장음표시 사용
91쪽
eontra Gallos. 39 Tyrunculus adhuc Rex vester, superiori anno prima statim arma induens, haec omnia Ingenii tantum & Animi
praestantia ex tissimh praestitit; quid illum posthac praesti turum abitramini ubi plura fecerit stipendia , & quae
nunc Ingenio percepit ipsa mox Exercitatione roboraverit Z Certh non nostri modo temporis, sed praestantissimis omnium aetatum Imperatoribus, erit kso praeferendus. Sed dicite
so Tania dignitate . animo, & ingenio praeditus Henricus , ad praeliantissimi Ducis gloriam potuit absque dubio pervenire: sed quare hoc minime contigit non malae reddi possunt rationes. Primo, ardorem belli in eὰ ab ipso initio soceri Ferdinandi imminuit perfidia ter repetita; & fecit ut, pace insequente, lautissimis Aulae oblectamentis se nimis addicere vacaret. Animi deinceps cogitationes ab aliis omnibus re, bus distrahebant diuturnae molestiae quibus ab infelicitate circa uxores, & a dissidiis de Religione ortis, penitus involvebatur. Causa denique magis probanda, fuit egregium illud quod semel inierat consilium, non ut de vicinis reportaret triumphos , sed ut Europae existeret arbiter : quo nomine tamen aliquan id culpandus venit, quod de Commercio promovendo, aut alio quopiam pacto, non luculentiores inde na
92쪽
cite quaeso) mihi, annon ex iis, quae supra differuimus, maXimam debellandi hostes & potiundae totius Galliast OCCASIONE M. vobis dari videtist Uultisne apertius illam inspiceret Vultis ante ora vestra clarius enudari ' Agite, quaeso, eXaminate hostium vires ac facultates , & eas cum vestris comparate atque si) perpendite : tum demum verius judicabitis quid vobis, quid illis, aut sperandum sit aut dissidendum. TERRA Britanna indigenas ut ostendimus vobis) milites, ex libidine magis quam pro necessitate legendos , quotquot volueritis , abunde Draebet. Gallia, praeter Nobiles e
si Hoc nobis impraesentiarum documento esse consentaneum est ; &, si inter expendendum dissicultatibus nonnullis, uti Verosimile est, urgeri nos exploratum habebimus quis enun de bello gcrendo cogitavit, qui multa perpeti incommoda non ante decrevit ) Gallorum tamen res multo deteriores reperiemus, & eos non diu ferendis premi augustiis.
93쪽
contra Gallos. rquis stipendia facientes, perquam paucos bonos pedites proseri; Vascones illos quidem , & quos Picardos dicunt. Cetera OmniS multitudo sue Σ)imbellis est, humilis, supplex, inops, Nobilium sue 3) jugo sic assueta, ut a servis aere paratis perquam parum differre videantur. Britanni milites, ubi Duci nomen dedere , vel ab s )aratro vel a pecore ducti sunt. Statim sub signis esse, ordinem non re-- ' lin- sa) Quae de Gallorum indole minus honorifice scripserint antiqui autores Caesar, Livius, reliqui) in medium adducere possemus: sed ilia lustrandae scripturae aut exacuendi stili gratia
nullis hic indiget annotationibus Orator nolter, quem nimis clare loquutum multi fortasse quiritabuntur. Ut vero non tam male de Gallis, ac ipsos exhibet, sentire debemus ; sic, ut laudes quibus gentem nostram Ornat 1emper mereamur,1ummo nobis opere annitendum et L 1 3 Quamvis Procerum potentia nunc temporis non tam magna est, non minor tamen est Plebeiorum scrvitus : sed hoc miserrimo gaudent solatio, ut veteres Dominos habeant conia
Agricultura & Pecuaria pastio sunt vitae
in stiriata, quae patientes & omnium casuum ac temporum tolerantes essiciunt homines.
