장음표시 사용
121쪽
Si quaeratur, an in judiciis exercendis judicii locus spectandus sit, an contractus, distinguit Faber, utrum agatur de re, quae ad iudicii ordinationem pertinet, an de ea, quae ad litis decisionem: priore casu attenditur locus iudicii, posteriore contractus ii et judicii locum spectamus in ordinatione processus; loci leges, ubi res agitur, generatim attendi debent tu ; quia ineongruum omnino esset a judice unius loci exigere, ut Pro- Cessum instruat secundum leges alterius loci, quas probabiliter ignorat: in decisione autem litis contractus leges servandas diximus ex tacita contrahentium voluntate t33. si Fab. cod de judic. lib. I. tit. i. desinit. II.
Cum unusquisque ibi contraxisse intelligatur, ubi se ad solvendum obligavit si , sponte sequitur, ex loco destinatae solutionis forum competens nasci tu . Si ergo convenerit inter contrahentes, ut Romae solutio fiat, debitor ibi conveniri potest, licet contractus Lugduni celebratus fuerit, dummodo debitor ibi inveniatur, vel bona habeat s3 ; ita ut nec sori privilegium allegare possit i , sal L. Contraxisse 2 i. de obligat. , et actionibus (
tui L. tintc. coae tibi conpeniat, qtii cera. lac. dar. Promis. (3. i8. , Fab. Coae maelit id. a. fit. I S. dei d. sal D. t tintc., et L i. s. de eo, q&- eerto loco etc. ( i3. . . meres absensis, Princi . , et S. i. c. hoc tae, Fab. cod. de eo, quod cert lac. lib. 3. tit I S. Em. . in Princi i Fab. eo . tibi in rem actio lib. I. tit i6. dem tiniet S. θ ' , Non tamen prohibetur eruditor, quominus debitorem alio in foro, puta domicilii, conveniat: alioquin lacile contingeret, ut creditor, debitore ad eum locum nunquam transeunte, iure suo experiri nunquam posset si). Quod ergo ait Papinianus, quocumque in loco debitorem hune conveniri posse sal, civiliter intelligendum est de loco, quo reus forum competeus habeat (33.
Si debitor statuto loco non solvat, competit creditori actio arbitraria ad id, quod interest iij. Quo autem tempore actio haec arbitraria initium capiat, distinguendum est, an tempus quoque solutionis adiectum sit, nec ne. In primo casu conventioni Standum est, si modo per rerum naturam impleri possit: inutillis enim esset conventio, qua qnis Romae stipularetur hodie Carthagini dare sal. In altero casu tacite inest tem-Pus, quo ad destinatum locum solutionis caussa perveniri possit (3 .
Fab. O . tibi conueri. etc. lib. 3. t. I S. Velinit i. ratam S., et seqq. , et desinit a. , et 3.
Sed fideiussor ex mora utique propria, non autem debitoris ad id, quod interest, statuto loco solutum neutiquam suisse, conveniri potest sa=; ratio est, quia id, quod interest, a rei aestimatione distinctum est, et sep rutum; adeoque ad illud nou exten-
122쪽
De foro compre ratione contractias, destinarae solationis, rei sitiae etc. i Inditur obligatio fidejussoris, quae strictam recipit interpretationem, nec excedit ea, quae is i s. nominatim stipulatione comprehensa sunt su . tu i
Creditori actionem competere diximus ad id, quod interest, si extra locum conventum solutio fiat s S. 88. 3; quia locus solutionis plerumque adjicitur favore creditoris: contingere tamen potest, ut in gratiam debitoris loci adjectio facta sit tu , quo casu minoris condemnatio fiet, si debitor in alio loco conveniatur, et solvat, atque inde actor emolumentum sentiat sa=.
Invitus ereditor cogi non potest, ut solutionem alio in Ioco aceipiat; nisi simul praestetur id, quod interest si is o ut ex dictis abunde constat: proinde Venuleius aiens, eum, qui certo loco debes ubicumque solvere posse (a , intelligendus est, vel de casu, quo creditor consentiat, ut alio loco holvatur ta , vel potius, quo debitor simul osterat id, quod interest, ut modo diximus.
