Nosologia methodica sistens morborum classes, genera et species, Juxtà Sydenhami mentem et Botanicorum ordinem. Tomi secundi pars secunda

발행: 1763년

분량: 471페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

191쪽

MORBORUM, CLASSIS V.

Vide similem casum in obf. q. Bones1 Sepulchro. de fuscat. Pug. J9Ι. I9. Orthopnoea ab inanitione Platner. insit. chia

as inanitione , Lipsiae 17 S . Puerperae magnam sanguinis jacturam passae, aut quarum statim a partu non vincitur fasciis abdomen ; necnon hydropici quibus citra hanc cautelam aqua tota simul detrahitur, quandoque suffocati, & convulsi pereunt, teste Platnero, Heistero, Lamotte , quod accumulato in pulmonibus sanguini tribuunt Lipsienses , & a1 a comvulsivum Vocant.

ΣΟ. Orthopnoea febricosa Μ toni de febribus. pag. 139. his. 7. O pag. 74. est paroxysmus febris tritaeophiae aut tertianae duplicis, simplicisve sed larvataein proteiformis , qui inter dira symp tomata cardialgica, spasmos pectoris & suffoc

tionem infert, quovis die repetentes a non ideo asthmat1 annumerandus est morbus acutissimus Cum asthma chronicum sit. Mortonus ad similem aegram advocatus, eamanvenat vomitione perpetua pene confectam, a que prae spasmis thoracis & abdominis perpetuo Rulantem , & tantum non suffocatam, febre nullo modo se prodente, prae Vehementia symptom

tum; urina etenim erat clara & tenuis ; tempor1es mitis extrema fi igescebant, pulsus erat c

1er, ied debilis & inordinatus. Praescripto leni emetico , aqua pulli copiosa offerebatur holus ex theriata & pulvere abso

Dente sequebatur cum antiemetico Riverit , mremissione urina erat lateritia, Enhina non poterat assum propter vomitionem ; die sequenti misella virgo suocata pene, & delira prae atroci

192쪽

19a GEN ERA ET sPECIE sdolore totum thoracem & abdomen occupante . sese jactabat, & perpetuo vociferabatur, nec vomitio cessabat. Praescripta phlebotomia, & clysmate , febria fuga narcoticis 1uncta quaque hora quarta ad libbita sunt, decocto albo Sydenhanai, julapiis perlatis , anodynisque suppressi sunt illi horrendi pa-

vhor. Peripneumonia catarrhatis class. tertiae.

Morbus hic a solo Sydenhamo & Boerhaavio sere descriptus, differt a peripneumonia, cujus imaginem refert ex desectu febris acutae; differt juxta Sydenhamum ab insultu asthmatis si1cci, quod in isto nusquam comparent febris indicia; in hac vero dyspnoea, manifeste se prodat febris , licet longe minor, & magis obscura quam in

peripneumonia ver .

Hic morbus primo fallaci lenitate opprimit, necopinantes; quippe levi defatigatione , debilitate , prostrato fere omni motu, anhelitu, oppressione pectoris incipiens adeo leves motus excitat , ut vix caloris, febrisve indicia moneant periculi; mox Vagae horripilationes , leviusculi febris intuitus adsunt, unde subito crescente anhelitu Mdebilitate , mors , cujus in urina & pulsu vix ubium adfuit praesagii m. Ingruente hieme , & saepe initio veris: emergit, insultu primo nunc incalescit, nunc triget aeger,eX motu quolibet vertiginosus est , rubent & c Ient genae oculique; iussit & inter tuss1endum capitis dolor lancinans premit, Potulenta vomitu

rejicit ,

193쪽

MORBORUM, CLASSI s V.

reiicit, urina turbida est, & intense rubet, sanguis pleuriticorum aemulus , anhelus ci ebro dcceleriter spiritum ducit dolente thorace. Morbus 1lle senibus pituitosis , frigidis, catam rhonis trequens in borealibus praesertim regioni-hus ; orthopnoeis adscribitur , quia acutus est mo hus a non peripneumoniae accensetur, quia febris non est acuta, ut in vera peripneumorda : ad Theuma accedit quam proxime , dc fluxio in pectus Vulgo vocatur , nobis peripneumonia catarrhalis . a qua tanten differt defectu coryzae, sternutationis'

anorumque rheumatis characteriam.

