장음표시 사용
391쪽
ergo etc. t. ouia cum sponsalia, et matrimonium sint obligationes ejusdem rationis , et ordinis , quippe utraque ex justitia, et utraque facia homini , prior obligatio ex linguitur per supervenientem fortiorem , sicut volum strietioris religionis extinguitur per professionem subseculam in ordine laxiore Daeta cuit. qui ROSt. s. de resultimam S. S. Si servus v. g per stipulatio m promissus sit , et postea manumissus , promissio , cum adimpleri non posSii, penitus ex linguitur, nec reviviscit, etiamsi servus ille denuo redigatur in servitutem; lib. inter Niptitantem 8S. s. auream p. de V. O. ei L quireδ. sS. s. oreom. 8. p. est stolation. a. contraria sententia lavel periculum captandae mortis alienae, quatenus prior sponsa, dum sibi jus aliquod ad matrimonium superesse novit, nihil magis appetet , quam ut matrimonium cum sponsa posteriore per illius mortem di
Sed his non obstantibus , dicendum, etsi sponsa hoc casu obviolationem fidei sibi datae non amplius teneatur sponsalibus , iis
Rasio eat, quia si sponsalia de praesenti supervenientia vim haberent omnino dissolvendi sponsalia de suturo prius intia , eam haberent vel ex jura naturali, vel ex positivo et non autem habent illam ex iure positam, quia c. duobust c. akκι , et O . i iter cit non dicitur, quod sponsalia priora omnino dissolvantur , vel exiinguantur, sed tantum deciditur, matrimonium , post illa initum cum alia, esse validum, et eo copulatos non separandos. Sed neque hane vim habent ex jura naturali; quia hoc jure spectato, obligatio sponsalium prius tutiorum consistere potest cum matrimonio, saltem quatenus illa respicit lempus istius pae obitum dissoluti: imo hoc casu Couveniens omnino erat obligationem priorum sponsalium suspendi ,
ne is, qui fidem spousae priori datam violavit, ex malitia sua com-Disi troes by Coos e
392쪽
De Spogs, Bdoatu 8ssi modum reserat, et pars laesa jure suo privetur etiam pro eo easu , pro quo ejusdem usu in nihil impedit, ani moratur.
otis a partiale cum volo religionis, quo obstrictus , si Deo fidem frangat, et matrimonium ineat, ac consummet, non penitus liberatur volo, sed adimplere illud, uxore defuncta, debet, et religionem, si suscipiatur, ingredi: item cum venditione; nam etsi resu, quo Titius e. g. equum, quem prius Crio vendidit, antequam eum tradat, vendit Sempronio, et simul tradit, in eundein dominio equi transferal, casu tamen, quo iste equum eidem reddit, illum lenetur emptori priori tradere et cur non idem juris sit in causa praesenti ,
praesertim eum omnimodam dissolutiouem sponsalium nec ratio suadeat, nec lextus est. evincat r
Ilinc ad i. a timentum trum. 33. propositum dico, aliud esses fidem irritam seri, et aliud sponsalia prorsus irritari. Irrita fides redditur, quando violatur, aut obex culpabiliter ponitur, quo minus servari possit; idque contingit in data hypothesi: irritant ur prorsus sponsalia, quando eorum obligatio tollitur ex toto; quod in praesenii sieri negatur, eum ratio, et jura plus nou probent , quam eam ,
durante matri mouio cum alia contracto suspendi, ne sopiri
limatur paritas; nam volo simplici strictiori, et solemni in laxiore religione fidos non diversis, sed eidem , scilicet Deo, datur, cui cum actualis iraditio sui per professiouem in laxiore etiam religio ne gratius opus sit, quam sola promissio ingrediendi strictiorem, mirum non est, quod ecclesia beneplaciti divini interpres, C. qui Roserit. obligationem ingrediendi sirietiorem religionem aut declaraverit
sublatam, aut mul raelam potestate sibi a Deo laeta remiser, , prae- Sertim cum lioc neeessarium videatur ad conservandam religionum
Paeem, et eas profiteolium tranquillitatem. At in nostro casa fides data est sponsis diversis; uni pactionis per verba de futuro, alteri comensus per verba de praesenti, quo jus prioris laesum quidem , alque suspensum, non tamea perpetuo remissum est S. Servus manumissus glatum lolaliter mutat; et in consideralioue civili alia persona redditur, ut adeo mirum non sit obligationem de hujusmodi servo praestando omnino perimi; non ita in matrimonio, quod novum statum, aut diversi talem personae in consideratione civili non inducit, ac preinde eliam non lollit obligationem ex prioribus sponsalibus oriundam. Mi. Per accidens est, quod sponsa prior appetat mortem sponsae posterioris, nee propterea jus, priori sponsae aut
cedenter quaesitum, auferri, vel infringi debet.
