quaestum vidi, nec certo constat Duplex tantum ad eum patebat adirus , vel per appellationem , vel per delegationem a Principe factam . Et licet plerumque quidem appellatione Ieis hibus facta ad sacrum auditorium eis nia turri l. q. et de iurisd. omn. tu attamen in specie praesenti per deleoationem potius ad Praefectum praetorio fuis se decursum , videtur probabile nullae
enim prorsus provocationis mentio cum tamen Paulus eam a Praetore
vel Praefecto urbi ad hoc auditorium fastam non soleat praeterire . Retulit celte in . S. . de minor. l. i. . ad Ctum Trebell. omni ferme deis cretorum opere . etiam in l. 6. . qui pol in plan quae est ex eodem libro quaest tertio . talibi Dicamus ergo P. Maevium re Titium, sive alterutrum tantum , recta adiisse riniscipem, qui causam ad Praesectum suum judicandam ablegavit. Eodem modo Imperator Adrianus
ad quaestionem de usuris sibi propositam,
Excellentissimus Uir , Praefectus meus super hac re inquiret , quemadmodum Dositheus in sententiis . Adriani meis morat . Sic muliercula quaedam eis renice, primo adituri ipsum Imperatorem Valentinianum vexare ausa ,
querelis , de facta sibi injuria, in sinum ejus effusis , ad Sallustium , Prae
56쪽
sectum praetorio, delegata fuit , Suidas
in voc. Σαλλboi et tom. 2. Sed quid foris exempla petimus Domi luculentum satis hujusce moris specimen habemus in I. I. C. de prec. Imper. Ser. ubi Impp. Dioclet. Maxim aditi a semina, etiam servili , cognitionem vindiffam demandant Praefecto praetorio quem adiri jubent. Ita quoque Sept. Severum vel Ant. Caracallam rancertum enim illud L, alvo suo: praesens Papiniani judicationi concessiste, gravissima militat praesumtio.
milii Papiniani , Praefect i praetorio, JCti milius Papinianus , hujus auditorii praeses, a dignitate mapientiae professione describituret a dignitate Praefecti praetorio , a professione lapientiae JCii nomen habet. De Praetori , eique Praefecto, silere
melius est , quam parum dicere , cum alii ea de re affatim . Sane ex ti: t. . in C. de Praef. praei variisque antiquitatis scriptoribus , facile est colligere Praefecti praetorio dignitatem Waustoritatem fuisse tantani, ut recte L. Spartianus in Anton Diadum cap. T. eum Imperii secundum appellaverit. Secundus in causis non tantum militaribus , sed & civilibus. Neque enim video , qua ratione Illustrissimus caliger lib. 2. I 83. neget Prarfectum praetorio judicasse idque jat, ex celebratissima l. lecta elici non posse, quandoquidem ex ea constet, sententiam inauditorio Papiniani fuisse latam,
aliunde , eum pronuncias , videatur cerium I. se . . de acq vel omiti. hered Quid autem caliger in re tam manifesta voluerit , S To sUestet innumera enim juris locari Praefectos praetorio judicasse , vincunt , velut praecipuum notant , ab eorum
sententiis malva stipplicatione Dappellationem fuisses interdictam l. n.
r. . de Sc. ref prael. I. n. C. de sent Pras praei. Et in . . , . q. de stir aemilios nolle suadet aliis quid Praefectis praetorio , quid nisi judicantibus 8 Praesectis , inquam , ita namque in . ut legitur , legendum iis quippe temporibus plures fuerunt uni laetorio Praefeeti , in ipsa
urbe Romana, Herodianus lib. I. cap. et q. diib. 8 .cap. a 3. Plinius Io epis. 6s. Tacitus annal. Iib. I . cap. I. rah tor lib. I. cap. 6. I. l. I. C.
