장음표시 사용
381쪽
O mutationibus ut remediis uti. Inde pere' grinationes his uiritur et agae; littora tererramur , mon mari se moaeo te τί experitur praesentibi semper insessa leuitas. Itaque su-gitis magis turbas quam vitatis. Ut cerua illa
euam procul incautam nemora inter Cressafixit Pastor agens telis:
Dustra: quia vi idem poeta addit, haeret lateri letalas arundo: ita vos, qui telo hoc ad-scctuum penitus percussi, non id excutitis, sed migratione transfertis. Qui crus sibi aut brachium fregit, non currum aut Equum poscit, ut opinor, sed chirurgum : tua quae vanitas, qui internam hanc plagam motu M. ι - sanare te postules & discursu 3 Animus enim certe est, qui aegrotat: & omnis haec ext
riot imbecillitas, desperatio, languor, orta ab uno tonte , quod iacet ille Ac languet. Sceptrum abiecit princeps diuinaque pars: α eo vilitatis lapsa est , ut sponte seruiat suis serui . Dic , locus hic quid faciet aut Q t .i motus Z Nisi sol te regio aliqua est , quae
nactusteinperet,quae spes refraenet quae malam hanc saniem educat, quam alte imbibamus, vitiorum. Atqui nulla ea est, nec in insulis ipsis beatorum. aut si est, oncnde,& omnes illuc agmine facto imus. Sed motio ipsa S mutatio, inquis, habet eam vim: de recreat attollitque iacentem animum cottidi via illa compecta nouitas morum, hominum, locontin. Lipsi erras. Nam, ut quod res est serio dicam , peregrinationem non usque eo deprimo, vi nihil ei in bo-
. . beat. sed hactenus, ut leuia taedia quaedam
animorum dc velut nauseas tollat: non tollat morbos, oui altius penetrarunt, quain ut externa ulla medicina huc pertingat. Cantus,vinum, somnus, commotiunculas sui, uu . illas primas non rato furarunt irae, doloris Orim aut amoris : at numquatri aegii tudinem, quae: ia radices egit de fixit pedem. Idem hic est
cum terram omnem & mare circulatus su ris: nullo eos mari elues, obtues nulla terra. Sequentur te : de poli peditem equitemque debit, ut cum poeta loquar, atra cura. Socrates interroganti cuidam, quid ita perer,
natio sibi non pro ui et' scite respondit, Nou te deseruisti: simile hic dixerim. & quocumque fugies, corruptum corruptoremque animum tecum babebis, comitem non sonum. Atque utinam comitem l sed vereor v ducem: quia i ta sequentur te adii ctus tui, sed trahent.
At veros auram morbos to ι ea, non minui: imo per eam recrudescere. Animum ese qui bis rotet: eique remiarum a Sapienti , Constantia petendum.
uai. -ε guores sanabit, non sanabit veros. Haerent enim primi illi motus, orti a corpore, quo M- dammodo adhuc in corpore , aut certe in summa, ut sic dicam, animorum cute ideoque non mirum , si ii iam uis leui spongia abstergeantur. non ita in icterati illi adse-- . ., . . . ius,quibus scdes imo regnum in ipsa ani mente. Cum diu mustumque erraueris,NON auocat igitur, inquis, etiam a veris malis peregrinatioὶ non campi illicon ''specti, de fiumina. de montes, ponunt te extra doloris tui sensum 3 Avocant fortasse in- ri iri, terdia m de ponunt, sed nec in longu m, nec infirmum. Vt pictura piamuis egregia, oculis non diu delectantur : sic omnis ista homi 'num locorumque varietas nouitate nos capit, sed ad breue tempus. Aberratio b c aliqua a malis est, non iugari ec soluit peregri-ivitio 'doloris hanc cathenam , sed laxat. Quid autem illud me iuuat, si lucem paul- ..ista
lis et video, in arctiorem mox carcerem compingendus 3 Ita profecto est.insidiant ut animo externae hae omnes voluptates, de specie iuuandi ima is laedunt. Vt medic menta minus valida non cxtrahunt humo- . rem noxium, sed molient: sic vana haec de lectatio illitat in nobis fluctum illum cupidinum & adauget. Non diu enim a se aberrat animus : sed vel inuitus domum mox compellitur,& in vetus contubernium malorum . illa ipsi opida conspecta 5 montes , reducent te cogitatione in tua patriam:
de inter media paudia videbis aliquid siue audies , quod sensum refricet tui doloris. Aut si paullis per quiesces: breuis ille velut
somnus erit, de mox experrecto tibi eadem aut maior sebris. Crescunt enim interi illatae quaedam cupidines, & vires capiunt ex haetervallo. Mitte igitur Lips,vana haec, imo noxia: nec remedia , sed venena: vera illa potius admitte do seuera. Solem solumque mutas 3 imo animum, quem male Adsecti bus mancipasti, subtractum legitimc domi- Mianae Rationi. Ab illo coi rupto haec desperatio
382쪽
est, ab illo viatico hic lanatior. Illum mutes ni a nobis coenoscenda est. CON ITANT I A M ρ
oportet, non locum : 5 efiicere non ut alibi ut alius. Tu fertilem illi Pannoniam videre nunc ardes,3c fidam sortemq: Viennam,de regem fluviorum Danubium, de tot mira de noua, quae suspensa aure bibant audientcs: sed quanto melius, si idem laic tibi sis ad Sapientiam impetus & cupido3 si pen tres in seraces illius camposὶ si sontes huma- : narum periurbationum inquiras 3 si valla de arces exstruas quibus arceas & defendas cu- pidinum insultus'H.ec enim vera morbi tui
remedia: cetera omnia. panni dei omenta.
Nihil te abitio ista iuvabit mihi l
euasi e tot urbes Argo eas, mediosque fugiim tenuse per 5 moi hostem reperies apud te, & in isto pectus mihi concutiebat penetrali. Quid refert, ad quam pacata loca veneris 3 bellum trahis te cum . ad quam quieta Z turbae circum te, imo
semper discors hi giendo, sperando, ncan
. des in pungabitque secum almas, appetendo, su-
ponunt se periculo intectos & auersos: sie errones de tirones illi, quibuscum adsectibus numquam pugna fuit, sed tantum su- At tu, adolescens, si me audies, flabi, de gradum firmabis contra hunc dolorista hostem. CONsTANTI A cnim tibi. ante omnia opus: δ: victor aliquis pugnando euasit, nemo fugiendo.
