C. Cornelii Taciti Opera, quæ exstant, integris I. Lipsii, Rhenani, Vrsini, Mureti, Pichenae, Merceri, Gruteri, Acidalii, Grotii, Freinshemii, & selectis aliorum commentariis illustrata. Ioh. Fred. Gronovius recensuit, & suas notas passim adjecit. Ac

발행: 1685년

분량: 1327페이지

출처: archive.org

분류: 로마

711쪽

c; o C. CORNELII TACITI Claudii verba, in candem clementiam. Hortantibus dehinc quibusdam inediam ta lenem exitum, re'

metrofio misericordiae fidem ei secere benevoli : qui mox idem petens pro

beneficio de rei di suo nomine voluntariam mortem , duplici miserum Praejudicio gravat, tanquam qui semetiple, dc quem homo benevolentissimus ae precator supplicio dignum agnosceret. Id satis fuit Claudio, perinde hic, ut pilus, nihil iatra sm-rat'. dc iamdudum , quae dixisset ipse Asiaticus, oblito. Sed quem admodum hic cumtus , contrarius principio totique actioni Vitellii, itustratus est haud dubie, quotquot in consilio erant fraudis ignari. multos lue Romae, dum fama facti seritur: ita Tacitus etiam iacete supplantat legentem , atque eo ipso ejus attentionem excitat, mirantemque ac delii tutum , indignitatem negotii, sceles Vitellii , vanitatem cruentam Claudii aut cogitando invenire aut aliunde exquirere compellit. Illa enim omnia, consultans super absolutione princeps, fiens Vitellius, amicitia , Patrona communis dc eadem principis mater, res gestae domi bellique, misericordia implorata calculum album large promittebant; quum subito . velut scorpii cauda,

niger apparet: liberum ei mortis arbitrium pernit P. hoc est, rogavit principem dc uio de Asiatici nomine , ut ei tanquam consesso convictoque concederetur seonte mori, don sub earnilice. Rursus eieρον et ὀ Ο : Et

spetita sinit Claudit verba in eandem clementiam. Itaque locus hic mihi vid tur singulatis. de cui antiqua illa Luel X praefigi debeat: tantum abest, ut accusandus aut labefactandus sit.

i Hartantibus debine quibustam. JExcidit vocula . puto : scribendumque quibusdam ad mediam. si noni inposuit olim mihi Oibilius meus. 1,

a. m. J Nihil opus addita vocula a saepius enim praepositio neglecta optimis auctoribus , in quos nihil juris Orbilio, imo ne Grammaticis

qui dein . Grure rus. Qui tam laxe omnia donat. nihil donat; aut valde turbat minus eXercitos, quasi nihil non liceat. Aliter igitur agendum dicendumque de Orbilio de Grammaticis minime intercedentibus, neque in contrariam sibi jus aliquod praetendentibus , vetetes dixisse dehortarι atiquem dc hortari ad aliquid de hortari aliqtiiri quod si quis negavit . qui Orbilii personam Grani matici ve gererct, non negavit ut Orbilius aut Grammaticus, sed ut P eans Orbilius aut Grammaticus. Dedimus auctoritates ex Anio , Ovidio, Iustino vel Trogo, Seneca, Statio ad duos horum postremum nominatos. Accedat Gellius lib. M,

22. Hac mera veritin I sectilani ha-minu plus hercle . premavet ad exher

tandam parsimoniam sustinendam inopiam , quam Graca praestigia. Accedat . ut etiam des datur, Veg tius lib. primi caput xxvi ii. sic pro

culum , inquit P. Scri verius. adhortatur auctor ad rem militarem Romananique virtutem ; non Virtus aut Militia ipsa loquitur. quare scribe, ad 1em militarem Romanamquavirtutem. At, O bone , qui adhortatur ad rem militarem Romanamque virtutem, is iuxta commode, dc exquisitius etiam , dicit ut adbertati

rem militarem Romanamque Dirtutem,

aut sacere vel scribere hortar onem Nimi tarti O Romanae virtvrti. Quidi plo de Cicerone dicam lib. 7. ad