393쪽
de futuro posteriora solvantur priora sponsaliat Res p. non solvi, etiamsi posteriora jurata sint. Ita Abb. in c. alatii. 22. - On8cti. numer. 8.Joau. Andr. ibid. n. a. Ancharan. hum. 3. Sancti. t. I. matris.
I. So. num. 2. Gulier . do matris. c. 28. num. i. Coninck de actis cmin. D. 23. Num r. 28. et 28. LAIma u. t. 5. b. lo. P. I. c. Iantimer. s. Palao tr. 28. D. I. P. 22. numer. I. et 2. Engi. sit.
tor si . On8al. Unde hujusmodi sponsalia secunda iniens lenebitur adhuc ducere priorem sponsam , quamvis ista , si velit, possit ab iis, quae cum illo cou traxit, sponsalibus resilire . Ratio eδι, quia secunda sponsalia , etiam jurata , invalida sunt, cum nemo possit valide re in aliquam promittere alicui , quam alteri valide obligavit.
Dixi , erat Poεteriora jurata eius; neque enim juramentum est vinculum iniquitatis ; c. quanto IS. de Dretur, aut obligationem inducit cum praejudicio tertii; rep. non est Obsipatorium S8. de R. I.
in si . Addidi Partem alteram, εi velu, EO coati et Mon8cilibu8 POSge rem cedere ; quia coutra heus secunda Sponsalia eo ipso censetur renuuii asse prioribus. 'Octau autem responsio , Sive sponsalia clam , sive coram lestibus celebrata sint ; nam etiam casu , quo priora clam , posteri ra eorum parocho , et tralibus fuerunt inita, per se loquendo prioribus glandum est. Per Se , inquam ; per accidens enim aliquando praevalere posteriora hoc casu poterunt, ut si sponsus intelligat, sibi, et priori sponsae omni probatioue desii lutis, etiam oblato juramenio , fidem in consistorio habendam non fore , sed censuris compellendum ad ducendain posteriorem, cum sui mriore infamalione etc. nam hoc casu prior sponsa rationabiliter contenta esse , atque jure suo cedere debebit , ut notat La Iman I S. D. io. P. I. c. i- n. S.
Diu latium major eat, an posteriora sponsalia non saltem oblige ut casu , quo alterius conjugis morte, ingressu religionis , renuum italione elo. priora sponsalia sunt dissoluta i Negant Sane h. l. s. de
matris. D. n. f. et Pontius lib. I a. do matris. c. ap. n. I. Affirmant Corar. P. I. Onδαί. c. a. s. I. N. Io. et Rebel l. lib. i. de oblis. Dag. g. 8. n. 56. Iu concordiam has duas sententias redueunt Pereet D. 2. de matrim. dera. S. v. o. et P. V viestuer hoc sit. num. I s. adm
394쪽
hibita distinctione et vel enim sponsalia posteriora absoluto sunt ini-ia et collata in tempus , quo promittetis adhuc obligabatur primis sponsalibus; vel conditionale lautum , et sub conditione , ut iuuehaberent vim , quando priora sponsalia fuerint dissoluta.
