장음표시 사용
591쪽
rium t uppono creatum prima dicta die non tamen inane, aut vj.
tuum sicut terra. Sed fuis iscolis mox creatum, hoe es Beatisinis Απ- gelorum agminibus impletam es t ut docet Beda in libio salsb tribui solito Junilio Asticano. 2Et id serunt Ss. PP. Basilius. & Ambrosius eos, qui dicunt Caelum esse rotundum . Fundamentum cui
insistunt , est geminus ille textus: Extendens Caelum sicut pellem. Et: Qui extendit velut nibitam Caesis. ct expandit eos sicut taberna. culum ad inhabitandum . Sed utrumque nodum solvit Augustinus inquiens. Non enim Calam ese rotundum pugnat cum eo, quod es babere imum similitudinem taberna uti . et et camerae . Caelum enim seis euudum eam partem , quae supra nos est, de qua proprie loquitur Script ra , babet similitudinem Camera supernae . continers, ct tegens hoc n. frum Hemi binium. Et reliqua videnda apud Per eri iam . Putant alii ligusam esse quadratam propter testimonium S. Joannis alentis. Gilitas is quadro posita es , ta lovitudo ejus tauta es , quanta, G D-ritudo , cte. Sed forsitan scriptum est hoc ad ostendendum firmitatem vulgb, ct magis notam hominibus, qualis est quadratae si, cui ad docendum illos Caeli opulentiam Empyream subjungit ibi. dem S. Apostolus totam illam pretio sim suppellectilein auri. Jaspidis, Saphiri, Calcedonii, cte. Quae profectb non est capienda in sensu materiali. sed anagogico . Uero similius igitur est figuram Caeli illius, quam futuram inquirimus, siquidem nou babemus hiemanentem Civitat eis eise sphqricam , seu rotundam . Tum propter paritatem horum nostrorum Cςlorum . atque globorum . quorum intuitionem Deus nobis concessit . Tum quia non et cur potius Empyreum sit supra unum , quam supra alterum Hemisphaerium nostrum. Ergo eli supra utrumque. & complectitur . sive cingit utrumque. Ergo cum ex utraque coxiescat sph a , Empyreuntis ipsu in sphqra etiam est, seu sphericam habet figuram . Tum quia sicut undique itur in infernum, ita undique itur in Celuin. Esto,quod Empyreum sit supra noli rei Hemispheti ium. Ello insuper, quod ani. ma discedat a corpore sine ullo reatu pqnae apud Antipodes.Cogere tur illa transire per viscera globi terraquei emergere apud nos ut hic tenderet in Empyreum ..Cur iste transitus per profundareaeca locatuitae Vero similior est spherica figura, vi cujus tkrra genae omnes aeque sint propinqui. & aeque distantes a loco penae,ct a Ioco gloriae.16s. De materia , ex qua factum est Empyreum . non constat. Nam quod supra dixi de Celo eκ aquaru in fluxa natura fabricato ,
ut ibi loquebatur Cyrillus, intelligendum est de Caelis istis . seu
592쪽
potius de istis C lestibus glo his . quos videmus. Factum suisse ex igne . idque significate voeem Emoreum dicitur vulgb : sed sundamentum, quo dicitur, non assequor. Esse mundissimam terra in non facile credam , quoniam phialas illae Scripturae. Portio mea in terra viventicis, Ge. Beati mites quoniam ipsi possidebunt terram innuunt stabilitatem, ac firmitatem illius C li , sicut enim inter elementa sola terra stat, inter omnes C lestes sphqras Empyreum solum stat, estque immobile et propter hanc immobilitatem vocatur terra . Et quia domiellium pr sens cui assueti sumus est terra r idebdomicilium suturum, quod corpori hus heatis promittitur, vocat ut etiam terra viventium .Quamobrem sicut prima illa die creavit Deus terram , & aquas non ex alia materia , quia abiremus in infinitum sed ex nihilo, non utique in sensu positivo , quasi ex parte rerum sieres aliqua quae vocetur nihilum . sicut res est . quae vocatur linum, ex qua re saeta fuit haec carta . &α sed in sensu merὸ negativo, qua lunus non suit res ulla, ex