장음표시 사용
11쪽
rata abire permittam. Ac nescio ouo casu contigerit, ut ante ali quot annos alius eiusdem disciplinae alumnus, cum Mathildis Comities, scillam virginitatem obstinate tuendam suscepisset, geminis plane mendacijs, similibusque figmentis uteretur; hoc est recentem picturam pro veteri obtruderet, & ipsissimas Gr gorij septimi litteras, suppostas atque confictas esse contende rei ; hed par audacia euentum non imparem sortita est , cum ambo , quas possunt maximas veritati poenas persoluant, ut illisa nemine qui confutationes viderit, habeatur fides.
OB O metustis, im est Auctior. Eius mi antiquitatem ostemdam, quid de illo referat Bardui, qui in sancti Marci tabul
rio exemplum in xit ante annos trecentos descriptum, exponam. Fit autem mi cumBardus bisu uum ediderit annosa M. D. LXXXIV.
exemplum, de quo agimu , aut ab Use Obonis exemplari, aut a me rustiore alio exemplo desumptum fuerit circa annum M. CC. LXXX. Hine eonidicere licet, quantὸ ante auctor ipse se M opus conscripserit.
NEscio an Vimus, dum professus es se rigidum fore censorem eorum qui de Alexandro Tertio secus ac scripserit Obo aliquid memoriae mandauerint, satis perpenderit non defutaturum aliquem, qui ipsius dicta vicissim ad auriscis sui aiunt)stateram examinaret. Equidem quamuis is non sim qui gloriose de me aliquid praedicare velim , veritate tamen animos addente confidenter dicere possum me contra Ea quae ab Vlmo evulgata sunt alexi pharmacum reperisse ne noceant. Videbit Lector, &sententiam feret. Quae de Obonis antiquitate, auctoritate, fide, deque eius historiae codicibus tradidit Vimus , omnia se a Bardo mutuo ac cepisse testatur. Itaque si quid ea in re diis linis occurret,cum Bardo , non cum Vimo agendum erit. Caeterum si quis meum de Bardi libello iudicium exquirat, illud dicere possum , tam confertis tamque palmaribus mendacijs plenum esse, ut Baronitas vir caeteroqui modestissimi calami, illum, & nominatior ,
12쪽
ci confutatione indignum existimauerit. Tomo enim Annalium duodecimo, ubi ad marginemscriptoris nomen, & librum adnotasset , in historiae contextu tantum, ait, illum multa collegisse, quilius & ipse in errorem induceretur, α alijs errandi oc
casionem non exiguam praeberet.
aliquutus mi detur , legatur pagina CCXLvII. et 'pr: uam me a pubryciat cui dam commentari, ex Obonei ummam reiacti, qui tamen , ut ex eloquutione admodia disimili constat,monis non est, veri Obonis exemplo sic loquitur. i Hoc itfium recitatur as Obone 'Presbytero Ravennate eius temporis seraptore, cuius exemplum a Ioamne Ferretio Asil 'scopo e Vaticana Bibliotheca de .mptum ' quod si i se manu adnotatum reliquit hodie in Bibliotheca Iacobi 'Contarent misitur. JRESP o N SI O. AFriRMAT hoc loco Bardus id quod Vimus maxime
negatum vellet, Obonis historiae duas esse partes,alteram, quam ipse in suo libello edidit pagina CXLvii.&nos insta priuino loco exhibebimus: & alteram,quam edidit pagina LXXX v I. Nos vero secundo loco proponemus. Posteriorem Vimus veluti germanum Obonis foetum a Lmittit; priorem vero tanquam adulterinum, & spurium partum omnino exponendu est. terum, ut accipiamus id quod V linus iure optimo dat, unum dc eumde utriusque fiagmenti parentemno esse de so percunctari libet, undenam habeat illud fiagmentum quod Bardus pag. LXXXVI. in lucem protulit Obonis esse, α non aliud quod pagina CXLV M. publici iuris fecit. Si dicat id se habere ex styli, atque eloquutionis diuersitate, subi jciam ex stylo quidem eisci, si alterum s agmentum Obonis sit, alterum non esse. virum tamen ex illis Obonem parentem agnoscat, ondeduci; nisi quis forte Vlmum Obonis eloquutionem dicendique formas clam antea edocuerit. Affirmat autem disertissime Bardus repugnante & maxime contradicente Vlmo, Obonis fiagmentum, quod a Ioanne Petro Ferretto Miletui Episcopo ὀ V aticano surreptum dicitur, illud esse quodnos intia primo lo-
