Opera

231쪽

AD ATTICUM. Lit:. XIV. s. Nol(ls. CICERO ATTICO S.

Nonis Maiis cum essem in Pompeianο, accepi bina a te literas, alteras sexto die, alteras quarto. Ad Superiores igitur prius. Quam mihi jucundum, Opportune tibi Barnasum literas reddidisse i Tu vero cum CaSSio, ut caetera. Quam commode autem, quod id ipsum, quod me mones, quatriduo ante ad eum SeriPSeram, Xemplumque mearum literarum ad te

miseram.

Sed, cum Dolabella diri et . di sic enim tu ad me Seripseras magna desperatione affectus ESSema ecce tibi et Bruti et tuae literae. Ille exsilium meditari: UOS autem alium portum propiorem huic aetati videbamus cin quem massem equidem pervehi florente Bruto noStro, constitutaque republica Sed nunc quidem, ut Scribis, non utrum vi et assentiris enim mihi, OStram aetatem a castris, praesertim civilibus,

abhorrere.

Antonius ad me tantum de Clodi rescripSit, meam lenitatem et clementiam et sibi SSe gratam, et mihi voluptati magnae fore. Sed Pansa furere Videtur de Clodio, itemque de Deiotaros et loquitur Se-Vere, Si Veli credere. Illud tamen non belle, ut mihi quidem videtur, quod factum Dolabellae vehementer

improbat. De coronatis, cum sororis tuae siliu a patre accUSatu esset, rescripsit, Se coronam habuiSSehonori Caesaris causa posuisse luctu gratia soStremο, e libenter vituperationem Subire, quod amaret etiam mortuum CaeSarem.

Ad Dolabellam, quemadmodum tibi dicis placere, Seripsi diligenter ego etiam ad Sicam tibi hoc

oneris non impono et nolo te illum iratum habere. Servii rationem cognosco in qua tu timoris videο, quam consilii sed, quoniam perterriti omnes SumVS, assentior Servio Publilius tecum tricatus Stet

hue enim Caerellia missa ab istis est legata ad me: cui faede persuasi, mihi id, quM rogaret, ne licere

232쪽

2oa AD ATTICUM LIB. XIV. o.

quidem, non modo non lubere Antonium Si videro, accurate agam de Euthroto. Venio ad recentiores literas a quamquam de Servio jam rescripsi. Me facere magnam vetera Dolabellae 8 Mihi mehercule ita videtur. Non potuiSSet major, tali re, talique tempore. Sed tamen, quidquid ei tribuo, tribuo ex tuis literis Tibi vero aSSentior, majorem et o D ejus fore, si mihi, quod debuit, dissolverit. Erutus, velim, sit Asturae.

Quod autem laudas me, quod nihil ante de profectione conStituam, quam iSta quo VaSur Sint Videro muto Sententiam neque quidquam te menante quam te videro Atticam meam gratias mihi agere de matre gaudeo et cui quidem ego totam villam cellamque tradidi eamque cogitabam, Idus videre. Tu Atticae salutem dices nos Piliam diligenter tuebimur.

(2o x CICERO ATTICO S.

E Pompeiano navi advectus sum in Luculli nostri hospitium VI Idus, hora fere III egreSSII autem e navi, accepi tuas literas, quas tuus tabellarius in Cumanum attulisse dicebatur, Nonis Maii datas: Lucullo postridie, eadem fere hora qua veni, VII Idus Lanuvio datas. Audi igitur ad omnes. Primum, quae de re me geSta, et in Solutione, et in Albiano negotio, grata. De tuo autem Buthroto, cum in Pompeiano essem, Misenum venit Antonius: inde ante discessit, quam illum venisse nudisum et a quo in Samnium. Vide, quid Speres Romae igitur de Euthroto. L. Antonii horribilis concio, Dolabelli praeclara. Iam vel sibi habeat nummos, modo numeret IdibuS. Tertullae nollem abortum tam enim CasSi sunt jam quam Bruti, Serendi. De regina Velim, atque etiam de Caesare illo. PerSolvi primae epiStolae: venio

ad secundum.

