장음표시 사용
151쪽
Dominae Neobae, fretae Alti mi frater Franciscus pauper Iur Iesu Christi, salutem , ct j eietatem Spiritus Sanct in Domino Iesu Chriso. Smi, carissima, quod mihi Obrisius benedinur per suam gratiam vitae
meae terminum futurum iu proximo revelavit: uapropter si vir me invenire vivum, si is his litteris adsonam Mariam de Angelis venire ines na. Nam si pos diem Sabbati veneris, me vivum invenire non stoteris , O porta tecum pannum , ct cilicium , in quo eorpus meum in Dal, eeram rosepultura. Rogo etiam quod portes de illis comestionibus, quas mihi confumisi dare, quando Infirmabar Romae. XXVII. Haesit hie, elevatis oeulis in coelum, jussitque ut scriba ea-Iamo parceret, & nullus mitteretur Romam tabellarius ; jam enim parabatur , addens jam sibi eonstare serme prae soribus esse heroidem , cuncta , quae seribebantur , portantem. Paulo post, pulsato ostio, janitor ita esse con perit, magno enim comitatu vidit advenisse nobilem sceminam duobus filiis ataciatam , portasseque multam ceram pro lanere, & profunerali habitu pannum g riseum illius inquit speciali quadam observatione codex MS. chronologicus, ante annum M Cc CCXκ. scriptus Venetiis, ad me delatus) eoloris, quem gestant Fratres Cis ercienses ultramontani, cibumque illum quem asseetabat, vulgari nomine tunc Romanis , ut monent Legendae antiquae, dictum mortariolum ex saccaro, amigdalis, aliisque hujusmodi mixturis compaetum . Ut nunciavit haee sanisto Viro ostiarius, interrogavit, an intra Monasterii claustra reciperet sceminam, non obstante rigorosa ab ipso edita constitutione, de nulla admittenda in Monasteriis Fratrum , praecipue in illo sanistae Mariae Angeloxum. Respondit , hanc a tali lege eximendam , & digne introduci in Fratrum domicilium, cujus aedes Fratribus senaper patebant. Introducta ad sanctum Virum, statim procidit ad pedes sacris charaeteribus insignitos, quos tenere osculata, lacrymis, velut altera Magdalena, rigavit. Interrogata demum a Fratribus, quomodo non vocata advenerit, &quae advexit, paraverit, dixit: omnia sibi noctu coelitus injuncta. Angelumque monuisse ne quidquam illorum praetermitteret. Inservivit itaque diligentissime per aliquot dies sanino Patri, putansique per plures supervicturum, voluit remittere omnem familiam in Urbem. Prohibuit Franciscus dicens, non ultra quatuor sibi vitae dies superesse, quibus transactis , justis sibi Elutis, posset & ipsa regredi eum suis. XXVIII. Libuit hie admonere, ab omnibus nostris Auctoribus juste Iaudari hanc heroinam, nullum autem, vel leviter insinuasse cujus fuerit similiae , aut progeniet, sed communiter de Septem liis cognominari. Ego diligentissime in Urbe perquisivi, an hujus cognominis fuerit aliqua apud Romanos familia , neque vestigium ullum potui detegere. Iudicaverim , si conjecturare licet, non fantiliae, aut progeniet agnomen illud esse de Septem liis , sed loci , vel regionis Urbis, ubi herois habitabat, eo additamento exprimi notitiam. Non obscura est memoria apud Auctores illius Urbis partis , quae Septissilium dicebatur, juxta clivum Scauri, de quo Auctor opusculi de loeis ubi Martyres passi sunt, apud Ceneium Camerarium, ita scribit in eodice quem MS. accepi ex Vaticano solio 39. col. 6. Clivus Scauri, qui es inter Amphiteatrum, edi
152쪽
Fadium ante Septe solium, ubi es cloaca, ubi jactatusfuit sanctus Sebasianus, qui revelavit corpur Juum Lucinae 3cc. Et paucis interpositis , de quibusdani arcubus Septenissilii loquitur; & sol.39. col. 3. addit: Ameciusseum Templum erat Solis, ubi sebari cereisoni imulacrorum, quod sabat infasi,ο OAssaei. Septiselium fuit Templum Solis, o Lunae , ante quod fuit Templum Fortunae. A Templo hoc circumstans Urbis pars etiam nomen sertita , in quo erat titulus Diaeoniae sanctae Luciae in Septi solio, de quo videri poterunt onuphrius Pan vinius de septena Ecclesiis cap. 3.& Ciaconius in Gregorio IX. qui eumdem creatum Pontificem, ait, juxta Septi solium in eadem Diaconia anctae Luciae in Septis lio, alias Orthea. Et in Innocentio III. hujus tituli Cardinalem suisse resert Leonem Bran-