Desinitiones conflantiae. Patientiae, Rec e rati vis, Opinionis. Item Pervicacia quid a Constantia disserat O abeat : g a Patientia, ab emo.
parte ego, Alta de praeclara haec tua monita, inquam : de iam stare conor de adsit pere, sed, ut ijsere qui in somnis laborant, vano nisu. Reuoluor enim Langi, nequid mentiar, idemtidem ad meam terram : de haerent fixae animo publicae priuataeque curae. Tu,si potes, pelle malas aues quae melancinant: de vincla solicitudinum deme, quibus in hoc Caucaso lente ligor. Langius vultu alacri, Ego vero demam, inquit: de nouus Hercules soluam hunc Prometheum. 461A- Attende tantssim, de intende. Ad Constan-zzz - tiam te vocavi, Lipsi, de in ea spem deprcsidiunt posui tuae salutis. Ea igitur ante Om-
xi ; de intellego firmitudinem insitam animo, non ab Opinione, sed a iudicio Ac recta
Ratione. Exclusam enim ante omnia volo Pervicaciam siue ea melius pertinacia dicitur: quae de ipsa obstinati animi robur est, ' sed a superbiae aut gloriae vento: 5c robur vinum p etiam dumtaxat in una patre.Deprimi enim haud sacile tumidi isti oc pervicaces possunt, sacillime attolli : non aliter quam culleus, qui vento insatus aegre mergitur, super minet autem de exsilit sua sponte . Talis enim istorum ventosi haec durities est: cui origo a Superbia, ut dixi, de nimio pretio sui. igitur ab Opinione. At Constantiae tavera mater, Patientia de demissio animi hiat , a est. quam definio R. Eltv M
cha ratione suscepta, una illa radix eis, qua altitudo pulcherii ini huius roboris nixa. Cave enim de hic opinio tibi imponat: quae Patientiae loco Abiectionem saepe de
torporem quemdam animi marcentis suggerit: vere vitium , 5e cui origo a Vilitate sui. Virtus autem media via ingreditur. m. . , ure caute cauet nequid in actionibus suis defiat,aut excedat. Dirigit enim se ad unius Rationis trutinam : dc illam habet examinis sui velut normam oc obruilam. Est autem recta Ratio non aliud REBvs HvMANIs Divi Nis v E q latcnus tamen eae ad nos spectant v εκ vulvDICivM AC sENfvs. Opinio huic contraria , DE IIsDEM FvTILE IvDICivM AC FALLAX. quam DE
Latiis inio, unde originem habeant.' tri sque et ires ω effectus. Alteram ad constam
tim ducere, alteram ad Levitatem.
Seo quoniam E duplici hoc velut capite copinionis sentio de Rationib) non
robur solum aut infirmitara animi ori ur, sed omnes in hac vita laudes aut culpae: pro bono utilique f. acturus mihi videor, si de virtusque origine de natura uberius. paullo dicam. Vt enim lana priusquam vi timum illum de optimum colorem com
383쪽
de imbuenda est : se praedictionibus istis
tuis Lipsi animus priusquam eum hac Constantiae purpura scrio tingam. Quod igitur te non fugit , duae in homine partes , Anima & Corpus. illa nobilior, quae spiritumis ignςm que refert : haec vilior, quae terram. z Iuncta ista inter se, sed concordia quadam
discordii nec facilό inter eas conuenit, uti- que cum de imperio agitur aut seruitute. Regere enim utraque vult, & magis illa quae non debet. Terra attollete se supra ignem suum conatur, de coenum hoc supra
caelum. Hinc in homine distidia, turbae,&veluti adsidua quaedam velitantium inter se partium pugna. Cui duces 5e tamquam imperatores , Ratio Jc opinio. Illa pro
anima, Se in anima: haec pro corpore de in eo pugnat. Rationi origo a caelo, imo adeo est: & magnifice eam Seneca celebra- ' Partem in diuini Jiruis mer- , ruri m. Est enim haec eximia illa intelle endi iudicandique vis: quae, ut anima perfectio iei hominis, se ipsa animae est. Graeci eam Nin dixξce, Latini Mentem, aut etiam iun- .ctim Animi mentem. Non enim tota ani-E . ma, ne aberres, recta Ratio est: sed quod in ea uniforme, simplex, immixtum, secretum ab omni faece & lentote : quodque, ut verbo dicam, sidereum in ea Sc caelcste. Nam ipsa anima, quamquam labe corporis L ω, Ac contage sensuum grauitcr corrupta de insecta sit: tamen vestigia quaedam ortus sui alte retinet, de clare in ea scintillantes reliquiae primi illius putidue ignis. Hinc is fietiam in malis proiectisque hominibus conscientiae stimuli : hinc flagella in rema& morsus: hinc approbatio melioris vitae extorta inuitis. Premi scilicet sanior illa. ' sanctiorque pars potest, non potest opprimi : de tegivrens illa flamina , non exstii pui. Emicant enim semper subsiliuntque
illi igniculi, qui in his tenebris illus frant, in his sordibus depurgant, in his amba bus dirigunt , & ad Constantiam ducunt
Virtutem. Atque ut heliotropium, dessores quidam, ingenio suo semper ad si lem: sie Ratio ad deum obuersa est, de origine sui. Firma in bono Je immola: unum idemque sentiens: unum idemque appetens aut fugiens: recti consili j. recti iudici j sons Lais, . ., ct sc iurigo. Cui patere , imperare est: &subi jes , praeesse rebus omnibus humanis.