Si duo loca alternatim solutioni faciendae adjecta suerint, puta Ephesi, aut Capuae centum dari, debitoris electio est, utro loco solvere velit, dummodo congruo tempore solvat, quamquam actor in utroque loco petere potest, ne alioquin, data et hac debitori electione, futurum sit, ne unquam ab eo peti possit si : sed si debitor inoram fecerit, jus et agendi amittit, quod in creditorem tranSit; atque ideo creditor non tantum petere, sed et solutionem obtinere debet in loco, quem elegerit sa . ti L. Arbitraria I. S. Scaevola a. s. de eo, quod tanto loco ( i3. sul D. L u. S. 3. in me . illis vectis scilicet ante petitionem, Peli atilem NON POMSt, nisi elapso tempore, o convenit d. l. a. S. Qui ira G.
Sed quid dicendum, si promissio non locorum dumtaxat, sed et rerum facta suerit, veluti Ephesi decem, aut Capuae Stichum dari l Electio debitoris est tum quoad locum, tum quoad rem dandam, ud post moram, prout in praecedenti specie t S. Praeced. i, electio ad creditorem transit si s ita tamen, ut in aestimando id, quod inte est, utriusque loci, nec non utriusque rei ratio habeatur ta): partem vero Ephesi, et Partem Capuae dare tenetur, qui promisit Ephesi, et Capuae se daturum sa). si D. l. a. S. I. in h. de eo, quod cert lac. ( id. i.
a D. l a. S. Si quia Ephesi u. 3) D. l. a. S. Si quis ita d.
Opportune hic animadvertendum putamus cum Fabro, ei, qui certo Ioco dare Promisit, similem illum non esse, qui creditori suo in solutum delegavit debitorem aequu-lis quantitatis certo loco, et tempore solvendae, ita ut delegans, seu cedens, saltem si cessionarius nominis periculum in se receperit, arbitraria actione conveniri nequeat, licet debitor cessus nec loco, nec tempore praescripto solvat si , cum per delegationem hanc cedens plene liberatus sit ta). Quod si cedens nominis periculum susceperit. ex hac stipulatione ad id. quod interest, erga creditorem condemnandus est, Si debitor cessus non solvat statuto Ioeo (3 .
123쪽
IIactenus dicta pertinent ad promissionem dandi certo Ioco: si autem factum certo loco quis spoponderit, puta insulam Capuae se aedificaturum, arbitraria quidem actio de eo, quod certo loco, denegatur, quia nominatim actio illa de dando concepta est, non de faciendo (i , sed competit actio ex stipulatu ad id, quod interest tu : adeoque actor idem consequitur, mutat'm et actionis nomine.
S. Non eadem ac loci adjecti solutioni est conditio temporis; nimirum, si debitor certo die solvere debuit, nec tamen solverit, ad id quidequod interest, creditori teneturdam esse, Ulpianus scripsit ta ,
ti); quo sensu rationem loci aeque ac temporis hal inon tam em actione arbitraria, sed ex ipsa stipulatione (3i: quamquam usu sori loeo ejus, quod interest, plerumque adjudicantur creditori usurae, prout suo loco diximus.
33 Fab. coae tibi conueniat. etc. lib. 3. tit id. def. I. Num. f., et Feri.
Sane creditor, cui pecunia ad certum diem solvi debuit Lugduni, aut Romae, utrubi ipse mallet, speciatim tributa creditori electione, usuras etiam in stipulatum deductas Prius petere non Potest, quam solutionis locum elegerit si ; quia ante electionem debitor non potest videri constitutus in mora solvendi; cum nec ulla Petitio sit sa), pisquam fit uectio. si Fab. eod. tibi conpeniat. eget lib. I. sic is. def. S.
Sequitur sorum competens ratione rei sitae; sicet enim experim actione in rem de Proprietate, vel possessione in eo loco, in quo res sitae sunt si=, sive judicio universali, Puta haereditatis petitione tu , sive singulari, veluti vindicatione s33; ita ut debitor fori exceptionem objicere non possit s J, nisi de clerico agatur ad tribunal iudicis inseri ris minime pertrahendo is, ii L. Pentili., et tili. coae ubi in rem acco (3. i sa L. tintc. coae tibi de haeredit vat ( 3. ao. is3j D. I. Renu ., et titi , L Non alias ui. S. Mae, L Ouod legatur 33. hoc sit. s 3 Fab. cod. tibi in rem cicco lib. S. Est i G. desim. Mic. Diam. ., ee Seqq.(Si Fab. d. de . tante. athgat. io ., et de rurisdict omm Diala. lib. 3. ct I a.
