Caii Plinii Secundi Historiae naturalis, libri XXXVII

311쪽

medica diligentia. Elepharitortim quoque tergora anapenetrabiles cetras habent: cum tamen Omnium quadrupedum subtilitas animi praecipua perhibeatur illis. Ergo cutis ipsa sensu caret, maxime in capite: ubicunque per se ac sine carne est, Vulne-Xata non coit, ut in bucca cilioque. XCIV. Quae animal pariunt, pilos habent quouDVa pennas, aut squamaS, Ut corticem, ut te- .studines aut cutem Puram, Ut serpentes Pennarum caules omnium caVi praecisae non crescunt, eVulsae renascuntur. Membranis volant fragilibus

insecta, humentibus hirundines in mari, siccis inter tecta Vespertilio, Horum alae quoque articulos habent Pili a cute exerint crassa hirti semini tenuiores, equis in juba largi in armis leoni da-sypodii in buccis intus, in pedibus, quae utraque rogus in lepore tradit hoc exemplo lihi. dinosiores hominum quoque hirtos colligens. Villosissimus animalium lepus Pubescit homo solus: quod niti contigit, sterilis in gignendo est, seu masculus, seu femina Pili in homine partina simul partim postea gignuntur. Congeniti autem non desinunt, sicut nec seminis magno re. ΙnVento tamen

quaedam defluvio capitis invalidae ut clanugines oris, cum menstrui cursus stetere. Quibusdam post geniti viris sponte non gignuntur. Quadrupedibus pilum cadere atque subnasci, annuum est Viris crescunt maxime in capillo, mox in barha. Recisi, non, ut herbae, ab ipsa incisura augentur, sed ab radice exeunt. Crescunt in quibusdam morbis, maxime phthis,4 in senecta defunctorum qRoque Or-

312쪽

3o C. PLINII SECUNDI

poribus Libidinosis congeniti, maturius defluunt: agnati, celerius crescunt. Quadrupedibus senectute crassescunt, lanaeque rarescunt. Quadrupedum dorsa pilosa, Ventre glabri Boum coriis glutinum

excoquitur, taurorumque praecipuum.

XCV. Mammas homo solus e maribus habet:

cetera anim3lia Zmmarum notas tantum. Sed ne

seminae quidem in pectore, nisi quae possunt partus suos attollere. OV gignentium , nulli nec lac, nisi animal parienti Volucrum Vespertilioni tantum Fabulosum enim arbitror de strigibus, ubera eas infantium labris immulgere Esse in maledictis jam antiquis i strigem convenit sed quae 1 tavium, constare non arbitror Asinis a foetu dolent ideo sexto mense arcent partuS, cum qilae anno prope toto praebeant. Quibus solida ungula nec supra gemino foetus, haec omnia hinas habent mammas, nec aliubi quam in feminibus Eodem loco bisulcain cornigera boVe quaternaS, Oves capraeque binas. Quae numeros foecunda partu, & quibus digiti in pedibus, haec plures habent,

toto ventre duplici ordine, ut sues, generosae duodenas vulgares binis minusu similiter canes. Alia Ventre medio quaternas, ut pantherae : alia binas, ut leaenae Elephas tantum sub armis duas nec in pectore, sed citra in alis occultas. Nulli in seminibus digitos habentium. Primogeniti in quoquo partu suis primas premunt eae sunt faucibus proximae suam quisque novit in foetu, quo genitus est ordine, eaque alitur, nec alia. Detracto illa alumno suo sterilescit illico, ac resilit. Uno vero