o Primum, sponsalia secunda per se , et vi promissionis non obligabunt , etiam post priorum dissolutionem. Latio eει, quia durante priorum valore , ei obligatione , promissio matrimonii alteri facta invalida suit ; quod autem initio invalidum est, tractu temporis non convalescit. Addidi autem , γρr ae, et vi Ammiarionm ; per
Accidens enim v. g. casu quo virginem , aut viduana honestam , Sponsalium priorum ignaram , Sub spe matrimonii quis corrupisset, eam, prioribus per moriem aut alio modo dissolutis, teneretur ducere , saltem ratioue damni, quod alia ratione compensari non posSel.
Si vero recundum sat, et sponsalia inita sint sub conditione , ut leneant, et obligent, cum priora fuerint dissoluta , clarum est, dissolutione priorum facta , sic promittentem stare promissis, et po- Sleriorem teneri ducero ; nam etiam aule dissolutionem obligabant conditio nato : igitur dissolutione sacri , sub qua tanquam conditione inita sunt , obligabunt absolute.
ouaeritur a. an adhuc priora sponsalia implenda sini, quando secundis aceessit copula carnalis cum sponsa posteriore t Certum est I. implenda priora sponsalia esse, si ellain ipsis copula carnalis accessit ; cum enim hoc easu utriusque damnum aequale sit , prioris Sponsae jus ulique erit potius ; arp. rv. qui Prior St. in o. Certum eει a. pariter implenda prima esse casu, quo posterio Sponsa conscia erat priorum sponsalium initorum cum alia; quia si nolitiam istorum habuit, decepta dici non potest: ars. l. Labeo l. s.
tarium est S. implenda in contrarium esse se unda sponsalia , quando prior sponsa vult cedere jure suo, aut alias obligatio priorum sponsalium ex justa causa dissolvitur , quia ne posteriora spo salia dieantur peceaminosa esse , praesumendum est, illa non fuisses contracta absolute, sed conditi ate , si nempe priora sponsalia eL renuntiatione prioris sponsae, vel alia ex causa desierint obligare: atqui si ila conditionalo posteriora sint inita, obligationem inducunt, etiamsi copula non accesserit , secundam dicia n. da. ergo multo
395쪽
magis post dissolutionem priorum obligabunt, quando aeeessii eo-pula, ut sic matrimonii contractu compensetur damnum illatum.
Dubium procedit solum casu , quo prioribus sponsalibus carnale commercium non accessit, necessit autem secundis, ei sponsa haec altera sponsalium prius init prum fuit ignara : Major in diat. a T. quaeat. 5. Coninck D. 23. de racram . dub. i. conet. n. 31. Reheli. I. a. de Obsis. μει. qucegi. 8. rara. S. n. 56. Pon l. lib. II. O. I i. n. a. Pal. tr. 28. D. I. Part. 22. N. S. Rouor. sit. de pyngol. num. I S. existimant eo casu sponsalia priora utrimque solvi, et posteriora adimpleri debere. Fundantur, quia per copulam lit an licipata quaedam traditio corporis, quae cum ante trid. habuerit vim inducendi matrimonium, C. Oenienε i5. et O. O qu idem So. ona. hodie salis leni inducet sponsalia cum posteriore , et quae cum alia persona prius inita sunt, dissolvel; α . t. quotiena ii. cod des R. V. ex cujus dispositione , si res, quae uni est vendita , alleri postea vendatur iterum , ei tradatur, licet primo facia sit injuria , vendilio lamen secunda leuel. 2. cum duo inter se certaul, unus de lucro eaplaudo, alter de damno vitando, huic potius favetidum est, quam illi: atqui in proposito secunda sponsa certat de damno vitando , prima solum de lucro ea plaudo : ergo secundae favendum Est prae prima.3. Qui post volum religionis , vel casti latis emissum corrupit virginem , tenetur eandem ducere , non obstante volo prius emisso: ergo etiam in proposito casu tenebitur ducere secundam , at eam Corrumpit , non obstantibus sponsalibus cum prima.