Nihil porro interest, an rei possessor in eo loco praesens sit, an absit; legitime quidem citandus est; sed si ne iudicio non sistat possessor, rei controversae desensi Dem suscepturus, antor a judice in possessionem rei indefensae mittitur iij; quia in hoc fori competentis argumento nulla personae, sed tantum rei ratio habetur; neque reus vocatur, ut se defendat, cum nitul ab eo petatur; sed ut rem desen Lili D. t penu . coae ubi in rem actio (3. I s. S. Soo. Disputant interpretes, utrum cum foro rei sitae concurrat forum domicilii, seu utrum actor electionem habeat, an reum convenire velit in loco domicilii, an in loco
124쪽
De foro compet. ratione congratam, destinatae solutionis, rei εitiae etc. Iairei sitae. Sunt, qin generatim docent, posse actorem Pro arbitrio alterutrum eligere i. i. 3. 'sorum: alii omnino electionem denegant, contendentes, extra rei constitutae locum non posse reum conveniri. Alii postremo mediam tuentur sententiam, mobilia bona ab imis ui. ix
mobilibus distinguentes; ita ut electio quidem competat actori in mobilibus, non vero in rebus immobilibus si . si mee in m. hoc sit lib. s. sit a. ntim. I. fer. in Prisci
S. Sol. Si de rebus mobilibus quaestio ait, electio actori permittenda videtur. Paulus, et Ulpianua rem mobilem restituendam tradunt, vel ubi est, vel in loco, in quo agitur ii: supponunt ergo, in utroque loco, seu extra linim rei mobilis sitae agi posse Im-
Pera inres, Postquam regulam Posuerunt, ex qua actor Sequitur forum rei, subdunt, aedi et in locis, in quibus res Promer qraas condi emitrar, constitiatae cliant, stahemtis, in rem actionem et restis possidentem m eri ia). Imperatores primum agunt de foro
domicilii, quod proprie sorum rei est: tum addunt, et in locis, ubi res constitutae sunt, agi posse, seu in foro re, sitae: constitutae autein proprie magis dicuntur res mobiles, quam immobiles, quae melius sitae dici videntur.
S. M . Praeterea res mobiles ex iure passim recepto sedem certam, utpote quam facillime mutant, habere non existimantur; sed in eo loco esse finguntur, ulli est illarum dominus: proinde nihil obstiare videtur, quominus etiam in loco domicilii sorum sortiatur reus quoad res mobiles: praeterquamquod nimis incommodum creditori agenti esset, nec non reo ipsi ad dissitum locum ire agendi, vel defendendi caussa rem, quactetiam sine dolo possidentis, atque ex iusta caussa locum iacile mutati S. Sos. IIuic quidem sententiae obstare videtur iureconsultus haee habens: si atitem Per in rem actionem legarum Pelettir, etiam ibi peii debet, tibi res est: et si mobilis sit res, ad exhibendum agi ctim haerede poterid, tit exhibeat rem; sic enim vindicari a legatario poterit si . Sunt, qui respondent, iureconsultum verbo Petendi usum esse pro verbosolpendi, considerato scilicet petitionis fine, et estectu. Sed convenientius respor dent alii, in illis verbis iureconsultum respexisse ad actionem in rem, seu vindicationem, et praeviam exhibitionem, quae a iudice domicilii, si reus detrectet, obtineri non potest, cum res mobilis est in territorio alterius iudicis; cum praecipere nequeat, ut manu militari, vel apparitoris auferatur tax
Aliud dicendum videtur de rebus immobilibus; nimirum eas extra Iocum, quo si tactaunt, peti non posse (i , quippequae locum matarc nequeunt, nec ex possidentis voluntate, nec ex iudicis imperio: adeoque aequum est, eas ibi peti, ubi judex rerum Possessione spoliare potest, in actorem transferenda ta : quo fundamento scribit Paulus, eum, qui possidere jubetur, eo loco iussum videri, cuius cura ad iubentem pertinet (axiit L. i. , et I. cod. tibi in rem actio ( 3. i
Neque movet, quod constitutum est, haereditatis petitionem non in loco dumtaxat in quo res haereditariae sitae sunt, sed etiam in eo, in quo haeres domicilium habet, URISPIL Tom. XII. lG
125쪽
Iuri rud. lib. IV. est. XXXIX. cap. IV. MeL II. are III. u. i. s. institui posse iij; etenim peculiaris ratio est liuius actionis, quae mixta est, idenegat, Plirtim in rem, et Frtim in Personam (a ; quatenus in rem est, ibi intentari potest, iii. I 3. tibi res sitae sunt, quatenus in Personam, contra haeredem agitur in sero domicilii, ' quod personam comitatur. si L. tintc. cod. tibi de haeredit. vat. ( I. uo.
