장음표시 사용
282쪽
v s omne Pullicum aus Privatum Hs Pullitum, DLuinum, aut Humanum. Divinum, quod ad s. acra ερο sacerdotes pertinet: Humanum, quod ad mas ratus Dpublicam administrationem. Ex his Romutis rex Hi manum praeos: Numa, Divinum constituit. Et publico quidem iura pauca aut reges ceteri aut A. Ira addiderunt. Supererat Privatum. quod in Naturale, gentium, Ciuile tribuitur. Naturae ius Romuli ferὶ leges praeferunt: Numa gentium a dissit Romulus L educatione liberum, de matrimoniis, Ae parentum iure sanxit:
Numa, Et homicidis, de bonae Dei contractitas, de si ultura, quasdam tulit. Iuris Ciuilis praui us auctor Seruius Tulgius, qui auctore Dionysio de On
tra libus Iniuriis quinquaginta leges rogauit; item de foenore, de nexis, aere alieno, E alia. quae compluria in suas tabulas X. miri transtulerunt. Non alima ab hac origine iuris Aristotilis dimisio eae Iustitiae particularis in δι vae, ni ue Distributivam, ue Commutati m. Priorem sitim iustitiam Romulus maxime, ε' G parte Numa: posscriorum ceteris diarunt. Romuli leges, quarum merba ipsa periorum, sententiae ex ant,
quis, praecipue Dionysio, colliguntur, sic concipi possunt.
i. Deos patrios colunto: externas superstitiones aut fabulas ne admiscento. ii. Nequid inauspicato publicegerunto. Hi . Notiuina sacri licia, peruigiliaque aio
iv. Rex sacrorum praeses , legum custos esto: iudicia exerceto: belli imperium ha
v. Patres sacerdotia& magistratus capiunto: plebeiis patroni sunto. vi. Populi suffragia sunto : magistratus creanto: leges sciscunto: pacem bellumque iubento. v D. Moenia sancta existimanior. vi Ii. Uxor Farreatione viro iuncta in sacra di bona eius venito: ius deuortendi ne esto. IX. Si stuprum commisit aliudve quid peccassit, maritus iudex & vindex esto: deque
cum cognatis cognoscito. X. Temetum mulier ne bibito. I. LiPsI Operum Tom. IV. Quod natum erit, parentes tollunto: . I. monitiosos tamen partus se fraude exponi fas esto. In liberos supreina patrum auctoritas X M. esto: venumdare, occidere liccto.
283쪽
. Numae Pompili, leges. Numa, ait Dionysii, Romuli leges ' mi, nouas is fieri rit Jus sidi num bissimorum
adiunxit. Curiones, Flamines, Augures, Vestales, Salos, Feriales, Pontifices instituit. Legum ahquot verba haec reperiuntur. i. Dis EX IMPvTATA v ITE NE LI-
Seu si letum ista, ax. Deis stupe & mola salsa supplicanto.
x. In contractibus fides seruator: Fidei nu
xi. Si filius familias uxorem duxit, patri vemdundi eius ne ultra ius esto. xii. Mulierem, si praegnas mortua suat, nisi exciso partu, ne humato: qui siccus faxit, quasi spein animantis peremerit, ita esto. Tu i Host iij. I. Nati trigemini, donicum putares csunt, do publico alutator.
De x. . virorum Luibus, quando
quomodo scriptae. Reziae teres parti scriptae,parton inscriptae adusque Tarquin S perbi tempora valucrunt.
Primit illa 2M Seruit liges Omves abrog t, si T. priorum Regum plura centemsit,ad vim omnia
refereris libidinem dominandi quinio verri pulso, a Bruto cy Valerio Co SS . reuocatas ite-
nn Sermanas ab que lues Dionysius a mat. Quasdam ipsi Coss. ον postea Triabunt addiderunt tuendae ubertatis, sunt i a
feriae, Sacratae, Iciliae leges. Sed hae omnes ius publicum blectabant: e priuato iura nul facta accessio ante leges X.Nirales. A.V.C. CCXCi I. promulgata a Tribunis lex Terentia es de Fu queuiris, ut Liuius, vel Decemuiru, H Dionysius, Legum scia . creandis. Eaque lex plebi molenti fuit . Nam ad id temptu loco regum
Coss. ius dicebant: Confides autem ex patriabus erunt. Itaque in dissenseu ordinum, cum P tres occasione iuris Praecipue uterentur ad pre mendam plebem, nec plebeio contra patricium ιι vstum aequum esset: omnibus concioni ractata lor flagitata lex Terentia est. Resstere tamen, septem annos ios, patres. Fracti domum concepsere, missioue legati in Graeciam ad Sol is inclitas leges aliarumque ciuisatum instituta moresque noscendos. addit Dion fus e
iam in Graecanicas ItaLae ciuisates. 77ie
mum mu legati abfuerunt. Reversi unt
A.V. CCCI. Statimque plebsperuicit ut scri ben urtim legum mitium fieret: patres tenus
creati Ap. Claudiis, T. Genutu , P. Sextiu Sp. Veturius, C. Iulius, A. Manlius, Ser. P tius, curiatius, T. Rosiubus, Sp. Pos mitis, omnes consulares. Inierunt magistratum sine prouocatione A.V. CCCII. 'eque anni propositae decem tabulae. Duae reliquae sequenti anno additae. In Graecis interpretandis et si opera
sunt Hermiam Ephesi Philosophi. Tabulis
Vocare placuit exemplo Numensium qui sol nis leges dixerunt tabulis ligneis incisim
miniuis isti in aere, fio se constet dissentientuPomponio. Perlatae se ut comitiis centurias is, fixae in Iuro ad Curiam H libam. proferunt que, quamuis p i varia incendia urbis, ultra Septire' Seueri Imp. tempora. De diuisione tru
bularum ex si agmentis difficile iudicium in. modo tamen ἡ ' ordine Icri tui fuisse non est dubium. Leges Rutile ου Soloris, decem primas tabulas occupase videntur: duae postremae δε Sacris fuerunt, ea que a Fabscis petit u Seruius
est auctor. Certe leges regiae ex I. M. st Hr. tabula a Festo citantur: Lex Romida de vende
dissilii, a Dionysio in quarta ponitur. Fragmo ta quae supersunt, haec sunt.