Resolvi dissicultas ista ope distinctionis potest et vel enim deceptae damnum non est grave , . aut saltem alio modo , quam , semeulis nuptiis , componsari potest, vel contra grave est , nec alio modo, quam Per nuptias compensabile. Si Primum, deflorator a prioribus sponsalibus , sponsa invita , non potest recedere. Ila Sol. in a. Usit. 2I. q. a. cruc. i. Renriq.
ibidem s. 3. n. 5. Pirhing n. ST. Seliambog. n. 8S. Noni g. n. IT Xrimer n. IIS. V vies luer hie n. ad . Reis sensiuel ibidem n. i. Ratio est l. quia per injuriam illaiam posteriori Sponsae non aufertur jus prioris; quamvis enim haec ob notabilem mutationem , quae hujusmodi defloratione intervenit ex parte sponsi, sponsalibus secum inimiis non amplius adstringatur , ipsa lamen, si velit, polere adhuc potest , ut sponsus fidem sibi datam servet. a. 2uia sic magua aper, Diuitiac d b, COOste
396쪽
roliar via fraudibus , et dolis, dum quivis liberari a sua sponsa, et
eum alia conjungi cupiens , absque omni alia causa illi eo se liberare posset, spondendo nempe alteri matrimonium , et copulam cum ea habendo et 3. Quia si hoc casu dissolverentur priora sponsalia , dissolverentur vel ratione promissionis , vel ratione damni: non ratione Promissionia , quia haec cum nulla sit , ius matrimonii transferre in posteriorem non potuit; ct . t. non dubium S. Pr. PerS. gedestri eod. de L L. Aon etiam ratione damni, quia hoc , ut ponimus, resarciri alia ratione potest. Tenebitur ergo hoc casu defloraus ducere primam , si adhuc potest. Dixi , Si ct hvU POtrat; nam casu , quo posteriora sponsalia cum copula habita sunt cum cognata primae Sponsae in primo gradu , siue dispensatione cum neutra amplius inire matrimonium potest : non cum prima ob impedimentum afficii lalis ; nec cum secunda ob impedime illum publicae honestalis , quod ex prioribus sponsalibus validis ortum est et ei sic juxta aliquos lolletur Oinnino obligatio etiam ducendi primam : de quo videatur tit. n. 2 i o. et Set q. ubi dixi, interveniente impedimento dirime uto diis spensabili, eum, qui causa impedime illi extitit , teneri peto tu dispensationem , et hae impetrata , stare Sponsalibus.
Si aeeundum , et secundae sponsae , priorum sponsalium ignarae , grave damu uin , quod alio modo , quam per nuptias compensari nequeat, illatum est, tenebitur prima ex eliaritate saltem jure suo cedere , et permittere , ut denorans nuptias inesti cum secuuda, ui plerique ex civ. advertunt cum Sanch. I. cit. n. 6. Acilio eSt, quia charitas quemlibet obligat ad leve damnum subeuudum , si ila grave damnum proximi impediri possit. An vero haec obligatio solum se coii lineat intra forum conscientiae , an contra locum habeat
etiam in foro exteruo, ita , ut casu , quo priina sponsa nollet jure suo cedere , deceptor nihilominus ad posteriorem ducendam obligari, ei condemnari a judice possis, dubium est inter BD. firmant Ludovicus Lopeg p. a. instit. de mam. c. 38. FOL ioi6. Reuriq. I. cit. Sancti n. f. nesanet alii cum P. Reissensi uel L est. quia non apparet, quo jure ait quis in foro externo compelli possit, ut ad liberandum alterum a gravi malo jus suum derelinquat.