caleonem Romanum, sancti Francisci carum amicum. Ab hae itaque Urbis regione, seu ab incolatu cognominatam praeclaram hanc foeminam putem de Septemfoliis , vel proprius de Septi lio . Majian. e.se. XXIX. Franciscus Vero pridie antequam moreretur, vocatis ad se Fratribus, denuo benedixit, & panis a se crucis fgno consecrati fra-.1 -ου gmenta dedit singulis , ut in signum unitatis, & concordiae , de eodem dictum comederent. Devote id fecerunt omnes contemplantes in sanima Viro Christum cum suis ultimam coenam peragentem. Solus Elias non come dii sens ad tanti Patris discessum proxime futurum. Frustum quod manu devote tenebat, periit ab eo frater Leo, quod diligenter asservatum, suit postea infirmis multis causia salutis . Collacrymantibus deinde omnibus , vocavit fratrem Bernardum : ubi est , inquit, primogenitus meus Bernardus Cui accedenti: Veni, inquit, fili mi, ut benedieat tibi Distiti . . bens anima mea antequam moriar . ino polito ad laevam, & fratre AEgidio addidit. dexteram te sti partem genibus flexis, cancellatis manibus, velut alter si s Iacob eis benedixit, posita dextera super caput fratris Bernardi, quem ex tactu cognovit . Concurrisse cum fratre Bernardo fratrem Eliam, alias
dixi in opustulis sancti Francisci, ex Auctoribus quos ad finem benedi et ionis sextat recensui; modo ex Legenda Gregorii IX. ex illa , quae Sociorum dicitur ,& Mariano citato, duplicem benedictionem impertiisse, manibus in crucis modum actis, probabilius putaverim, primam Eliae, secundam Bernardo in hunc modum: Benedicat te Pater Domini nostri Iesu Chri nomni benediHune spirituali in caelestibus in Chriso. Sicut primus, & electus in ordine isto ad dandum honum exemplum evangelicum, & ad imitandum Christum in evangelica paupertate, cui non solum tua liberaliter obtulisti, sed & temetipsum in odorem suavitatis contulisti. Ita benedictus sis a Domino Iesu Christo , & a me suo pauperculo servo benedictionibus sempiternis, ingrediens de egrediens, vigilans & dormiens, vivens & moriens. fui benedixerit tibi, δ=e istis. ... GRisui 1 repleatur, eis qui maledixerit tibi, non erit immunis. E Dominus Fratrum tuorum , 8c tuo imperio cum ti subjaceant. Quostumque volueris recipere ad Ordinem istum, recepti sint, & quoscumque emittere volueris , emittantur. Nullus super te potestatem habeat, &quocumque volueris libere possis pergere , & morari. Scripsit quidam ex circumstantibus benedictionem , quine in posteriora servata est secula, quam Rodulphus perperam putavit ipsius iancti Patriarchae manu fuisse
ae in Laudat stultem Bernat dum a
XXX. Distedente eum fletu Bernardo , Uir sanctus vertens fidceteros Fratres sermonem : Uolo , inquit, & praecipio , scut possum , ut quicumque suerit Generalis Minister diligat,& honoret fratrem Ber-
153쪽
nardum , tamquam meipsum, teneamque ipsum Ministri omnes ,& Fratres totius Religionis, tamquam alterum me. quem veluti animae dimidium vobis relinquo . Pauci sunt, qui virtutem & sanctitatem ejus possint rimari. Ea tanta est , ut die, ac noete magnas , & molestas ei struere inlidias non cesset Satanas, continuisque concutiat tentationibus, sed Dei adjutorio omnes ad magnum suum lucrum valide superabit, per istaque pace , & spiri tris serenitate mirabiliter perseuetur. Omnia haec non une admiratione circumstantium, qui Bernardo postea erant familiares, adimpleta sunt, ut suo loco largius dicemus. XXXI. Commendavit deinde impense omnibus Fratribus , & eorum Praelatis aedem sanctae Mariae Angelorum , quam sanctissimae Virgini inter praecipuas sibi sacras, summe caram esse, coelesti percepit revelatione, magno spiritus servore, ut notavit Legenda Gregorii IX. subjungens:
Dis quiad Ise secussi semper hinneiate sub potesate Generalis Misistri e
Semri , cy' deinde ille maiorem μύicitudinem eueram habeat providen Iibidem de bona orsuum familia . Clerici eligantur de mellaribus Os-- moribus , ct magis honestis Fratribas, er prisciant melius iacere ficium ex illis, qui Iint in tota Rellione; ut non solum seculares, sed etiam alii
Fratres libenter,'cum motus devotione videant or audiant eos . De se
tribus etiam Laicis, sanctis hominuus, disereris, Motaibus, O bonesis eligamur, qui serviant illis. Du erium guod Uua persona, uutius Frater intret in iuum locum, vis Greeralis Miniser, er Fratres qui serviunt illis, oe eum Minyira quando visitaverit eos. Volo similiter, quod Fratres Mici, qui serviunt eis , teneamur nunquam dicere est verba otiosa , vel meta hujus Ieculi, set quaeumque aias , quae no essent utilia animabar eorum . Ustropterea Decialiter solo, quod natus inret in illum Deum, uti, melius confervent puritatem or sonitatem suam; or quia in illo Deo