Domuit enim cupidines 5 exsultantes ani mi motus, quisquis hanc audiit: &in omnibus vitae labyrinthis tutus ab errore, qui hane sequitur vi Theseium filum. Deus ipse per hanc sui imaginem ad nos venit, imo quod propius est, in nos: & recte ille quictimque dixit, Bova meus sine deo vulta est. HAt sequens illa, & non sana pars sopinionem aico in originem suam Corpori, id est in in terrae debet: eoque nihil nisi eam sapit. Corpus enim etsi per se immobile θ: ex sensum, tamen vitam motumque ab anima sumite de vicissim animς imagines rerum su, ijcit, per sensuum fenestras. Ita velut com-a-- Lmunio quaedam δc societas coita, inter animam, de corpus: sed communio, si exitum atten)is, animae non bona. Abducitur enim paullatim peream e suo fastigio: addicitur misceturque sensibus : de ex impuro h coetu opinio in nobis nascitur, quae non aliud quam Rationis vana imago dc umbra. Cuius vera sedes, Sensus: origo,Terra. ideoque abiecta de vilis, non erigitur, non attollitur, nec altum aliquid aut aethereum spectat. Vana eadem uicerta, fallax, ma te consulens, male tu cans Constantia in primis animum spoliat oc Veritate, Hoc cupit hodie, cras spernit: hoc probat, hoc damnat: nihil iudicio, sed corpori sensibus que gratificans omnia 5e indulgens. Atque
ut oculus, qui per nebulam au t aquam mspicit, res metitur salso modo: sic animus,
qui per Opinionis nubem. Haec homini, sic sideras, malorum mater: haec auctor in nobis consus ae de perturbatae vitae. Quod
curae nos exerceant, ab hac est: quod adsectus distrahant, ab hac : quod vitia nobis imperent, ab ista. Itaque ut ij qui Tyrannidem sublatam E ciuitate volunt,tollunt ante omnia euertunt ine arcem: sic nobis, si
serio ad Bonam mentem pergimus , dcij-ciendum castellum hoc opinionum. Fluctuabimur enim cum ijs semper: suspens, ueruli, turbidi, non jeo non hominibus
satis aequi. Ut nauis vacua de inanis circumagitur in mari omni vento: sic in nobii vaga illa mens, quam Iondus 6c tamquam saburra Rationis non stabilivit.
Constantiae laus, seria ad eam ex senario. Opi Nio Nis igitur comes, Lipsi, leuitas
est, ut vides: propriumque eius, mutare semper de paenitere. at Rationis, Con
stantia: ad quam induendam animo, serio te hortor. Quid abis ad vana aut e terna r haec est sola illa Helena, quae verum
384쪽
DE CONSTANillud legitimumque Nepenthes propinet, . . in quo obliuio curarum& dolorum. Quod si semel dimisisti & imbibisti, altus contra
omnem casum de crectus,vno tenore a qua
bilis. nec ut in lance propendens aut dependens , magnum illud Dcoque proximum tibi vindicabis, non moueri. Vidistin' in scitis de scutis quorumdam hodie re
gum sublime Se inuidendum illud, Nec hye
nec metuὶ in te conueniet: qui vere rex, veru' liber , soli deo subi j cere, immunis a iugo Adsectuum dc Fortunae. Vt fluuii quidam
per media maria transire dicuntur, de semis uare suam undam : sic tu per tumultus circumfusos, ut salsedinem nullam trahas ex hoc pelago maerorum. Iacebis Constantia te attollet. Vacillabis 3 sustinebit. Ad lacum propcrabis vel ad laqueum ' solabitur & reducet a limine mortis. Tu cripe tantum de erige te, oc navim flecte ad
hunc portum: ubi securitas,ubi pax habitat: in quo perfugium a lunaque a turbis de acutis. Quem si bona fide semel tenueris: non turbet solum patria tua sed ruat, stabis
ipse inconcussus. Nimbi circum te cadant, de sulmina de tempestas r clamabis vera magnaque voce, mediis tranquil sinundis.
. Euid sit stre quoi lex quod Conuantiam tu
bet. Bona mala externa se. Mala autem duplicia, Publica θην Privata. ex tu grauia si periculos maximὰ iidem Pubsica.
HAEc cum dixisset Langius voce de vultu acrior quam solebat, me quoque scintilla corripuit boni ignis. dc Mi pater, inquam vere non blande se te appellem duc me quo voles oc doce , corrige dediti c. habes aegrum paratum ad omnem medicinam, siue tu serrum cogitas siue ignem. Imo utrumque pariter, ait Langius. quia de alibi stipulae exurendae inanium opinionum sunt, de alibi stirpes adfectuum excidendae ab radice. Sed ambulamusne etiam 3 an potior commodiorque nunc sessio 3 Sessio, inquam ego. aestuare enim iam incipio non ab una caussa. Cumque sellas Langius ferri de poni in eodem atrio iusta silet, de iuxtim eum assedissem: ille paullum ad me obuersus , iterum sic coepit. Ieci hactenus velut fundamenta Lipsi, quiabus commode dc tutὸ inaedificaretur fututariis sermo: nunc, si placet, accedam priTIA LIBER I. 38 Ipius de caussas doloris tui inquiram , de
manu, quod aiunt, tangam tuum vicus. Duo sunt, quae arcem hanc in nobis Con- Π. c., stantia: oppugnant, Falsa bona, Falsa mala. ' Vtraque lic appello , QvAE NON I N
AUT LAEDv NT. Itaque Bona aut Malaea, re δc ratione non dicam : fatebor opi- .nione cite . de communi quodam vulgi sensu. In priori claile numerant, opes, nores, Potentiam, Sanitatem, Longaeuitatem. in posteriore, Inopiam , Infamiam, Impotentiam, Morbos , Mortes: & ut verbo uno complectat , quidquid aliud sortuitum aut externum. Ab duplici isto ristirpe quattuor illi capitales in nobis Adse
ctus orti, qui continent dc conterunt vitam --
omnem humanam , Cupiditas, de Gaudium; Metus, de Dolor. E quibus, priores 'M μ . duo bonum aliquod opinabile respiciunt,
exque eo nati: posteriores, malam . Laedunt omnes turbantque animum, de nisi
prouides, deij ciunt de suo statu : sed non uno tamen modo. Nam clim quies eius de a. Constantia tamquam in aequabili quadam trutina sit: depellunt eum ab hoc libramento, illi attollendo, hi deprimendo. Sed falsa Bona de elationem nunc omitto non enim is tuus morbus: ad falsa Mala or Venio , quorum agmen iterum duplex. Sunt enim Publica . sunt Privata. Publica designo de definio, Quo RuM SENSUS