Argumenta in contrarium allata in lentum non oblinent: is i. cum copula illa post trid. sit mere fornicaria , non potest habero rationem legitimae iraditionis , qua jus auferatur priori sponsae. Ad a. imprimis etiam prima sponsa certat de damno vitando, cum amissio juris quaesiit, et radicati non minus inier damna numerari debeat, quam alia juris violatio et unde sicut prima sponsa est prior
397쪽
Selim ter P. I. de votiεol. OP. 3. n. St. re votis. iad O. Deinde praerogativa certantis de damno vitando nou habet vim jure suo priva odi alterum , quando damnum illud alio modo compensari potest. Ad 3. Aliud est in voto religi ouis, vel castitatis; nam ex vo-io solum oritur obligatio religionis ex sponsalibus vero exsurgit obligatio justitiae, quae mullo est strictior . Prima ex voto cessat in casu argumenti ; quia DEUS non vult implori promissionum sibi factam cum damno tertii et non vero cessat obligatio justitiae orta ex Sponsalibus primis per spousalia secuinta cum defloratioue; quia ho-iniues noluui privari jure suo propter injuriam illatam alteri. Puaeritur S. an , ut ex duobus sponsalibus validentur posteriora , aut bori late ecclesiastica dissolvi priora possinit Certam eat dis- Solvi posSe , si ex parte sponsi , vel spou3ae prioris pοst sponsalia, legi liine inter illos contracta , superveuiat, vel appareat justa resiliendi causa ; nam si de ejusmodi causa liqueat, etiam propria authori late Sponsus resilire a spousa potest, et vicissim, ut dictum est
SoDubium Egi, quando alia causa non est, nisi , quod is , qui
utraque Sponsalia iniit, a sponsa, vel sponso priore valde abhorrere, aut eum odisse coeperit , quod affectu mulio proniore feratur tu posteriorem sponsam , vel sponsum ; quod nuptiae cum secvuda Spousa vel sponso statui ejus magis convenire, aut privatim vel pu-hlice utiliores fore judicentur etc.
Ad quod dubium respondeo distinguendo: vel enim dispensalio. in sponsalibus primo in ilis ob aliquam ex assignatis causis peliturn summo pontifice, vel ab episeopo, aut alio praelato papa inse
si spirituale animae, aut publicum bovum speclet, apostolica auili ritale dirimi sponsalia priora possint , et ita convalidari Secunda ;Cum enim ex gravi, et praesertim publica causa pontifex relaxare possit vine ulum matrimonii rati , ut dicetur infra silui. is . de UACori. multo magis ab illo dissolvi poletu ut ex simili causa sponsalia
de futuro, juxta regulam 3 cui, licet, quod Plus eδt, licet utique,
Sam 8ecundum , probabilius negatur, eam potestatem competere episeopo , vel alii praelato auciori lata ordi uaria , prout docent Ar-Diuitiac d b, COOste
398쪽
matris. cvit. 6. circo d. iverim. Sancheg l. T. de moraim. D. ii. n. 13. V vies iner hic n. 26. ei colligitur ex c. litteris io . de vonsa ubi Alexander II l. episcopo dictaviensi mandat , ut sponsum ad fidem sponsae datam , per nuptias adimplendam compellat, non obisscuro indicio , sponsalia ab episcopo relaxari non posse.
Ralla mi , quia hujusmodi sponsalium dissolutione fit quidem polenti favor , alteri lamen aufertur jus , ex iis juste aequisitum : al- qui jus alteri quocunque justo litulo aequisitum uerno auferre potest, qui summo principe inferior est , imo nec ipse Supremus princeps , nisi ex causa gravi, et fere publica et ergo etc. Neque episcopus patrocinatur regula , quam tradunt Abulonpia, Victorio , Gmε , quod episcopus in sua dioecesi possit , quod inlota ecclesia pol est pontifex ; nam haec regula , ut aliquando jam dixi , nisi variis adsibilis limitationibus temperetur , prorsus inanis est , et nullo juris adminiculo nixa.
399쪽
De conditionibua amoactis in devomatione, et in allia contractibuε Desponsalionibus quandoque addi certae conditiones, modi , ei demonstrationes solent , quarum varietas , et vis hoc loco declarari debet.