nihil penitur i, pes dicatur inutiliter, sed pse Deus teneatur parus, o sonctus in Θmnis, Diadum Domini. Et eum aliquis ipsorum Fratrum migraverit ad Dominum, vola, quod loco ipsius mittatar Iuue alius sanctus Frater a Generali Minisero. Nam s alii Fratres declinaverint aliquando a puritate, or bone Ie , o sanctitate Duc, vola, quod se locus bene dimist, permaneat semper speculum, O bonum exemplum totius Religionis, crquoddam candelabrum ante Ihronum Dei , beatam Virginem semper ardens lucens , per quod Dominus propitietur defectibus, ct culpis oviuium Fratrum, atque conservet semper, or protegat hanc Religionem, orsun- tuumsuam. Videte, flui, ne tinguam hoc Iocum relinquatis si ab una parte foras expellemini, per aliam reintrate. Nam Deus se sanrus es, di habitatio GrisI ,er Virginis Mariae Matris ejus. Hie cum pauci essemus, augmentavit nos Dominus altissisur. Hic luee sapienti vae illuminavit animas pauperum suorum: hic igne sui amoris no ras voluntates σμondit : hie qui oraverit corde devoto , quod petierit, obtinebit et, stra deni, graviuspunietur. Pro ter quod, o sui, habete hunc Deum σmni reverentia ct honore dignissimum, tamquam etere Dei habitaculum , ab irao c ejus Matre sngulariter praedilectum . Atque ibidem toto estis vestro , in voce exultatumi ct confessionis confitemini Deo Patri or ejus Filio Domino Iese Chriso in Spiritus Sancti unitate. Amen . XXXII. Sane multo tempore ita factum, ut testatur Thomas Celanus in sua Legenda his verbis: servabatur , inquit, ibidem rigidi Isima in omnibus disciplina, tam in silentio & labore , quam in ceteris regularibus Institutis . Nemini , nisi Fratribus specialiter deputatis, illuc patebat
154쪽
i. De Augelu . a. s. Maria. 3. Portiuncula.
patebat ingressus; & omni seculari persenae omnis penitus praecludebatur
introitus. Non permittebatur, ut Fratres existentes ibidem, qui sub certo numero arctabantur ad secularium relationem prurirent, nec co templatione intermissa coelestium, ad inferiorum commercia per rumigerulos traherentur. Non licebat alicui ibidem otiosa verba proferre, nec referre prolata per alios. Sine intermissione diebus, ac noctibus existentes in loco divinis erant laudibus oceupati, & odore miro fragrantes vitam ducebant angelicam. Et in Legenda Gregorii IX. resertur , unum, vel alterum regulare statutum illius sacrae aedis , quo a primo serme iis colatu illius loci voluit Vir saninus ab eo abigere omnem otiositatem, &inania verba . Primum , ut ad fugiendum otium, statim a prandio Fratres omnes in aliquo modesto, vel religioso opere, seu conversatione is exercerent, ne saturitas panis eos ad otiosa verba, aut animi torporem , vel rixosam garrulitatem , pro communi hominum post prandium vitio, deduceret. Secundum, quod si quis verbum aliquod otiosum aut minus religiosum proserret, ipse in se animadvertens, recitaret orationem Dominicam, addito versiculo Gorio Patri. Si vero ab alio suae culpae moneretur, pro se peccante, deinde pro admonente orationem eamdem bis recitaret. At u excusationis palliolo culpam vellet obtegere, aut contemneret, admonitus dicere quod debebat, quod cogeretur duplicare pensum, & laudes Domino elata vore coram omnibus in publico loco decantare: nec non eamdem stibi rei poenam qui Fratrem deliu-quentem corrigere nollet, aut prudens omitteret.
XXXIII. Multa & magna erant propter quae Vir sanetus adeo a etam commendaret aediculam. Ibi crevit & exinde dilatatus est ordo Minorum; ibi ordo inexpit Montalium; illi e plura praestita ei eoelitus beneficia; illic sepius colloquia habuit Angelorum; illic multoties visa Virgo sanctissima; ibidem se videndum aliquoties Christus exhibuit; ibidem etiam impetrata Indulgentia illa magna Portiunculta ad proximorum salutem. Praecipua haec capita quisquam rudi ,& impolito ita complexus est carmine: Sanctur sanustum vere est Deus I se istarum, ' .
Digne magi rum rensetur denus honorum, Felix agnomen, felicius es ibi ' nomen Et mori eo omen sortitur muneris omen. Angelicum numen hie cireumfundere tamen,
Et pereoctando solet mnos voce sonare . Postquam tota ruit, Franciscus eam reparavis: Ex tribus una fui , quas isse Pater releravit. Hanc Pater elegis, eum sera mem a subegit: Hic corpus fregit, menti M subesse coegit. me intra Templum genitus fuit ordo Minorum, Dum patris exemplum sectatur turba virorum .