UNO EODEMQUE TEMPORE AD PLv- RES PERTINET. Priuata, quo RVM AD
SINGvLos . Inter illa censeo , Bellum, Pestem, Eamem , Tyrannidem, Caedem: de quae alia foras de in commune spectant. Inter ista , Dolorem , Inopiam , Infamiam , Mortem : de siquid velut domo clausum , in uno singuloque homine consideramus. Caussa mihi ita distinguendi rima se non vana. quia reuerialiter is iuga dc alio ct . a quodam sensu, qui cladem patriae, qui e silium exitiumque multorum: quam qui unius suum. Adde quod ex utrisque alij atque alij ni orbi . sed nisi fallor, grauiores iis ν-ς primis : certe pertinaciores. Publicissi '' enim malis obnoxij plerique nostium: siue quia impetu de turba ingruunt, ac conscr- ta velut acie obruunt resistentem : siue nu. magis, quod ambitione quadam blandiuntur , de aegritudinem ex ijs innasci animis non agnoscimus saepe, non sentimus. Ecce
385쪽
Ecceptiuato dolori quisquis succubuit, s leatur vitium de imbecillitatem necessum est , etiamsi non emendet quae enim defensio3 atqui huic, adeo de labe aut lapsu saepe non fatetur, ut sit qui iactet etiam de cetaleat pro laude. Pietas enim & Mis ratio dicitur: δc quantulum abest , ut inter virtutesimo numina consecretur publica haec Febris 3 Poetae de oratores passim dilaudant de inculcant seruidum amorem patriae: nec prorsus exculco ego, sed tem perandum eum moderandumque esse censeo ge scisco . Reuera enim vitium est,
intemperies est, de animi a gradu deiectio ac lapius. Sed & grauis morbus parte alia. quia non unus in eo dolor, sed confuse Tuus de Alienus. Atque Alienus item duplex , caussa hominum , caussa patriae. Vt id quod subtilius dici&diuidia me videtur, capias sub exemplo: ecce Belgica tua nunc premitur non una clade, & circumplexa cana undique ciuilis huius belli stam in a. vides passim agros vastari, diripi; opida inccndi, everti ; homines capi, caedi; naatronas pollui, virgines imminui ; ocquae alia comitari amant bello. Nonne
hie tibi dolors dolor. sed varius de diuisus, si inspicis: quia simul le te luges,&ciues, Npatriam ipsam. In te, damna; in ciuibus varium casum &occasum; in patria, conuersionem euersionemque status. Alibi habes quod clames, Me mi rumi alibi,
audirim his tib pestem oppetii s manu. alibi denique, O pater, o patria i Vt qui his
non moueatur,de in que cuneus ac cumulus
nihil possit ingruentium tot malorum : aut valde siccum de sapientem eum esse oporteat, aut valde durum.
Mala publica oppugnata. sed ante omnia tres ALfe itas coerciti. exque ijs hoc Capite ambitiosa quaedam Simulatio: qua homines Mala pria, mi Publica, lugent.
ri Constantiae meae videor I de caussam adhuc agere tui doloris 3 Sed silai quod animosi & fidentes Im ratores: elicui in campum 5c in aciem omnes tuas copias , cum quibus strenue nunc consti am.
sed velitatione quadam prius , deinde aperto Marte oc velut collatis signis. Inter
velitandum autem , tres inibi Adsectus pri- mo pedato ut cum antiquis loquar proterendi sunt, Constantiae nostrae valde ad 'o uersi : Simulatio, Pietas, Miseratio. Atia' que ille quidem prius. Negas te ferre mala publica. ea dolori tibi csse, imo morti. Ss, tin' serio adfirmas 3 an fraus hic aliqua &sucus3 Ego commotior, imo serio tu hoc rogas 3 inquam. an rides oc irritas i Ego serio, inquit. non enim pauci ex hoc valetudinario vestro imponunt medicis, Sc dolorem publicum simulant, qui reuera est priuatus. Quaero igitur, satisne acceptum ha
suae tunc coquit sest versi sub ρ adhesis
patriae ipsius caussa susceptam esse, an tuaZEtiamne ambigis 3 inquam ego . patriae virius caussa mihi hic luctus, Langi patriae. Ille capite abnuens, Adolescens vide etiam atque etiam, inquit. Nam in te si eximia haec de sincera pietas, mirabor: certe in paucis. Querimur homines saepe de malis publicis, fateor : nec alius tam communis-
dolor,&ut se dixerim, magis in frontem: r P
incurrens. sed si propius examinas, reperies
plerumque discidium aliquod linguae decordis et se. Ambitiosa illa verba sunt, Mouet me clades patriae; non vera: in labris ii ta, non in fibris. Quod de Polo hillii e nobili traditum est , cum Athenis sabulam actitaret in qua dolor repraesentandus, eum si ij sui destincti ossa & urnam clam intulisse, & theatrum totum vero gemitu luctuque compleste: idem hie dixerim deplarisque vestrum. Comoediam 5 boni luditis, ge velati persona patriae, Privata vestra damna veris de spirantibus lacrymis lugetis.Muugus evniuerso exercet histri mam , ait Arbiter: certe hic. Bellum hoc ciuile nos cruciat, inquiunt, & susus inia centii in cruor, dc interitio libertatis.& l gum. Itane 3 dolorem sane vestium video: quaero & cunctor de caussa. Quian' publi-ri. ..ca malὸ habent 3 histrio pone personam,
imo quia tua. Vidimus agrestes saepe trepi-- i ii dare dc concurrere de vota facere, cum c
lamitas subita ingruit aut tempestas: sed tu, cum de iiij t, eosdem seuoca& examina, reperies unumquemque timuisse dumtaxat segeti de agellulo suo. Ad incendium in hac urbe clametur : claudi paenὰ di cana & caeci concurrent ad restinguendum. quid censes virum amore patriae 3 imo
pete ab ipsis : quia damnum illud ad singulos pertinet, aut cert eius metus. Simile
386쪽
hic est:& mouent vulgo cirrbantque homi - rieutium strage. Quid abnuis, aut miraris 3 nes mala publica, non quia plurium id Ita insita nescio quae malitia humani in iiij damnum, sed quia inter plures eos ipsi.