94쪽
linquere arma tractare , hostem ferire , lucem flocci pendere, natura instruente, didicere: tunc nudo solo jacentes dormire , sub dio noctes ac dies agere, calores & frigora pari pa- 'tientia superare, ss) famem sit opus fuerit) herbis aut agrestibus pomis sedare, sitim aqua ζ tinguere consueverunt. Contra, Gallus caloris & aestus aeque impatiens, labori vel minimo cuique impar, inedia quantulacunque deficiens, siti quoque imprimis obnoxius; iners, ignavus, fugaX,& furax: jactabundus in castris, desertor in praeliis, hostium praeda , sociorum praedator. Vos, Dei omnipotentis benignitate, ditissimi, nul
ut Quicunque, propter maximam apud nos rerum omnium abundantiam, de his ambigere propendeat, velim is in memoriam revocet quid quantumque Expeditione illa aestiva, quae pacem Resvicensem proxime praecedebat, milites nostri in Belgio pertulerint: & dubius certe haerebit utrum ex duobus magis admiretur, vel quod propriae tolerantiae & moderationis pra buerunt experimentum , vel amorem er a patriam & fidem quam praestiterunt regi Guliel
95쪽
lis sumtibus, nullis stipendiis, nullis
denique auri & argenti s6) effusionibus pares non estis. Militum, seu vestros seu alienigenas malueritis , si-Ve utrosque, quantum libuerit & quamdiu libuerit alere sue ) potestis. Illi contra quia diuturnis bellis nobilissimus ac fortissimus quisque Occidit, quia regii thesauri absumti, aerarium publicum exhaustum, Regni vectigalia imminuta, privatorum aedes exinanitae 3 armis, equis, Viris, pecuniis, omnibus denique opibus pariter s 8) defecerunt. Sed missa haec. Nunc ad Reges ipsos inter se
AGITE Gaiai, ut ventosi estis omnes & jactabundi, proferte Regem
s6 Ingentem illam auri copiam in testem adhibeo, quam pro conscribendi apud eos militum licentia, & largitiones, propter alias etiam causas factas. quas tot principibus exteris tam in practerito quam in praetenti bello contribuimus. D) Hic est praesens apud nos rerum status. sf) Haec est ipsissima apud illos rerum conditio.
96쪽
vestrum , ac si libuit, primtim inter arma & bella eum consenuisse praedicate; deinde , praeclarδ illius gesta recenientes , in Gallia Circumpadana Sy) Lu Do vi CuM I u-hrium Ducem prius Ducatu pulsum,
postea captum Commemorate : mo
do ne illud silentio transeatis, Ducem illum popularibus suis justis de
cau- s Ludovicus Smreta princeps erat exacti nibu, summe addictus. Adversis tandem rebus ad subditorum benevolentiam confugere voluit, oneribus ipsos se levaturum. & quicquid esmet contra leges admissem emendati rum spondens. Sed dictis fidem non habebant. Nain in tali statu sulpicioni locum dant principes. imminentem se metum aut periculum potius quam animi bonitatem & candorem palam facere. Nunouam hoc luculentius comprobatum , quam pauid ante nuperam apud nos rerum conversionem , cum Rex Iacobus, Belgarum mederatorum ap- , paratus, ut Anglis adversus eom auxilio essent, intelligens, urbium privilegia in integrum restituit, contra Magdalenense Collegium intentam actionem inhibuit, ct comitia libera indicere promisit: sed, falso de tota Belgarum classe procella obruta nuntio allato, statim Omnia retractavit. Quae res eum in exitium praecipitantem ocius urgebat.
97쪽
eontra GaIIos. scausis invisum, ab illis ultro deser
tum, non Vestra virtute debellatum; mox curei bellum renovasset, fraudibus & proditione pecuniiS compara. ta , non Vi aut armis pugnando 6o captum. Addite deinde 6 i) FREDERI CuM Regem Neapolitanum Regno exutum: modo & hoc fateamini, non Regnum a Rege vestro captum, 1 ed
ipsum Regem a Regulis illius Regni
accitum ac susceolum eile; moxque
pulsus , in Germaniam ad Imperatorem Maximilianum profugit. Sed in Italiam iterum rediens, atque bellum prospero cum succestia redintegrans, in urbe Novara ab Helvetiis perfide proditus est , & inimicis pretio pacto turpissime deditus. 6 i) Ludovicus duodecimus Gallorum, &Ferdinandus quintus Tarraconensium Reges, arcanum inierunt foedus A. C. lso i) ut regnum Neapolitanum subjugarent, ac inter semet par- 'tirentur. Hinc Fridericus, subditis Ob pessimam administrationem obnoxius, ct a Rege du dem sanguinis & familiae proditus, ita contra iplum in rabiem versa , aufugit in Galliam, tibi a Ludovico duodecimo Andium Dux Creatus eli.
61 Lite inter Gallos & Hispanos de limitibus
98쪽
tione orta, tres Gallorum magnos exercitus mediocri quadam Hispan rum manu esse deletos, castris, urbibus , oppidis, arcibus cunctis eXutos.