qua Deus condiderit terram, vel aquam, nempe quia utraque est elementum . Ita Empyreum fuit productum ex nihilo, idest, pro priori ad ipsum nulla fuit res, nulla materia , nullum corpus, quod Deus disposuerit, aut eo ordina- velit in Caelum Empyreum , sed de repente , ut ita dicam totum illud quoad partes essentiales, atque integrantes eondiderit, sevi de 1epente condidit terram , ct aquas, quod non tollit sormas sebstanistiales horum omnium productas fuisse per eductionem. Quoniam lichi latinalis edulgis significare soleat extractionem rei intus latentia
sicut panes educuntur eκ pqnu, aut incarcerati ex carcere; at eductio Philosophi ea . aliud longh diversum significat, nimirum actionem unius rei productivam essentialiter unitam alii rei non productae per eam actionem, ut suo loco exponam . Est igitur Empy- reum instar elementi non producti ex re alia praeexistente . Et in hoc sensu valet celebris sententia Aristotelis re eurrentis ad quintam substantiam, idest quintum elementum, sed non similiare nobis degentibus insta Lunam .i66. Eeee manibus pedibusque reptantes . sicut olim Iona. thas . & armiger suus , idest lumine supernaturali, atque natu orali utcumque ducti scandimus per viam cogitationis ad verticem
ipsum totius labri eae mundanae et Hic labor extremos, Angarum hae meta Siarum.
Hinc longὲ melius. quam ex montibus illis Per uanis, & Chiis lenis omnium hactenus notorum editissimis despicies humilitatem totius
593쪽
totius mundi terraque i. Poeticum est, quod Olympus: Celsior exurgit pluviis, auditque ruevies, Sub pedibus nimbos. O' rauca tonitrua calcat Poeticum etiam foret, quod ex hoe fornice mundi totius audiores nimbos, aut tonitrua . Adeh namque sublimis, ct excelsus est ut vix Solem ipsum discerneres , qui lucem diffundit per cunctos Olbes Elementa res . S Planetarios. Hie est locus destinatus non solum animabus . sed corporibus etiam justis. Hoc amplissimum est Regnum a prima die mundi paratum eis, qui perseverant usque ad finem. Venite benedicti Patris mei: possidete paratam vobis ''num is constitutione mundi. Liedi enim haec eadem caro, haec eadem ossa hoc idem corpus , quod portamus modo , ct brevi in cineres redi ingendum est, surrecturum sitέ Carnis autem locus proprius terra est, ut dicit Paulus . Semivatur in ignobilitate surget iugloria. Seminatur in infirmitate surget in virtute. Seminatur corpus animale furget corpusspiritale, id est nobilissimis quibusdam spirituum dotibus in-sgnitum . Idem corpus, quod intra sepulchrum a se fabricatum sepelitriar homΘx, evadit papilio , sed quam diu et sum quoad accidentia. Bombyx serpit, papileo volat. Bombyx cibum appetit, P . . pileo cibum non curat. Bombyx dies integros , S ter dormit, pa- pileo numquam . Bombyx tumulo laborando, papileo perpetuitati conservandae vacat . Similiter idem quoad substantiam . & quoad materiam primigeniam est homo a prima , usque ad ultimam aeta. tem. Sed quanta diversitis accidentium in insante, in puero, adolescente , in juvene , in viro , in sene , in decrepito i 67. Eadem ergo corpora quoad substantiam, ct entitatem . quae modo sunt inter pulverem, & lutum platearum . si anima sanct) gubernentur usque ad ultimam vitae periodum , evehentur ad hunc verticem totius mundi. ad hoc Caelum Empyreum . sed di . versiis mis nobilitata accidentibus. Stat namque illud: CP urfuiseircumdabor pelle mea, ct in carne mea videbo Deum meum . emissurus sum ego ipse. ocuti mei conspectari fant. ει non alius. V e. posita es baec spes mea in sinu meo. Ex hoc demum excelso mundo deseendent. ut supra dicebam , corpora illa reunita suis auimabus ad inspiciendum. & perambulandum Chrystallinum Caelum . de quo supra , 8c euicis non oblitus videtur J rannes, quando dixit: Et in conspectu sedit tamquam mare vitreum iis Cb salo. Vaga huntur .si libuerit inter sydera fixa orbesque errantes Planetarum inspieientes unumquodque illud miraculum divinae Omnipotentiae . R