Simulatio ea clarius riteED , , ab exemplo. obiter de mera Patria dictum. item malitia sert, Laetans, ut poeta vetus loquitur , malo alieno. Atque ut poma quaedam gustia suauiuter acerba sunt: sic alienae curae,securis nobis. Pone mihi aliquem in Oceani illo littore, qui naufragium spectet. adficietur sane,
isti uis sed non iniucundo quodam animi morsu:
extra ea quia ali a pericula videt,suae suo at repone
eumdem in iactata illa naui: dolebit scili- ITA Q g coram te iudice haec caussa aga- cet alium dolorem. idem clim omnia secitur,lcin tuo tribunali se l. quod olim, le- mus, diximus , hic est: & nostra mala velὰuato velo. Neinpe bellum hoc times Ztiines. atque ex animo lugemus, publica dicis mo- cur quia pestis & pernicies coniuncta bel- risque caussa .Egregie Pindarus: TO 'N mr lo. Peliis illa ad quos inunc ad alios quidem, J' ρJA IO. tuom m is sed pcrtingere etiam ad te potest. En caput ἀμοὶ Θ. Quamobrem aulaeum hoc scae tui doloi is si verum fateri sine eculeo ullo ni cum tandem remoue Lipsi , de siparium M vis cit sontem l Vt enim cum sulmen in complica:&missa omni simulatione, osten- νος emvirum aliquem cecidit. etiam ij qui in pro- de te nobis vero doloris tui vultu. ximo stabant, tremuerunt: sic in magnis
istis communibusque cladibus, damnum ad paucos peruenit meriis ad omnes. Quem si tollis, tollis una hunc dolorem. Ecce bellum si apud Athiopas aut Indos geratur, nihil moueare cxtra discrimen enim tu sis:ὶ si apud Belgas plores,clames, frontem percutias & semur. Atqui mala publica pro-
- pter ipsa si luges, quid interest 3 Non enim
illa patria mihi, inquies. Stulte. an non dc illi homines, eadem stirpe tecum de satui sub vellicas, sic pungis Iure cum Euripide te eodem caelis ornice Z in eadcin terrae pila' compcllem, Exiguum hoc quod hi montes coercbni,hi - ' M re mi Im ό ν 'x miluuii cingunt, patriam csse censesὶ Erras. Προον ήλις γομφορα cre rein uniuersus orbis cst, quacumque homines Langius arridens, Ergone tu crustulum in- 'sunt caelesti illo scini ne oriundi. Egregie quit, a me aut mulsum cxspectastat qui ser-rrem
erela mea L increpatione Lan ii tam libera. sed additum, Philosephi id munus epis. Con. tus um refutandi superiora r ω obligatio amorque, qui in patriam. Ac Ris mihi visa prima haec velitatio. quam interpellans , Quae ista sermonum libertas, imo acerbitas est inquam. sic
olim Socrates interroganti, cuiatem se ferret rum paullo ante poscebas & ignem. Et re- - . s. . Mundanum, respondit. Magnus enim cre- cte. Philosophia in enim audis, Lipsi, non . '' uetiisque animus non includit se istis ab opi- tibicinem. cui docere propositum, noli dumone terminis r sed cogitatione de sensu cere: prodesse, non placere. Vt pudeas de timum hoc Vniuersum compirictitur , ut rubeas malo, quam ut rideas: ut paeniteas, suum. Vidimus stultos de risimus, quoscu- quam ut exsultes. I DO, ωήνδε m, n* χλο- . os. stos aut magister alligabat straminis vel exi- σοφου χολεῖον, clamabat olim Rufus: quos a-gui fili uodo: atque illi stabant, suasi serro nitatis caussa concurritur, non voluptatis. sol uui,
aut vela compede deuincti. similis nostra Nihil palpat ille medicus, nihil blanditur: haec amentia, qui futili opinionis vincload- sed penetrat, pungit, radit, & acii quodam stringimur ad certam terrae partem. Sed ut sermonum sale sordes absterget animo- firmiora haec omittam veret enim ut pos- rum. Itaque ne in posterum quidem, Lipsi,ia et n. iis concoquere: addo amplius. siquis deus rosas coelia, sesamum, aut papauer : sed sponsortibi per hoc ipsum bellum sit,agel- spinas, scas, absynthium & acetum. Ego los tuos intactos fore, domum pecuniam- iterum, Sed enim Langi. si fas dicere, agisque salua, teipsum in mente aliquo constu mecum male & maligne: ncc, ut bonustuat velatum Homeric1 nube: etiamne do- pugil legitimo nexu dei jcis, sed per argutias,ia: -- bis r de te quidcin hoc non ausim dicere, supplantas. Simulate, ais, lugemus patriam, sed erit non nemo qui gaudebit etiam, de ncc propter ipsam. Egone falsum: Nam ' oculos suos auidὶpascet. in conseia illam ut hoc tibi dem c agam enim ingenuo
387쪽
respectum in eo aliquem mei esse, at non si lius. Lugeo enim, Langi, patriam in primis,lugeo: lugeboque,etiamsi nullum mihi in eius discrimine discrimen. Iure bono.illa siquidem cli, quae me excepit, uit, aluit: communi gentium sensu,sanctissima &antiquissima parens. At enim orbem uniuem sum patriam mihi das. Quis rcnuit Z sed tu quoque fatere , praeter hanc grandem de communem, aliam mihi esse magis desinitam & peculiarem patriam: cui arcano qd dam naturae vinclo propius obstringor. Niscenses vi in nulla esse iaciendi & attrahendi in natali illo solo quod primum corpore isto pressimus, pedibus institimus: cuius aerem hau simus :m quo infantia nostra vagi jt,pu ritia lusit, iuuentus exercita & educata est. Vbi familiare oculis calum, flumina, agri: ubi lon a serie cognati amici,sodales,& tot gaudi j illecebrae, quas frustra terrarum alibi quaeram. Nee Opinionis hie, ut videri vis, filum tenue, sed firmi compedes Natu- . Ad animalia abi. ferae ecce cubilia sua amant de agnoscunt; aues, nidos. Pisces ipsi in magno illo & interminato Oceano, frui gaudent ceria eius parte . Nam homi ncs
quid dicam in qui culti siue Barbari, ita adfixi genitali huic glebae; ut quisquis vir est, nihil ambigat moti pro ea,& in ea. Itaque,
Langi , nouam hanc oc rigidam tuam sapientiam nec sequor adhuc , nec adsequor: Euripidem magis, vercadfirmant cin:
trium. quem Pietatem falso vocant. idque ostensum. Item unde origa issi Adfectui. qui Patria proprie ac vere.' Λ D hunc sermonem renidens Langius,
Adolescens, inquit, mira tua pietas: leiam periclitatur, opinor, de cognomine suo M. Antoni j frater. Sed tamen hoc comm
de , quod ultro offert se hie Adsectus de
procurrit ante signa: quem iam ante aggredi mihi decretum , & sternere leui hasta.