De conditionia natura , mrietate, et Uini 3 cuiaemo
a. Alia est conditio atricis iaccepta , otia late. a. mec primo dividitiar in conditi nem is praeterim , is mctesenti. et Iuturo et gemnuo in possibilem, et impos hi m. . Possibilis stibae ditur in necramis riam , et corallustralem. S. Impossilitis in eum . quae talis est ex narum rei, de sucis, et dem e. 6. Bonum matrimonii triplex est, bo raram molis,
T. Boniam fulei coniugulis , et bonum
s. Proprie dicta conditio solum uta
go. Proinde a proprie dieta conditione sicit cotulitio necessaria is ossiis hilla, et qMae est de Praesenti, vel de prae itinit. Aminia conditionis alant m M.
quaeritur i. quid sit conditio 2 Resp. liuius non una est signis eatio. Nam t. interdum sumitur pro statu hominum, s. sn. misit. de jur. perae. ibi , in aereorum conditiones nulla e Se digerentia I. a. aliquando pro qualitate rei v. g. matrimonii; l. eae pere sit. c. co villa. t. c ue is . eg I. tutor. 36. st. de rit. n l. 3. quandoquet pro optione, seu electione; l. Papinianus 8. s. siquis Ia . V. in M. μδ: . a. alibi pro Paeto, seu lege contra eluI; I. α εocietatem d. Disi illed by Coose
400쪽
In hoc ullimo sensu accepta conditio ad titulum praesentem pet- linei et et dupliciter potest accipi. i. atricte , sive pro ea , quae defuturo , ei contingente essectu est: et hoc sensu juxta Sylv. V. conis diuo n. I S. Gouet. in c. i. hoc sit. n. i. et alios est 3 Ormio di O-astionem in temP- , et eueentum futurum incertum guveniariS I. 2. late, et in sensu praesenti rubricae , prout includit etiam alia conditionum genera : et sic accepta ad mentem Zabaret t. in c. Dertima. Me sit. Molin. b. 2. I. et s. D. ao6. n. l. V vagno reck et Imbr. hoc sit. Not. I. Uviesiner ibidem n. i. est I Oratio , sive ad e-clio v 8ita, ueet pubintellecto , avvendens , Nel remlaeua divo- actionem contractvε , vel alteriua actua , ovaqvst , quiae eae illo nu-acitur, oblisotionem I. Utroque modo accepta eonditio communiter explicatur per par-liculam, gi: ut 3 contrusio tecum matrimonium , is Pater tuti8 COI-εεηεerct , vel duco te, is uel O Ela. 3.
Quaeritur a. quoluplex sit conditior Resp. conditio late accepta l. dividitur in conditionem de praeterito , de praesenti, et dosituro. Conditio de Praeterito dispositionem resolvit, et dependentem reddit ab aliquo , quod extitit; conditio de Priamenti ab aliquo, quod actu existit; et conditio de futuro ab aliquo , quod primum exist ei; s. aus conditione a. inat. des V. O. Dividitur a. in conditionem possibilem , et impossibilem. Pos- assilia est, quae se habet ad esse , et non esse , ideoque evenire , et non evenire potest. Impouibilia, eum quid fieri repugnat.
Possibilis subdividitur in necessariam , et contingentem. OPS-εarta est, quae ordine naturae , vel alius omuino est ex litura. tingenε alia est potestativa , alia casualis, alia mixta. POMeliatioci , seu iarbitrario nuncupatur , quae dependet a sola , et libera volun-lute ejus , qui vel dando, vel faciendo illam implere potest, qualis est 3 sicam te, pi christianam resipionem omPlecti Boluenta I. G-εvalis , quae pendet ex sulum eventu , et ex voluntate tertii , ut 3 cum te, Si i orator vicerit tuream 3. nimia , quae partim casualis , ae fortuita, partim arbitraria est , ut 3 ducam te, gi redi
ris ex Italia 3 quod tam a fortuna, quam a voluntate abeuntis pendet. Diuitiac d b, COOste