594쪽
dicentes: Videbo Caelos tuos opera digitoram tuorum Lunam, est SteLlas, quae tu fundast . Descendent ad haec humilia loca tunc jam renovata , & notabunt ubi, quomodo, quamdiu , ct quando h huerint lapsus, ct victorias , atque reliqniae cogitationis, hoe est memoria praeliorum antiquorum diem festum agent illis . Non enim
abs jure posuit ille inter effectus laetitiae; 'uvat ire, G Dorica Castra ,
. Desertosque videre locos, siti querelinum. Hic Dolopum manus, hic saevus tendebat Acrilles. Classibus hie loeas. hic aeter certare s olebant . ut iam supra notavi, eb quod sicut a se vero Iudice tormenta infligentur proportionata corporibus. Ita a misericorde Patre rationales eoncedentur deliciae proportionatae corporibus . Intueri autem ista omnia in Verbo non est proportionatum corporibus .i68. Haec si deorsum cernas ex illo vertice mundi. Quod si salsum cernere velis , nil cernes ς quoniam supra Empyreum , nil est nisi spatium imaginarium . Haee vox impropria est , ct idonea decipiundo incautos; ast alia non suppetit, ct illa uti debemus. Spatium imaginarium est in praesenti situs, loeus, spatium, quod non est; potes tamen esse , se ut modo non est alius mundus potest tamen esse , t non enim est spatium imaginarium sicut Chimaera est ens imaginarium, idest fictilium . Cumque supra fornieem mundanae machinae nullum sit spatium , nullus situs . nullus sieloeus , quia hic definitur ultima su perficies corporis , ct supra totum hunc mundum nullum est corpus, licet possit poni a Deo. quia nullum par contradictorium sequeretur ex eo, quod Deus hane cartam, hoc cubile, hanc Uibem totam collocaret supra cacuismen totius mundi, hac de causa dicitur non esse supra Caelos nisi spatium imaginarium , idest supra Caelos nil esse, posse tames esse . Hine piimh sicut dicenti Deum esse in alio mundo, seu praesentem esse alii mundo, jure nego res suppositum, quia non est alius munisdus t & similiter negares dicenti Deum Oh suam immensitatem esse penetratum cum Adamo, cum Davide, ct si milibus, si quidem tales homines non sunt . Ita dicenti Deum esse in spatio imaginatio , sive Deum esse supra Empydeum negandum est suppositum ,
quia liehi sit possibile iliud supra, illud ultra, illud spatiam ι Caete
rum non est. Ergo licet Deus possit esse supra , ultra Empyreum tast non est. Hine secun db: verba illa supra Empyreum, ultra , ibi,
is , & similia, quae locum innuunt, neganda lunt ob salsam suppositionem, FDI. 8ώ so
595쪽
tionem . si strictὲ sumantur, S in obvio sensu, quem praeseserunt ruuia neque est tale supra , neque ultra,' neque ibi, neque an , -- metsi possuat esse spatium. esse supra , esse ultra, esse ibi, esse in , esse loeum ς quae possunt esse , ast no a sunt . Hi ne tertior quando audis spatium imaginari um, ne apprehendas esse absoluth . atqueaut aiunt, per statum . locum , spatium . conea vitatem . quae vacua sit omni corpore , sicut vas simpliciter existens vaeuum esse solet omni liquore. Non enim est absoluid , ae per statum tale vas , talis locus , aut concavitas . & apprehensio illa est quae decipit in praesentiatum, mentemque ducit ad errorem , sicut quando dieitur homo pure possi lir non significatur homo absoluth . ae per statum existens . qui annexam sibi habeat possibilitatem , sed homo , qui
i 69. Quid ergo est supra Empyreum Nil, seut nil erat.