Atticum epist. i. . Pacem qωδε- ει - rari non desino. Sic certe lectum o

712쪽

ANNALIvM LIB. XI. 63 Imittere beneficium Asiaticus ait: & usurpatis quibus insuevcrat cxercitationibus, lauto corpore, hi Iare epulatus , cum se honesius cassiditate Tiberii,

vel impetu C. Caesaris periturum dixisset, ' quam quod

fraude muliebri ta impudico Vitellii ore caderet, Vc-nas exsolvit: viso tamen ante rogo, jussoque trans ferri partem in aliam , ne opacitas arborum vapore ignis m nueretur. tantum illi securitatis novissime

fuit. Vocantur post haec patres, Τ pergitque Suilius addere reos ' cquites Romanos inlustres , ' qui

Equidem ad pacem rtara non desino. Nam de se ad Atticum 7. 2. parte issim o ii fiunt pueri Ciceronιι sive jam adolescentu ; quod quidem illum oleo hortara. Et ad Q. stat rem i, i. Sed quid ego te hortor, qua tu facere potes tua1 nte ' Gronovius. a Et restirpatu qui bim insueverat. JEx veteribus libris restitui copulam O. Pichena.

2 Impudiea Vitellii ore. J Quiane inter Ligures Vitellius 3 an quia, ut

Suetonius ait, amore tibertina peran-famu ; etiam sati uti ejus melle commissu, cottidie palam arteria fauces pro remediosovebat ' Lipsius. Luam quod fraude muliebri, O im. pudiea Vitellii ore eaderet. J Rotundior lonae meo iudicio , ordo orationis , ii recisis quod de ea seret, scriberemus ; quam fraude muliebra, ct

impudico Vite Di ore. Gruterus. De

particula subscribo: de vitium est, quale apud Livium lib. 23, 3. curavimus : verbum facile tolero. Gro-

3 Pergitque Dylius addere reos. JVidetur legendum agere reos et nisi verbum aduere Tacitus ex antiquo aliquo sumpsit Scriptore. Ursinus. Muretus voluit agere. Acidalius. Neque corrigendum est, neque hoc magis ex antiquo auctore sumptum quam ex quotidiana Romani oris consilietudine , nobis ex sat certis auctorum locis observanda , qua addere est augere, vel alios aliis addo re. Insia hoe libro: .- novas lite- rartim forniati adidit, id est, inveniti de prioribus addidit. lib. I. Idem an-

istituto dc addito, iis quae antiquitus habebantur. Tale Plinii lib. 22. . Addidere λυendi pretia d licia. Quod etiam non cepere. ut ibi docet nus. Si eigitur addere reos est alios corripere de Poppaeae atque Asiatico addere. G--

Eliates Romanoi itast ei. J Qui sunt Equites illustresὶ Neque enim

temerarium est certe, quod totiensis titulus repetitus. V t lib. I v. Annal. Eques Romanus ex Hustribui curtius initieus. Libro v r. Pater quoque i stru eques Romanur ac frater Praetorius. Lib. xv. me pacta Tiberius Alexander id sim eques Romanus, minister belta datur. Hoe ipso libro : Eadem constantia ct i stro

equites Rom. cupidos matura necis f

eir. Suspicor ego sic dictos . qui non quidem Senatores , sed de sensum habebant de spem Senatoriae dignitatis. Imo etiam ordinis ejus ini igne , id est latum clavum. Col Iigo, quod Tacitus Equites illustres eum Senatoribus conjungit pari gradu. Lib. ii. Annal. Acerra me increpuit quod contra instituta .Augusta Alexandriam introisset. Nam Augustus inter alia dominationis arcana , Petitu , nisi permissi. , iurari

Senatoribus aut e uiribus Rom. illu-

713쪽

s; et C. CORNELII TACITI

quibus Petra cognomentum. φ at caussa necis ex

at : rubusdam ear etiam Senatoria veste , pia usquam magistrarum ullum cepi sent, uti aedit in item dignitatM. Nam antea non nisi tu qui

Senatoria si e e sint male illa de contra historiam verterat vir doctus id permissam. Haereo , inquam , an ca iaciant i istuc. apta quidem, sed a Caio id statutum Dio ait: Illustrium autem t: ulas ante eum. Re fercrergo potius ad Augustum, et si de veste negare non possumus, q: in sit a Calo qui a. v ccx Li i. lege in tulit, tit ea Equitibus , quinum minus decies sellertio possiderent, eligerentur , magistratibus , equibus ti ibuni Senatoresque fierent: ii gesto Tribunatu aut retinetenteria tot imo ordinem ii vellent, aut ii eiu in relirent adeque trem. Verba

in Qui eigo in hoe s minatio senatus equites , dicti it lustres. Reperio di insignes . ut hoc

Rom. Item splendidos, ut Plinius libro vi. Epii Ol. Passenus Parali splendidius eques Rom. de alibi idem : Seribu Robtisum olendidum eiu rem Rom. Et Ciceio ipse non semel in verrem.