Administrationis habitae ratione reus quoque forum sortitur, prout contingit in tutoribus, et curatoribus, et quibuscum pie rerum alienarum administratoribus, ita ut rationes ibi reddere teneatur, et i-niri possit, ubi negotia gessit ii : quin fori exceptionem, aut privilegium possit objicere; quia ibi, prout scite monent Imperatores, i instriactio stissiciens, et nota festimonia, et verissima Possum doctimenta praeit ri sa . De soro cempetente ratione prorogationis, diximus supra i S. . , et seqq, iiij L. i. mae tibi de rati M. etc. (3. ai.
De foro comPetente ex continentia ratissae, reconMentione, et delicto
Continentia ratissae diuidi non debet. S. So . , re So8. Venditor, saltem qui de evictione reneri fatearur, fortim emptoria a Murar. S. Sos. ae viad nos in hac re cauta limp s sio. si Alares sint tinius rei debitores, aut Alarei de noti haeredes diuersis in locis Commorantes, aut priuilegisti J S. Sit., et Si a. Opilis, et criminalis q&aestio ex eodem faeto descendens utid eundem itidicem definientia est Ouid de discussionis instantia st si a. Reconventionis catisset eidem subest j-ici, cic conventionis. S. Si . Actor reconveniens fori excutionem iamplius objicere nequit S. Si S. Neconoemio Proponi Potest iante finitam conventionis caussam. S. Si G. Quid si reus a Plaribus cohaeredibus conpeniatur, uel pluribus haeredibo debis tum sit p S. Si . Reconuentio non admittigiar, nisi actor eodem nomine debeat, 'o conveniatur. S. Si d. An socius dociet tis nomine veris reconveniri possit Pro eo, q&od mu Privatim debet J Si Quid de eo, quem reus ad mi defensionem vocaverit, vel cessionario p S. Sao. Neconuentionem institui posse post litem contestatam, putant aliqui. S. SI I., et Saa. ouo sensti dixerit Astinantis, actorem a reo mox ci principio recorrueniendum esse ' S. Sua. Reconventio post illam contestatum admitii debet, at iusta subsie cavaια. S. Sa Aeconpentio post latam sententiam nec in Ddicio appellationis admittitur. S. SaS. Reconirentio non probatiar in caussis, quae Maecia potestatem legibus coercuam emcedant. S. 526. , et Sa . Quid si de sola q&antimae v btia praesincta tractetur p S. Sa8.
Reconomiae toties ct illittar, qMotira Mere Praecessu conventio. S. Sas., et SM. Catissae conventionis, et reconventionis gimia decidendae stim, si fieri possit S. 53 r. Satisdatio Praestanda non est ab actore, qtii in caussa obtinuit, licia pendeat calid-rct re mentioniS. S. S32.
126쪽
De Foro cciverema ex continenlla cataracte, reconventione, et delicto. III Actor reconremus retim reconvenire non Polrat. S. 633. E. l. s. Delieti ratione rem forum sortitur. Ouid de reo absente, atque in alieno territorio l commorante Z S. 63 ., et sis. uti l .