est modo hic mundus, antequam illum conderet Deus. & sicut mille ab hinc annis non eramus q rotquot homines nunc sumus. Praeis ter tuam quod monui istudsupra strictb aeceptum laborare falsa suppositione. D is ultas stat in eo. qiod auditis verbis his frequentio bus , subito apprehendere solemus . propter eonsuetudinem rerutti, suum , vel spatium . Hae autem sicli striis aliarum, locum ἔapprehensione menti, mirum non est, quod haee tubet, haereat. &sese explicare a difficultate nequeat. Ahjicia illam imaginationem, & teneat spatium imaginarium dici illud , quod non es, licet possit esse. & mitigabitur difficultas . Ante Aconditum hune mundum erat quidem Deus, qui ubique, & aeterinnus est. Sed ubi Nulli bi. quia tunc , pro tunc nullus erat locus, nullum spatium, nullus situs, nulla conea vitas. Erat ne in hoc mundo Nego suppositum, quia tune, pro tunc non erat hic mundus . Erat ne ubi poterat esse hic mundus λ Nego suppositum. quia non erat istud abi. Hahebat ne suum ubi intrin secum. suam praesentiam, suum locum intrinsecum, suam immensitatem Nego supp&stum , quia istae voces, quamquam videantur castigatae . per illum terminum intrinsecum eon notant locum extrinsecum . S talis loeus tunc, pro tunc non erat . scut modo non est . post superficiem con, vexam Empyrei . Quod si loquaris de immensitate v. g. praecise iaactu prim b sumpta pro ossentiali determinarione Dei ad assistenis dum hule mundo easu quo hiemandus R. Deus immensus erat, &immensitate iungeha ur etiam ante mundum conditum . Et hanc
immepstatem habet etiam respectu spatii imaginarii, nam per se ab
596쪽
ab initInheo est determinatus ad essendum ἰM , easu quo detur laudia; . ad effendum supra. & ultra Empyreum casu quo sit supra ψ& ultra Empyreum. Clamat semper solita. & infixa imaginatio, de eo, quod spatium imaginarium sit spatium eum non sit spatium , sed spatii non repugnantia , & similis apprehensio citca illa, ibi . supra . ultra. in . sed ratio apprehensioni, non apprehensi rationi legem dare debet. Quintb : si Deus in super fiete ipsa eon. vexa Empyrei collocaret hanc cartam , vel domum , jam salsum esset nil esse supra illud , & consequenter salsum esset, quod supri a illud non esset nisi spatium imaginarium. & corpus ibi locatum est locus, sive spatium in quo poterat aliud esse . & corpus illud qua
parte attingeret superficiem illam esset in loco,iacus qua parte nullo eorpore circumdaretur, quia locus est ultima superficies corporis
I o. Sextb: Deus est intim h praesens ultimae illi superficiei
Empyrei . sed non ultra . quia non est ultra, sicut non est intim δpr glans actu physich aliis mundis . quia non sunt, nec fuerunt, nec erunt. Nec propterea est circumscriptus , aut desinit esse immensus. Quia de ratione immensitatis . quae Deo est effntialis , ct cui opponitur circumscriptio, non est , quod sit praesens actu physice absoluth in omni spatio possibili; alias nunc esset actu phylice abso lutὶ praesens infinitis aliis mundis, qui sunt possibiles . numquam tamen fuerunt, aut erunt; sed quod si praesens omni spatio pos sibili casu quo illud spatium non modo sit possibile . sed etiam de secto existat actu physich . Sicut de ratione Omnipotentiae non aest, quod actu physicὶ producat omne possibile. sed quod producat
illud ea tu quo verum sit illud existere. Et de ratione sapientiae infinitae non est , quod sciat vitru exsere omne possibile. alias esset sapientia errans , sed quod sciat illud existere casu . quo illud existat.