Curatur juxta Sydenhamum duabus, tribusve pnlebotomias, & praescripto alternis diebus c

inartacob quod ingrediatur senna , agaricus; Verum qui in hisce regionibus acrior Videretur cleinde d1ebus vacuis, decoctum pectorale , eclesema es oleum amygdalarum usurpantur. Boerhaavius vero phlebotomiam unam tantum

luasset; dein quotidiε repetitum clysma, victum

tenuem ex susculis , potum tenuem subacidum . mellitum, vapores es suffitus emollientes: d mum balnea crurum pedumque , & ampla ves.

Plur1m1 scorsutici conqueruntur de obstruction ventr1cut1 ad os usque instar pali totum oesophagi meatum obturante, & suffocationem minans . ad impr1mis cibum sumpturis accidit , Qui eum

pr1mum bolum deglutituri sunt, in praesentissimo

suffocat1oms periculo Versantur ; Sennertus vidit

194쪽

194 GENERA ET SPECIE slaqueo eum suffocaturus praesto esset; is ut ab hoc morbo se liberaret, januae parte superiori manibus prehensa, pedibus pendulis totum coria PHS concutere necessum habebat. Hanc orthopnoeam in ultimo gradu scorbuti vidit Lindius. 23. Onhvnoea ab udrocvhalo Ballonii, Bo-neti Septi&hret. de catarrho fusiocativo obf. I .

Illum morbum esse convulsivum verosimile est, atque huic convulsioni subito lethali ansam praebere subitam seri in ventriculis cerebri exund

tionem.

Barheyracius qui vidit hanc speciem, pro apo-plexia habuit, ea que pituitosa; quae cum stemtore stipatur , pro catarrho suffocativo habebatur. Veteres aquas e cerebro in pectus delapsas aegro suffocando pares esse putabant; hinc nata fabulR. a . orthopnoea variotio Sydectam. pag. 393. Baglivi sinag. 369 ea est quae undecimo die , rartiis I . Vel 17. in Variolis confluentibus accidit, cum febris secundariae exacerbatione , jactatione, &c. Vena illico in pede secanda , dein emeticum praescribendum, Vespere paregoricum , imo narcoticum ; sequenti mane lenis catharsis adhibenda. Haec orthopnoea a materia variolosa retenta accidit.

X. Angina , Mal de gorge, Angine, ab

angendo dicta ; Paraonanche & Para-6nanche Graeci S. Est difficultas respirandi, cum sensu obicis inci saepe deglutitione dissicili , sine phleg-

195쪽

cynanche, quia nulla febre inflammatoria stipatur angina ; a caeteris anhelosas mo his , quod sensu strangulationis , aut dolore gu turis st1petur.

Differt a dysphagia , quia angina comitem saepe habet difficultatem deglutiendi ; sed dyspha ianunquam habet notabilem resp1randi dissicultatem quam habet angina. Si confundatur angina cum cynanche, pari jure sub eodem genere confundi debent mania dc phrenitis , haemoptysis, & peripneumonia.nephralgia & nephritis , seu morbiciasse distincti. Falsum est angustiam Iaryngis semper esse essen-t1Alem anginae , clim non sit essentialis dissicultati resp1randi ad guttur relatae ; si etenim quoquo modo resistant organa respirationis in gutture o-1ita , seu si doleant, rigeant, cum ad respiratio nem sive tacitam , sive velocem & loquelam mover1 debeant, 1nde dissicilis erit respiratio cum 1ensu molesto in gutture; sic anginae frequentisi tonsillis, oc velo palatino, intacta i Anginam non semper comitatur respiratio frequens, quandoque pacatissima est, nisi quod doleant organa Inter loquendum, clamandi im , rudendum , aut fortiuS respirandum.

Cum Scholastici clarioris doctrinita stratia ad

unum princ1pium simplex volunt referre plures species eiusdem morbi, necessum habent species multas ab eo genere procul amandare, oblivioniast historia morbi culus Vis debet scribi. seoost omni theoria, & satius est ignorari spec erum theoriam quam earum historiam. I. Avina branchus, λς catarHau , fluxion

