Johannis Raphaelis Moxii ... Methodi medendi per venae sectionem morbos muliebres acutos, libri quatuor. Quibus succedit Spicilegium eorum, quae a variis sunt scripta de curandi ratione per venae sectionem febres, quas humor putrescens accendit .. Io

발행: 1612년

분량: 204페이지

출처: archive.org

분류: 생리 & 의학

191쪽

in aliud tempus, ut ventriculi cruditas aut quantitatem eiusdem miniacias, ut regio calida, caniculaetcmpus,minima in vasis sanguinis redii dantia. Verum haec , ne tantillu quide ad huius auxilii inuen. tionem praestant, uti nec plenitudo , cum tantu copiosam suadeat vacuatione, sicuti minimam in irva.

Assiptio probatui rursus. in primis,quod nulla plenitudinis differentia scopus lit. Nulla plenitudinis differentia morbus magnus est, nulla Iobar vi rium,aut mas florens. Ergo. Porrb nec primo Indicans venae sectionem , ob duplicem rationem, tum

quia nulla plenitudo morbus,qui primo indicans:

tum quia venae sectio, ut millics dictum, non indicatur,ceu materi cs remedij. plenitudo hi aliquando morbi causa,& tunc sub morbo indi at,ex Galeno libro de curan. ratione per venae sectionem capiteri. Verum semper illa non adest,nec si adcit nece sarib morbi caussa , & si forte moibi caulla , tunc coindicat potius cum morbo , qui pruno senaperindicat. Cum igitur morbi plurimi, etiam materi les ac magni, digerminari, ac existere per te valeant citra plenitudinis,ceu caussi concursum;& tamen adstat reliqua valentia ad illius)auxili j inuenti nem nos manu ducere. necessarib sentiendum ad eandem inuentionem nihil praestare , ceu scopum, neque illius auxilij indicantem esse. Quod si obiiciant,falsum nos supponere, exiit Imantes reperiri posse morbum magnum materia,

lem, i conueniat venς sectio,citra aliquam plena tudinis differentiam. Veritatem lustrabimus, cum possit aliqua medio cris humoris quantitas , aut propter ciuS cacoz

thiam , aut propter piae stantiam partis , morbum

192쪽

magnum cxcitare , & acutum: cui, ex vi methodi, viribus consentientibiis, quantum ipsae patientur, lubet vcnas scindere, ut partim, quantitatem illam

minuamus, et morbum tollamuS, reportata natura

victoria. hoc passim videre est in cacochymis quibusdam naturis, quibus urgente morbo, solerteς tamen ac serib,licet tape venas tundere. Ergo semper morbi ratione venas secabimus, quia hic sussiciens per se . ceu ex indicantium genere primus atque praecipuus, veme sectionem postulans. pon itaque obseruanda aliqua plς nitudo, cum necessario non cocurrat ad huius specisci auxili j dcliberationem. Hanc rem altero Galeni oraculo lubet na 'do de

cerpto, cuius splendore contenti, reliquos omittimus In doloribus capitis, inquit G de nys, quia Arincipio cum furibus irruunt, vena secanda est eos primam, aut secundam remistionem , nisi quid impediat, ς' praesertim in corporibus bonae babitudinis, ct multo fans uine redundantibus. Hoc loco Galenus nudet ac stiripliciter aestimat aselum morbi natura, venapsectionem consulit. quia morbus , ut eodem loco idem retur Galenus, nobis tantum auxilia indicat,& ab illo primo deliberamus remedii materie, adstanti b. una scopis: Vcru ad congruum illius usum, seu opportunum tempus,rcquiritur absentia impedientium. Porro stat nia sub indit, et praesertimineorporibus bonae habituZms . miιθρ Linguine redundantibuι. quali dicat vrSente morbo , qualis d , lor capitis, a principio cysm subre connexus vena secanda: praesertim autem secabianu4 in Optimo habitu, corpore pleno; quia tunc nulla adhi

193쪽

198 . DE CURAT. FER. PUT.

auxilio materiem , & praecauemus simul ne plenitudo amplius morbi fiat caussa, aut efficiens. augens,aut seruans. quod insinuat elegantet Galenus adverbio illo praesertim. Interpretationem hanc pariter Augenius amplectitui lib.1. decut .rat. pc missi sanguinis c. 8.quamuis impropi te ipse, M Ialso ad solam istud reserat reuulsionem. cum de hac sola haudquaquam ibi loquatur Galenus, dum aperte de morbo facto patres simul fientes habente ut sermo. nam dum primam aut secundam remisesionem expectandam suadet, necessarib morbum plurimas habere partes factas autumandum uitare& reuulsio per fientes,& vacuario per factas in hoc morbo exigitur,& utrosque respectat scopos venae sectio optatur,quos exactὸ p rat stat illa. Tandem non illam Menodoti tantum,verum omnem plenitudinis disserentiam demostratur Galenum respuere, in venae sectionis deliberatione. .