de sentent pag., restit Plura dein praetoria in diversis Imperii partibus ,
cuique Praefectus , quatuor a Conis stantino . An Mamertinus , qui in panta ad Imper. is lian. p. 16 I. Me resistoriis praeieci ii , omnibus prae sed us dubitati post et Sed haec nihil ad rem, interea , si libet , caligerum audi lib. 2. l. 8d. Vides interim , in . . g. necessariam non esse emendationem Haloandri , qua pro Praefectis praetorio si .etsi legit , i .ffectus prirtorio suas . Alioqti in eum ad hunc omnium dignitat tim apicem adscendisse qui dubit it, est nemo passim in iure hoc ipsi elogium adscribitur, ut mi urna ejus argentea, quam a rustico Romae inventam dicunt vulgo . Id ipsum qui totum Papinianum, ejusque historiam refert Spartianus in vitas ederi cap. I. . t. Caracallae cap. S.
Ab juris prudentiae professione Clus dicitur: quis nescit Papinianum inter Omnes omnium aetatum JCtos familiam duxisse g Nemo tinquam Papianiano inquari potes . nis per deridiculum : non nunquam tinus Papinianus
erit, inquit is uris interpres , quo de hoc ipsum prae reliquis praedicari potest , in provin ad Papinian ubi laudes ejus absolvit omnes et interque eas praecipuum illud excellentiae Papi
57쪽
ntaneae argumentum ex . M. C. Theod.
de respons. Prud Constituitur enim ibi, ut paribus JCtorum suffragiis inter se
collidentibus , tanquam Minervae calculo , ea Pars vincat , quae sibi addictum habet Papinianum . Additur ratio, quod ipse singulos superer, quamvis cedat duobus . Sed constat , hanc
Theodosii Valentiniani constitutioissem ustinianum sustulisi e in I. i.
F. C. de vel iur enucl. Cum , exaequamia veterum auctoritate , scripta eorum
fecerit sua . Proinde nihil agit Val. Forsi erus de success ab intes lib. s. cap. Io. in . I q. . ad Ctum Trebeli qui , ut Ulpianum cum Papiniano conciliet lubrico nititur fundamen isto abrogatae illius . n. C. h. quod in historiae juris scriptore irris est sordidum . Habet, ejusdem temeritatis socium dissen bach in parte . ad j di put. a. n. Io. ejus alioquin advertarium cli. Strauch in dissert.
theor. prae . I S. n. I 8 uterque ad con
ciliationem earundem legum . Neque etiam alia pruden a Bacho vi in exer
cit ad Ant. Fabri tonni. d. error pra-grnat. dec. O. cap. s. n. . in men
tem venit, non feliciorem illationem Fibro obtrudere , plurium quasi dis sciitientium opinione repudiata Neratium sequentiri quum ea in parte .l geni N. quoque Imperator voluerit sublatam . Igitur plurium , quam uniuS
Papiniani , quam Charisii alicujus auctoritas non major , licet utriusque juris prudentia differat plurimum. Ceterum ex eo , quod Papinianus hei audiat Praesectus praetorio , ICtus, solemnes sunt veterum digressiones de licita seu prohibita duplicis muneris cumulatione in una eademqtie persona num videlicet ejus exemplo, pectora nostra duas sint admittentia U
ra Sed vix est, ut haec ipsa disputa- AD L. LECTA CAP. Is ta
tio minus sit fatua , quam illius occasio . Si quis utramque personam sustinere possit , munera, sive duo, sive plura , non pugnent frontibus adversistalicitum esse , quod quaeritur , ipsa r tio docuerit . Utriusque limitationis exempla sufficient , . it. C. qui mil. poss. l. it. C. de ad iis cap. s. X. de Ctir conivg. ubi, ratio sit ia cithara cum psalterio male concordat . Nil o. rum si obstetri non modo duplicem perlonam in eadem Republica tueri
quem posse dicendum est, sed, pluribus Principibus esse in sacramento ossicio , quicquid Jac Gothos redus de
falar. v. q. n. O. omnisque Politicorum chorus contradicat .