233쪽

AD ATTICUM. in XIV. o. IOI

D Quintis ac Buthroto, cum venero, ut Scribis. Quod Ciceroni suppeditas, gratum. Quod errare me putas, qui rempublicam Putem pendere e Bruto: Sic se res habet aut nulla erit, aut ab leto istisve

Servabitur. Quod me hortaris, ut scriptam concionem mittam ;accipe a me, mi Attice, καθ ολικον θεωρημα aTUm rerum, in quibus Satis exercitati sumUS. Nemo unquam neque Poeta neque rator fuit, qui quemquam meliorem, quam Se arbitraretUr. Hoc etiam malis contingit. Quid tu Bruto putas, et ingenioso et erudit, de quo etiam experti sumus nuper in edicto Scrip-Seram rogatu tuo meum mihi Iacebat, illi suum. Quin etiam, cum ipsius precibUS paene addUctus, scripsissem ad eum de optimo genere dicendi, non modo mihi, sed etiam tibi, scripSit, ibi illud, quod mihi placeret, non probari. Quare, Sine quaeso sibi quemque Scribere. Suam cui sile sponsam, mihi meam; SuUm cuique amorem, mihi meum; ' non scite: hoc enim Attilius, poeta durissimus. Atque utinam liceat isti concionari cui si esse in Urbe tuto licebit, vicimus. Ducem enim novi belli civilis aut nemo sequetur, aut ii Sequentur, qui facile vin

cantur,

Venio ad tertiam Gratas fuisse meas literas Bruto et Cassi gaudeo ita-que iis rescripsi. Quod Hirtium per me meliorem fieri voluntura equidem operamuel ille optime loquitur: sed vivit habitatque cum Balbo, qui item bene loquitur. Quid credas, videris. Dolabellam valde placere tibi video: mihi quidem egregie. Cum Pansa vixi in Pompeiano. Is plane

mihi probabat, se bene Setitire, et CUPET PREEm. CauSam armorum quaeri plane video Edictum Bruti et Cassii proho. Quaeris, ut suScipiam cogitationem, quidnam istis agendum putem conSilia temporum Sunt quae in horas commutari vides. Dolabellae et prima illa actio, et haec contra Antonium concio,

236쪽

2od AD ATTICUM LIB. XIV. I.

mihi profecisse permultum videtur. Prorsus ibat re et nunc autem videmur habituri ducem quod unum municipia bonique deSiderant. Epicuri mentionem facis, et audes dicere, urivo Tευεσθαι Non te Bruti nostri vulticulus ab istae oratione deterret Quintus filius, ut scribis, Antonii eSt dextella per eum igitur, quod volemus, facile auferemus Exspecto, Si ut putas L. Antoniu produxit Octavium, qualis concio fuerit. Haec scripsi citatim et statim enim Cassii tabellarius. Eram continuo Piliam salutaturus deinde ad epulas Vestorii, navicula Atticae plurimam Salutem.

(2I. x CICERO ATTICO S.

Cum paulo ante dedissem ad te Cassii tabellario literas V Idus venit noster tabellarius, et quidem(portenti simile sine tuis literis. Sed cito conjeci,

Lanuvii te fuisse Eros autem festinavit, ut ad me literae Dolabella perferrentur, non de re mea, nondum enim meas acceperat); Sed rescripsit ad eas, quarum exemplum tibi miseram, sane luculente.

Ad me autem, cum Cassii tabellarium dimisissem, statim Balbus. O Dii boni quam facile perspiceres

timere otium t et nosti virum, quam tectus et Sed tamen Antonii consilia narrabat illum circumire

veteranοs, ut acta CaeSaris Sancirent, idque se factu-TOS ESSe jurarent, ut rata Omnes haberent eaque

duumviri omnibus mensibus inspicerent. QueStus est etiam de sua invidia eaque omnis ejus oratio fuit, ut amare videretur Antonium. Quid quaeris SNihil sinceri Mihi autem non est dubium, quin res Spectet ad castra Acta enim illa res est animo virili,conSilio puerili. Quis enim hoc non vidit, regni aer dem relictum Quid autem absurdius, hoc metuere, alterum in metu non ponere Quin etiam

237쪽

AD ATTICUM. Lip. XIV. 22. Iosi

hoc ipso tempore multa moetoricinoi Ponti Neapolitanum a matre tyrannoctoni possideri y Legendus mihi saepius est Cato Major, id te miSSUS. Amariorem enim me Senectus facit: Stomachor omnia. Sed mihi quidem fis 6ιωται. Viderint juvenes Tum ea curabis, ut curas. Haec ScripSi, Seu dictavi, ap-POSit Secunda mensa, apud Vestorium. Postridie apud Hirtium cogitabam et et Uidem EVTελonrov. Sic hominem traducere ad optimate Paro. Anipo ηολυζ. Nemo Si Storum, qui otium non timeat. Quare talaria videamus et quidvis enim potius quam

castra.

Atticae salutem plurimam, velim, dicas. Exspecto Octavii concionem, et, si quid aliud maxime autem, ecquid Dolabella tinniat an in me nomine tabulas nova fecerit.

(22. CICERO ATTICO S.