in libro I. Hippocrat. de humor. sentent. ia. & alibi, postquam plenitudinem omnem, in eam quae ad vasa diuiserit, & alicram quae ad vires et venae sectionem mirifice prodesse in sanandis moibis, citra plenitudinis differentiam aliquam, strenite

tuetur .Sed hunc audiamus citato co. iam praemis,

si illa plenitudinis diuisione, Iam vero no tum smodenaa vana eri eum seubest plenitudo, sed etiam Heptenitudine in Principio inflammationis. Quare ex his Galeni verbis,cum uniuersalia negantia sint, colligitur manifestb illa negariue concludere de cuuinctis illis,quet in superioribus affirmantur negabune igitur de omni plenitudine, quasi nulla earum adsit ad venas secandas sit necesse. Neq; miserrimu aduersarioru refugiu incolumes

194쪽

seruat:Galenum, cum dicant, illud latum concedere utrobiqile de inflammationibus: quas statim pro

exemplo ibidem proponit , & hoc pro reuulsionis usu,quem libenter in cisdem admittunt, haudquaquam de febribus, de qnibus habetur quaestio. Facilia haec quidem,& quisquiliae.Nam reapse in utrisque affectibus vera doctrina: illustrat autem hanc, seu per se notius,inflammationum exemplo, etiam sensibus externis subiectarum. hoc enim de bent prae se ferre exempla, ut per ipsis nobis doctrina reddatur mani sestior, ac sicilior. quod perbellὸ Ir stat .d.& lib. 2.de differet seb.cap. I 3. 4.II.& diisucidius adhuc lib. q. meth.ca. .du amrmet,eadem methodo febres curari, ac inflamationes,quia ambae affectiones similiter caullam habet, quae si op rari no desierit, sed adhuc affectu augeat, & siciat, ei quamprimum prouidedu sit, ne amplius essiciat,& in utroque affictu ab hac caussa inchoanda curiratio. hinc in utroque affecta quam primum de v nae sectione deliberamus,quae apprimὸ huic caussae praeuidet,dum compesci r nuxum aut ad particulam inflammatione obsellam ruentem , aut ad putredi nis larem. Insanu enim est affirmare ut abundὸ sua pra ostendimus)per totum principij rempus in se. bribus , uti & in inflammationibus fluxiones non fieri. Quare de in utroque assectu duplex scopus, ut prohibeamus quod fluit,& vacuemus quod virum.

que exacte,inter caetera venae sectio praestat, etia de una eade numero. Proinde ut in curada inflamati ine per ven. se a. plenitudine omne c5tsidit, pari ratione in Ana fla se bre eade hauddubi E se geret meth. Adlit in ea sententia Gal. quamprirnu, quia tunc vicique scopi vigent , cum actu morbi illi duas

195쪽

altequantur partes, fientes, & factas: quibus vitis que quam cito opitulandum elle, docet ratio. hinc dictator summus lib. 2. Aph. sen. 29. lege sanxit, In principiis morborum si quid videtur mouendum moiae Conditionali illa utitiir, quia simpet non licet mouere, ut in morbis deploraris, quibus sola debetur ptae dictio. Mouendum igitur in salubrium principio : non soluin,ut interpretatur Galenus inco m. quia illud tempus remissa us, sed praesertim, quia eo tempore illi ambo ut diximus) urgent scopi r quibus satis fictis, si in totum morbum non auferimus, auferimus omni ex parte aliquando iugulando statim febrem, si licet verbis uti Galeni

saltem magnitudinem eius tollimus, chira praecaueamus fientem iam a sua actione cellare , de minuamus factam', & iam in parte inculcaram , aut viciniorem saltem. In aliis vero morbi temporibus non licet per se, per accidens aliqGando ius ' 'aut quia non vocatus Medicus nisi implo mo ibi augmento,plenitudine aliqua adhuc urgente,quae

cum non sit in morbi principi depfeta fas in ipso

augmento eandem tollere: aur per aliam quamcu-que caussam no libuit sarcinam deponere in principio ,eande autem in incrementa licet, cum mor hum augeat, aut augere sit parata. Excipimus mo- db alicuius symptomatis occursu in , aut alterius complicati assicius, quorum ratione urgemur de liberare de venae sectione, non in incremento tant am,verum &.in ipso statu. quod visus est insinuare Galenus lib. 0. Meth. cdm i iv c randis synoch et s. dicat obseruandos este dies, cum semper & in om- ni tempore indicatio urgeat a pIenitudine, propter qua, ceu vn Icam praesertim morbi caussam, ita quo- ὶlti libet