Locus permirati cellati potius avenditur. quam domicilium mandantis. S. 636. Delinquem in meo domistii conueniri potest. Quid de judice originis p S. SI a. Praeventioni quibias cassitis locus sat p Quis Praevenisse intelligatur ' S. S38., et S8s. ae sine in hac re aingularia via nos constituta P S. 5 o.
t faei liua dirimantur lites, quae de rebus communibus inter plures aguntur, veluti familiae reciscundae inter plures cohaeredes, communi dividundo, finium regundorum , merito placuit, omnes ad eundem judicem ire debere sit, quod et ad tutores Productum est, Si tutelae agatur set , nec non ad legatarios, cum legis falcidiae ratio Eneunda est, et creditores haereditarios, ut aes alienum probent (3J: quod ius ab interpretibus, et Pragmaticis caussae continentia post Constantinum vocabur fix
S. SOB. Eodem fundamento, seu ne caussae invicem connexae Perperam dividantur, decrevit Constantinus Imperator, ut caussa proprietatis coram eodem judice agatur, qui ducaussa possessionis iam cognovit si=; licet enim caussa possessionis a caussa proprietatis quoad utriusque effectus omnino distincta sit ta , attamen connexa est, et postremma a priore pendet, quatenus finis iudicii possessorii plerumque petitorium iudicium est atque iudex, qui de possessione cognovit, tacilius, et felicius caussam proprietatis definiare potesL Sed regula haec exceptionem habet in rebus ecclesiasticis, puta beneficiis; in quibus supremi magistratus apud nos de possessione iudicant, proprietatis caussa ecclesiastico iudici reservata (3 .ii, D. L Nulli io. in V. coae de itidie (3. i. J aj L. Natiaraliter ia. S. i. a. de acquirenae Possession. ( i. a. (33 V. Tom. XI. S. 163 a. pag. 26.
Iinc etiam venditor, saltem qui de evictione teneri fateatur, emptoris forum sequi debet iij; cum eadem sit lis, quam emptor, et quam emptoris nomine venditor contra petitorem exercet. Quod si . venditor neget, se au praestandam evictionem teneri, summo quidem jure inspecto, sorum suum retinet, cum Propriam litem agat: receptum tamen, ut et in foro emptoris lis haee instituatur, et definiatur sa , una sententia, si
S. Si o. Iure, quo utimur, quaedam adjeeta sunt ad hanc rem spectantia: videlicet cautum, ne dilatio concedatur reo ad auctorem evocandum, qui in loco iudicii commoretur, nisi dilatio in primo libello petatur si : utque idem servandum decernitur, si rei auctor aliam dilationem postulet, quo litem auctori suo denunci et tu, Quod M liti nee dat tertius eo tantum fine, ut jus alterius ex litigantibus firmet, admittitur quidem, sed in eodem statu, quo caussa est: sed ab initio agitur quoad ipsum, si aliorum litigantium intentionem excludere suscipiat, firmis manentibus actibus inter caeteri,
127쪽
Itiri me lib. IV Q. XXXIX. cap. IV. tere II ore III. E. I. s. litigantes gestis; data etiam ipsis facultate petendi, ut caussa quoad ipsos finiatur, sine i praeiudicio tertii id, in is iij It g. Constitiat d. lib. I. ut T. S. I. , et A.' sui Aeg. Constitat ibid. S. 3.(J Iterum Consului ibid. S. S., Fab. coae de m c. lib. I. sit. t. des ., et 3T.
S. SO. Si plures vini unius rei, vel quantitatis debitores, aut plures unius defuncti cohaer dEs, omneS Coram supremo magistratu, cui omnes Subsint, vocari posse ex moribus quorundam populorum, nec inepte trahit Voet iij; ite alioquin litium sumptus victoriae emolumentum excedant: aliud sane dicendum, si aliqui ex unius rei debitoribus, aut cohaeredibus in alio territorio degant, ita ut eommunem iudicem superiorem Don habeant; cum ex nota juris regula extra territorium impune ius dicentis auctoritas
contemnatur sa ; idcirco hi ad suum iudicem vocandi essent s3 . iii Vora in in . . de qtii, rex od eume judic. mi r ( ii. a. et L. i. v. de jurisdiction. (a. i. 3 33 L. Iuris ordinem a. Od. hoc tits si a.