313쪽

e omni turba relicto, sola tinifex, qhiae genito fuerat attributa, descendit. Ursae mammas quaternas ger t. Delphini binas in ima alvo papillas tantum, nec evidentes, paulum in obliquum porrec-ctas. Neque aliud animal in cursu lambitur. Et balaenae autem Vitulique mammis nutriunt foetus. XCVI. Mulieri ante septimum mensem prosii sum lac inutile. Ab eo mense, quod vitalis est partus, salubre Plerisque autem toti mammis, atque etiam alarum simu fluit Cameli lac habent conec iterum gravescant. Suavissimum hoc existimatur ad unam mensuram tribus aquae additis Bosante partum non habet. Ex primo semper a parta colostra fiunt quae, ni admisceatur aqua, in pu micis modum coeunt duritia. Asinae praegnantes continuo lactescunt. Pullis earum, tibi pingue pabulum, biduo a partu maternum lac uitasse, letale est. Genus mali vocatur colostratio. Caseus non fit ex utrinque dentatis, quoniam eorum ac non coit. Tenuissimum camelis, o equis crassissimum asinae, ut quo coaguli Vice utantur. Conferre aliquid .candor in mulierum cute existimatur. Poppaea certe Domitii Neronis conjuY, quingentas secum per omnia trahens foedas, balnearum etiam solio totum corpus illo lacte macerabat, extendi quoque cutem credenS. Omne autem igne spissatur, frigore serescit Bubulum caseo fertilius, quam caprinum, e eadem mensura paene altero tanto Quae plure quaternis mammas habent, caseo inutilia, .meliora quae binas Coagulum hinnulei leporis, hoedi laudatum. Praeci-C. Ain. Vol. II. ' V

314쪽

3o C. LINI SECUNDI

a taedetur, initi utrinqile dentatorum. Mirum barbaras gentes, quae lacte Vi Vant, ignorare aut sperincre tot seculis casei dotem, densantes id alioqui in corona jucundum, lingue butyrum spuma

1d est lactis, concretiorque, quam quod serum Ο-catur. Non omittendum in eo olei vim se, barbaros Omnes, infantesque nostros ita ungi. - CVII. L S caseo ROmiae, ubi omnitim gentium hona cominiis judicantur, e provinciis Nemausensi praecipua Iesurae abalicique pagi sed brevi , ac muste tantum commondatio. Duobus Alpes generibus pabula sua approbant Dalmatica Doclealem miluuat, Centronicae atuscum. Numerosior .Apennino Cebanum hic e Liguria mittit, ovium maxime lactis: Esmatem ex Umbria : mixtoque Etruriae atque Liguriae confinio , Lunensem magnitudine conspicuum quippe ad singula millia

pondo premitur. Proximum autem Urbi Vestinum, cumque e Ceditio campo laudatisnmIlin. Et caprarum gregibus sua laus est, Agrigenti maxime, eam augente gratiam sum : qualis in ipsa Urbe conficitur, cunctis praeserendus. Nam Galliarum sapor medicamenti vim obtinet. Trans maria Vero Bithynus fere in gloria est. Inesse pabulis salem, etiam tibi non detur, ita maxime intelligitur, omni in

salem caseo senescente quales redire in musteum saporem , aceto thymo maceratOS, certum est. Tradunt Zoroastrem caseo vixisse annis viginti, ita temperato, ut Vetustatem non sentiret.

XCVIII. Terrestrium solus homo bipes ini

315쪽

NATUR HIS T. O R. LIB. XI. IO7 iuguli, humeri ceteris armi uni ulnae. Quibus

animalium manus sunt, intus tantum carnotari ex tra nervis laute constant.

XCIX. Digiti quibusdam in manibus seni C.

Horatii ex patricia gente filias duas ob id Sedigi-ras appellatas accepimus,& Volcatium Sedigitum, illustrem in Poetica Hominis digiti articulos habent ternos , polle binos , dc digitis adversus universis lectitur per se ero in obliquum porrigitur, crassior ceteriS. Huic minimus mensura parest duo relio ui sibi, inter quos medius longissimae protenditur. Quibus ex rapina ictu quadrupedum, uini digiti in prioribus pedibus, reliquis quaterni. Leones, lupi, canes, lauca in posteriobus quoque quinos ungue habent, uno uXta cruris aristiculum dependente reliqua quae sunt minora, digitos quinos Brachia non omnibus paria secum. Studioso Thraci in C. Caesaris ludo notum est dextram fuisse proceriorem Animalium quaedam, ut manibuS, utuntur priorum ministerio e dum sedentque ad os illis admoVentia cibos, ut sciuri. C. Nam simiarum genera persectam hom n s mitationem continent facie , naribus, auribus , palpebris , quas solae quadrupedum cin inferiore habent gena. Jam mammas in pectore,in brachia, crura in contrarium similiter seXa in manibus nouos digitos, longioremque medium Pedibus paulum disserunt. Sunt enim , ut manus, praelongi, sed vestigium palmae simile faciunt Pollex quoque his &articuli, ut homini ac Praeter genitale, hoc