196쪽

196 GENERA ET SPECIE sfur la gorge ; Angina rituitosa ; Catarrhus ad famias est .a species quae a lympha intra organa gutturis congesta dependet, atque cognoscitur ex Tincedine , tussi , sternutatione , coryza, Vel pret gressis , vel concomitantibus, cum tumore & dolore colli tonsillarum, parotidum, aut molli rium glandularum sine febre acuta, & a frigore suscepto, dum potissimum corpus aestuat.' Haec species Bronchos Graecis dicitur, vis 3 dbcitur fluxio in fauces , a Boerhaavio angina catam Hosa tenuis , aph. 79 I. Etiamsi Vero tumor exte

nus colli , si adsit, cuti concolor sit, & vix acute doleat, tumor tamen tonsillarum , gargareonisque rubet , quia hic est nativus fere harum partium color; Boerhaavius exist1mat assici in hac specie

me ranam mucosam, quae nares internaS, fauces,

insophagum investit, & muco illo infarciri, quod

dein maturescente angina , plorat, ubertim exprimitur , sub forma viscosi phlegmatis , quandoque

acris , Vicina excoriantis , & quamvis , addit itilustris Vansmieten , in catarrho sit levis , & supe ficiaria hujus membranae phlogosis , ad hanc angini speciem , non vero ad cynanchen, hic mo huS pertinet ., cum cynanche longe gravioribus stipetur symptomatis , iisque divosis.. Cura exigit unam ad summum phlebotomiam; dein vero potum calidum, leviter sudorificum ex thea, capillis veneris , decino scorZonerae , scabiota , fomenta calida, aerem siccum, calidum , diuretica, diaetam tenuem, Vel mediocrem, gargarismata resolvent a ex aqua Vitae, uVulae, Aut tonsillarum scarificationem , si nimis tumeant. De his νide illustr. Vansmieten. 796. a. Angina Loweriana , tangine edemateus Boedi

197쪽

Anginae est species artificialis a Lomero insti

riam lusius morbi illustrandam multum confert; venas scilicet jugulares filo ligabat in cane Vivo , pos aliquot horas partes omnes supra ligaturam mire intumuerunt , & intra biduum canis angina suffocatus est; per totum illud tempus lacrymae , saliva ubertim effuebant , ptyalismi mercurialis

instar; post mortem canis cutim a partibus tumC- sectis separans miratus est Lomerus minime ru

bere partes turgidas, & tumidas , sed musculosti glandulas sero pellucido tantum esse distensas. Hoc experimento docemur quid agendum sit

in angina, quam excisat Venarum collo Vicinarum compressio facta ab staris, steatomate , stri

ma, hygromate , calculo ad nato , quorum eXempla videsis apud illustr. Vansmieten n. de an gina aquosa I ea enim agunt uti limrura Lo err et

Cum enim in venis sanguis libarrime fluit tunc Vix agit in oscula venarum lymphaticarum ex Vena oriundarum , parciusque lympha ea subit ast retardato motu progressivo cruoris , tunc ille Cruor latera Versus quae diffuit, fortius distendit , oscula lymphaticorum, diducit, unde & lymphaea uberius subit, distendit , quae omnia , sublata ligatura aut resistentia , solent evanescere ; angina

autem illa dicitur sedematosa, ctim cedemate tument partes externae , membrana scilicet ad Nosa cutis loco adipis: copiosam lympham , aut serum perspirabile retentum excipiente; ideo vero fiunt illa indemata, quia retardato motu progressivo Cruoris, ut accidit chloroticis , pressio lateralis sanguinis is parietes Venarum & arteriarum adai getur, ut iii angina Lomeriana , atque ut ea Oedemata praevertantur nihil est aptius quam ut mari

198쪽

tialibus , millepedibus & exercitio sanguinis vis cositas solvatur, fluxilitas ei concilietur , robur que vasis restituatur sudorifica , fomenta res Lventia , spirituosa , fumi aromatici extiis in eumdem finem conspirant,3ώ An pna calculosa Riseru obf. I. pag. 327. Similes calculos aut concrementa dura in faucibus . tonsillis , initio tracheae , in larynge o, servarunt Felix plater, obf. l. ι- ρag. Ballon ephemer. libr. a. pag. 197. O acii. Kerchramg. Sexagenarius gutturis hastammatione frequenter

Corripiebatur praecipue a cantu , sedabatur hic morbus phlebotomia & gargarismate ex eXycrato demtim Medicus quoddam extraneum juxta finem mandibulae dextraeon faucibus imis infixum viadit, globulum sciopeti referens, quod extractum nihil aliud fuit quam lapis durus & compactus ad Pyri formam compositus , cauda sua musculis macseteribus infixus ulcus, quod superfuit oeno- metite detersum & consolidatum fuit. Pomaret

Chiri Mons pel. f . Angina a deglutitas Tulpii lib. 2. obf. e. 7. Ab infixo aspera arteria osseulo Bonet. Sepulchretide θonora obf. t. Angina a spissi piscis in faticibus

haerente Schench.