Quum JCti dignitas in Papiniano
memoretur os praesecturam praetorii etiam illud sollicite quaerit laboriosa veterum chola, an praetorio Praefectus, aliusve quis Reipublicae gubernaculo admotu , praeferendus stra Cto , an contra merum operis sine fructu suis
Cautio huiusnodiri Vulgare JCtorum
caetrere adeo innotuit, ut Cicero in oratione pro Muraena, vel si mavis, declamatione contra Ctos, ipsam uris prudentiam appellet cap. p. urbanam militiam
respondendi, scribendi , CAVENDI Hinc passim ejusdem Waliorum ocii vocabulo , quod optimo jure Quiritium Prudentes juris sibi vendi cantra
aliis enim, ne capiantur, auctoies sunt modis tantum non innumeris . In credita pecunia cum nuda promissio de restituendo tantumdem sit satis lubrica, varias praescribunt cautiones , quibus jus suum tueantur Creditores adversus inficiantes . Patroni apud Gellium noci .
Att. lib. q. cap. . numerant omneS,
interque eas, potissimum probandi modum , chirographi exhibitionem ' nihil enim frequentius est , quam ut debito.
58쪽
res sese obstringant chirographora unde in jure nostro sexcenta ejus reperias
nominai, cin mutuo contrahendo adhibiti exempla Hei generale cat tiο- stetis nomen retinet, quanquam praedibus
vel praediis cautum sit migis , ae ita Plerumque ea vox accipiatur l. 188 I. . deber, signis. Cave tamen , ne idcirco cum Seneca lib. I. de benefCop. O. Caustiones, id est, chirographa sola , dicas virna habe, id simu ac bra & vin bras quasdam laborantis aethetritaliae . Nudam solummodo scripturam variis litterarum apicibus obductam in censum vocare si lubeat , vera erit Senecae sententia , namque ita effugiet sceleratus vincula Proteus. Sed in jure aliter philosophamur et quis enim ignorat , tantam esse cautionum virtutem
ut in si per habita verborum superficie, debitores validis obligationum mac ionum catenis alliget , quia non figuraliterarum sed oratione, usam exprima ut iterae, oblieantur, ut ad rem Paulus in
III. Auc us T litis scripsi me accepisse re Pu-
blio Maeυio e indecim ' mutus , num merata mih de domo
I intus Titius scripse ne accepisse a
Pit blio Maeta . Prasatiunculam excipit ipla cautio , quae accurata formae cantiquitatis eb gantia inter Omne , quas quidem jus nostrum habet , facile primas tenet . Opus erit cuncta singulatim excutere , ut facilior fiat in sententiam legis ingressus . Sanescubi in iure relligione magna opus es, buccum maxime puto in tenendis v eis verbis di formulis legum priscarum
Populi Romani . . . . ut quae . . . . si
r prudentiae nos, ae sundiis ni inquit
vere Iac Gotho edus utina . v. p. ad . . o. . ad Cttim Vellei. Sicut dubitare possis , an laudanda magis sit Brissonii in formulis comportandis diligentia , an damnanda ejusdem de earum significatione taciturnitas nequet aliud videtur, este Joh. caligeri iudicium , dum pli s laboris , quam indiuis friae Bristonii formulario asscribit . Si etenim non verba duntaxat solemnia sed meorum vim ac potestatem explicasset, appareret satis jure non optimoc iceronem ridere uri dicas veteris Latii formulas . velut ineptiis fucatas I audis di fultitiae leuissimas , quemadmodum in orat pro Muraena, malibi, sed contra usum illorum carminum
ut ille ibidem loquitum magis videri commodum in rebus agendis , in litibus ordinandis , quam es hodie fraudulenta in contractibus Fατ- τολoγix in judiciis praescriptis
vel bis a Ciendi licentia . Quanta enim orgia sint involuta paucis cascorum verbis , quam acuta circumspectiori faciet palam nostra cautio
Est autem haec trimembris continet namque duo stipulationum solemnia iisque subjectam conventionem nudam. Prima stipulatio fuit de mutuo conistracto, Halendis proximis reddendo 'altera de usuris centesimis ex mora
praestandis . subiecta conventio de sorte non simul semel , sed divisis pensio.nibus solvenda . De singulis ordine Lucius Titius QPublius Maeυius quos inter res acta dicitur . supposita esse nomina , quibus exempli causa
uti in tur JCti . etiam Plutaretius ait J TOT pce cxi Eois quies. SO. Adde, quae habet Alcia us lib. I. parem. cap. 26. Cujacius lib. et obsero cap. II. muristius E ereT lib. I. cap. q. Suavis
itaque est Papir Masson , qui Lucii Titii vitam opere perpetuo conscripsit. Quot
59쪽
eupi miser ille mortes obiit 3 quoties
relurrexit in quot ille, vere Proteus , formas abiit grat miror , num strenue nugari vult asson , eum non commemorasse victoriam Titii co atra Maevium ex . . O. Consulto fortassean , ne ille , cujus opulentiam alibi depraedicat, acceptis quindecim mutuis, videatur ad incitas redactus.