Detraho autem illi ante omnia velut spo- risia is , - lium pulcherrimae vestis, qua male se exota nat. Amorent in hie in patriam, Pietas vulgo dicitur: nec capiente me, fateor, nec serente. Vnde enim Pietas quam eximiam virtutem esse scio: nec proprie aliud, quam i Eciri MuM DEBITvMQvE HONOREM
Qua fronte autem Patria mediam his se inserit 3 Quia, inquiunt , etiam illa sanctissima de antiquistima parens . O inepti: nec iam in Rationem iniurij, sed in Natu ram ipsami Illine parensὶ cur aut quom t -- do 3 Nihil enim hic video: & tu si acutior Lipsi, tenebras meas illustra. Quiane excepit Z id enim visus ante dicere. atqui etiam hospes aliquis saepe aut caupoὶ Fouit 3 haud paullo mollius olim gerula aut nutrix. Aluit 3 hoc pecudes, hoc arbores, hoc seg tes cottidie: de inter magna corpora quibusque nihil imputet Terra , Caelum , Aer, Aqua. Denique transferte, & hoc idem iaciet quaevis alia tellus. Madida haec& na tantia verba sunt: quibus nihil expresseris, praeter plebeium de inutilem quemdam opinionis succum. Parentes quidem ij soli , qui genuerunt, serinarunt, gestarunt: quorum nos semen de semine, sanguis de
anguine, caro de carne sumus. Quorum siquid in patriam vel comparatione conueniet: nil recuso, quin Pietatem hanc odi pugnem irrito telo. At enim viri docti. viri
magni, sicci sati passim. Fateor, sed ad famam , non ad verum. quod si sequeris, st
Ies, Ac, si placet, parentibus: hunc quidem e . 'adfectum, etiam cum emendatus est, contentum esse iubebis honesto titulo Caritatis. Sed de homine tantum est: rem potius videamus. quam equidem non totam tol- lo. sed tempero, de velut scalpello circula cido rectae rationis. Vt enim vitis, nisi am
putes , latissime se spargit: sic isti praesertim
Adsectus , quibus aura aliqua velificatur popularitatis. Ac fateor libens, Lipsi, nouenim ita hominem exui aut ciuemo inclinationem aliquam de amorem cuique iam
stium in minorem hanc patriam csse: sed cuius caussae, ut video, parum liquido tibi
cognitae, aut origo. A natura enim esse vis: i l.
reiicia autem est a more quodam de insti tuto . Postquam enim homines , ex rudi illa & solivaga vita, ab agris in opida compulsi sunt, & 'mos ac moenia struere coeperunt , dc coetus facere , de populariter
vim inserre vel arcere : ecce communio quaedain necessatio inter eos exorta, de societas variarum rerum. Terram de fines
quosdam coniunmm habuerunt: templarm imita promiscuo , fora, aeraria, tribunalia :quod praecipuum vinclum, ceremonias, iu- etra, leges. Quas tamen ipsas res ita amare dc - lium
388쪽
curare a raritia nostra occoepit nec errauit
prorsus ut suas. Vere enim singulis ciuibus rori iri .in ea ius: nec disserunt a priuatis postes si se nibus, nisi quod non unius. At consortio ista velut sorinam, de faciem quamdam expressit noui status.quam Rem p. de eamdem proprie Patriam appellamus. In qua cum intellegerent homines quantum momenti esset ad salutem singulorum: lata: etiam leges de Eliuuanda de propugnanda: aut traditus a maioribus mos, qui instar legum. Hinc factum , ut commodis eius gaudeamus, dolcamus incommodis: quia re ipsa priuatae nostrae opes saluae,illa salua,
mortuae, moriente. Hinc caritas in eam . stat. siue amor. quem boni publici caussa silluc
autem occulta quaedam dei Prouidentianos trahit auxere maiores, factis dictisque 'omnibus maiestatem patriς adstruentes. Ab ----- instituto hic adsectus igitur, me quidem . iudice. quod si a natura, ut tu pertendebas: quid ita non pariter in omnes, & eadem . mensura, diffusus cur nobiles diuites ue
--. patriam magis amant,curant: Ninius ple-
beij aut inopes, quos plerumque curarum suarum videas, publica omissat Quod tamen aliter euenire certum est, in omni adfectu, qui a violento iussu naturae proma- - nat. Denique quid caussae adferes , quod in . m. tam leuis caussa saepe eum minuit aut tollit3 Ecce alium ira, alium amor, quosdam ambitio patria elicuit: de hodie quam multos Lucrius ille deus3 Quot Itali, licta regina regionum Italia, in Galliam, Germaniam, imo Sarmatiam sedes transtulerunt & ILΣerunt , quaestus tantum caussa 3 Hispano rum quot millia quotannis in sepositas , de sub alio sole terras,auaritia aut ambitio tra- hit 3 Magno hercules& valido argumento, externum & opinabile totum soc vinctum esse, quod una aliqua cupiditas tam
maia. . temere soluit aut rumpit. At erras etiam larianter, Lipsi, in circumscribenda patria ipsa. ma. Adstringis enim eam ad natale illud solium, quod institimus, quod pressimus : de quae alia mihi tinnis inani sonitu verborum. Petere enim illinc si usita vis insitas amoris huius caussas. Nam si genitalis solius soli id nomen : patria mihi quidem Bruxellatai
turn erit, tibi Iscanum, alteri cuipiam tugurium aut magar. imo multis nec tugurium quidem, sed silua de nudus ager. Amor ergo meus dccura, intra istos angustos limites conclusa Z villam illam tantum aut domum, ut patriam, amplectat de desen. I. LiPsI Opero Tom. iv.