13쪽
co dedimus. Eius verba ab Vlmo consulto praetermissa, haec sulit ,, Hodie in Bibliotheca Iacobi Contarent,saepiusque a me hac ipsari de causa inspectum est. Hoc exemplum in membranis conscri- D ptum quartae soli; partis magnitudine, paulumque digiti crassituis dinem excedens, breuiter, quamuis principio careat , Ecclesiae S. M Marci praerogatiuas narrat. Ibi inter caetera euentus insectationis is eiusdem Pontificis legitur his verbis. Fuit namque, &c. J Iam, ut videli Patronus a teste, quem unum ad asserendam ObonMadem adhibet, in ipso disputationis limine dissentit. At de quare dissentit 3 nempe de illa in qua totius controuersiae momentum situm esti nimirum, utrum fiagmentum, quod Vimus Obonis esse maxime contendit, illius sit. Si enim alterum de quo agi mus, Obonis est, prius ab Vlmo laudatum Obonis esse nequa Juam potest. Si recte V linus meminit, cum in ijs quae de Obonei cuntur, Bardi se fidem sequi assrmauit, omnem sibi ab illo discrepandi viam praeclusit. Equidem intelligo, quod & Vlmus videt,si Aduersarii semel dent hoc prius fiagmentum esse Obo nis, eos causa penitus cadere , nam statim esscitur, aliud fias mentum septimi & octaui libri historiarum, in quo praecipuam suae defensionis vim collocatam esse putant, O bonis troia esse id enim tum utriusque eloquutio, tum res quae dicuntur , ipsis vltro fatentibus, satis ostendunt. Sed illud non intelligo, quare
Vimus, cuius tanti interest Bardi auctoritatem sartam ad tectam conseruare , eam tam facile pessum ire permittat. Verum huius modi sunt angustiae in quas sese Bardus imprudens coniecit, ut ex ijs integer, atque incolumis expediri nequeat. Iactura igitur non leuis facienda fuit fidei atque auctoritatis, Ut Ulmus, qualem Optabat, Osonem haberet. Scio eum qui anno M . DC. X I X . hoc est post Bardi editionem trigesimo quinto,eide notas addidit,verba quae eo loco sibi incommodare videt, ante unam e sexaginta paginas transferre, alterique Obonis fiagmento praeponere,quod errorem in collocatio e imprudenti excidisse dicat. Sed cum taminuerisimile esstigium, neque ipse Vimus probauerit, veluti confutatione indignum deseram. Verum ne diutius luc tureamus, nego id quod aflirmat Bardus, in Vaticana Bibliotheca aliquando ullum Obonis exemplum fuisse. Extant complures librorum elenctii summa diligentia de cura iam inde a Sixti Quarti Ponti scatu confecti, & per annorum interualla saepius reformari, in quibus cum litterarum & rerum quae tractantur ordine adnotati sint omnes codices quotquot eum locum semel aspexerunt, nulla
14쪽
hulla huius scriptoris mentio reperta est. Suspicor inde datiam huic fibulae locum, quod Ioannes Petrus Ferretius Milensis Episcopus in opusculo de Viris illustribus Rauennae reserat Ma
cum Antonium Sabellicum,quem habuisse se praeceptorem gloriatur, cum de Alexandro Tertio Ponti e ageret sequutum esse Obonem Rauennatem, cuius vetustissimum naetiis fuerat cindicem. Qualis fuerit codex a Sabellico inuentus, ipsemet docet nimirum Venetus in publico Archiuio asseruatus,qui Vaticanum nunquam vidit. Quod si Ferretius vaticanum tantae auctoritatis
codicem apud se habuit, cur eo praeterito ad Venetum Sabellici confugit Si licet diuinare, existimo ab illo Veneti.codicis exemplum confectum fuisse, quod postea ad haeredes transmissum, honesto Vaticanae Bibliothecae titulo ab imperito aliquo modo fraus absit) insgnitum fuerit.
