Bartholomaei Romulei ... Commentatio seu Repetitio ad Rubr. & L. j. de acqui. vel amit. posses. Qua subtilissima simul, & vtilissima possessionum materia continetur, atque explicatur

31쪽

Α D, v v B T D Ε Ac Q. P OS. UI.adeo. I. insulae l.qua ratione.g .liter . Sed praeceptores mei Florentini hic respondebant,quod materia nostra principaliter loqueretur de acquisitione domini, , in qua interuenit factum hominis. In illis vero 'casibus non interuenit factum hominis,ut puta, quando nobis acquiritur per alluvionem, quia hominis factum non interiaci in prout dicebat Bar. in Tracta. Tyberiad. iii

verbo, Pro nosero. Secunda erat responsio Areti. ideo praecessisse titulit de acqui. rer. domi. quia dominium M possessio originem trahunt a iure gentium: ut paret indil. .eod.tit. nostro. Sed dominium esset dignius A nobilius possessione: ut in l. j. C. si de momen. posscss appes.suer. posset etiam adduci text. in J l.si quis vi. g. differentia. 'infra eod. tito nostro. ubi dignius censetur dominium possessione. Succedit regula secundum Aret. vr praecedere debeat id, quod est dignius. s. singuloru. inst. de rex. diuis&.l.j. xij.de albo scriben.Ista secunda Aretinitatio damnatur quoque luc per I so. Nam licet origine sint aequalia, tamen possessio,vii causa domio ij,prius pr cedere debuisset. facit pro lac sententia illius ar

32쪽

, 1 BA L T. R o M V L. R s p ΕΤ Ιαgumen l. licet. β.ea obligatio.de procur. Refert Ias hic quosdam tertio loco respodere quod titulus noster positus sit in medio,ad hoc,ut referatur t1 ad praecedentem,quam ad sequeritem titulum argu .l. iij. I . filius,delibe. 8c posthii. reprobatur etiam ista ratio, eo quia potuisset praeponi titulusvioster ad praecedetem titulum:& hoc modo utrique conuenisset. Nos alio modo defendemus istorum sententiam, qui rationem non adducebat. Ias post prς dicta rursus opponiz-εc dicit Imperatorem cotrarium obseruasse in.C.cum prQκ suerit titulum de usucapio.Nam Iachic haec omnia dissoluissevidetur,ut hic per eum,qui dicebat,quod in usucapione requiratur possessio continua se, licet quandoque X. quandoque XX. 5 intc dum trisnniunt in rebus mobilibus. In a

quisicione vero dominis de iure gentium

vno dc eodem tempore exoriri dominium, M possessionem:neutrumque sic ab altero separatum ad quod ponderabat.l.nostram in ficibi, Tremur.Ista sol.non tollit contras rietatem,& dissicultate ' propterea probabilius dici possit, quod ideo I.C. posuerit

Rub.nostra in medio, inter titul.praeceden

tema

33쪽

A' Ita B. F. DE Ac Pos. I3α sequentermeo quia in titulo nostro poni

Naturalissola possessio sufficit quoad ti- tutium pricedentem, neq; est, necessaria Ciuilis possessio, in titulo ver5 sequenti. Omnino necessaria est Ciuilis possessio: quia v su capio non perficitur, nisi accesse rit Civilis possessio: ut dari. M DD. communiter volui.in.l.iij.9.ex cotrario.in prin. tj eulti per lex tui.j.in .g.seruuqui in fuga. i eod. cum alijs iuribus. Ethoc modo titu. nostex inseruit utrissi titulo praeccdenti. M sequeti,propterea positus fuit in medio,&. hoc modo probatur alio modo cotinuatio nostri tituli. M tollitur dissicultas adducta hic p Are. M alios. Et hoc sufficiat quantuIO ad cotinuatione nostri tituli. ' Non omitto io tamen in genere,circa cotinuatio S tIt torti no debere nos us', adeo esse sollicitos ad inuestigadas rationes,& causas,cur tali .ordine titulus quisque, vel tali positus fue-tit, prout DD. omnes in scholis hactenus fecerunt,sufficiat nobis quscunque conti- nuatio.m Imp.& I.C.Vnu praeposuerunt, in uno loco, in alio post posuerunt,habetes interdii rone antisita tis,interdu frequetiae,