284쪽
Qui hostem concitauerit, quive ciuem hosti tradiderit, quive coctus nocturnos agitauerit, capital cito.
sodalitates & collegia sunto: ast ne in publicas leges commodave peccanto.
Si in alieno pecus pauerit,actio esto. Qui iniuria arbores alienas ceciderit, in singultis xxv. aeris luito. Amoris impendentis ramos xv. pedes a
terra circu incidere ius esto.
Seruilis unctura tollitor, omnisque circum potatio.
Rogum bustumve nouum, propius LX. des, alienas acdes ne adiicito. l. Lips I Operum Tom. I
horum bustumve ne usucapit in XXIV.
Qui falsum testii noni uindiscrit, saxo xxxi . Tarpeio delicitor. Si iudex arbiterve ob rem iudicax xxx Ix.
285쪽
dam, pecuniam acceperit, Capital esto. Qui maluin carmen incantasiit, Cereri sacer esto.
xcv. loterdiu si se icto defenderit, iure caesus
Furia per lancem liciumque concepta, quasi mauis esta vindicantor.
Vindiciae secundum libertatem dant . Liv. Nequis unciario foenore plus exoccto. L Patrici j cum plebeiis connubia ne iunia Lui. gunto. Via in porrectum v m. P. in an in ivit. ctuin xvi. P. lata esto. In finibus intra ' pedes usucapio ne esto. LVIII.
APPROBATIO. In his Legibus nihil est quod Religionem Catholicam offendat. quod attestor
alterii mander Surghen S.I o Licentiari. Ecclesiu Anmer ensis Canonicus.
286쪽
Cum eius m LipsI perpetuo COMMENTARIO.
288쪽
SERVI=POTENTISSIMIS VEPRINGIPIBUS
MAXIMILIANI IL IMP. FILIO, FERDINANDI NEΡOTI, RVDOLFI II. FRATRI:
PHILIΡΡΙ I. CATHOLICI REGIS FILIAE. CAROLI V. IMP. ET REGIS NEPTI. PHILIΡΡΙ III. REGIS SORORI, INFANTI HISΡANIARUM:
CUM AETERNA FIDE, CULTU, OBSEDIO, DEDICAT CONSECRATQUE. .
289쪽
AM venit ad vos, PR INCi prs obseri Ituricula mea, an dc vestram dicam γ Vos
iussistis, voziutiistis nec nisi Genio illo Principum adspirante , vel tria verbabiscere potuissem, in tam clara luce 'subito deprelici sus a me qujdem, res pama est: splendorem tamen a vobis habet & fas sit dicere) vos ab ea ali uem: ut dima et ad exteros aut posteros singularis hic vestςr in optimas' artes vel
amor, vel bonor: di manet inquam, in laudem Vestram in aliorum exemplum. Quo solo fine & caussa fateorime edidisse. Nam me dc famam meam si si cineru, quid acceditὸ imo decedat fortasset sed ut miles qui in
acie pro , Principe suo honesta vulnera accepit, adeo hon celit ea, Vt etiam revelet ac iactet: sic mihi visum,
floridiam hanc ignόm niam subire, quae seruiat noni ni vestro. Atquin aliud etiaΛΥ visum addere, Sqhod
non excuse t Plinij, inquam, Pan Oricum, quem Traiano
optimo Principi optimum laudatissimumque scripsit
Nec id quidem magnum opus . tamen Vt in exiguam saepe tabulam orbis & regionum magnitudo aut varie
tam includitur: sic in hunc libellum , quidquid ad inii
nus aut decus veri Principatus. Laudat suum Traia
nuru, non rnonet fateor : sed soc qui, que demi uri
apud Principes, ut sub blando in titulo & boni quae
faciunt, recognoscant; & alij , quae facere deberent, cognoscant. Quid, quod Traiano dictus dicatusque
est, Hispano Principi . &qui primus flopentis imperij
sceptium transtulit ad extemam & suahi gentem p Et
290쪽
eius gentis tu materna origine, ALBERTE, & longa etiam inhabitatione es: tii Is ABELLA, ortu & shir pe. Accipite ergo, PRINCIPE s, dc munusculum
hoc, & munus: quorum illud selicium Auspiciorum vestrorum memoriae aliquid faciat; istud, Principatus optimi talem ab optimis speramus) exemplo. Loia, iiij, prid. Idus Aprilis, anno Christiano oo. I D C.