dam 3 Vides ineptias. de quam beati,te deitaniente, siluani illi aut agrestes, quorum natalis terra florens semper est, de paene extra omne cladis aut interitus discrimen. Sed non illud profecto Patria est, non : sed
GE AvT sv B v NA LEGE. Quam si iurei, T. amari a ciuibus vis fatebor. defendi; agno -- scam. mortem pro ea suscipi; permittam. non illud, ut etiam doleat quis, iactat, la
Dulce decorum est pro patria mori. magno adsensu Caueae dixit poeta Venusi- nus: sed mori dixit, non flete. Ita enim ei boni ciues debemus, ut etia boni viri simus. quos exuimus, cum in luctum de lamenta transimus pueroruin aut mulierum. Postremo, Lipsi, altum illud de arcanum tibi instillo: si hominem totum aspicis,vanas falsasque esse has omnes patrias. 5 corpori quiadem fortasse aliquam hic politi tribui, nullam animo: qui e su pero illo domicilio delapsus, velut carcerem dc custodiam habet omnem hanc terram. At cxlv vera illigermanaque patria est. ad quam adspiremus, ut cum Anaxagora ex animo pollimus dicere fatuo huic vulgo quaerenti, ikl tibi curae patria est Mihi vero icti patria de digitum incatemque in aethera intendamus.
Tertius A se Etam temperatus, qui Miseratio. eam nimium in iis e n. Asiriminata, lucis caussa, a Misericordia. quomodo, di quatentu ea
NupεM aliquam mihi ab animo disputa
lis se hoe sermone visus Langius . de ad illum, Iulias largiter mi senex qua in 'nendo, qua docendo. de iam Adsectum illum, qui erga solum aut statum est, videor temperare posse: nondum illum qui in limmines ipsos. Quomodo enim non tangant dc angant me damna patriae, propter citici dc populares meost: qui iactantur in hoc calamitatum pelago, aut pereunt, varia dc misera sorte ρ Langius excipiens At istic, Lipsi,inquit non dolor proprie, sed Misera tio est: quae ipsa tamen spernenda a sapiente δ: constante. Nihil enim illi magis conuenit, quam firmitas animi de robur: quae et se non possunt, si dei jcit contrahit uecum non suus solum luctus, sed alienus. In-t rupi hὶc ego , dc Quae istae Stoicorum
389쪽
spinae sunt i inquam. Miserati me vctas' at virtus ea apud bonos est, certo apud nos qui vera relisione imbuti sumus & pietate. Lan - , gixis adsumate, Ego vero veto,in uit: oc aegritudinem hanc h ab animis tollo , aegia non seret quisquam serio bonus. Vere enim aegritudo: nec longe a miseria est, quisquis miseratur. Vt imbecilli malique oculi nota
est, lippire ad conspectum lippientis : sic
MI, AD sPECIEM ALIENI MALI COLLA
BEN Tis. Quid ergoy tam duri & ferrei nos, qui flecti in alieno dolore quemquam nolimus aut inclinari 3 Imo necti non displicet: sed ad iuuandum , non ad dolendum. Misericordiam tibi permitto, non miserationem. Distinguere enim ea nunc placet, de recedere paullisper a nostra porticu, d rina iis cendi caussa Misericordiam appello . aN
Haec virtus illa Lipsi,quam velut per nebu- lam vides, de pro qua Miseratio tibi sit repit & imponit. At enim humanum est adfici, & miserari. Esto. sed non remam. An tu virtutem ullam in mollitie &abie ctione animi esse censes ' vine ingemiscas' ut suspires 3 ut verba fracta de tertiata cum
lugente misceasi Erras. alioqui dare tibi aua ras aliquot anus de deparcos Eucliones possum; e quorum oculis mille lacrymas citius expresseris, quam unum e bulga nummum. At noster verus ille misericors, non miserabitur quidem , sed in inen eadem omnia aut maiora faciet miseranti. Adspiciet aliena mala humanis oculis, sed tamen rectis: adducto quodam vultu adfabitur, sed non lugubri aut deiecto. solabitur sortite iuua
bit liberaliter: de faciet benignius, quam
dicet: de manum potius egeno aut lapso parriget, quam verba. Atque haec omnia caute de circumspecte praestabit. ne, ut in mala contagione, alienum morbus in illum transeat: neve,quod de stadiatoribus dicitur, per alterius latus ipse scitatur.Quid hie M.ti, rigidum, sodes, aut durum Z de talis omnis Sapienti est: quae procul intuentibus scire ra dc retrica apparet ; cum propius succcis ris, lenis, escincias repetitur,& qua non mitior aut amicior ipsa Amorum dea. Sed satis de tribus his Adsectibus. quos si in parte tibi detersi, magnum mihi id ad res iquam
Remotu ob laculis, ventum serio ad eleuanda aut tollanda ipsi Publica mala. quattuor praecipuu a umentis oppugna a a me di expugnavaea. Ac primo ue de Prom utis ἀ-ctum: eaque probara in e gre prae e rebus
Vε raro enim tandem a velitatione ad veram seriamque pugnam ; de omissis leuibus istis telis de lusorijs, ad decretoria 'U'
arma. Milites copiasque meas omnes ordine& sub signis inducam: quarum quadra-plex mihi agmen. Primo pugnabo, A deo nisi . ., immitti & circummitti haec publica inala:
secundo, Nece alia ea esse de a Fato: tertio, AEVtilia nobis : postremo, Nec grauia nimis, nec noua. Quae copiae si locis sui apte pu-
gnant de repugnant: etiamne resistere nulli ultra aut os obvertere audebit exeicitus tui doloris λ non audebit. Ulai. Et cum hoc . omine, signa canant.