34쪽

M BAR T. ROMUL. . REPETIT. necno dignitatis:etiam ob varias alias causas , & rationes,nec propterea redarguendi sunt, nec contraueniunt dicto.I.C.in .l. ij.desa homirea, proximos asiue coniun-ZZos applicates titulose ut res patietur dicemis, io c. Bonu est oblaruare priceptu LC. nori tamen debemus ita esse adstricti se sedeonsiderare opportunitatem , & comm ditatem , prout apparet obseruatum fuisse per Impp qui in pluribus casibus,3c titulis deviartit a I.C. quia interdu considerabant ratione ex pr dictis;quadoquc aliam. Debet ergo fieri Cotinuatio prout como

Imp.inquit, dictum es quisiter sint ut reae C

OLis acquiratur , quo Leo Hrendum etiam finisses D aeris O fides mi is Pigus ii singulae res acquiruntur. Imp. tameno mittit; S. dicit alio loco magis opportuno se tractaturum. Obseruandum ergo ex adductis h5 debere nos omnino adstrictos esse, sed prout commodius est obseruare con

tinuationem.

Sed antequam deueniam ad secundam partem

35쪽

partem glosis ex dictis eius colligitur,Dominium considerari duplici modo, Jc ex duplici causa: scilicci dom inium esse de iure gelium N deiure ciuili .Vt apparet per tenin l. in rem. de rei vedi. De primo dominio loqqitur fere totus titulus pr cedens:de sc-cundo titulus subsequens. Sciendum i ii men est firmius esse dominium de iure gentium, quam de iure Civili. Nam primum non potest auferri a principe absque causa l. item si verberatum. I. j. & ibi nota. D. de Rei ven in l. Lucius decuictio. Nam ius naturale & getium sunt immutabilia. Sed naturalia. Inst.dc tu .nat.gent.'&ciuil. inl.eas. de cap.dimi. in I.j. dc ij.de ususea .re. quς usu c5ssimul. Dominium vero de iu-re Ciuili debilius est: ex quo est iuris positi uti pio pterea princeps liberius disponere pol de his quae sunt iuris positivi. c.propositit. ex. de prςbόn . Et propterea interdum Caesar impedire psit usucapionem, Sc alte- . riauferre dominium, quod acquiritur usu. capione: quia,ut dictum est, debilius est In dominio vero de iure gentium absque cae xpressa ,3c honesta; princeps non potest disponere, in alio vero pr sumitur causa

36쪽

16 B ΑR. ROM VL. RE PETIT. 11 4 Quia in concessione principis prauit mi'tur semper causa, qua iuste motus fuerit,& dicit Bari post gl. int. Relegati.de poenis in verb. Ex aliqua causa voluntatem pxin cipis, si adiae non appareant, esse pro causa. Quod omnino intelligidebet in his,qus sui iuris positivi. Secus vero si essent iuris, nataralis gentium,dc diuini: quia tunc non valeret concessioneq; prassumeretur causa nisi esset express . Nam si absq; causis eXpres' sone princeps posset disponere de his, quς sunt iuris saturalis, gentium, dc diuinia a cile pr dicta iura immutarentur, quod est contra text. in d. LSed naturalia. Et ita su8periori quoq,annse dixi in nostra matrimorinu compendio,& venationis. .

In secunda parte glo.dum eg remouet: contrarium adducit' dictum nota Quos 13 contrariorum sit eadem disciplina. Quo modo istud dictum intelligi debeat, DD. hic, dc in alus locis, vario modo decla Rrant. Sed antequam de ueniam ad declara' tionem istius dicti, obiici posset glosae su-. perflue sure consultum apposuisse in Rub nostra,de acquirenda ,vel amittenda possessior e quum sufficeret de acquirenda,si coni

37쪽

trariorum esset eadem disciplina:quia si intelligimus quo acquiratur possessio, percosequensetia intelligimus quomodo amittatur. Ad illud responderi potest, diuersa esse ii ci&vno posito no statim sequi aliud:

& propterea Bart.& DD.omnes in l. 3 Jhoc tit. separatim posuisse quaestiones quomodo acquiratur possessio quomodo item MI mittatur. t Quantum ergo ad dictum glo. nostrae, quomodo, dc quot modis accipiatur: plures conclusiones poni possunt. Prima est, Vt contrariorum eadem sit discipli na,quoad cognitionem. Cognito enim uno ex contrarijs,aliud quoque cognoscitur.

ad quod opt.facit tex.3c ibi Bal.no. ad istud propositu in t j. de his qui sunt sui vel alte.