Sed hi duo ii tuli inna illuin non dubie : & a fama ducti , opibusque. Alii ab illis Illustres sunt: qui in Codice Iustinianaeo , α Cassi odoro. ι s. Equites Romanes illustrer. J De iis anxie quaeritur: equites esse credam . qui in senatu jus sententiae habebant. Geli. 2, 13. M. aurem I ro in Sabra Menippea, qua Iπποκυων in s 'pta e , equetes.qt stam .icit pedarios appellato , tu et urque eos signia scare, qui nondum a censoribus ιn semnatum Dicta , senatores quidem non

erant, sed quea honorabiu pepuli usi quiadem erant in senatum tenrebant, osententia jm hasebant. Tacit. I 6. ann.

quae ab his leviter affirmantur. Me ta ct Crispinus equites Idmani dignitate senatorias. Salinerius. Ad Auguri aevum , equitum illustrium ii iustum Lipsius reseit. Sed & a Livio multo

antea usurpatur. ait enim lib. 3o, Cn. Hel Mus tribtinus militum in resiluenda pugna cectit , O duodeviginti ferme egurto 1 ustiti e triti ap elephantu,

tum ceniti ionibus es quat Perre iunt. r. cliena.i ctu lus Petra ιο nomen um. J A quibus alia petrina, opinor, nominata lib. iv. Hilioliatum : itemque. in Notitia impe: ii. L sim . 2 t cavsa necti ex est. J Capite legis Iuliae de adulteriis coercendis tenebantur Petrae equi res Rom. quod do inum sua in , ut adulterium committeretur, scientes praebuissent, ut rapinianus, Ulpianus & Tryphoninus retulerunt. Sed erat lex mitior

714쪽

eo, quod domum suam ' Mnesteris & Poppaeae congressibus praebuissent. Vcrum nociturna quietis spocles alteri objecta, tamquam vidisset Claudium ' θ

cea corona evinctum, spicis retro conversis o eaque immine 3 iravitarem annonae dixisset. ' Quidam pampianeam coronam albentibus foliis vom, atque ita inter

poenam legitimam asperavit , pro exilio irrogans ultimum supplicium. Vertranius. Malim deleti illud cit, vel certe scribi Et. Non enim alias

recte consequatur postea, Verum no-Lturnae quietu ducies octa. lim. Flor. LAc causa necti ex eo. Pichena. Edd. vett. non agnoscunt illa ex eo:

de potiunt sane abesse, nullo auctoris

incommodo. Gruterres.

i Mnesterti O Poppaea congressibus. JVeterum editionum lectio , Valerii O Poppavi apta sane ad historiam , uia valerio Asiatico objectum a. ulterium Poppaeae: & forte equitibus ii is, quod interpretes & administri. Libit tamen scripti, Nestem,

aut Nestoru. Ex quo Rhenanus M. Nesoru , nec recte. Germanum il-Ii pantomimo nomen , Mnestet :vel lapidis fide, qui in aedibus Cre-

Nescio evo an Poppaeae etiam adulterium obiectum dilecti hujus mimi in quo bc Metallina deperiit. Ceterum haec Poppaea illa est, quaecunctas aetatis suae taminas pulchritudine superῆressa, gloriam reliquit filiae ,

quae leonum sive uxor Neroni. Quam genuit ex priore marito, T. Ollio. L ius. Valeris o rostra eon ressibus. J In volumine Buaensi scriptum est; in Nestoraι O Ponea on . Hinc re polita ; 2 a domum suam M. Neporis o Poppea congressibus praebissent. Histrio fuit M. Nestor, intimus Messallinae , cuius saepe ministerio abusa est. proinde trucidata

Minclina, latet eos qui illius 1 vitiae ae libidini inservierant M. Nestotquoque est interfectus. Id quod in hujus libri fine commemorat Tacitus , quanquam in vulgatis editionibus eo loco Mnester legitur pro M- Nestor, cuius Seneca mentionem facit in ludicro libello de inorte Claudii Caesaris, quem nos olim Scho

liis exposuimus , pro vester Pantomiamm, Nestor Pantomimm reponentes. Eum locum insta citabimus. Rhe

nanus.