Er in pagina cxLiX. cui tu historiae alterius partis hist
riae eiusdem Oboni quampagina LXXXV I. edidimus,tria inpro
sentia extant exempla peruetusta; Duodeviginti praeter folia ipsius exemplaris.J Dum autem explicat quantaesint metustatis tria haec e empla , quae et tramque complectuntur narrationem sic ait. I Alterum ex his exemplis asseruatur in publico Venetiarum Archiuio iam inri
ἀ trecentis annis in charta pergamena exaristum Duo reliquaseunt apud 'Clarissimum mirum Iacobum Contarenum, quorum alterum ipse a
te ita quibustam Monachissancti Georgi, Maioris , alterum meu ab haereditus Ioannis Ferrenia lensis Episeopipeniti Oris litteraturae
Hoc loco Bardus ait tria quae reperiuntur exempla non modo eius esse Oboniani fiagmenti, quod Visus amplectitur, sed etiam alterius, quod rethcit. Codicum ergo vetustas atque auctoritas i Bardo teste non uni minus fiagmento quam alteri suffiagatur quod causae est cur Vinii iniquitatem maxime admirer, qui pro arbitratu alterum ex ijs foetibus tolli, alterum exponi imperauit. At inquiesὶ fiagmentum quod Obonis esse negatur, libstoria non est; sed peculiaris ac certae narrationis breuiarium: aliud vero quod recipitur, accuratissimae est histori pars, ut i
15쪽
geliti per se satis apparet. Crederem, si quam historii partem
appellant, eam in mendaci j osscina nouissime culina esse ignotararem , sed hac de re posterius. Interim percunctari ex V lino ibbet , cur de re maxime controuersa scripturus, vetustissimos illos Obonis codices in quibus suae causis firmamentum positum esse rofitetur, non viderit, quid dico, non viderit non curiose in pexerit 3 non saeptiis perscrutatus sit 3 Nam eum non vidisse,illud persuadet quod nullibi a se visos meminerit, quodque Bardi fidem sequi se Armet. An non Vimo scriptori optime merito p tere debuerant arcanς Bibliothecae, de secretiora Reipublicae tabularia, vi testatius de rebus quas ab alijs accepit, loqueretur ξ ΑBardani libelli de nauali pugna editione vix annus agitur sextus supra quadragesimum; quo temporis interuallo nullum Vene-tijs contigit publicum incendium, nulla direptio. Credibile igitur est eadem Obonis volumina, eadem exemplaris folia extare. Cur ergo ea non perquisiuit Vimus, aut si perquisiuit, quis illum per summam iniuriam prohibuit ne videret 3 Dicam aperte id quod est. Debuit Vimus ne suspicionem confirmaret fabricatia Bardo de Obonis codicibus mendaci j , ipsos vidisse , eosque inspicere volentibus vltro offerre. Certe nobis, ubi aduersus scriptorem Actorum Alexandri Terti j, ac Romualdum Sale nitanum Archiepiscopum tot evulgatas criminationes perspeximus, nihil potius fuit, quam ut ex intimis Vaticanae Bibliothecae penetralibus, non modo Ucographos eorum codices itispicere volentibus offerremus , sed etiam exempla fidelissime exscripta in vulgus ederemus. Verum isthaec prς stare non possunt, nisi qui de caui, bonitate confisi aduersarium non reformidant.