Certior a Pilia factus, mitti ad te Idibus tabessarios, statim hoc nescio quid exaravi Primum igitur scire te volui, me hinc Arpinum XV Calend. Iunias Eo igitur mittes, Si quid erit posthac quamquam ipse jam jamque adero: cupio enim, ante qUam Romam venio, odorari diligentius, quid futurum sit. Quamquam Vereor, ne nihil conjectura aberrem minime enim obscurum est, quid isti moliantur,(meus vero discipulus, qui hodie apud me coenat, valde amat illum, quem rutus noster Sauciavit ;et, Si quaeris, perspexi enim plane timent otium: et Toθε autem hanc habent, eamqUe prae Sederunt, virum clarissimum interfectum, totam rempublicam illius interitu perturbatam et irrita fore, quae ille egiSSet, Simul ac desistemus timere : clementiam illi malo fuiSSera qua si usus non esset, nihil ei tale accidere potui SE. Epist. voL. III. et

238쪽

2os AD ATTICUM LIR. XIV. 22.

Mihi autem venit in mentem, si Pompeius cum exercitu firmo veniat, quod St vho odi certo fore bellum. Haec me species cogitatioque perturbat: neque enim, quod tibi tum licuit nobis nunc licebit: nam aperte laetati sumus. Deinde habent in ore, nos ingratos Nullo modo licebit, quod tum et tibi licuit,

Millies mori melius, huic praesertim artati. Ita liae me Idus Martiae non tam consolantur, quam antea. Magnum enim mendum continent etsi illi juvenes

Sed, si tu melius quidpiam speras, quod et plura audis, et interes consiliis Scribas ad me velim a Simmulque cogites, quid agendum nobi sit super legatione votiva. Equidem in his locis moneor a multis, ne in senatu Calendis. Dicuntur enim occulte milites ad eam diem comparati, et quidem in istos a qui mihi videntur ubivis tutius, quam in Senatu, lare.

239쪽

M. TULLI CICERONIS

EPISTOLARUM

AD ATTICUM

LIBER X

ARGUMENTUM.

No valde differens est libri hujus argumentum a superioris sententia. Scriptae enim epiStolae omnes sunt, cum adhuc Romae negotia tumerent, Antoniusque et Octavius ita omnia miScerent, ut, quamvis neque plane bellum neque PacESSet, appareret tamen, rem ad arma deductum iri. Quo quidem tempore Cicero, ibi timens, simulque filium Athenis philosophiae operam dantem, cupien invigere cum jus liberae legationis a Dolabella, non autem Provincialis, nempe Syriae, ut Plutarcho placet haberet(id enim ex his epistolis ac Philippica prima cognoscitur , iter coepit in seciam, eo consilio, ut Q. Januariis adesset, quod initium cogendi senatus fore, Hirtio et Pansa consulatum ineuntibus, Videbatur. Durn vero spes aliqua meliorum rerum fuit, Brutusque et Ca8Sius, praetores urbani, quibUS maxime recuperanda Reip. ratio nitebatur, Si non Romae, in Proximis tamen locis, manebant perque litera et

240쪽

2OB AD ATTICUM. in XV. I.

edicta cum Antonio populoque agebant nuSquam ille pedem Cedentibus autem illis, et ipse consilium cepit abeundi. Haec illorum temporum historia St. Privatim tamen in his epistolis plura continentur, quae persequi longum eSSet. Scriptae sunt ex ante XV Calendas anuarias, ad Nonas Quintiles.

(I. CICERO ATTICO S.

factum male de Alexiones Incredibile est,

quanta me moleStia affecerit; nec mehercule ex ea Parte maXime, quod plerique mecum Ad quem igitur te medicum conferes Quid mihi jam medico aut, si opus est, tanta inopia est y Amorem erga me, humanitatem, Suavitatemque, deSidero. Etiam illud e quid est, quod non pertimescendum sit, cum hominem temperantem, Summum medicum, tantus improviso morbus oppresserit Sed ad haec omnia una consolati est quod ea conditione nati sumus, ut nihil, quod homini accidere possit,

recusare debeamUS.

De Antonio jam antea tibi Scripsi, non ESSE EUm ume conventum. Venit enim MiSenum, cum ego essem in Pompeiano et inde ante profectu eSt, quum Ego eum veniSSe cognovi. Sed casu, cum legerem tuas literas, Hirtius erat apud me in Puteolano et ei Iegi, et egi. Primum quod attinet, nihil mihi concedebat deinde ad summam, arbitrum me Statuebat, non modo hujus rei, Sed totius consulatus sui. Cum Antoni autem sic agemus, ut PerSPiciat, Si in eo negotio nobis satisfecerit, totum me futurum suum. Dolabellam spero domi esse. Redeamus ad nostros et de quibus tu bonam Spem te significas habere propter edictorum humanitatem. Ego autem perspexi, cum a me XVII Cal de Puteolano Neapolim Pansae conveniendi cauSa, Proficisceretur Hirtius, omnem ejus Sensum SeduXi