316쪽

3o C. PLINII SECUNDI

in maribus tantum , Viscera etiam interiora omnia ad exemplar. CI. Ungues clausulae nervorum summae existimantur. Omnibus hi, quibus, digiti. Sed simiae imbricati, hominibus lati, defuncto crescunt rapacibus unci ceteris recti, ut canibUS, praeter eum qui a crure plerisque dependet. Omnia digitos habent, Uae pedes, excepto elephanto. Huic enim informes, numero quidem quinque, sed indivisi, ac leviter discreti, ungulisque, haud unguibus simi, Iesu pedes majores priores. In posterioribus ar 'ticuli breves. Idem poplites intus flectit hominis modo. Cetera animalia, in diverstim posterioribuς articuli pedibus, quam prioribus. Nam quae animal generant, genua ante se lectunt, suffraginiunarius in Versim.

CII. Homini genua cubita contraria item ursis,in malarum generi, ob id minime pernicibus ova parientibus quadrupedum, crocodilo, lacertis , priora gentia post UrVantur, posteriora in priorem partem. Sunt autem crura his obliqua humani pollicis modo Sicin multipedibus , praeterquam novissima adientibus. Ves , ut quadrupedes, alas in priora curVant, suffragines in posterior3. CIII. Homin1 genibus quaedamin religio inest, Observatione gentium. Haec supplices attingunt ad

haec manus tendunt haec, ut aras, adorant fortassis quia inest iis vitalitas. amque in ipsa genu

utriusque commissura, dextra laevaque, a Priore Parte gemina quaedam buccarum inanitas inest qua

317쪽

tibus quaedam religio : sicut deYtra osculis aversa appetitur, in fide porrigitur Antiquis Graeciae in supplicando mentum attingere mos erat. Est in aure ima memoriae locus, quem tangente antestamur. Est post aurem seque dextram Nemesios, quae De Latinum nomen ne in Capitolio quidem invenit: quo referimus tactum re prOXimum a minimo digitum, Veniam sermonis a diis ibi recondentes. CIV. Varices in cruribus viro tantum mulieri raro C. Marium, qui septies consul fuit, stantem sibi extrahi passim unum hominum, Oppiu auctor est. CV. Omnia animalia a deYtris partibus incedunt, sinistris incubant. Reliqua , ut libitum est, gradiuntur. Leo tantum M camelus pedatim, hoc est, ut sinister pes non transeat deYtrum, sed subsequatur Pedes homini maximi, seminis tenuiore in omni genere Surae homini tantum,in crura carnosa.

Reperitur apud auctores, quendam in gypto non habuisse suras. Vola homini tantum, excepti quihusdam Namque linc cognomina inventa, Planci, Plauti, Scauri, Pansae sicut a cruribus Vari, Vaciae Vatiniici quae vitia, in quadrupedibus. Solidas habent ungulas, quae non sunt cornigera rigitur pro his telum ungula inest illis. Nue talos habent eadem. At quae bisulca sunt, habent Iidem digitos habentibus non sunt neque in prioribus pedibus omnino ulli Camelo tali similes bubulis,

sed minores paulo Est enim bisulcus discrimine

318쪽

31 C. PLINII SECUNDI

exiguo pes imus , Vestigio carnos , Ut ursi qua de causa in longiore itinere sine calciatu fatiscunt. CVI. Ungtilae Veterino tantum generi renascuntur Sues in Illyrico quibusdam locis solidas habent ungulas Cornigera fere bisulca Solida ungula, bicorne nullum. Unicorne asinus tantum Indicus : unicorne, bisulcum , oryX. Talos 11-nus Indicus unus olidipedum habet. Nam sues ex utroque genere eXistimantur , ideo foedi earum. Hominem qui Xistimarunt habere, facile convicti Lyn tantum digit' habentium, simile quiddam talo habet : leo etiamnum tortuo suis. Talusinitem rectus est in articulo pedi Ventre eminens concavo in Vertebra ligatus.