Unde sicut numerando successi vh omnes creaturas actu absoluthexistentes. & perveniendo ad ultimam , veth diceretur. Jam non amplius facit. aut conservat Deus. Jam non amplius videt Deus ah- soluth, quin propterea inseratur omnipotentiam , aut sapientiam esse circumscriptas. nempe quia licht, jam non amplius faciat, aut videat. essentialiter tamen est determinatus ad amplius faciendum , ct uidendum , si ulla alia esset creatura . Ita perveniendo ad ultimam illam superficiem vere diceretur. Jam non amplius est physi-ed absoluth praesens Deus. s nempe quia jam non est tale amplius,
597쪽
limites, ct terminos. Qinia. quod non sit amplius praesens, provenIe ex eo. quod ipse voluerit non esse alium mundum . Et insuper est essentialiter determinatus ad ampliorem actualem praesentiam casu . quo amplius esset . Eece quatuor promissas Disputationes msseae Naturalis Quartae aliqua, non multa. inserui Theologica . Nos multa. quia non ago cum Theologo. sed cum Philolapho. Aliqua. quia ago eum Philosopho Christiano, quem saltem eminus nosse res aliquas Theologicas decet . Cedant omnia in omni. potentis Dei Glo.
598쪽
Prior Numerer Dissiputationem:
AB assuetis non fit passior quo
sensu Z Disp. g. num. g. Absidum linea quid sit. a. 62. Accidentia corrupti solent manere in genito. P. 127. Aeerestio quantitativa in quo nam stet physich . I. Ig3. Acus nautiea ubi. & cur Nordein stizat, ubi S eur Nor vestiZat. Adria cur turbidus . ct ferox plerumque . melioresque pisces
Aeris regio occupat so. semidia. metros. 3. 284. Rq nator . quid . 4. 3I. Aternitas , quamvis nunquam extitura , aut tota exister , Potens , cur non sit impossi. hilis. a. 8. & seqq. Eternitas plena sum. 3. s. Asricani, cur non tam capillOS. quam lanuginem crispam . Seretortam habent in vertice .
Agens univocum quando possit assimilate sibi passum persecte. Agentis divisibilis con eurrant ne omnes partes ad operandum I . ss. Alambi eum est hyerogliphicus hujus globi terraque i. S. 27. Alphonius Sanchea Ptimus in
ventor Americae . Is 2. Haec tamen non latuit prorsus
Antiquos . Ibid. Alteratio . quid sit a. Ipsius successio. unde proveniat 3 Gnu.6O. & n.92. Americani. cur colorem Rhobin scurum habent. 3. I 6Ο. Americanum vulgus transmutat
- Nomina Etatis , S Hyemis. 3. to . Angeli non possunt naturaliter pati ab agente corpore O . q. S. Multi habitant in globis Caelestibus. Ihi d. Illos movent. Ibid. 8. Solent esse Ministri Justitiae, sicut etiam clamen. tiae. ibid. IO. C c c c 2
599쪽
Ang ii, quomodo moueant co pota ra. . Similiter anima nostra , qu amodo movet nostium corpus . ibidem. An illi concurrerint ad fabricam Caelosum . 4- 28.
quomodo colloquantur . q. Ista Annihil alio, quid sit. I. I 2 . Anima spiritualis ver) torquetur igne materiali. 3, Animal intra se habet princi,
pium mortiS. I. I 23. Animalia marina plura . & tru- , culentiosa, quam caeter .
