M. Acci Plauti Comoediae superstites viginti novissime recognitae et emendate. Volumen primintertium

441쪽

Avarus , invidus: sacrum Profanum, Publicum privatum habent: Hiulca gens. haec ego doleo : haec sunt quae meeXcruciant. Haec dies noctesque tibi canto, ut caveas. quod manu non queunt Tangere, tantum fas habent, quo manus abstineant :Cetera, rape, trahe, fuge, late. lacrumas haec mihi, quom Video , Eliciunt, quia ego ad hoc genus hominum duravi. RUin Prius Me ad plures penetravi P nam hi mores majorum laudant: Eosdem lutulant, quos conlaudant. hisce ego te artibus gratiam Facio neu colas, neu inbuas ingenium. meo modo , et moribus vivito Antiquis. quae ego tibi Praecipio , ea facito. nihil ego istos Moror fatuos mores, et turbidos, quibus boni

dedecorant Se Haec tibi, si mea imperia capesses, multa bona in pectore consident. LYsITELES . Semper ego usque ad hanc aetatem ab ineunte adulescentia,

Tuis servivi servitutem imperiis et Praeceptis,

Pater.

Diuili co by Co

442쪽

Pro ingenio, ego me liberum esse ratus Sum: pro imperio, tuum. Meum animum tibi servitutem servire, aequom censui. P II I L Τ Ο. Qui homo cum animo inde ab ineunte aetate depugnat SUO, Utrum is itane osse mavelit, ut eum animus ae quom CenSeat,

An ita potius, ut Parentes eum esse et cognati velint: Si animus hominem perpulit; actum 'st: animo servibit, non sibi. Sin ipse animum perpulit; dum vivit, victor victorum cluet. Tu si animum vicisti, Potius quam animus te, est quod gaudeas. Nimio satius est, ut opu 'st, te ita esse, quam ut animo lubet. Qui animum vincunt, quam quos animus, Sem Per Probiores Cluent.

LYSIT EI. Es.

Istaec ego mihi semper habui aetati tegumen

tum meae,

Ne Penetrarem me usquam, Ubi esset damni comciliabulum: Ne noctu irem obambulatum, neu suum adimerem alteri. Neu tibi aegritudinem, Pater, Parerem, Parsi Sedulo.

443쪽

43 TRINUM MUS. 36

Saria tecta tua Praecepta usque habui mea modestia. P Η I L Τ o.

Quid exprobras P bene quod fecisti, tibi fecisti,

non mihi. Mihi quidem aetas acta est ferme: tua istuc reis fert m Ume.

Is Probus est, quem Poenitet, quam sit probus et frugi bonae. Qui ipsus sibi satis placet, nec Probus eSt, nec frugi bonae. Benefacta benefactis aliis perlegito, ne Perpluant. Qui ipsus se contemnit, in eo est indoles industriae.

LYSITELES. Ob eam rem haec, Pater, autumaVi: quia Iesquaedam 'st, quam volo Ego me abs te eXOTare. P Η I L Τ Ο.

Quid id est Z veniam jam clare gestio.

LYSITELES . Adulescenti huic genere summo, amico atque, aequali meo , Minus qui caute et cogitate suam rem tractavit, Pater, Bene volo ego illi facere, si tu non nevis. P Η I L T O. Nempe de tuo. , LYSITELES. De meo: nam quod tuum 'st, meum 'st: omne meum 'st autem tUUm.

444쪽

Quid is, egetne p

Qui eam perdidit

Publicisne amnis fuit, an maritumis negotiis PMercaturamne , an venales habuit, ubi rem per

didit P

LYSITELES. Nihil istorum. P II I L T O.

Quid igitur P

LYSITELES. Per comitatem edepol, Pater.

Praeterea aliquantum animi caussa in deliciis disperdidit. P Η I L T O. Edepol hominem praedicatum ferme familiariter. Qui quidem nusquam Per virtutem rem confregit , atque eget, Nil moror eum tibi esse amicum cum ejusmodi. Vtitutibus. LYSITELES. Quia sine omni malitia est, tolerare egestatem eius volo.

445쪽

TRINUM MU S.

De mendico male meretur, qui ei dat quod edit, aut quod bibat. Nam et illud quod dat, perdit, et illi producit

vitam ad miseriam. Non eo hoc dico, quin, quae tu Vis, ego Velim , et faciam lubens: Sed ego hoc verbum quom illi cuidam dico, Praemonstro tibi, Ut ita te aliorum miserescat, ne tui alios mise

reat. . LYSITELES .