196쪽

libet tepore sanguinem haurire iurio deliberamus. Sit modo concluti Ο lia nassainmationibus inc putridis febribus licet cura plenitudinis aliquam disesetcnciam vcnas tunder E: haudquaquam citra ea 'dem in aliis temporibus, in quibus solus p0tcst vrgere vacuationis scopus , ob aliquam plenitudinis' disterentiam, tunc partici vigentem. sub principio

autem , primam latrem incrementi partem includimus, in qua, adbitu aliqui ,.ctii iam dcclinantes perseuerant fluxus , S aliqua nihilominus apparenta ac impei secta sane coctionis rudimenta. quod innuere intendit dictator, sub illis oraculi verbis, Incipientibus morbis si quid moΗendum videtur, mo-ue. Urgentasus autem quiescere multo praLyat. quo loco tuter prisscipiti, ac vigorem, incrementu non interposuit: quia ccu medium viroq. participat extrem O. prima enim pars ad natura accedit principit, sub qua licet adhuc mouere: ultima,ac itide media, cu tuc in Icta sit natura coctioni, qua plicit in vigore &huic tepori sit astinis,ac symbola haudquaqua. Advorsus hanc doctrinam Occutrit experimelitu, occurrit de usus assiduus , nec leuibus eo mendatus utilitatibus. Medici enim plurimi, in febribus praesertiiD:ctu unicis, rem illa iam omnino a culle, a qua utraque causa ex antlatae vires, exhaustus ut sanguis, nulla relicta in corpore plenitudine, ut cande febre cxoluant,de vcnaru sectione decernui,& illas secat, quae in extremis reperitatur manibus: cui ux sectionis, litice nostris teporibus maximus ubique lucr bait vius, ncc futi lis sorte qua uis illo tum ratio tibne cientiaiMur,du & vires hac minus laedere,& po-retius recellere autumet. Sed cu his abude supralit

fatisfactiim, his omissis prioti dissiculiati s lassiciemus inod b.

197쪽

Hippocrates in illo Aphoristico oraculo de morbis loquitur acutis , dc eos cm sanandi methodum

radit. pater potissimum ex cons qnutione suble-quentis seiuentiae, quam Galenus in commentario cum ipsa connectit. de cum Hippocrates in altera, acutolum morborum describat typum; per sua diuidcias tempora, necessirib &de morbis acutis erit sermo in illo oraculo. Horum haec est series , cum Invigore morbi acuti,&in his pi sertim,in qua bushumor ad unicam seruatur expulsionem,coctionis, ac crisis ratione vehementiora ac foetiora lint omnia sympromata. ac vegetior multo morbus e in principio autem ac fine, etiam per utramque LatiΟ-nem eadem omnia remissiora. in principio, quia adhuc natura coctionem humoris non aggreditur, distat a procinctu crisis, quam respuit subcruditate: in fine, quia humor iam coctus,acvictus,na tura citra ullam pugnam , dulci fruens pace, atquc quiete. Rursus, cum Medico locus operandi commodus, quando minus grauatur natura,&remissio ra sunt omnia, ceu tunc opportunum sit rempus, ne alias,& auxiliorum commotione, & hostilitate sympto inatum , ac morbi saeuitie, simul in unum concurrentibus, quali certo natura Ipsasuccumbat: proinde ius, sub utroque illo extremo operari,qua' do minus opprella natura,quando nec coction I in renta, i qua reuocare,piaculum .Quid quod dcinci. picia tibiis, revulsionis, de vacuationis urget scopus,

in eorundem fineis natura nihil adhuc praestiterit, aut imperfecte caussain morbi dimiserit, urget pariter &eiuiae in caulR vacuationis scopuscta chrb-nicis autem morbis dispar ratio: quia quamuis in . his, aliqua a Parte rei tempo cum fiat mutatio; ta

men a

198쪽

men, ut Galenus dixerat lib. de diaeta Hipp. cap. 9. dc occulti in his paro xyimi, diruilis itidem torius constitutionis morbi lcmporum dii inctio,imo &quibusdam quali imperceptibilis. ne quo sympto-inata in his aut saeuiunt,ac urgent: qui .i natura fere comparatum est , imbre sumina Dei clementia, ut

dii inc multum dolers: non valeamus, nec diu ,ac vehementer astici. . Quare cum in his saeuientia non adsint siymptomata, nec ullatenus vigeat morbus, remediorum usus usquam non impedierur; cum tempus placabile sempora ene, blandum. Pra Perea, nec quia chro Dicus moibus, licci in principio una

ac multu vycuare, quia vircs laberentur valde,quas robiistas seruare ius, ut percurrere valeant diutinuillud tempus, ne in medio subsistant itinere. hinc