H C autem exempta non Alum inter se omni Ex parte consim
nunt, sed etiam mirum in modum restondent foliis exemtaris, quae olim in C inensierant Bibliotheca,postea mero inde a miro ma gnae auctoritatis sublata ad meas manus opera quorumdam Mona chorum Conensium peruenerunt. Ηι enim fuerunt in causa , mi is qui ea justulerat, mihi ina cum abys memoratu dignis traderet. Ea folia quamuis ob metustatem ac tineas alicubi manca lacunosa sint,
a quolibet tamen non admodum di culter legi possunt. Aseruantur
inpraesentia apud Iacobum Contarenum. Ex hu, quae certo explorare
dum Bardus miseret jacile quirique potuisset, habemus tria tunc e
16쪽
titi se exempla, quae non modo historiam ab Obone consiriptam de aduentu Alexandri Pontificis com bantur, sed etiam eiusdem v remem ab aliquo, mi existimo riui inde desiumpsit, confectam. Illo hac in re eximium censera debet , quod duodeuiginti reperta sint Iulia ipsius Obonis exemplaris, m quod omnia exempla mira ce interse,
R A X p D N SI O. DE his solijs illud primo loco quaerendum occurrit, cur Bardus qui sciret personarum potissimum expressione proba
bilem narrationem fieri, magnae auctoritatis virum tacuerit qui folia sustulit. Vidit Vlmus id obi jci posse, atque ut Bardum tueretur, ait , eum non celaturum filisse Hai auctorem , ii quis percunctatus esset; scilicet Vimus, quando Bardus iamdiu in ter mortales non esset, de ipso facile pollicetur quae praestari ne-Queunt. Certὸ de huiusmodi folijs Patres in Cassinensi Biblioth ca diuersatos sciscitatus sum, qui sanctὸ testantur Obonis no men apud se ne fando quidem auditum fuisse. Cum tamen omnium quorum vel in praesentia inibi extant volumina , vel patrum aut avorum memoria extitere, in album suo ordine relata habeant. Itaque totum Obonianorum codicum negotium ex solo pendet Bardo, cuius si vacillat sides, omnia corruant necesse est.
quibus arimus exemplum trecentis ante Dam aetatem annis
descriptum fuisses, inde ortum puto , quod aliquid a Librario ea de re inibi adnotatum evideri , atque ego quidem Bardi fidem sequor, qui cὐm suum opusculum in lucem ediderit, dum liueret redargui tacite poterat si quid perperam narrasset : immo id cause fuit cur ederet, obiecta enim, si quae ab ingeniosis G persticacibus iris proponerentur , diluere, G dubitationes dissoluere paratus erat λ idque eo citius quod tunc etiam mi ueret mir clarisiimus Iacobus Contarenus, penes quem duo exempla reperiebantur. Nec idem Bardus meritatis studiosos celasset a quonam illud habuisset exemplum, quod diu in Casiisenensii Bibliotheca asseruatum , postea tam μliciter ad ipsum pr
17쪽
DE exemplo Obonis Veneto, deque alio, quod a Monachis
sancti Georgij maioris suppeditatum dicitur, neque ego, neque Vlmus qui non vidit, iudicium ferre possumus. Fides erit penes Bardum, qui se vides e narrat. Sed si Vinio licuit abrogare Bardo fidem pro eadem causa scribenti, cur non licebit & mihi, qui ea quae ab ipso dicuntur, confutare sum aggressus 3 Trintum est eorum inuentum qui falsos codices supponunt, ut exemplaria in veteri aliquo Coenobio, aut Ciuitatis Tabulario diu i tuisse comminiscantur, unde exempla paulo a nostra memoria remotius, ne fraus depraehendatur , desumpta fuisse dicant. Quod si exemplaria ipsa deposcas, mira sunt quae narrant, quo rum causa ea perijsse credas. V L M V S.
FT sane, cum ex merissima eius narratione habeatur risum eri emplum ex Vaticano a Ioanne Petro Ferretto Milens Episeopodsumptum , alterum ex Castinensi Carnobio acceptum , tertium in Archiuio sancti Marci repertum ; satis constat, cum alia duo eriempla huic postremὸ consentiam dolos Venetos nonfuisse qui Obonem apud se latontem non evulgauerint ; sed γ alios qui eiusdem exempla habebant, idem fecisse. Hoc idcirco euenisse puto, quod huiusmodi opus imperfectum esset, O longioris narrationis pars quam aliquis a compore totius historiae desumpsis, mi alijs omisiis, rerum tantummodo ab Alexandro Papa gestarum meritatem confirmaret.