iuris. Quae conclusio declarari dcbet,quando cotraria penitus essenti alias secus prout

Ange. Aret.in Instit. de his qui sunt sui vel alie . tur. Et propterea Ange.ibi inferi,ut sicut post testificata,testes non eXaminatur,c.fraternitatis .extra de testibus .it λ no examinari eos super directo contrarijs: secus si per indiremim essent contraria,& ratio est quia eadem ratio idelicet timor subornationis militat:vt not.in d.cap. ficaternitati

38쪽

Et hoc dictum Ang. sequi. Decius in i .nihil

tam naturale. de reg. iur. Sed contra hanc doctrina videtur obstare text. in l. Quemadmodum .iunc. teX.in l. iij. 9.in amittenda.

.eod. Ex quibus iuribus simul iunctis apparet,contrariorum non esse candem disciplinam. Ista iura difficillima sunt, Sc vix ad cocordiam rediguntur: tamen nunc tenendo communem intellectum , dicimus f utrumq, necessarium esse in amitteda possessione quando inceptum sit a corpore: secus si ab animo. Licet nonnulli ad text. in l. quemadmodum. ponebant negatiuam, legentes, Non quemadmodum, & quorum lectura omnino falsa est,neq; in Pandectis Florentinis habetur: M hoc idem in pluribus il .faciunt nonnulli, ut interdum apponant negatiuam,& affirmativam ad libitu Quomodo agere si liceret, facile difficulis tales auferrentur. Secunda est,t ut contra-xiorum sit eadem disciplina , scilicet quoad iuris dispositionem, quando extaret eadem ratio in utroque contrariorum ut loquitur tex.in l. diem pro ferre. I. stari.de arb. prout eum Bart.declarat in Linter stipulantem. 6.sacramenta. de verb.obli. Tertia conclu

sio est

39쪽

sio est,quando in cotrarus est eadem ratio per tex.m l.sin. g. fin .de leg. iij.in l.8c si con- 16 tra.de vulga.dc pupil. t Quarta concluso, Quando in contrarus est diuersa ratio, noesie eandem rationem in cotrarijs directe, vel per indirectum. per text. in d. s. sacramenta.& in J.in fundo.de rei vcndi. Adducitur ad hoc bonus tex. in l.Titia seruis.I. f. de manu.testa.ubi dictum erat per testatorem, Niserationes aeligenter excusseri serneso. Sed no sequitur exinde redditis rationibus,debere eum esse liberum,quod est bene notandu:quum libertatis causa alias

sit bene priuilegiata, in cuius fauorem plura disposita sunt contra iuris regulas.Ut I.C. in l.generaliter.s.si quis seruo.de fideico 17 liberta. t Quinta dc ultima sit concluso, quod contrarioru sit eadem disciplina, non solum quoad cognitionem, & iuris dispositionem, verum etia quoad potestatem. ad hoc facit tex.in l.is potest de acquir.vclamiti. haered.ubi qui potest adire potest Rrepudiare dc econuerso qui potest repudiare, potestic adire: quum priuatio praes ponat habitu,ut Philosophus inquit,& I. ii. in l.decem stipulatus:de verKobl.8c est ad B a idem

40쪽

idem tex. in l.qui condemnare. de re iudici ubi dicitur, condemnare potest haίercre potesate absoluendi . econuerso. accedit etiam text. in l. ab emptione.de paci. Mopti.est text.in l. nihil tam naturale,de reg.

ivr.dictum gl. referri potest ad plures qua stiones : dc primo ad quaestionem notabile, 18 positam hic per Soat Ias Malios. ' Quod

si iure municipali caueretur sororem non debere succedere fratra, an ec otrario frater

ab haereditate sororis excludatur. In hac quaestione in specie Bald. dicit fiat rem debere admitti ad sororis haereditatem, neq; habere locum dictum gloss. nostrae,ut contrariorum sit eadem disciplina, videlicet in l.lege xij.tabularum. C. de legi. haeredi. ubi per illa tex. sic decidebat,& monebat Bald. quia dato uno absurdo, R inconuenienti, non debet dari aliud maius absurdu. Nam si soror excluditur ab haereditate fratris, quod est absurdum , non propterea debet frater excludi: quod magis absurdu est. Mhoc Bald. dictum ab omnibus fere approbatur ut patet ibi per Calin Fulgo. M alios