accurata methodo fas est,in hisce morbis sensim ac lento gradu,etiam pcrdiu etia morbi tempora, materiem vacuare inutilem, morbi caullam isticientem. illud & morbi typus,& vna vires tuto, ac com mode sustinebunt. Quamobrem haec per venae sectionem vacuatio, siue in extrema manu fiat, litia in cubito quam multo essicaciorem censeo per Varia morbi chronici tempora cirra alicuius pleu tudinis differentiam, utiliter exercebitur: in specta duntaxat & morbi natura ac constitutione, Iradi cante Una cum eius causIa paulatinam aliquam V a cuationem quae citra plenitudinem; etiam in statu alicuius morbi acuti, ne requiritur quidem. Neque proinde modd euentationis usum in hoc auxilio, cum quibus 3am admittimusa cum hia usremedii praecipuiitcopi passim a Galeno trc.S raritum assignentur,ie uultio,deriuatio,&Vacuati ne que plurcs,aut pauciores, cpiorum nutu in Ouen ii

Distria

199쪽

ao DE CURAT . FEB. BVT. aut ob motu,aut ob plenitudinem, huc indicat vacuationem, ille si magnus reuultionem, si minor ac circa sedem affecta A derivationem. Verum, nec proinde alteros illos usus refrigerationis , Sc euci

rationis negligimus , cum pet accidens hos sub se qui ven. scch. arbirrainur: propicr quos nefas quidem de tanto auxilio deliberato. Deniq; Sc altera ratione Gai doctrina roborara, o stendemus,citra plenitudinis aliqua differentian nobis licere in febriu principio , uti de infixmm 'tionum,haurire sangui ncm .idqne propter maxima Virorumque alf ct turn, ia a nobis supra exponeam 'nstinitate. Gal.itaq; l. i. Aph. sen. rue. in utrum affectu: Lbii videt. ardenti,ac inflammatione ingent , non soluin ven. sectoconsulit, verum & propter eorunde Tectuu vehementiam, ex typothesi maximam, adlipothymiam usque.Rursus Secum esusdem auxilii Ieserat utilitares,commendet commoda, haec in doloribus, ac sebribus; inflammatione,cori-

sequi recenset.NequeMaehuius rei potest allignas ratio, quam quod in rib.ac inflammationis pas

quidem ratio, ruxinritus auxilij v sum , commodit in utrisque in Unum thstu 'Gm: quae,cum dolore. λ'

dispares potius.Rethnitiri distrenius, huius auxi iij usus par quidem vilique inericii, quia illius

neficio,& fiens praecaueriir,& factu vacuarar, in Utrisque itidem exeiqiens illaeolida inrem peries,qua trilque commitne s Dbnimu dipo thymiae beneo ficto,quasi eminguitur fido sere hinnita,'r ter na 'μturm Calor milara robotatur, ur penitus cauilini Vmorbificam tibi molestam &oneri,expella : ite pigre ad hoc mirrius accingitur in ut inquit ibidem Gal.& altius aliquan do solithur, re aliquibus ubet q

200쪽

ritni erumpant sudores. haeci' summis doloribus

contingcie nequit, cum conremum humorem no habeat, ca*llam efficientem temper ac pii md, sed continui solutionem. imperatur autem his venae sectio ad lipothymiam, coitet minum ac carcerem peImagnae r. uulit Onas, no praesentis necessarib fluxus, sed futuri.nam cu dolor,ex Galaa.de dist. se c. lj. &I .meth co . .& alibi,inter caussas atri actionis connumeret ui,si maximus hic supponatur, maximum parit cr valens oc habilis sioxionem cocitare. cui ad proportiqnem ac maxima dubetur reuulsio; quam praeitar illa ad lipothymiam vene sectio.

Propter has it que caussas, dii paresque utilitates hoc prautans, ac maximum remedium in hisce tribus affectibus noster suadet clarissimus Galenus. , , το opeΠs conclusio .dii Ad ultimum iam carcerem feliciter accessimus,&

diuino assiante Numine quod nobis & velle dedit

de pπficcre huic operi excremam imposuimus maan . F l. Maxj, anno a Virg. Pastu Cio Io cxI Barisci nonae illuiuis Cataloniae ructropolis,& inter Hispanicas vibes celebris: Gerunda vero,etiam eiusdetegni de S nctorum sertilitatealteraria, de militari nobilitate . , antiquitate pariter, fructuum ubertate, ac aeris salubritate urbc clarissima,nati:Cucta,quae in eo continentur correctioni S. Matr. Eccl. Rom. Cat hol. de Apoll. in cuius candidis uberibus diuinu nos pascimur nectar subiecta semper volumus, nosque subiici,pro sum mi Dei miseratione lubenter profitemur.cui,ceu Regi seculorum, immortali Be iovisibili, Patri,Filio, SA. Triadi aeternae,ineffabili unitati latas sit, honor, virtus, gloria, dc glatiarum inici in seculorum secula. Amen.

SEARCH

MENU NAVIGATION