Praeterea, si inter plures in jus vocandos, quorum omnium eadem sit caussa, aliqui sint privilegiati, ita ut eoram iudice inseriore litigare non teneantur, sed tantum coram magistratu supremo, alios etiam ad judicem superiorem vocari posse Plures tradunt, liceti tum privilegio utentes, tum non utentes degant in eodem loco, et sub eodem iudice inferiore t ij; ne continentia caussae dividatur tui. Atque vicissim, si unus ex pluribus actoribus eiusdem litis consortibus vi privilegii sui udversarium ad iudicem mphriorem vocet, reliquos eiusdem litis consortes non privilegiatos iungere se posse privilegia in alicubi obtinuit, ut ita lis apud eundem iudicem superiorem ad finem perducatur saxiij Andreas Ga l. lib. I. Observat 3 a. num. I. , Hora in s. lib. I i. est a. m. d.
Ad haec civilis, et criminalis quaestio, quoties ex una caussa, vel uno sacto demen dit, apud eundom iudicem, si alteruter ex litigantibus petat, definienda videtur (i , simul diximus de caussa proprietatis, et possessionis i S So8. 3; cum et hic una caussa iacem alteri afferat; adeoque dividi non debent. Creditores omnes unius obaerati debitoris ad unum tribunal, seu universale judicium concursus, et praelationis debitorum venire debere, suo loco diximus saxsit Anineas Gog lib. i. Ohur L 3 2. raram. I. su) V. Iram. IX. S. 163o., et seqq. mg. ld.
S. Si . Cum aequitas suadeat, ne judicem, quem quis tamquam actor idoneum agnovit, tamquam reus detrectet, idcirco statutum, ut ab eodem judice quem actor elegit, definiatur caussa reton ventionis, seu mutua rei petitio si); ita ut repellendus sit tamquam actor, qui tamquam reus caussam reconventionis excipere detrectat; quin exceptionem sori declinatoriam objicere possit in reconventione, cum sponte judicis auctoritatem agnoverit (al; nisi sorte iudicem sim'ctum accuset, ex nova super eui Ente caussa, vel Prius ignorata; quo casu iure desiderat, ut utraque, tum conventionis, tum reconventionis caussam coram alio iudice instituatur, dummodo intra viginti dies suspicionis caussa allegetur tax
128쪽
De foro competente ex conlincntia mussae, reconoentione, et Alleloe ius
Quemadmodum aetor reum coram judice non competente conveniens illius iuri dictionem prorogat, ne eum adversus se recusare possit ( Praeced. 3, ita reus aeru- uti, 3. rem, Praetermissa fori non competantia exceptione, reconveniens, amplius non auditur, sorum illius iudicis declinare volens iij; tum quia reconvellendo consentire videtur, ut conventionis caussa ali eodem definiatur, tum quia contrariorum, seu correlativorum Eadem debet esse ratio lax ii Fab. coae de mine. hh. a. tit. a. dies 3s., et des it . in M. itanct cili mi. Dic , tibi tradit, non inbe iri remituentionem coram iudiee Dico, qtio I actrar sit clericias, I contra, sed ratione tamiam e videm neginii, et Coae hoc est. lib. 3. sit. II. f. ia. , tibi de laicia a clarico reconventig coram ira Iesiastico.
Non tamen cogitur rens actorem coram eodem iudice reconvenire sit: reconventionis ius in rei utilitatem inductum est; quod proinde in eius odium detorqueri non debet sal. Iure quidem Romano reus, nonnisi conventionis caussa finita actorem coram alio iudice reconvenire potest s33: sed usu sori aliud me tum videtur , et merito; nulla enim adeat susticiens ratio, cur reo denegetur fori electio adversus actorem, qui eadem eligendi sacvltate uti potuit. iii O. NOM . cm. M . S. 1. P v. Ara. n
mee in s. hoc niam. s. in D. S. si .