Atque ille Lucius Titius dicitur fripsisse , Qquae sequuntur . Scribere ,
quum acc piendi verbo ungatur , ut hei , sensu accipimus vulgari pro Chirogrcpho consteri . Alioquin, απλόa, occurrit pro sese ex causa crediti obligare. Horatius lib. 2. at r. S. er 6μ.
Scribe decem a Nerio Et mox sensu contrariori eters. 6. si od tu nunquam rescrdere
possiS. Ad quae Scholiastes, qui Porphyrion
dicitur Iuris Derbo ser here es mutuum sumere . rescribere, restituere . Sunt, qui hac in re Porphyrioni fidem negant eique alios credentes rident , sed nullo jure . Utramque notam ipse Horatius sustinet, priorem etiam crebra auctoriistas . Posteriorem ex praecedenti petita
rent Phorni as . s. c. T. vers. 2 q. ubi
rescribi , inquit , es renumerari Latius ea persequi non placet , quia scribere hic sine periculo est. suindecim muttia : Quantitas mutuo datari nam de natura mutui hic non agimus dicitur fuisse quindecim. Est,
qui in comment ad h. t. non qu ndecim sed duodecim legendum existimat , Idque non alia ratione , quam quod
duae virgulae iectae in XII. per oras enim scriptum fuisse supponit facillime in obliquas lectantur , ut ita fiat XV. Sed est hoc ridiculum valde, quia consistit in nudis alicujus somnii fini
bus . di libri meliores motum illum AD L. LECTA CAP.III. 8
suaderent , posset quis suspicari nil emendum esse, ac apud Tranquillum in Coes cap. So ex Strabonis c Appiani auctoritate novit Casau bonus . verum
nulli , quod sciam , lectionem illam probant , utique nulli , qui ad nos
In eo dissicultas vertitur omnis, quid sibi velit , quindecim. Etenim subaudiendum esse aliquid inter omnes constat , quid vero non aeque . Opiniwnes ea de re sunt potissim una tres et Prima supplet pondo auri , Secunda millia de nariorum, Tertia autem mertiata Conjectura de pondo aura, quam Antiquiores sequuntur, ne quidem probabilis vide. tur , quum rationes a pondo auri ductae illis temporibus vel raro , vel numquam fuerint frequentatae . Addo quod pondo semper appeudi, non numerari dicantur , neque tantum tempore Romae adhuc circa matrem luctantis, sed in universa quoque Imperii o Eoysis latae tamen Paulus actae numera istionis meminit . Divinatio secundaverisimilitudinem habet hanc , quod in
subsecuta conventione denariorum , quibus de actum videbatur , occurrat mentio Atque ea ratio satis se comis
mendat , dummodo verba legis tale quid ferrent : at illa quindecim , non ii ndecim millia in creditum ivisse memorant 3 nisi scriptum dicas xd quod est quindecim millia. At tum deis scriptores oportet statuas vj iis lineae transuersalis suisse ignaros , cum quin indecim , non quindecim millia exhibuerint quod ipse dicere non ausim . Quamvis igitur sub numero grata Tru, smplici denarios intelligas , non colici nuo licebit totidem millia intelligereri putem hoc esse sine exemplo. Sed cur
non liceat , si sanus sit ille quid de
conte di conmi simul. cs . . n. O. et auindecim ad centena denariorum mil-
60쪽
I a extollit grandinent autem omne , qui denarios subaudiunt, aliquot millibus, ne, si quindecim duntaxat a jant fuisse datos retundat eos statim infra scripta pensio C. C. C. dent r. Superest , ut exaudiamus sesertia , pro recepta consuetudine , qua in quotidianis illis , veluti cautionum formulis, Ilud