a Spicea corona evinctum. Quae Cereris propria, de sacerdotum item Arvalium , ut Plinius notat lib. xv r. cap. II. Corona ea alias non infelix.

omen triste habuit quod spicis esset retro conversis: sicut quod ante pugnam in Philippis , corona inversa Cassio imposita. Let . 3 Grawtatem annona dixisset. J Vel praedisisset, vel significari dixisset. Rhenanus. Nisi verbum grawtatem Tacitus ex antiquo sumpsit Scriptore. libentius legerem , caritatem. nam caritatem annona ui uri divit Cicero de alii etiam scriptores. V ui . Muretus earitatem. Male lib. s. suit. rate annona juxta seu rionem ventum.

Acidalius. diuidam pampineam eoronam. JConsentit cum interpretatione huius somnii Artemidorus lib. I. caP.L x x I x. ubi observat coronam evite praeter Dionysiacos artifices mortem ae vincla significare . propter pampinos implicatos di inflexos. Si milia crimina valuisse apud Constantium non instite Ammianus

narrat, lib. x v. Mercur in Solemni rum appellatus remet , si per quiete quisquam vidissῖ aliquita amico na r Iet, id veneratu artibus cforatu

715쪽

ς; . C. CORNELII TACITI

pretium tradidere, ' vergente autumno mortem prin

cipis ostendi. Illud haud ambigitur , qualicumque insomnio, ipsi fratrique perniciem allatam. Sestertiuin quindecies, & insignia praeturae Crispino de creta. Adjecit Vitellius sestertium .decies Sosibio;

quod Britannicum praeceptis , Claudium consillus μυ ret. Rogatus sententiam & Scipio: cum idem, in quit, ' de admissis Poppaea sentiam quod omnes, puta te me idem dicere quod omnes. cleganti temperamen to inter conjugalem amorem , & senatoriam nec cGs sitatem. Continuus inde & saevus accusandis reis Suilius, multique audaciae cjus aemuli. nam cuncta legum & y magistratuum munia in se trahens Princeps , materiam praedandi patefecerat. nec quid quam publicae mercis tam venale fuit, quam advocatorum perfidia : adeo ut Samius insignis eques Romanus , quadringentis ' nummorum millibus

Suilio datis, & cognita F praevaricatione , ferro in domo ejus incubuerit. Igitur incipiente C. Silio consule designato , cujus de potentia & cxitio in

infundebat. ob hoe homo , . tam- squam inexplicabiti obnoxius m a, lsrata mole e minis pusabatur. Hae augente vulgaritis fama , tantum aberat , ut proderet qur quam visa πο- urna , ut aegre ho-nes dormisse sese prasentibus faterentur externu ma. rebantque docti quidam , quia apud ilantos nati non essent, uri mem Tantur somnia non sederi. Lipsius. I Verrente autumno. J Farii es. Pert te. Idem.

2 De admissis Poppaea sientiam. Flor. corrupte: de admi sis PoppaAE sin eo sentiam : Alii duo M S s. in eadem bibliotheca Medi a non adeo veteres , agentiam. Talia mendosa loca non pigebit aliquando adicribere, ut alii cogitent. mehena.

t nece, resert pro , munia. Deleo verol utrumque, ut glossetna: scriboque, i ctineta legum o magistratu in se trahens. Lipsius. Cc C. nummarum mictibur. l Hras ma nostro aere decem millibus ducatorum valet, quandoquidem illud constat , mille nummis sestertium argenti aestimati, esse autem sestertium libras duas de iemistein, hoe est, uncias argenti xxx. quae plus minus xxxv. nostros coronatos aequant prin

tio. Ictatur.

s Praeiaricatione. 4 Praevaricator dicitur , oui eum reo colludit. Marcellus aa s C. Turpil. QAccusat.

temerita tribus madu detegatur . a enim calumniantur, aut prava cantu

aut tergi υersantur. Olumniari est, false erimina intendere. pravaricari est . vel cramma absonuere. tergi versatur

716쪽

AMNA QvM LIB. XI.

tempore memorabo , consurgunt patres, ' legemque Cinciam sagitant. qua cavetur antiquitus, nequis ob caussim orandam pecuniam donumve accipiat.