Deserere illum, et dejuvare in rebus advorsis pudet.. P Η I L T O. Pol pudere quam pigere Praestat, totidem literis. LYSITELES. Edepol, Deum virtute dicam , Pater, et maj0 TUm , et tua, Μulta bona bene parta habemus. hene si amico feceris, Ne pigeat fecisse: ut potius Pudeat, si non feceris. P Η I L T O.

De magnis divitiis si quid demas, Plus fit, an minus p

Minus, Pater. sed civi inmunifico scis quid cantari solet 'Quod habes, ne habeas: et illud quod nunc non habes, habeas malum :

446쪽

V. 71

411 Quandoquidem nec tibi bene esse potes Pati, neCalteri. P II I L T O. Scio equidem istuc ita solere fieri. verum, gnate mi, Is est inmunis, quoi nihil est, qui munus fungatur SUum. LYSITELES. Deum virtute habemus, et qui nosmet utamur, Pater, Et aliis qui comitati simus benevolentibus. P Η I L T o.

Non edepol tibi pernegare Possum quidquam, quod velis. Qurius egestatem tolerare vis P loquere audacter

patri. LYSITELEs.

Lesbonico huic adulescenti, Charmidae filio, Qui illic habitat.

Qui comedit quod fuit, quod non fuit P

Agedum, eloquere. quid stare illi nunc vis P

LYSITELES.

Nihil quidquam , Pater.

Sapientiae aetas condimentum 'st: sapiens aetaticibus est.

447쪽

V. 83

Mentire, edepol, gnatet atque id nunc facis haud

Consuetudine.

Nam sapiens quidem pol ipse fingit fortunamgihi.

Eo ne multa quae nevolt eveniunt, nisi lictor malus siet. Multa est opera opus ficturae , qui se fictorem Probum Vitae agendae esse EXPetit. LYs ΙΤΕLES. Sed hic admodum adulescontulus. P H I L T O. Non aetate, verum ingenio adipiscitur sapientia. LYSITELES.

Tu modo ne me prohibeas accipere, si quid det mihi. P H I L Τ Ο. An eo egestatem ejus tolerabis , si quid ab illo acceperis

LYSITELES. Eo, pater. P Η I L Τ Ο. Pol ego istam volo me rationem edoCeas. LYSITELES . Licet.

Scin' tu illum quo genere gnatus sit P

Scio, apprime Probo.

448쪽

LYSITELES . Soror illi est adulta virgo grandis: eam CVPio, Pater, Duc me UXorem. P H I L T O. Sine date PLYSITELES. Sine dote. P Η I L T O. Uxor in P LYSITELES.ItR. Tua re salva. hoc pacto ab illo inibis summam gratiam:

Neque commodius ullo pacto ei poteris auxiliariCr. P H I L T O. Egone indotatam te uXorem ut Patiar PLYSITELES.

Patiundum 'st, pater :Et eo pacto addideris nostrae lepidam famam familiae. P II I L T o. Multa ego possum docta dicta, et quamvis facunde loqui:

Historiam veterem atque antiquam haec mea senectus sustinet.

Vorum ego quando te et amicitiam et gratiam in nostram domum Video allicere, etsi advorsatus tibi fati, istac judico.

449쪽

4 4 TRINUΜMUS. . V. 1O3Τibi permitto , posce, duce.

LYSITELEs. Dii te servassint mihi. Sed adde ad istam gratiam unum. P Η I L T o. Quid id est autem unum p

quam centum mea.

P Η I L Τ o. iEcce autem in benignitate hoc reperi negotium. Dabitur OPera. LYsITELES. Lepidus vivis. hae sunt aedes: hic habet. Lesbonico est nomen: age, rem Cura: ego te opperiar domi.

Nos optuma haec sunt, neque ut ego aequ0m

censeo. Diuiti od by Coost

450쪽

V. a

Verum meliora sunt, quam qUae deterr ama. Sed hoc unum consolatur me atque animum

meums

Quia, qui nihil aliud, nisi quod sibi soli placet,

Consulit advorsum filium , nugas agit: Miser ex animo fit: factius nihilo facit. , Suae senectuti is acriorem hiemem Parat, Quom illanc inportunam temPestatem CouCiet. Sed aperiuntur aedes, quo ibam: commode Ipse exit Lesbonicus cum serVo foras.

LESBONICUS. STAST MUS, P Η Ι L T O. LESBONICUS.

M 1sus qoindecim dies sunt, quom Pro hisce

aedibus

Minas quadraginta accepisti a Callicie. Estne hoc quod dico, Stasime P

Quom considero, Meminisse videor fieri.

LESBONICUS. .

Quid factum 'st eo P

ComesUm, eXPotum, eXutum, elotum in balneis. Piscator, Pistor abstulit, Ianii, coqui,