장음표시 사용
61쪽
De Wriodis repetita purgationis. CAT. VIII.
MVsieres, xi e purgantur secundum naturam,quodnam habeant constitutum sus purgationis tempus, non uidetur ita compertum,cum in aliquibus bre Ercr. drum itiori tempore, in aliis longiori talis purgatio fiat. Si cae si temp. tera. Xcrementa,quae in corpore generantur, spectemus, ac αclare constat, quod ut ingulo die generantur, ut in pluribus etiam eodem expurgantur liue de illis sermo lia-
beatur, qua partem deterati natam respiciunt, ut oris expulit O, narium emunctio, Maurium uacuatio, quae ad caput dii guntur, Iocii redditio , paro totum uenO- sum genus respiciens, crassiora alui excrementa , peranum expulsa, ventriculum intestina inaniunt . Si ad uniuersum corporis habitam ordinentur , erunt halitus insensibile , sudor pili, qu omnia per utaneos meatus assidito expclluntur, a quorum excrementorum similitudinem in separatione et expulsione, menstrua non ita
se habent, quia nec assiduo aut singulo dies, uel alternis diebus cffluunt, sed longioribus egent interuallis , quod a natura prudenti admodum consilio factum fuisse, exi stimandum est in primis quia mulier toto suae uitae te Trima ratiopore in perpctua quada molestia uixisset. Accedit d si singulis dic bus talis purgatio cret,conceptionem pro Secunda rahiberct , quia simul cum materia menstruali ob via ruina tio lubricitatem, susceptum quoq; se me cfflueret . Praeterea tunc sola optime mulier concipere,quando ab omni Tertia ratis
excremento ut crus mundus est,is ab omni impuritate bene repurgatus, hoc enim tempore ora vasorum sunt aperta , ut Liq; adest praesentia menstrui obruentis
quod amodo sulccptum cinc strangulantis Addo,quod auarta ra- sordidum abominabile viris valde soret, cum huiusmo tio
62쪽
di mulieribus coitum inire , quibus uterus tali excremento madesceret. Si igitur menstrua haec purgatio nec quotidie fit, nec fieri debuit , quaerendum ulterius , lupi cmporis interualla , ut fiat, expostulet. Experientia comprobatum est , non omnes mulieres eodem constituto tempore purgari, sed aliae citius ac saepius aliquae tardius
rarius . Commune tamen omnibus naturalem statum seruantibus , esse uidetur, ut singulis mensibus laaec euacuatio repetatur nonnullis tamen conuenit bis, aliis citater, quibusdam longe tardius purgari . Cuius diuersitatis 7. ini causa ea esse posse uidetur , quae ex coeundi csidcrio anima 4 desiimitur, ut in quibus intensius fuerit, purgatio etiam frequentior habeatur, praesertim in aetate Iuuenili, in corporis habitu sanguineo, in habentibus uenas latiores, ac in illis deniq; quae uentri nimium indulgent, b in otio uitam degunt
2AO diebus duret haec purgatio. CM P. XIX
Et erit in purgatio ista dum sit, siue per frequenti
bra sive rariora interualla illa fiat, non uidetur habere determinatum suae durationis tempus , cum in quibusdam per plures dies , in aliis per pauciores perseueret unde tempore Hippocratis raro contingcbat unam uel alteram diem excederes, nostri ucro temporibus plures In quibus , attingunt, ut ad quartum, quintum, sextum, sepimatam,&diu duret octauum perueniant . Immo si Paulo credimus, quaedam Iura ad duodecimum etiam ascendunt . Cuius diuersitatis ratio ea esse potest , quia nostri temporis Milicres genio nimis indulgent , copiosus commed cntcs cibos laudabilis succi , de in otio uiuentes , quibus potissimum hoc aduenit, si iuniores fuerint, humidiores , hic nos ae 4 naa
63쪽
gnum Epar habentes,quibus omnibus causis ita in unum
conspirantibus, facile contingere potest,in earum corporibus copiosum sanguinem generari, magnamq; illius copiam post totius nutritionem supercile , pro cuius expurgatione , iure non sufficiunt duo uctorcs dies , scd plures sint necessarii huiusmodi mulieres illa sunt