Deinde obstrepentibus his quibus ca contumelia s

in un; versis ab accusatione desipit. idem. i Legem re cinciam fagitant.' Certa ea scriptura ex libris, & timoria. Legem de donis de muneribus Muneralem apte Plautus dixit) tulit M. Cincius trib. pl. anno urbis DXLIX. Retulit iterum Augustus evanescentem vetustate , de firmavit novo consulto senatus. Dio Ov. Κή ui, ne re ἀμιρ.i συιαLρLειν, ἡ πι-

tur cum plebiscitum fuerit , vocari Senatusconsultum a Tacito lib. xiv.

Mus opprimendi gratia repetitum eredebatur M. poenaque cincta legis, ari versu eos cysu pretio caui μη oraυissent.

Et PIinio epistola ultima libri v. caussa dilationi a Nepos Prator, qui l . De muneribus praposuerat breve edictum, monebat accusatores, admonebat reres exsectiturum o qua M. continerentur. Suberat edicto Senatusconsultum. hoc omnes qui quid negotii haberent, iurare pri quam agerent jubebantur, nihil se ob adυοeationem cuiquam dedidisse, promisi se , cavi se. Hir enim verbis niri Ie prater ea O venire advocationes, ct mr Uetabantur. Sed id G. credo sui Dse a Traiano. Cetera super hae te evide apud Manutium, cujus scrinia non compilo. Legem Titiam quisnquis hie reposuit ea enim scriptura in vulgatis ) Rhemmiae poena dignus ipse. LRsius.

nem Titiam fagitant. J Hae lege

antur advocati, qui mercenariam clientibus operam pinillabant. invehitur Ausonius in mollitiem Iurit consulti , eumque deiidet, quod

legem Ttιam non merueret; quod e

nim indoctus erat nihil lucrabatur. Alciatus. Idem quod de Titia hie, de Cincia Cornelius lib. I 3. scripsit, ec consimiles observatos locos deICtorum historia , in Iulio Paullo retuli. Aliis autem ex suspicione visum est , pro Titia, legem Cincia legi hoc loco debere: quibus lubens subscripsernia, cum uterque liber Palatinus ita scriptum habeat. vetus tamen lectio, de quidem a doctis, vulgo ab aliis retinetur, ob D. Ausonii Epis

Papia lex placuit , Iulia di DL

ctuantis unde hac sit distantia ' smiatur ipse

Scantiniam metuens , non metuis Titiam.

Verum aliter multo quam alii exponant , versus illos interpretot rquis lepidius, ingeniosi iudicabunt.

Sensus autem est : ICtus legis r piae praemia tributa maritis consec turus, uxorem duxit: qua cum vivens , in sponsionem cum altero de ejus pudicitia venit, exindeque uxoris adulteria rescivit : sco, qui nihil antea mali suspicabatur, placuerat lex Papia r dein displicuit lex Iulia de adulteriis coercendis, ex qua dimittere uxorem coactus est. Fuit autem in placitis ita varius, qui muliebria palliis in prostitutos metuens legem Scantiniam , dum petitos mares quam si minas 5c alios eidem, cui ipse est, libidini mancipatos omnes credit, iuris scilicet legumque peritus non metuit legem Titiam, id est, ausus est de turpitudine propria, uxorisque detegenda , non virtutis causa, sponsionem facere, quod lex Titia de Cornelia vetuit, apud Martianum lib. s. Regularum. D. de aleatoribus. Quae si aliis tam vera quam mihi verosimilis interpretatio videtur , iam de legum albo de ex hoc loco, supposita pro cincta de muneri,

717쪽

636 C. CORNELII TACITI parabatur, discors Suilio Stilius acriter incubuit,

veterum oratorum exempti referens , qui famam in posteros , praemia eloquentia cogitavissent pusibe τι a. alioquin bonarum artium principem si iussis min

sterni foedari ; ' ne fidem quidem :ntegram manere, ubi magnitudo quaestuum stilletur. in quod se in nullius mercedem negotιa tueantur , pauciora fore e nunc

inimicitias , accusationes , odia , ta i uriai foveri , ut quomodo vis morborum pretia Anedentibi , sic fo- ri tabes pecuniam advocatis ferat. ' meminissent C. Asinii, ta Messalia, ac recentiorum Arruntis ta e berniam. F ad summa provedris incorrupta vita facundia.

ranius.