Vidi & dolores gutturis cum dissicultate canendi , loquendi , tum , dysphagia ab aciculis intra guttur haerentibus , modo nulla febris inflammatoria enascanir, hic morbus intra anginae aut dysphagiae limites continetur. Vide Dysphagiam.

Curam hujus speciei & historiam Vide apud

Forestum obs et . libr. II. F. Augina a laqueo , Strangulatio su pensorum. Vide Forestum χΙ- Libra II,

199쪽

Frequens est observatio melancholicorum , maniacorum furore percitorum, qui se laqueo sus-

Pendunt , ita & in bello non raro ab hostibus milites capti, quandoque ad ramum arboris sine suspenduntur, nec strangulati relinquuntur , illis

omnibus opem ferre non est inutile, etiam si aliquanditi suspensi jam demortui videantur ; Ver L nulla spes est ad vitam revocandi eos quibus tortor ita pede caput detorsit ut vertebram colli lu

Ipse opem tuli quondam misero , qui Vitam

seris defectu redimere non potuit a publicanis, resecto a poenitentibus fine delatus est in ipsorum iacellum , ubi intra duas horas tres phlebotomias Passus est se pulsus ante primam nullus mi abat, ast fluente tanguine praesertim post alte ram sensim sese explicuit, ita tamen ut rarissimus esset , & Vix

quadragines intra minutum. perciperetur; Vitacta restitutus miser caput erexit , raucissima Voceaquam petiit, multa sputa cruenta rejecit, aquam ex urceolo affatim bibit, tunc paulo clarius locu-mS , antea altero: pede feretrum , in quo jaecebat invitus percutiebat convulsione repetita, tunc Vero pacatus fuit, pulsus ad fi equentiam sanis Osedinariam pervenit, respiratio nunquam friequens

fuit , ast collum prius ad pollicem laqueo depressum intumuit , & cum nullus Chirurgus metu sei, volo deterritus vellet venam juguli supra tumorem: tundere , miser placide obdormivit sine ulla dyLP ea , pulsu sensim rariori & depressiori secto ob impeditum sanguinis a cerebro reditum,& sic obiit; pulsi is vix trigeses sexies in Onuto micabat, Mrespiratio raritate , ω parvitate erat Vix conspi

cua paulo ante mortem.

Auctores in hoc casL praescribunt emetica M

200쪽

a oo GENERI, ET SPECIE ς Cardiaca, vertim multo pra stantius est phlebotoc mias largas promptas instituere , frigida sitim hodirendam 1edare , dc carum a jugularibus compres-ss per inflammationem sulci a laqueo essim praevertere, nam caro reapse pacalissimς dc sine dyLPn a moriuntur , quibus , laqueo resecto, vita restituta es . 6. Angina S it a Boerhaavit oph.

pnoea a tumore carciΠOmatoso asperae arteria adnato, Boneti Sepulchret. obf. s. a fareomati in

Galen. de locis lib. b. cap. I. Tui . Obs

Shirrosus tumor stipe seqvitur cynanchem non resolutam , scrophulosus , bronehocelosus sine cynanche praegreta sensim oritur , dantur etiam e Crescentiae seu sarcomata , quae jugulo adnata a ginam excitant. Raro Vero nisi recentes shirr1 resol ventibus sanantur , adedque superest tantum ut cultro e scindantur ctim ViX erodi possint cathereticis T. Angina junuratoria Merhaavii aphor. δι de la Mothe Chirurg. tom. f. Pug. Est duplicis conditionis, vel scilicet apostematosa , de quλ Boerhaavius '& ill Vansmietensese egerunt, quaeque caute lanceolam admotam

Digit ut pus foras estiindat praemissis emollienti bus intus ore detentis, exilis cataplasmatis for ma admotis , & illa utptarimum faustum sortitur

eventum.

Vidi nuper abscessiim intra quatuor dies eo matum & sponte ruptum in textu veli palatini ;quλVero plures cynanches passi sunt, illi posteriores habent mitiores, & non ita constringitur via aeris, imo fere sine febre abscedunt tumoxes.

SEARCH

MENU NAVIGATION