RESPONSIO.DV As hoc loco Vimus diluere conatur obiectiones quas
aduersus ea quae dixerat, parari animaduertit. Altera est, cui: Obonis tam eximii historici lucubrationes alicubi praeterquam apud Venetos non reperiantur: altera vero, cur nuspiam, neque apud ipsos Venetos ex tam insigni historia quicquam praetereas reliquias, quibus Alexandri terti, fuga & ratibula atque Ziani Ducis de Othone victoria explicatur, supersit. Priorem nullo negotio diluere se putat ex Bardo , qui Obonem earum quas nunquam vidit Bibliothecarum inquilinum fecit; quasi
18쪽
inter Alex. III. & Frid. I. ii
vero nos Bardi dicta veluti incorrupti alicuius testis esseta accupiamus. Neque posterioris obiecti explicatio melior est: nam quis credat ante trecentos quadraginta quinque annos, cum Uen tum Obonis exemplum contectum traditur, de Othonis pugna atque Alexandri fuga controuersiam fuisse, ut propterea V neti ex integro Obone haec tantum sibi exscribenda putarent An tanti erat totum Obonem describere, ut labore vel impe dio auocarentur aut Romanorum , & Cassinatium aeque intemerat ea tantum ex Obone decerpere , quae Veneti sibi seposui Lient & non potius ipsum integrum habere 3 Quis demum ista perpendens etiamsi nihil praeterea audierit , impetrare poterit a se ipso, ut Obonis, quod appellant, fiagmentum, merum non credat esse figmentum
TERVM Burdur maxima dignus est commendatione quod huiusmodi stagmentum Obonu Dpis mandauerit. C menim incendi' periculo quaelibet Icripta quantauis asseruata dilige tia non careant exemplorum numerus Dpographiae ope a auctu, id saltem praestabit, mi di cibus pereat maaime eximium ae singui re meritatis testimonium quod ab historiarem studiosis requiri posist. Obonis praeterea antiquitas ex eo probatur, quod nemo tamen o cleate , sicut ille fecit, temporum ac Personarum earumque numeri meminisse potuit, nisi qui mel interfuerit, et ab abys qui interse rit, acceperit. Sabellicus, qui centum ante Bardum annis historiam contexuit ,perstecta Obonis in seribendo diligentia, rebusique tam sim gulatim ae perspicue enarratis, cognitaque codicis quo e u est Gtustate , existimauit eundem Alexandri aequalemfuisse. I Obo inquit quem cum codicis inde haec accepimus metustate, tum quia omnia quae re
eo bello accidere diligenter conseri r , tempestate illa fuisse Iusticari ialubet.J Ex quibus merbis colligo Sabellico Obonis exemplum adeὸ istus in manus menisse, mi inde argumentum desumserit Auctorem Alexandri tempore mixisse , id quod Bardi fidem maxime confirmat dicentis exemplum Ue in publico Venetorum Archiuio missum, tre.
emtorum annorum excedere metustatem. Hinc etiam apparet quanta
sit duorum Auctorum de Obone loquentium consensio. Sed de Obonis antiquitate fatis.
19쪽
RESPONSIO. LITTERATI eo solo nomine plurimum Bardo debent, quod cum res Alexandri terti j, fabuloso evulgato scriptorei signibus mendacijs inquinauerit: historicae rei studiosis,ueritatis diligentius indagandae occasionem praebuit Quod ad Ulmum
pertinet , contra Auctorem Actorum Alexandri inserius agens negat ex enucleata rerum atque actionum exprestione recte colligi, scriptorem, vel ijs quae narrat, interfuisse , vel ab ijs qui
interfuerunt, accepisse: hic vero pro Obone disputans, )iserteatamat. Quis hominem serat qui eodem Ore essat calidum &fiigidum 3 De Veneto Obonis exemplo quo Sabellicus usus dicitur, utrum idem sit atque illud fragmentum quod Vimus tantopere dilaudat, quis assirmare audeat cum Bardus huius a cani arbiter ea de re nihil scriptum reliquerit 3 Coniectura quam a vetustate affert, aliquid ad id probandum valeret, nisi argumentum quod suo loco insta explicabimus, diuersa esse ostenderet. Maneat igitur Obonianorum voluminum controuersam mirum in modum implicatam atque inuolutam esse. Si Bardus diuinare potuisset,posterius Obonis fiagmentum Fortunato Vl-mo ad tuendam Venetorum scriptorum causam oraculi loco fore, magis caute, ut arbitror , magisque prudenter fabulosi auctoris scriptis auctoritatem conciliasset.