i Discors Surtio. J IJxe verba nonsgnificant, hae in causa Silio aliud, aliud Suilio visum , ita ut nihil exprimant , nisi quod ex sequentibus satis noscitur, & jure praetereantur inter-rreti; sed volunt nobiles publicasque inter Silium de Suilium fuisse simul rates quod dedita opera interjecit Tacitus , ut intelligeremus, actionein eam, etsi foret in commune utilis. non tamen tam amore egregii publici quam odio & cupidine inimicum ulciscendia silio inceptam esse. Grena -

a m fidem qu dem integram manere. 4 Quum conjunctio quidem non iit in exemplati scripto, maluimus legere, Nec sirim Mitegram manere. Nam hanc paniculam etiam in sequentibus saepe reperi infultam a cattigatoribui. Thenanui. Editio Veneta non infimae notae praeserebat ne fidem quidem; enficacius quam alii nec sidem. Freinsh. inum Rhenani lectionem, e Badensi ploditam, neque ex Vaticanis vertranius de Lipsius, neque ex Florentinis yichena sollicitat int , verosimile est eos codices istam adfirmasse. Illa putein non infimae notae editio non magis quam Frobeniana an . 1 s iquam Aldina i s 3 , dc omnes, quae Praecesserunt Rhenani recensionem habent & hane de alias audaciae primitus edensium notas: quos eadem , opinor, ei licaciae objecta inanis species a veteri s criptura discedere compulit. Me fidem est quod alii exprimerent . Sed nec fidem, vel, Nec υero fidem. Gron Ovius. 3 29 d si in nisibus mercedem n otia tueantur. J Lego , Luia si nu'tiin

in mercedem n otia tueantur. EO Ot-

dine di sensu : Si nullius negotia tueantur in mercedem , id est mercede, vel ob mercedem. Sic de moribus

German. Exercitatio artem para aut,ar decorem : non m quo a tamen a tir

me eerim. Acidalius. Facile credo esse hie aliquid scabri. Lipitanae ad marginem ostendunt in 11 S S. eae nega

Memini sint C. Osinit. J Omisi verba, quae non repperi in libris scriptis, aliunde inculcata. L mas.s dsumma rovectorum. t C ex Buden iis habet, ad su--a pro vecto/,dcest non absurda lectio .si quis recte distinguat, nempe hoc modo: It -- mssent T. GaIbae, C. Vn , in Me al

718쪽

ANNALI vM LIB. XI. 6 3 Talia dicente consule designato , consentientibus

aliis parabatur sententia, qua 'lege repetundarum tenerentur; cuin Suilius, & Cossutianus, & ceteri qui

non judicium quippe in manifestos sed poenam sta

tui videbant, circumsistunt Caesarem, ante acta deprccantes. φ Et postquam annuit tacens, incipiunt;

suem illum tanta superbia esse, ut at emitatem famae 7s e praesiumat ' ' Oui ta rebus subsidium praeparari , nequcis inopia advocatorum potentioribus obnoxius sit. neque tamen eloquentiam gratuito contingere: omitti cu-

π familiaris, ut quu se alienis negotiis intendat. si mu Ios melltta , quosdam Gefccndo agros tolerare vitam. nihil

ι ra 2 fac d a. subauditur verbum , essi. nam illud , ad Ibmnia provectorum, plane durius est. Rhenanus. Hic quoque Venetum sequimur. pro vehartim e alii, provectos. Freinshemius.

Videtur qui clem rotundiorem iacere periodum τὸprovectarum et de ideo se ausi corii gere, qui primas editiones curaverant. Sca neque spernendum est . quod constare membranis clamat mihi silentium eorum, quibus hamiri copia fuit. Livium imitatus disisset: Lmi adsum provect.i. Id pronomen omistum brevitatem Taciti haudquaquam dedecet. Grono-

I Lese repetundarum tenerentiar. JQua cavebatur . ne quis ob accus n- dum vel non accusandum pecuniam acciperet: teste Venuleio libro 3. Publicorum. D. de lege Iulia repetundaram. Notandum autem hoc amplius, Cossutianum de caeteros perfidos advocatos , sui me repetundarum reos eo,

quod pecunia accepta a Suillio accusatore , praevaricati essent. Quod non reperias scriptum lege de repetundis.

Vertranu .

et Et postquam annus tacent. J Vet

res , tacere. Lego, toriquam annis l. a ere incipiunt. I ipinu.