Clara Dei bono fuit hie primaria tonsa,
Pompis exura mundi, Chrsumque semca. Sic partum elarum Fratrum imul Dominarum Sacra parens fudit, Chrisum quibus orbe r Eu, me fuit ε arctata veteris mundi via lata, Et dilatata virtus in 7 Dente vocata, Regula consata, paupertas sanna rosta, ria prostrata, in medium revocata .
155쪽
Sicubi turbatur Frantasus accidiatur, me tranquillatur, iste sua mens r vocatur, Hic demo batur verum , de quo dubitatur ;Imo donatur, quidquid Pater ipse precatur. XXXIV. Tandem Vir sanctus, ut veritatis exemplo monstraret quod nihil erat illi commune cum mundo, in illa infirmitate tam gravi,
quae omnem languorem conclusit, seper nudam humum se totum nuda
tum in spiritus servore prostravit, quatenus hora illa extrema , in qua poterat adhuc hostis irasci, nudus luctaretur cum nudo . Decubans sic in terra , saecina veste deposita , faciem selito more levavit in coelum ;& intendens illi gloriae totus, manu sinistra dexteri lateris vulnus, ne videretur, obtexit, & ait ad Fratres: Ego quod meum es, feri, quod vestrum es, orsus edoceat. Illacrymantibus autem sociis Sancti, qui miro fuerant telo percussi, unus ex eis, quem Vir Dei Guardianum suum esse dicebat, votum ipsus divina inspiratione cognoscens, festinus surrexit, & acceptam cum chordula, & semoralibus tunicam, pauperculo Christi obtulit, dicens: Haec tibi tamquam pauperi commodo, 3c tu illa suscipias obedientiae sancto mandato. Gaudet ex hoc Vir sanetus, &jubilat prae laetitia cordis, quoniam fidem tenuisse donlinae paupertatiusque in finem se vidit, palmasque levans ad coelum , Christum suum magnificat, pro eo quod exoneratus ab omnibus, liber vadit ad ipsum .
Fecerat autem haec omnia paupertatis zelo, ut nec habitum quidem vellet habere, nisi ab alio commodatum. Voluit certe per omnia Christo Crucifixo esse conformis, qui pauper, 3c dolens, & nudus in cruce pependit. Propter quod & in principio conversionis suae nudus remansiteoram Antistite, M in consummatione vitae nudus voluit de mundo exire , Fratribusque sibi assistentibus in obedientia caritatis injunxit, ut eum viderent eum jam esse defunctunt, per tam longum spatium nudum super humum jacere permitterent quo unius milliarii tractum suaviter quis perficere potat. O vere christianissimum Uirum , qui & vivens Christo viventi, & moriens morienti, & mortuus mortuo, persecta esse studuit imitatione consormis; & expressa promeruit similitudine decorarii XXXV. Hora denique sivi transitus appropinquante , denuo secit Fratres omnes existentes in Coenobio ad se vocari, dc eos consolatoriis verbis pro sua morte demulcens , paterno affectu ad divinum est hortatus amorem . De patientia, paupertate, & sanistae Romanae Eeclesiae fide servandis; de perseverantia in inceptis, 3c sufferentia in superventuris tribulationibus habenda sermonem protraxit; deinde sui testamenti tabulas has condidit, quibus a socio fratre Angelo calamo exceptis, ultimam expressit voluntatem.
XXXVI. Dominus dedit mihi Fratri Franeisco ita incipere facere paenitentiam e quia eum essem in ρeccasis , nimis mihi videbatur amarum videre leprosor, sed Dominus adduxit me inter illos, O feci misericordiam eum tuis. Et recedente me ab igsis, Id quod videbatur mihi amarum , conmersum fuit mihi in dulae inem animα ct corporis ', cypsea rum fleti, or exivi de Polo. Et Dominus dedit mihi talem fidem in Melesis suis, ut
D mpliciter adoraremo duerem: Adoramus te sanctis e Domine Iesu rise iste, ct ad omnra Eeustas tuas, quae sunt in toto mundo,sthenia simus tibi, quia per sanctam crucem tuam redemisi mundum. Postia dedit misi Dominus, ct dat tantam dem in Sacerdotibus , qui visunt secundum
formam sanctae Romanae Ecelam, opter Ordinem ipsorum, quod facerent
Lege.. Gregiax Notiens ponit ut in nuda hunis . Rara pauperine de mundo triuin
156쪽
mihi persecutionem, uois recurrere ad ipsos. Et si haberem tamam sapientiam , quantam Salomon habuit, ct invenirem vereuus Sacerdotes hujus secul , in Ecclesis, in quibus morantur , nolo praedicare contra voluntatem ipsorum . Et ibor, or omnes alios volo timere, amare, or honorare, sicut meos Domisor. Et nolo in i r consederarepereatum, quis Futam Dei cereo
in ius, ct Domini mei sunt. Haec propter Me facio, quia nihil video eo poraliter in hoc seculo de ipso alti mo Filio Dei, nis sanctissimum Corpui er. an inem suum, quod igs recipiunt, I soli aliis adminifrant. Et