Potest autem reus a pluribus cohaeredibus actione haereditaria conventus uniam ex his reconvenire, qui alia ex caussa vicissim reo ipsi debeat; cum enim actiones, et nomina haereditaria inter cohaeredes onmos ipso iure dividantur, ita ut nonnisi portio singulis debeatur si , licet simul agant, nonnisi partem singuli petere intelliguntur: atque idem dicendum,' si uui ex pluribus haeredibus cou vento ab aetore ex quacumque Cau sa debitum sit; quia debita haereditaria eandem ipso iure inter coliaeredes divisionem
recipiunt saxis, i . . . . . . .
Sed non admittitur reconventio adverSus actorem, nisi eodem nomine debeat, quo convenitur: quare tutor, curator, procurator, aut quilibet administrator tamquam tulisagena reconveniri nequit pro eo, quod ipse debet: nec vicis,im, si suo nomine agat, reconventionem Pati tenetur pro eo, quod debent illi, quorum negotia gerit exemplo compensationis siti tum quia in hisce casibus non viget ratio, quae reconventionis ius suasit ( S. si . ; tum quia aliter constituto iure, ossicium alterius gratia susceptum suscipienti contra aequitatem damnosum esset (a, sit Ar m. l. Rentili. c. de commacti tis. a. i. V. 'm. XI. S. 23 l. GV 28s. Pv.
Eodem fundamento sensit Voetius, socium nomine societatis agentem reconvenirimu Posse Pro eo, quod ipse privatim, non societatis nomine reo debet si, verum, cum compensationem idemmet auctor admittat tu sociis universalibus ta , prout nos quoque probavimus sδὲ, nulla apparet ratio, cur reconventio rejiciatur, si socius agat Domine societatis universalis, pro eo, quod ipse ex alia caus- fortassis debet, cum
129쪽
iuo Iurium . lib. IV. fit. XXXIX. eap. IV. sere II. are III
'CT hona omitia inter socios universales comunia sint: et vicissim reconvenire potest act in rem, qui ab ipso societatis nomine petat, si ipsi ex alia caussa debitum siti
s ii mo et in hoc est. num. 82.
Facilius recipiendum, quod subdit idem Voetius, actorem reconveniri non posse ab eo, quem reus, Puta emptor venditorem, ad sui defensionem vocaverit si , quia actor nullam auctori litem movit; proinde, eum minime convenerit, reconveniri non Potest. Plane auctor vocatus reum vocantem, veluti venditor emptorem, reconvenire Potest I); quia vere ab emptorem conventus est An cessionarius a debitore cesso, adversus
quem agit, jure reconveniatur, colligi potest ex iis, quae alibi de compensatio diximus ta .
tu D. Novel . m. OP. Ust. S. i.(33 V. Tom. I. PM. ,3 a. S. 2s , et Sem. S. Sal. Tempus quod attinet objiciendae reconventionis, non consentiunt interpretex Putant aliqui, etiam post litem contestatam, et quocumque iudicii tempore reconventionem tirobandam esse, ita tamen, ut, si ab initio litis reus actorem reconvenerit, utraque is conventionis, et reconventionis simul desinienda sit, prout infra expendemus, prius vero finiatur iis conventionis, si post litem contestatam reconventio instituatur (il. ii met in V. hoc tit. niam. So.. S. Saa. Probant autem sententiam suam imprimis, quia Romanae leges indistincte loquuntur, nec tempus post litem contestatam excludunL Paulus generatim docet, cogendum esse eum, qui non cogitur in aliquo loco iudicium pati, actionem acet pere, si ipse ibi agat iij. Papinianus aperte supponit, actorem a reo Possu post libem contestatam re- conveniri r in rem stiam Pro rator daing, post litis Contestationem, et pice muttia comeniatiar, o titiale comenSationis ratemr ta . Indistincta quoquo est Iustiniani san.ctio s33: atque ius canonicum apertius loquitur, quippequod reconventionis beneficium generatim indulget, durante eodem iudicio ( j. (i L. Qui non cogittar II. q. hoc fit.
S. Sa 3. Quod si obiiciantur verba Iustiniani asserentis, reum, si obnoxium sibi arbitretur eum, a quo conventus est, mox is PrinciPio convenire iij, respondent, id eo tantum pertinere, ut iis utraque eodem tempore exerceatur; non ut tempus post litem contestatam excludatur; nec enim ex verbo obiter prolato colligi potest exclusio reo odiosa, quam leges antiquiores non adstruunt ( S. Praeced. 3 iii misit M. OR. titi. S. t. ira Princ.