jam alta mente repostum calamus d dum lucri fecerat . In rationibus veterum, ubi simpliciter occurrit numerUS,
non 'nari , sed sestertia esse intelligenda jam olim probatum, , ni sal torta receptum est . Itaque hoc sequamur, nihil enim vetat Paulus de Castro supplet V millia nummorum sisve sestertiorum, quod a nostro calculo differt', quemadmodum sestertiam a mille sestertiis , in genere virili , haec quippe paria esse constans Nummula. riorum traditio probaverit. Nec ali rerintelligi videtur posse Pauli nostri scriptura i l. q. f. de negot sies ubi summam ab hereditatis Curatore est stam , quum quadrasthita dicere debuisset,isuadrao inta millia dixit non discrepant scilicet quadraginta sestertia a quadraginta sestertiorum millibus . Et haec quidem ita
non enim utimur eorum acumine, qui
ne lex sibi adversetur, expunxere illud mill uni in . . I g. contra antiquis i. mi Codicis Hetruscorum fidem, quamvis cita Haloander . Atque idem valor sesterti iri gen neutr. M. sestertiorum gen masculo j movisse
videtur Graecos, ut Itb. 8. 1 Tl A M. iit. S. cap. I. h. q. quod Scaevola
ginti dixerat, transtulerint si set Xιλ -
δαc. Josephus caliget de re nummaria p. F. O. II. seqq. docte probavit festertium adjective dici ni die subintelligi, atque ita perinde esse, ut tum dicamus tria millia sestertia , an tria sestertia, explicitis circa haec variis In
scriptionibus rauctorum locis, etiam nostrorum in I. Lucius 8. . de legat.2. ro i. de ano. Iegat.
Sufficiunt haec de conjec ura, in proinpositori Sestertiariari probat Alciato Augustino , Duareno , o Varruviae aliis . Certi tamen quid definire non ausim : quid enim impedit , quominus aureo sub Oudiamus , cum in t non alius ei minus magis sit frequens nihil omnino , dummodo sequamur aestima. tionem aurei Cujacianam , ne obstet menstrua trecenorum pensio, qua de pactum conventum. Sed ita res eodem redit, quum , secundum Cujacium lib. I S. obser . cap. I. aureus De stertium differant nihil . Uno verbo et non magis expeditum est Q. D. A. quam univeis fere rei nummariae doctrina
lubricam obscurari quicquid in ea laboratum sit et nam tantum non semperscinditu incertum studia in contraria vulgus . Ipsitus udaei diffidentia ingeminatri rem nummariam multa ignorantiae rubigine exesam ille . Utque adeo mirer , tam audacule plerumque pecuniae veteris Chodiernae collationes iniri licet enim pecuniae veteris ii iter se collatio certa esset prorsu , tamen eam cum nostra moneta consere vetat incertus metalli veteris valor, ignota serme ponderum diversitas.
Numerire mihi de domo raditi R. Stephani Parisiensis , anni Set . legit de domo suari minus tamen eleganter contrarium mori prisco, quo num ratio simpliciter facta dicebatur de A. ino, vel de mensae scriptura De domo, ex arca cujusvis patrisfamilia C; demens se scriptura , per argentarios: Unde . quod iei Paulus de domo Scaevola ex arca dicit in I. 26. . de con sit.
Recum Seneca eps 26. utrumque conmjut pit Scis , cuius arca ut ars exspectatus illum de domo et numeratio