Et romyi tri e sanctissma m Ieria volo super omnia honorari ct senerari, O In locis' ' ' pretiosi collocari. Sancti ma nomisa ct verba ejus scripta, ubicumque insenero in locis illuuis volo redigere, O rogo, quod colligantur, edi in Deo honeso colloeentur. Et omnes Theologos, ct qui minis ut nobis sancto mo verba divina, debemus honora P venerari, seut eos, qui miniserant nobis spiritum O vitam. Et postquam Dominus dedit mihi euram de Fratribus, nemo sendebat mihi ρuid deberem facere ', sed se Alti mus repe-usit miBI, quod deberem vivere secundum formam sancti Euangelia. Et Edoctus a Ari- ego paucis serbir, er plicibus feci scribi, or Dominus Papa tan masu. et exuebant ad recipiendum vitam tuam, omnia quae hahere poterant, pauperibur erogabant, or erant comemi tuniea una intusci foris reperiata, qui volebant, eum cingulo π braeis, er nolebamus plus habere. O cium dicebamus nos Clerici secundum alios cieritas: Laici dicebant Pater noster; O ssis libenter manebamur in Ecclesiirpauperculis, or. . derelinis, or eramur idiotσ, cdi subditi omnibus. Et ego manibus meis Tia iis ' laborabam, er volo laborare, o omnes alii Fratres firmiter uolo, quod laborent de laboritio, quod stertinet ad honestitem. Et qui nesciunt discant, non propter eupiditatem recipiendi pretium laboris, recurramus ad mensam Domini, petendo eleemosynam ostiatim. Benedictionis, ergatis baiulatis nem hane revelasit mihi Dominus, ut dueremus: Dominus det tibi pacem. s. ii Caveant sibi Fratrer ut Ecclesas , or habitacuis, re omnia alia , quae pro ratem in i s construoturpenitur non recipiant, nisi essent scut decet sanctam sta ' pertatem, quam in Retula stramismur, semper ibi hospitantes cui Moenaeer peregrini. Proipio miter per obedientiam Fratribus unioersi , quod ubicumque sant, non audeant petere aliquam litteram in Curia Romana perse, nec per interpossum personam , nec pro Ecelsa, nee pro alio loco, neque sub specie pria cationis, neque pro perseeutione suorum eorporum e sed ubicumque nonfuerint recepti, fugiant in aliam rerram ad faciendum poenitentiam eum benedictione Dei. Et miter sola obedire Generali Minμ
Pirlato. . ' Et ita volo esse captus in manibus suis, ut non m ire, vel facere contra soluntate uam, quia Dominus meus es. Et quamvis simplex or insim mus , tamen semper volo habere Curicum, qui mihi faciat o tum, fleat in
Regula continetur. Et omnes alia Fratres ita teneantur miter obedire
Guardianis suis, e acere o ciumseeundum Regulam. Eis aliqui intenti essent, qui non facerent incium secundum Regulam , ct vellent alio modo
variare, aut non essent catholici; omnes Fratres ubicumque sunt per ob dientiam teneantur, quod ubicumque invenerint aliquem ipsorum, prox
muri Custidi illius loci, ubi ipsum invenerint, debeant praesentare. Et sui teneatur per obedientiam issum miter custodire, stat hominem insinculis die noctuque, ita quod nonpossit eripi de manibus suis, donec propria suapersona ibum repr6entet in manibus sui Minis, . Et miniser tene tur smiter per obedientiam mittere tuum μ' talia Fratres, qui die nom-
157쪽
quem stodiat tu fgm, sevi hominem in vinculis, donec repraesentem ibum coram Domino inflemi, ut es Dominus, Protector, di Corrector Isius Fraternusit . Et nou Heant Fratres, Me es alia Regula ; quia hare es recordatio admonitio, er exhortatis , O meum Iesumentum, quod ego frater Franciscus parvulus sester fatio vobis Fratribus meis benediHis, propter Me, ut Regulam , quam Domino promismus , melius eatholice obvertemus. Et Generalis Misiser, θ' omnes alia Miuifri Hodester obedientiam teneantur , in i u verbis non addere , vel minuere. Et Iemper hoc scriptum Babeant serum juxta Regulam: σ tu omnibus ea tuus, qua faciunt, quou do legunt m Iam, legam ct isa verba. Et omnibus Fratribus meis ci ricis er Lauispraeeipio firmiter per obedientiam , ut non mittant glossas in Regula, nec in istis perbis aecendo: ita solunt inteliari ; se petit dedit mihi Dominus pure uiter dicere, eae scribere Regulam, O isa verba , itas destre or puresine glossa inrauigaui.' eum Jovi operatione usque in em observetis. Et quicumque haec observaserit, in cinis repleatur θ ne dimone AEtiysimi Patris eriesis, O in terra repleatur benedictione dii Hi Filii sui, cum sanuissimo Spiritu parativo, or