Quid deinde prosequi est in animo ZBellum contra 63 Pontificem susceptum ' an 6 ) Bononiam Ecclesiae e-
rCP-bus Orta , cum utrique totum regnum sibi solis vendicare revera destinastent, magnus Gons alvus cum paucis Hispanis moderate & composite viventibus, Gallos numero plures, sed moribus dis lutos & fastuosos, nullo non occursu superavit. In pugna ad Seminaram commissa Ducem eorum cepit, ut in sequenti pugna in Calabria alter captus Dux, & Nemosinensis denique in pugna ad Cirino iam est Occisus. 63 De bello hoc contra Pontificem videatur
6 Bentivolii, postquam Bononiae Tyrannidem diu exercuerant, a Gallis, qui subsidium promiserant, derelicti, inde se A. C. Iso I)su
ducere cogebantur. Cives Pontificis tutelae se crediderunt, qui Verus eorum evasit dominus, postquam veterum Privilegiorum ipsis nomina, cum externa quadam Libertatis specie, reliquerat. Sed, Anno Is II, ad Bentivolios, Gallis adjutos, iterum deficiebant, dum exercitus pontificius, non sine magno damno & periculo, noctu recedere coactus est. Secunda tamen vice Papatui restituitur Bononia, ubi hodieque ma
99쪽
contra Gallos. 47 reptam ' an 6s) Ravennatis pugnae victoriam 8 At neque illud suppriim- te, arma CHRISTI vicario mota, signa in sedem Apostolicam illata , 66 Schisma in orthod a fide comparatum ;
6s) Pugna illa prope Ravennam, quae cer te cruenta fuit & pervicax , & in qua supra decem millia hominum ceciderunt, ipso paschatis die, Anno Is Ia, commissa est. Gallorum Imperator fuit Gastonus Foissius Dux Nivernensis, ct Hi sipanorum Rai mundus Cardona, regni Neapolitani prorex, cui suberat magni nominis Ρetrus a Navarra. Ravennam oppugnabat Nivernensis, & His inos, qui ad urbem liberandam adveniebant, in castris est adortus. Praeter ducem Ferrariensem habuit etiam in exercitu suo Cardinalem San-Severinum Concilii Pisani legatum; sicuti Cardinalis Mediceus, Romani Pontificis legatus, in altero fuit exercitu. Multi utrinque periere nobilissimi duces , at Petrus a
Navarra cum aliis non pauciS capitur. Germanorum & Italorum, qui sub eis meruerant, virtute, Galli victores extiterunt; nam illo die Uascones & Picardi rem turpissime gesserant. Sed dum Hispani servatis ordinibus retrocedebant , Nivernensis , qui si id pateretur victoriam suam minus absolutam fore rebatur , impetu ut eos perrumperet incasmum facto, occidit. Legatus Pontificis Concilii Legato dono offertur: Aquidem, Ducum interemtorum habita ratione, victores quam victi majori clade sunt affecti.
6ω Ludovicus duodecimus contra Julium
100쪽
ratum; tunc δ pugna Ravennati hostium discordia, non vestra VirtutC,
secundum adeo fuit irritatus , ut de iurando omni Romanae sedi oblequio aliquando cogitaret, & certe numismata cudi fecit cum hoc sym-holo, PERDAM BABYLONIS NOMEN. Gallicani Cleri Synodum A. C. isi O)eonvocavit primum Aureliae, deinde Caelaroduni Turonum ; quasi materiam suppeditaturus Concilio , quod anno insequenti Ditis auipi an dum crat. Flujus Concilii Ludovicus praecipuus fuit autor & impulsor, Cardinalibus quibuidam adminiculantibus , quorum aliquos de Ecclesia
reformanda cogitasse non negavcrim, quamvis alios, ut luo aut gentis suae comMiodo inservbrent, se turbis hisce immiucuisse, ultra qugna negari possit manifestum est. Utcunque hoc siet, illuc Papa citatur, Cardinalibus non sine gravi ratione clamitantibus caput Ecclesiae, non minus quam ejus membra, Reformatione indigere, atque ipsum Julium Simoniae, uti loquuntur Ecclesiallici) rapinarum . ac morum per di,tissimorum insimulantibus. Pontifex interca, ut his Obviam iret, Concilium generale indixit, quod Romae Anno. Isia) in aedibus Lateranis convenire debuit. Autoritatem suam esse omnibus Conciliis superiorem amrmabat, & adeo usque ut nullum , se in Vito, jure convocaripdsset. Quamobrem Pisanum Schismaticum csse Conciliabulum conitanter pronunciavit, cujus itidem membra & fautores Haereticorum poenis subrecit, & a piorum coetu abactos voluit.