Cum Danes igitur adfectus, Lipsi, qui si mi
vitam humana varie incurrunt dc turbant, a 'Lita dementi mente sint: tuna, nato animo, lolor praesertim, qui de rep. sumptus. Nam cum ceteri finem aliquem habeant 5c tamquam scopum ut amator, potiri iratus,vlcisci; auarus acquirere; itemque in cetcris: soli huic nihil propositum reperies , praeter 2 ipsum. Ne vaea & libera nimis oratio incasit, sed adductis habenis maneam in hoc gyro: nempe tu patriam nunc luges, ut ais, corruentem. sed qua sint, cedor aut quid speras in eo aut spectas Utrumne ut rein lapsam corrigas labentem firme Zan ut dolendo imminentem patriae pestem perni ciemque depellas 3 Nihil horum. tantum vi.
tritum illud pollis dicere, Doleo; & c te
vanus irritusque hic omnis luctus. Rei enim Praeteri is est: quam reprendere & ini istam reddere, ne dijs quidem voluerunt esse in manu. Et vanus tantum Z imo QNtasse impius , si rem pendes aequa iudici j
lance. Quod enim te non sugit, aeterna quaedam mens est, quam Deum appellamus: quae caelorum perennes Oibes, quaes-dcru in inaequales cursus, quae clementorum alternas vices, quae denique omnes res superas, inseras, temperat, in clatur, gu bernat . Casum tu aliquem Fortunainve
dominati in hoc pulcherrimo mundi cor et na
pore celassesΘ temerario aut caeco impetu ser- -
ri miscerique res humanas sci non censes:
390쪽
nec quisqualia a te alius, qui aliquid non ' dicam sapientiae habeat, sed sanitatis. N
turae enim, naturi ista vox est: de quo' cumque oculos animumque conuertas; inortalia, immortalia: sublimia de terrena; animata de in anima, clamant clare de loquuntur , quiddam super nos esse, quod . haec tam mira , tam magna , tam multa, i crearit, fecerit: dc creata, iacta, etiamnunc diri at ci: conseruet. Id autem est Deus.
ius summae de perfectissimae naturae nihil
magis conuenit, quam ut curam tutelamque operis sui gerere de velit , dc possit. Quidni autem veliti optimus est. quidni Pollit ' maximus cst. adeoque vires nullae M -- iupra ipsum , ut nullae nisi ab ipso. Nec distringite uin aut distinet inagnitudo haec
rerum, aut varietas. Spargit enim aeterna
illa lux quoquoversum suos radios: dc uno codemque, ut ita dicam, ictu sinus omnes de abillos penetrat caeli, terrae, maris . nec
raeest solum diuinitas saec rebus omnius, sed interest, imo inest. Quid miramur 3 Sol ille quantam mundi partem si- mul lustrat de illustrat 3 nostra mens quantam congeriem rerum una cogitatione complectitur de seruat Z dc o fatui, non censemus plura inspici de concipi ab eo polle, qui hunc ipsum Solem, hanc ipsain Mentem creauit de fecit Egregie vel diu me potius , is qui non inulta de rebus diuinis,
Deus. Hoc tumum discrumne, quod i is quidemtiboriosium suum regimen, anxium , m exercitum est: deo autem sit ne dolore aut labore, fetuu- tamque ab omni corporis nisu. Est igitur in deo, Lipsi, sui erit, PERVIGIL ILLA ET ' - - PERPEs CvRA sed cura tamen secura QvA REs o MNES INSPICIT, ADtT,
COGNOsCIT: ET COGNITAs IMMOTAR ADAM ET IGNOTA NOBIS SERIE DI
RIGIT AC GvBERNAT. Id autem est, quod prouidentiam hic voco. de qua queri nonii mo per imbecillitatem possit, nemo quae rere, nisi qui obsurduit de obbrutuit contra
Naturi vocem omnem dc sensum. t. Lapsi operum Tomi V.
Nihil hse geri, nisi providentiae eius nutu. ab ea cla , in populos aut υrbes immitti . ideo parum pie si per ijs queri nos aut fere. Denique adhortatist a parendum deo. cum quo temeia in frustra Inguatur.
QVoo si bene imbibisti, si gubernato
rem illam vim inserere se atque lauare, dc ut cum poeta loquar,
ire pre omnes Terrasque tractasque maris,
serio de ex animo credis: non video, quis locus ultra esse possit dolori tuo aut qucretae. Illa eniin ips, prouula mens, quae caelum se iahoc cottidie voluit reuoluit , solem ducit reducit, fruges promit recondit: casus istos de vicissitudines omnes rerum peperit, quas miraris aut indignaris. Gratatu tan tum , de nobis commoda , submitti caelitus putas imo tristia etiam , de incommoda : nec quidquam omnino in hac gran- . di machina peritur , turbatur , miscetur, peccatum excipio cuius non caussa dc origo a prima illa caussa. ' Πάντων enim --μ υ ροον ἐν έον ,ait recte Pindarus: de aurea I qu dam veluti cathena demissa su perne est uti in Gla.
ut per fabulam Homerus velat j ad quam omnia haec inserna alligata. Quod ibit bes terrae opida aliquot absorpsit, a Proui dentia est i quod alibi peltis inulta nullia hominum demessuit, ab ista : quod caedes de bellum apud Belgas , ab eadem ista Diuinitus Lipsi . diuinitus immissae omnes istae clades: ideoque bene de sapienter Euripidi bm boi . λα rei dictae. Fluxus, inquam. , omnis 5 fluxus hic rerum humanarum, ab illa Luna dependet: ortus regnorum de occasus, ab illo Sole. Itaque est: tu nunc cum fraena dolori tuo laxas , dc
indignaris patriam tuam conuerti aut tuer
ti : ne illud quidem conitas, quis, dc in quem, indigneret Quis homo, umbra, pia tuis. in queml formido dicere, in deum Vetustas gigantes quosdam fabulata est qui diuos deturbare aggressi de sua arce. mittamus fabulas: vos queruli, ij estis. Si enim haec omnia non permissa solum a dco, sed immissa: vos quis remitis, qui repusia tis, 'quid aliud quam sceptrum illi quod in vobis est eripitis , de arbitrium regnandi
Caeca mortalitas i Sol, Luna, sidera, ele- H -- menta, de omnia ii saecla animantum, parent non inuita de obaudiunt supremae