Alii . inter quos Faber, reconventionem admittendam non arbitrantur post litem sive vere, sive sete contestatam, idest si reus nolit illem contestari, aut ad iudicem venire detrectet atque nituntur sanctione Iustiniani, quam modo commemoravimusi S. Praee. 3. Iuris rationi, nec non aequitati magis consentanea videtur prior sententias S. bai. et admissa autem posteriore, saltem exceptio admittenda est, si caussae meo ventionis post litem contestatam superveuerit sal, vel probubili errore ignorata fuerit, .
130쪽
De Pro competente ex continentia caussae, reconυentione, et delicto. ia Irout diximus de suspecti iudicis recusatione ( S. 3 6., et seqq. i, aut si iusta mussa is. l. s. litationem suaserit. cor i
Lite conventionis iudiciali sententia ad finem perducta, reconventionem frustra fieri ad remorandam illius executionem, apud omnes constat; nec enim mutua fieri potest Petitio, cum prior finem habuiL Iniano nec in caussa appellationis, si in prima litosuerit omi Ma sit; etenim iudex appellationis de eo tantum iudicare potest, an prior iudex sententiam rite pronunciaverit, nec ne (I . Quamquam non prohibetur is adve Aus quem appellatum est, appellasione uti, et ita quasi reconvenire appellantem (33, sed iudex superior in hoc casu non iudicat de aliis rebus, quam quae prima lite decisae fueruntiti Fab. coae de excem. Id. 8. cf. et . de R. a. in simhai L. Coniensisse a. S. Legatis 3. versic. Et quoque hoc est.
conventionis caussam coram judice, qui alioquin actoris competens non esSet, exerceri P se, supra diximus i S. Si S. 3, quod tamen iaccipiendum de caureis, quae judicis potestatem legibus coercitam non excedant; nec enim ex conventione actoris, heu lite per actorem instituta adversus reum, judex aequirere potest auctoritatem, quam lex et nominatim denegat, et alteri speciatius attribuit: ius publicum ex trito axiomate privatorum paelis, aut lactis immutari nequit ii,
S. 5a . Si ergo Titius Maevium in ius vocet coram iudice ordinario de re allodiali, seu non seudati, res autem seudales specialem iudicem habeant ex Principis sanctione, prout apud nos iij, Maevius de re seudati Titium coram eodem judice reconvenire nou PO-test; alioquin fines iurisdictionis publice constituti turbarentur. Sane leges reconventionem statuentes agunt de judice, quem actor alioquin pati non cogitur sal; vel quem Per calumniam declinaret I ; non ue eo, quem publicae leges iudicare in quibusdam caussis non patiuntur. Atque hinc supra diximus i I S., et ias. 3, iurisdictionem in
hoc casu nec expresso partium consensu prorogari Posse. ij V. Reg. Comitis e. lib. f. tii. i. Cv. i. S., et deqq.
a L. Otii non cogitur dia. c. hoc tu 3 L. Si idem ii. S. I. V. de jurisdira (a. i. is Sa8. Sed si judicis potestas quoad solam quantitatem limitata sit, reconventio ultra eam videtur admittenda; prout de jurisdictionis prorogatione traditum est ti), et supra diximus i S. v. : nise forte iudicibus quibusdam delegatis, veluti castellanis sa , min ris quantitatis caussae demandatae sint, caeteris iudici ordinario reservatis lai; pror gationis exemplo d. S. as ; vel moriuus aliud receptum sit. si L. Si iam ii. S. i. s. de iuris re ( a. i. , t De qua re et . s. hoc licia) V. Reg. Constit. Ith. a. fit. 6. S. i. , a. , 3. , et ai mei in s. hoe tu. num. 8S. in fine.
D - . S. Sas. Reconventio toties admittitur, quoties conventio vere praecessit, idest a reo aliquid
petit actor ti); sive ordinario judicio petatur, 3ive extraordinario, nihil interest ta icum in utroque eadem sit ratio.