omnibus viremibus morum, est omnibus Sanctis. Et ego Frater Francisur parvulus, εω veserfruar o Domino, in quantumcumquepossum, confirmo vobis intusΦforisisam sanctissimam benedictionem. Amen. XXXVII. Post haee vocatos ad se fratres Angelum Sc Leonem jussit, tit Propter mortem jam propinquam laudes Domini, seu Canticum Solis sibi decantarent; quibus expletis, super circumsedentes Fratres manus in modum crueis extendit, quia hoc signum semper dilexit, & omnibus Fratribus tam praesentibus , quam absentibus in Crucifixi virtute, ac nomine benedixit. Insuper& adjecit: Haletes ut omnes in timore Domini, O stremanere in eo semper. Et quoniam futura tentatio oe Iriseulatio appropinquat , felices , qui perseverabunt in his, quae coeperunt. Ego vero ad Deum opero, cujus gratiae vos omnes commendo. Suavi hujusimodi admonitione completa,jussit Vir Deo carissimus Evangeliorum 1ihi codicem apportari, & Evangelium secundum Ioannem, quod incipit ab eo loeor Ante diem festam Paschae, sibi legi poposcit. Ipse vero , prout potuit, in hujus Psalmi vocem erupit: nee mea ad Dominum clamavi , voce mea ad Dominum deprecatur jum, & ad finem usque complevit. Me, inquit, e perunt jusi, donee retribuas mihi. Tamdem , cunctis in eum completis mysteriis, anima illa sanetissima carne Iuta, & in abyssum divinae caritatis absbrpta, beatus Uir obdormivit in Domino, die Sabbati I v. nonas Octobris, aetatis suae anno x v. a prima sua converilone xx. a Religionis Institutione xv Iii. ut cum Bonaventura. & Antonino boni quique natarunt Scriptores.
XXXVIII. Gloriosam Viri sancti animam multos ex filiis e purga torii ergastulo tune dimissos associasse, scribunt ex revelatione, δέ relR-tione Sancti cujusdam ex sibi eoaevis Thomas Celanus , & Bernardus a Bessa , ille sancti Francisci, hie divi Bonaventurae Aeius , e quibus rem largius retulit, sed & pulchro minio, variisque coloribus perbelle ante his centum annos depinxit Dater Iaeobus Oddo Perusinus in Speculo Franciscano, vulgariter Frances ins , apud me MS. Alter autem ex Fratribus , & Discipulis sancti Viri seu ius nomen omisit sanctus Bonaventura ; alii vero reserunt, dicuntque suisse fratrem Iambum a Laude, sane laude dignum , qui miraculis elarus iaeet Assiit ad Portiunculam ) vidit animam illam beatam sub specie stellae praesulgidae a candida subve- Tom. II. Τ ctam
Et observa inllam hujus testa menti observanda Re
Asi lant Fran elle; animi aliae eo odalium .
158쪽
ni de Assisio . Apparet Ep se po Assisiati. Iusta et solvunt
etam nubecula, super aquas inultas in coelum recto tramite sursum serri:
tamquam sublimis sanctitatis eandore priaenitidam , & coelestis capientiae simul . & gratiae ubertate repletam , quibus Uir sanctus promeruit lo- eum introire lucis & pacis, ubi cum Christo sine fine quiescit . Minister quoque Fratrum in Terra Laboris tunc erat frater Augustinus de Alissio, cuius mentionem pRemisimus tomo t. Vir utique sanAus & justus : qui in hora ultima politus, cum jam diu perdidisset loquelam , audientibus, qui astabant, subito clamavit, & dixit: Expecta me Pater , expecta recce jam venio tecum. Quaerentibus Fratribus , & admirantibus multum, cui sic loqueretur; audacter respondit: Nonne videtis Patrem nostrum Franciscum, qui vadit ad coelum t 3c statim sancta ipsius anima migrans a carne, Patrem est sequuta sanctissimum. XXXIX. Episcopus Assisinas ad Oratorium sancti Michaelis in monte Gargano tunc temporis peregrinationis causia perrexerat; cui beatus Franciscus apparens nocte transitus sui dixit: Ecee relinquo mundum ,
e . vado ad caelum. Mane igitur surgens Episcopus sectis narravit, quae vidit :& Assisium rediens,cum Qllieite perquisisset, certitudinaliter comperit, quod ea hora, quae sibi per vigonem innotuit, beatus Pater ex
hoe mundo migravit. Alaudae aves, lucis amicae, D crepusculorum tenebras horrescentes, hora transitus sancti Uiri, cum jam esset noctis sequuturae crepusculum, venerunt in multitudine magna super tectum
domus , & diu cum in Blita quadam jubilatione rotantes, gloriae Sancti , qui eas ad divinas laudes invitare solitus erat, tam jucundum, quam evidens testimonium perhibebant. Videbantur justa sancto Viro soluisse , 8c pio Patri velut parentasse ; idque merito, quia hoc avicularum genus prae ceteris diligebat, dc quibus poterat modis, fovebat, quia in eis considerabat multa Minoritis , 8c bonis Religiosis imitanda. Die ahaee avis galerita , ab elatis in capite plumis ad galeri, sive galeae similitudinem . Talem formam Cuculli initio Ordinis Fratribus suisse dictum est , tomo I. Sed 8c colorem alaudarum imitabatur in habitu; qualis illis