V L M V S. QUA M VIS autem ad historiae meritatem parum asserat Π
μ' eloquentia fatendum tamen est maxime praecipuam aολ- gularem huius Au torti esse, dicendique formas ipsi propriins ac peculiares. Non enim alios est imitatus ,sed copiose cui fidam caer grauis eloquutionis princeps, tam apte numeros temperauit, orationemque βι- sinuit, mi ab eloquentiae studiosis iure optimo tanquam egregium alHquod exemplum Fustici debeat. Hac de causa id quodsupra dixeram clarius patet, nimirum, cum Obonis sbius eius sit praestantiae quae in fragmento libri peptimi, octaui praecipuae historiae a Bardo in imcem edito Pagina LXXXVI. cernitur , non eiusdem, sed alterius esse narrationem , quae Alexandri fadia jummatim complexa, Oboniis
minea Bardo asertur pagina CXLvII. diu so sane stulo, atque aue eius puritate Pavitate quo praecipua historia consecripta est,tonge di
20쪽
inter Alex. III. & Frid. I. is
simili, quamuu dictionis ornamenta , eluti historiae minime n cessaria omittamus ; negandum tamen non est, exacti simum esse illius ingenium, qui aptos orationis numeros sectatur; id enim indicium est , eum non temere Ied meditato scribere. Euam sibi constet Obo: quam sit meridicus, quamque a diplomatibus, ac litteris Alexandri non diserepans sed meluti rosvir aliquod ac sirmamentum meritatis,
quod ab ea nunquam dissentit, consentit sempeir, satis ostendere n queo, nisi sus de singulis historiae partibus, quam prae manibus habemus, disseruero. Hliciam id suis locis perlibenter , cum fixum mihi sit seuerissime examinare ac perpendere singula dicta cuiusicunque Auctoris , qui hac de re minus e meritatesiripsisse iudicetur; mi inde recte ne an perperam dicta sint, appareat. Interim fideiubeo uod opportune seio loco praestabo ) Goncm eorum quae inter Alexandrumidi s derisum transacta seunt, quaeque praecipua in sechismate,ω pace
euenerunt, incorruptumsere testem omnique exceptione maiorem:co
tra mera eos qui secus scribunt, falsitatis crimine teneri. Huiusmodis primum ac praecipuum in Venetorum causa meritatis testimonium Romae tot annis in Vaticano asseruatum i mnde paulo ante Bardum
Ioannes Petrus Ferret tus Milensis Episeopus, id quod ad rem erat, Hesumpsit. De tum est nostrae disputationis robur ac pondus. Exterorscriptores ac nostros, si qui seunt qui ab Obone malde dissentiant, neque cum illo antiquitate ac meritatis studio consim psint, repudiamus.
HIs quae extremo testimonio ab Vlmo asseruntur, respondere tantisper supersedeo , dum aliqua prius in Obonem animaduersione digna exponam. Ijs explicatis meum de illius eloquutione, constantia, integritate,atque adeo de toto scriptio nis genere iudicium in medium proponaim.
In fragmentum septimi, atque octaui historiarum libri Otinis
Aliud Obonis fiagmentum primo loco a nobis editum sne animaduersione praeterimus, quod Vimus penes quem totius Venetorum scriptorum causae arbitrium est, illud rebus suis minus idoneum existimauerit. De hoc posteriori unum praefari libet, non integrum, ut Bardus nuper ediderat , ab Vlmo evulgatum esse, sed ab illis tantum verbis libri septimi. Aderat annus