Animalia nociva, ct serocia , quomodo transierunt in Insu. las , ct Americana praesertim .
3. Il9. & seqq. Antipodes negabantur ab anti. quis et sed ob diversas rationes. 3. Isa Antipodes, qui sint. 3. I 67. Ibidem qui sint Antaeci. POL sunt degere hi in eadem domo, & per unum passum di stare inter se. Ibid. Apogaeum . quid sit. q. g . . Apogaeum Solis, non movetur
Aquae cur unae meliores, quam aliae . 3. 22oΑ que marinq,cur potabiles emer. gant super terram 3 3. 9 . A quae vers, ac Elementa res sunt supra Stellas. q. Iga.
Aquarum diversitas, unde habeatue.,39. Nulla est pura
insta Lunam . ibid. At bores Septemtrionales . cur magis procerae, ac robust ,
navibusque idoneae. S. 3 At bolum Genesis, S propagatio. g. 77 Atmosphaera subsolana , cur seminper moveatur ab ortu in oe. casum Z g. 1O3. Atmosphaera, quid sit. 3. s. Ipsius crassitudo . Ibid. IR . Existit in rebus . S mittitur sere ab omnibus corporibus. Ibid. i 7. S seqq. Cur induit
clivi eum colorem . Ib. I 0. Atmosphaera causat penumbram
in Ecclypsi . I. I 83. Non est persecte sphaerica, ct globo.sa . 3. I 84. Est regio in qua formantur Pluviae, Grandines, Tonitrua &e. Ib. I 8 s. Aves, vide circa illas octo Con. elusiones. g. 258. Augmentatio , quid sit. ri 32. Aura matutina . quid sit. 3. I 89. Aurora , quid sit. L. set. Aurora quomodo fiat. S. I 9. Austet, ct Aquilo Venti,' quas habent oppositas qualitates .
Auxilium inesseax, quomodo sit speciale heneficium Dei.
600쪽
BEati, quomodo in momen isto descendent ad nos ex Empyreo valde distanti . q.
Bestiolae minutissimae eommeno. dant Dei sapientiam , S Omnipotentiam . 3. 2 18. Erigas, quid , ct cur. g. I g. Buso cur eat propriis pedibus in , Os colubri. 3. 48. Vivus fit. xus praeservare solet a peste. , , grauante. 3. 282. Bullae aquae pluviae indicere M. lent imminere majorem pluviam . S.I4g.
Caput, ct Cauda Draconis, quid
Centrum mundi. quid sit . p. 244 seqq. Contingenter est tale, S est. Ib. 3. Licet non esset idem centrum gravitatis, S distantiae, globus terraqueus
Caeli, an & quomodo destruendi. 4.s. Ex qua materia iacti sint.
Caelum Chrystallinum. q. t ς 2. Caelum Empyreum . q. I O. Corpora Beata , quomodo ex illo descendant ad nos instan. tanee. 4. IAI. Est immune a homni immunditia physica,&morali. 4.i4g. Illius incolae. Ib. I 44. Coeruleus color. eur indui solet Montibus Caelo. S. nume.
S. 86. Christus Dominus, etiam secundum humanitatem est Caput morale omnium Pridestinato. rum, tam Angelorum, quam hominum. 4. Is 9 Chrystallus , quomodo fiat intra rupes . , 96. Cibi quantitas necessaria ob varios titulos. 3. 77. Cthus, cur necessarius, ct euraliqua animalia indigent coopiosore. P. I 2 s. Circularis motu S rotae. 2. IO'. Climatis mutatio utilis , S interdum nociva. 3. I99. Colores Iridis. 3. 232. Colores aliarum rerum non semis per sunt apparentes . S. ag T. Comae enerves indieare solent personas . S. I 6 g. Cometae elementares disputantur late. i. 27Ι. Cometae snpra Saturnum. q. Ios.' Non semper inducunt effe-- Etum , quem ex se inducere possunt. 4. IO6.