in plumis, talem volebat in vestibus fratrum, nativum , terrenum e ut meminerint communis originis terrae de qua sumpti, quia Deus ita tulit sententiam adversus Adamum , pulpis es in pulverem relerteris . Adhate ubi ille granum aliquod invenerint ad escam, mox in coelum seruntur cantu, quasi gratias agentes summo Deo omnium parenti ,3c alitori. Sic nos docent coelum petere , despicere terram: Non vivere ut edamus , sed esse ut vivamus : illud salutare monitum divini Apostoli observandum nobis; sive manducatis, Ilae bibitis , e quid aliud facitis:
Omnia in gloria Dei facite : ne in terris , sed nos eonversatis in coeliast. Haec contemplabatur in alaudis, hac causa plurimum eas amabat. XL. Corpus autem exanime Viri sancti, Fratres super nudam humum aliquantulo reliquerunt tempore , prout ipse sub morte rogavit; deinde elevatum, lotum, dc tunica illa Jacobae Romanae obtectum, eidem piae foeminae commiserunt ad votum amplexandum, & ostulandum. Pisanus, Sc Perusinus aiunt, exenterat uni, corde interioribusque avulsis,
de in altari Sacelli ad sacrarii laevam repositis, ne dum Cadaver , in Cia vitatem transferendum, alibi sepeliretur , remaneret pia illa aedes absque aliqua corporis parte . Quidam ex Assisiatibus , me teste , de hoc dubitant, non improbabiliter putantes, illaesum, integrum , & cIausum remansisse aerum corpus; idque eorum majoribus reserunt persuasum ab aliis quibus, qui illud meruerunt incorruptum videre, εc palpare. Occasionem
159쪽
Ia 26. ANNO II. ANNO IS. RUM ANNO I9.
vero inde sumptam, ut diceremur interiora recondita in praedicto delubro , quia Uir sanctus , dixit, cor suum ibi remansurum , dum ceterum corpus voluit sepeliendum in colle Inferni, loco malefactorum suppliciis destinato: ut ut fuerit, suturae gloricae signa manifestius repraesentavit caro illa sanctissima, quae crucifixa cum vitiis in novam jam creaturam transierat, & Passionis Christi essigiem privilegii singularitate praeserret,& novitate miraculi Resiurrectionis speciem praemonstraret. XLI. Cernebantur quidem in membris illis felicibus elavi ex ejus arne virtute divina mirifice sabrefixisti: sicque carni eidem innati , quod dum a parte qualibet premerentur, protinus quasi nervi continui R duri ad partem oppositam resultabant. Inventa quoque suit patentius , in ipsius corpore , non inflicta humanitus , neque facta, pIaga vulneris lateralis , instar vulnerati lateris Salvatoris; quod redemptionis & generationis humanae in ipso Redemptore nostro protulit sacramentum. Erat autem similitudo clavorum nigra quasi serrum e vulnus autem I teris rubeum , &ad orbicularitatem quamdam carnis contractione reductum, rosia quaedam pulcherrima videbatur. Caro vero ipsus reliqua, quae prius tam ex infirmitate , quam ex natura ad nigredinem declinabat, candore nimio renitescens , illius secundae stolae pulchritudinem praetendebat. Membra ipsus adeo mollia & tractabilia se praebebant palpantibus , ut conversia viderentur in teneritudinem puerilis aetatis; & quibus dam cernerentur evidentibus signis innocentiae decorata. Cum igitur in eandidissima carne clavi nigrescerent, plaga vero lateris ut vernans roseus flos ruberet, mirandum non est si tam formosa, & miraeulosa varietas jucunditatem 3c admirationem contuentibus ingerebat. La-
erymabantur filii pro subtractione tam amabilis Patris: ted& non modica perfundebantur laetitia dum deosculabantur in eo signacula siummi Regis . Miraculi novitas planistum vertebat in iubilum , & intellectus rapiebat indaginem in stuporem . Erat quippe tam insolitum , tamque insigne spectaculum contuentibus omnibus, & firmamentum fidei, & incitamentum amoris : audientibus vero admirationis materia, & excita
tio desiderii ad videndum. Audito siquidem trans tu Patris, & fama
diffusii miraeuli, accelerans populus confluebat ad locum, ut id cern rent oeulis carnis, quod a ratione dubium omne repelleret, & affectioni gaudium cumularet. Admissi sunt igitur Assis nates Cives quamplurimi ad stigmata illa saera contemplanda oculis , & labiis osculanda .