CVII. Avium alia digitatae , aliae palmipedes aliae inter utrumque diVisis digitis adjecta latitudine. Sed omnibus quaterni digiti, tres in priore parte, Unus a calce Hic deest quibusdam longa crura habentibus. yn sola utrinque hi nos habet. Eadem linguam serpentium similem in magnam longitudinem porrigit. Collum circumagit iii aversum. Ungues ei grande, ceu gracculiS. Vium quibusdam gravioribus , in cruribus additi radii. Nulli uncos habentium ungues. Longi pedes porrectis ad

caudam cruribus volant quibus breves , contra

tis ad me Aium. Qui negant Volucrem ullam me peditnis esse , confirmant d apodas habere, 'irundinem δε repantia, in eis quae rari sim apparent. Visae jam etiam serpente anserinis pedibuS.

CVIII. Insectorum pedes primi longiores, hi-

319쪽

ros habentibiis octilos ut subinde pedibus eos tergeant, ceu notamus in muscis. Ottae ex his novi11imos habent longos saliunt ut locustae omnibus autem his seni pedes Araneis quibiudam praelon gi accedunt bini. Internodia singulis terna. Octoa nos marinis esse diximus , polypis, sepiis , Ioli ginibus, cancris, qui brachia in contrarium 1 no-Vent, pedes in orbem, aut in obliquum. Iisdem solis animalium rotundi. Cetera binos pedes duces a

bent cancri tantum, qUaternos. Quae hunc nurne rum pedum X cessere terrestria, ut plerique Vermes, non infra duodenos habent, aliqua vero recentenOS. Numerus pedum impar nulli est. Soli-dipedum crura statim justa nascuntur mensura postea exporrigentia se Verius, quam crescentia. Itaque in infantia scabunt aures posterioribus : Ptoladdita aetate non queunt quia longitudo superficiem corporum solam ampliat. Hac de causa inter initia pasci, nisi subna1ssis genibus, non Oisunt nec usque dum ervix ad justa incrementa perveniat. Pumilionum genus in omnibus itur talibita est, atque etiam inter obicres CIX. Genitalia maribus quibus essent retroii a tis diximus ossea sunt ii pis vulpibus, histelis, viverris unde etiam calculo humano remedia Praecipua Urso quoque simul atque exspiraverit c nescere aiunt Canaelin arcus intendere Orientis populis fidissimurn Nec non aliqua gentium quodque in hoc discrimina, sacrorum etiam citra perniciem amputantibus Matris Delim Gallis contra mulier i paucis prodigiosa assimilatio : sicut

320쪽

3i et C. PLINIL SECUNDI

hermaphroditis iitrius hie sexus quod etiam quadrupedum generi accidisse Neronis principatu primum arbitror ostentabat certe hermaphroditas subjunctas carpento suo quas in Treverico Galliae agro repertas ceu plane Visenda res esset, Principem terrarum insidere portentis. CX. Testes pecori armentoque ad crura decidui, subus adnexi delphino praelongi ultima conduntur alvo, elephant Occulit ova parientium lumbis intus adhaerent qualia ocissima in Venere.

Piscibus serpentibusque nulli, sed eorum vice binae

ad genitalia a renibus venae. Buteonibus terni Homini tantum injuria, aut sponte naturae franguntur:

idque tertium ab hermaphroditis S spadonibus se

miviri genus habent Mare in omni genere sortiores , praeterquam in pantheris, ursis. XI. Caudae, praeter hominem ac simiaS, omnibus fere animalium & Va gignentibus, pro de-ssiderio corporum nudae hirtis, ut apris parvae villosis , ut ursis praelongi setosae, ut equiS. Amphitatae lacertis ierpentibus renascuntur Piscium

meatu gubernaculi modo regunt atque etiam in dextram atque EeVam motae, ut remigio quodam

impellimi Lacertis inveniunturi geminae. Oum caudis longissimus causis, atque in ima parte hirtus. Idem asinis longior, quam equis, sed setosus veterinis Leoni infima parte, ut bubus & sorici: Pantheris non item : vulpibus, hipis villosus,

ut ovibus, quibus procerior Sue intorquent canum degenere sub alvum reflectunt. CXII. 'ocem non habere, nisi quae spirent,