Postquam annuit tacere. J Hie surrepsit ta .rii sive agere. Mihi autem 1acere placet: transitque in vim nominis , ut vi verri salinetius. Plor. lectio : p. quam annuit, radere incipiunt. ac supra, alia manes, sed antiqua , scriptum est, agere. Pichena. In quibus iam pro tacens est tacere , ex quo formein jacere. sic ; postquam annuit, iacere hoe est serere, dii le-rere, proloqui non continua oratione , sed velut intei iungentes inc prunt. Fresnshemius. Posses haec a cipere de ea facundia, quam mutam vocat Calliodorus. de qua illud Ovidii ; Sape loeur vultum , verbaqua diutius habet. quae de gestibus peragitur. Sed cum in MS s. sit, tacere, lege ; Pinquam annuet placere, scilicet,

ut loquerentur. inci unt. Boxhor nius.

3 ctrem ti um tanta superbia esse. JCodex Pudensis habet: Luem illam

tanta seuperbia p. Rhenanus. Etiamnum praetulimus Venetam lectionem. quem urum communi, quem ι tam Fresnshemius.

Vfisi O re is si rum praeparari. 'sublidium scit . eloquentiae : quod de ad commercium hominum , de

ad res proprias tuendas, Praeparatur. Inchena.s se alienis negotiis intendat. Bene ιωendat: etiam omisso se. Quid

tamen , si illo retento, pro hoc legis impendar. Acidalius. 6 Multo. m. titia. J Ad eam sen

719쪽

638 C. CORNELII TACITI nihil a quoquam expeti, ' msi cujus frustus ante prau

derat. Facile ε inium, ta insessiliam, inter te -ionium G e gustum bellarum praemiis refertos , aut ditium familiarum heredes e perninos ta eArruntios , magnum animum induisse: prompta Mi exempla quantis mercedibus P. Clodius aut C. Curio contionari soliti sint. st modicos senatores, R quieta Rep. nulla nisi pacis emolumenta petere. y Cogitaret plebem, qua toga enitesceret.

tentiam Sallustius, Humillimus qui

que in arvis, aut militia, nullius hone

m rei egens . satis sibιοῦ satisque patria erat et ut vere emendavit nobilitiimus noster Dousa. Opsius. i Nisi cuius frutilus ante praυrdetur. JIn cod. Budenti manifeste legitur , pro viderat. Et quid erat opus hoe mutare Subauditur autem quisquam aut Ust. Rhenanus. Malim , frutit . at verbuin, praviderat, reposui ex Flor. Vulgo, proinderit. Pichena. 2 Lus a republica. J Quidam scii pii, qui O a: ex quo Pichena . quieta rep. 5c mox deinde, perere. Assentior. 1, m. Luieta Rep. nulla nisi pacis emolumenta petere. J Hanc lectionem ex Flor. elicui, in quo i itur: qui a FF. unde vulgo , qui .t Rep. Optimo ergo sensu respondem verba , quieta A p. ad superiora, bellarum tramus refertos. Nos inquit) modici senatores , quibus in hac imperii pace bellorum praemia non possunt contingere, suis habebimus , si pacis emolumenta , id est, eloquentiae fructus , nobis

relinquatur. Pichena.. 3 C ta e plebem. J Displicent quae scripsi olim , dc induco. vett. cogitaret. Scribo . cvitare t ebem , quaro a emte seret. id est, etiam quemvis e plebe occupatum esse , ut emerseret se. dc nitidiore toga uti posset. Sed revera sit elabo hune animi mei sensi 2 & narrationes& orationes istae , turbatae, concisae. Confer, sodes, hune x 1. librum , cum uno quovis e primoribus : jurabis elapsum eum imperitorum manibus, velut E pugna aliqua

Cannensi. Di u . Cogitaret plebem qua toga e nrtesceret. lDiu cum hoc loco sumus luctati, nihil nos adjuvante codice scripto. Deprehendimus tandem pro cogitaret legendum cogitare, & qu t non pron Omen hic esse, sed advel bium pro qua

tenu . Itaque circumflexum accen

tum si et imposuimus, ne se lector hic torqueat. Cogitare plebem. qua tota enitesceret. Sensus est cogitare plerios quo pacto sese altioribus ordinibus inserant . atque in senatum

allegantur. Rhenanus. Valeant emendationes. hae reddunt optimum sensum. Suillius & Cossutimus inter multa, quae jaciebant, ne pretium aboleretur patronis causamni lixe inserunt. opus esse pecunia , qua ipsi decoris vinibus instruerentur: quod eo tempore plebs ludos faceret oratores pannis Obiitos , quippe quae

inania tantum probaret. Iuvenal. Sat. 7.