Unus autem ex eis miles litteratus quidam , & prudens Hieronymus nomine, vir utique famosus 8t celeber, cum de huiusimodi sacris signis dubitasset, essetque incredulus, quasi Thonus, serventius, & audacius eoram Fratribus 8c aliis Civibus, movebat clavos , Sanctique manus , pedes, latus manibus propriis contrectabat: ut dum vulnerum Christi veracia illa signa palpando contingeret , & de sui , & omnium cordibus omnis dubietatis vulnus amputaret. Propter quod & ipse inter alios hujus veritatis, tam certitudinaliter agnitae , testis constans postmodum essectus est , 8c tactis sacrosanctis, juramento firmavit. Fratres autem , & filii, qui voeati fuerant ad transitum Patris cum omni multi tudine populorum noctem illam , in qua almus Christi Consetar deeessit, sic divinis laudibus dediearunt, ut non defunctorum exequiae , sed Angelorum excubiae viderentur. Afixit autem ad seretrum quidam ex cireumstantibus versificator bina haec carmina . Tom. II. Τ a me
In eorpore appa rem signa futurae gloriae . Clavἰ vulnus laterale. Eorum forma. Caro ejus canindIda, ee membra tractabilia . Confluunt multIad saeta vulnera
160쪽
iam a suit auctor Speeuli S. FIam
Hie expiravis, qui mundum suppeditavit,stui seram mentem direxit in omnipotentem . XLII. Mane autem secto die Dominica, turbae, quae convenerant, acceptis arborum ramis, & cereorum multiplicatis luminibus, cum hymnis , & canticis sacrum corpus ad Civitatem Agilii detulerunt. Transeuntes vero extra Civitatem per Ecclesiana sancti Damiani, in qua Uirgo illa nobilis Clara cum Uirginibus inclusa morabatur , ibique aliquantulum subsistentes, sacrum corpus margaritis coelestibus insignitum , videndum , & ostulandum sacris illis Uirginibus obtulerunt. Omnes flere omnes ereptum sibi Patrem, & Institutorem dolere; omnes item singulare, & coeleste admirari prodigium, tune recordantes promissi sibi facti a sancto Uiro , se quantumvis morti proximum , ab illis ante earum obitum videndum . Laboravit autem Primiceri a Clara pro extrahendo uno clavorum , qui prominebant ex palmis, nec potuit ; intinxit tamen sanguine linteolum, & mensus est sani hi Patris corpus ad cujus staturam postea curavit fieri quoddam receptaculum ad tribunae dorsium, ubi & ejus imaginem secit depingi. Subtrarium deinde corpus, quod diutius sibi vellent sacrae Uirgines relinqui; optimates Cives simul cum praecipuis ex Fratribus in humeros elevantes, pervenerunt ad Civitatem cum jubilo,& pretiosum thesaurum, quem portabant, in Ecclesia sanisti Georgij cum omni reverentia condiderunt; neque enim tunc in colle Inferni, ubi se sepeliri volebat, aptust erat sepulturae loeus, justumque erat, ut in illa Ecclesia, in qua puerulus litteras didicit, ibique postmodum primitus praedicavit, postremo ibidem locum quietis acciperet. XLIII. Coepit autem Uir beatus eontinuo divinae iaciei super irradiante resipei tu , magnis ,& multis coruscare miraculis , ut sublimitas sanctitatis ejus, quae ipso vivente in carne, ad morum directionem per exempla persectae justitiae innotuerat mundo, illo jam regnante cum Christo , ad omnem fidei firmitatem , per miracula divi me potentiae comprobaretur e coelo. Multa patravit in ipsio lanere, restitutis sanitate pluribus infirmis , neque deinceps plurima edere cessavit in diversis Orbis partibus , quae ad Romani Pontificis aures delata, ut paulo post canonizaretur , effecerunt. Praecipua nos, cum de miraculorum & vitae proeessu , & sancti Viri canoni 1atione egerimus, compendia tinata,
XLIV. Seripsit statim de sancti Praeceptoris & Institutoris morte ad universas Provincias Uicarius Generalis Elias . Exemplar litterarum ad Provincialem Franeiae missarum accepimus ex Conventu Recollectorum Valen cenarum in Belgio, ubi servantur originariae, quas Guillelmus Spoelbercti Provinciae Germaniae inferioris definitor tranteripsit in editum & limatum a se Speculum vitae sanisti Francisci & Sociorum ejus, neglectis multis apocriphis& frivolis narrationibus, quae in vetusta editione habebantur : quod etiam eonsultius secisset Philippus Bosilui erus Provinciae Flandriae in alia posteriori, quam fieri curavit anno proxime elapso Coloniae Agrippinae; a quo illud scire cupierim, unde accepit, stat res Fabianum, & Huge linum cum aliis Minoritis satano Francisco coaevis, ejus libelli Auctores fuisse : sed & Henricus Sedulius vir eruditus & pius, ejus Conditores vult Leonem, Angelum, & Russinum sancti Francisti comites perpetuos. Hi sane sancti Patris Legendam compilarunt , non opusculum hoc; ex illa multa hic inserta , ab aliis longe posterioribus recentiora addita . Compilator hujus operis vixit post annum