Et tamen hoc ipsis es utile, purpura

vendit Cassicum , vendunt amet distina teon venit illis ,

Et strepitu , O facie ma oris vivere

census.

Haec Satirographus : quae tamen ipse ferre vix potest:

ctim tu multitia se a , Cretice, hane vestem populo mi

rante pererra,

En habitu . quo te leges ac jur se

rentem.

Nee antea Demostheni condonata

sunt: illi vitio data

720쪽

sublatis studiorum pretiis, ' etiam stiria peritura. Vt minus decora haec , ita haud frustra dicta princeps

ratus,

Lis eritis. Videtur sensus : Etiam plebs cogitat , quomodo peritogam. id est per eloquentiae illi dia , possit ad facultates de dignitates pervenire.

At Flor. habet. cogitaret, ut forte

velit , ipsum Plincipem ad plebeios

etiam animum advertere , qua ra tione valeant emergete, togaque cla

rescere. Nulla enim iis alia spes reliqua. si studiorum pretia tollantur.

Quia si pro , qua , legas , qt ut de parte illa plebis intelligat, quae aliquando honores adipiscebatur, non etiam de infima. Piciana. Non modo rejiceret Arruntios de A seminos, sed etiam eorum meminisset, qui modica origine arcta te familiaricum sint, togae pacisque artibus de eIoquentiae studeant , quibus utique ex studiis suis petenda sustentatio. FreMibem ur. Scripsit omnino Tacitus: cogitaret plebem, qua toga enitesceret. Nec satis faciunt in terpretes. Toram utique Freinshemius accis it laxe nimis. Ea enim pacem pacisque artes Omnes ei si aliquando pollit complecti . tamen hic arctius nihil aliud significat

quam eloquentiam sorensem. Vt Livio libro 22. de C. Tetentio Varrone: rogaque ac forum placuere . proclamando pro sordidu hominibias causisque. Plinius libro I. epist. 22. in toga negotiisque versatur multos advocatione, plures consilio itivar. Florus libro ε .ia. ut primum tofi ct faviora armis jura viderunt. Reliquus autem sensu; . Meminisset magnam partem

I lebrios ac de plebe esse, qui enite-cerent atque in lucem se proserient toga de causidicina: qui non possent tam magnum induere animum , de operam illam gratuitam praestare, nisi esurite domi de fame perire velint, dum alios beatos iaciunt. Nam quod id cete Tacitum saciunt, plebi non l

esse aliam viam ad dignitates, salsura

est, ut norunt rerum Romanarum

periti. peius dc ridicule, ut proprie accipit, quasi vellet Tacitus, ut plebs

cogitet, quomodo niteat toga, sic ratorem cogitare quomodo niteat ora

i Diam studia ρeritura. Vt mimis decora hac , ita. J Hactenus editi etiam

studiis peritura ut minus decora. Hac ita

ouae lectio cum meo suasu mutata sit, ad causas mutationis indicandas obligatum esse me sentio. Primo itaque nego commodum habuisse sei ilum . quid enim stadia minus decora videbuntur , si pretia tollas immo hercle si haec inagis respicias, haud facile atrociorem iis iniuriam inseras. quae dc Vlpianus elegant et

mons l. I. 9. t. de extraord. cognit. pretio nummaris non esse debonestanda

Vnde de Titem istius invehitur in eos qui mercede docent, sophi isticum id esse dicens, in Oratione 6. Poste

ri ora autem verba: Vt minus decora

hac, ita dce. coniungenda esse duxi particulis L . ita , hoe volentibus, quae sibi ite opponi solent, quem admodum etsi ve quidem dc tamen Est ergo sensius : Haec quidem ii pro sordido lucro dicta , non sati esse decora reipub. sed tamen adesudicentibus rationes , propter quas non omnino repudiari debeant. Haec ergo particularum illarum sic ore

politarum vis est. quarum usus apud nostrum frequentissimus, ut i 3, 6. Vt terrorem Italiae dec . ita haud dubium. H I, 7. VI avaritia O tibi dine faedum ci maculosum, ita cogita tione rerum no υarum abstinuisse. Ir. a. o. Hi potior utroque Hest anui . ita ιι um horrebant. H. 3, 29. in ad piaesens disjecit ebruitque quos inciderat; ita pinna ac sum a salti ruuna seria traxit. H. a , 37. Hi concesse rim &c. itaque neque Pati unum eccii , i. V; nemo timis c ni a r. a. a

SEARCH

MENU NAVIGATION