quibus uteri strangulatus saepius a duc nisi si cosuera illis purg Hi suppressa fuerit , quod non contingeret , nisi prae nimia copia aggregati excrementi natura satis superq; 7. de bili:
grauaretur At mulieres illae , quae erunt magis uiriles, nimat: cape calidiorisq; temperamenti, quales illa extant, quae sunt lia 2. hitus neruosioris, robustioris, sicut pauciora excremen Quibis purta congrcgant ita breuiori temporis interuallo eadem ratio breu:
expurgabunt quaecunq; ctiam fuerint habitus obesioris ret. pinguioris , angustiorcsq; uenas habuerint, partius purgabuntur,sang unis enim portio , qua in his post nutritionem superest, ob uenarum angustiam copiosius congregari non potest in prsterea fere tota in adii cm uertitur , quod etiam est in causa , ut huiusmodi muli cres raro concipiant, vi contingat has concipere, ob alimen Causia seriati inopiam imbecilles scelus, graciles habere solent . litatis Praeterea ratione etiam declinantis artatis exigua breuis purgatio reddi solet, ob causam supra etiam allatam: in iis pariter quae tenui utuntur uictu , aut plurimum
corpora sua exercent , paucae superfluitates colliguntur: quoniam in illis ob nimiam inanitioncm non generantur: in istis uero , prae nimio corporis exercitio non retinen
tur, sed per corporis halitum atq; sudorem dissipantur. Testari hoc possunt rustica mulieres saltatrices, in quihus, ob dictam causa , purgatio ς uel nulla aut perexigua obseruatur, quod genus mulierum, ad procreandam sobolem uidetur esse minus idoneum , in illis etiam cxigua uel nulla purgatio fiet, in quibus sanguis per alia doca evacuatum, siue per nares sponte exierit, uel haemorrhoidas
64쪽
rhoidas uel sectam uenam, alio quouis modo, quibus etiam larga alui euacuatio accidit, siue sponte sive arte facta fuerit, consueta uter euacuatio omnino desistere solet : cisaltem ina: ori ex parte imminui. Quaecunq; etiam febre, ea diuturna corripiuntur , uel parum uel etiam nihil purgabuntur: in his enim materia intermitia febris exigua generi fur, in progrcssu nulla, sed ab extraneo calore tota ab sun a .
Lib demor Z 'Vantitas etiam effluentis sanguinis eadem in omnbis ut bus non habetur, cu n a multis Quam is catassicilla ali crari immutari' no sit. Hi pocrates statuere vidctur, conuenientem copiam fore ad duas utq; ni i-6. E id nas ues libras, ah bi dicit aquosis mulieribus diu incnisses durar c. nisi crebro fluant: earum corpora intum c- copiamen scere. Hoc intelligens de corporibus humidioribus, in cain quibus lidioribus uero e siccioribus, partiores erunt, ut potein iliis, in quibus superfluitas fere oninis absumitur, nec Frigidior et sol tim in quantitate diuersitas contingit : uerum etiam in acrior qua qualitatibus tum primis tum secundis , ut iactato pri-- lita in marum, maioria ista modo ab dior es cruentior, modo uibus frigidior sit Calidior erit m aetate illuc nill,: temperatara biliosa, in corporis habitu consimili , in rcg one calida irs sertim si calidior uictiis ratio praecesserar contra frigidior crit, in muliere pituitos tempcratii cnti, in corporis habitu pingui, rn aetate decrcscendi, in regione frigida, potissimum si ea etiam uictus ratio acccsscerit, ratione cuius frigidiorcs huna ores mulii ph centur,
diuersitas etiam conspicitur rene secundas materiales da
65쪽
Ies qualitates , in crassiti uidelicet,& tenuitate, in lentores fluxibilitate,nec non etiam in colorum uarietate, crassities et ut in iunioribus, calidi sicci temperament , in regio tenuitata ne calida educatis , sanguis iste tenuior rubicundior in quibus. appareat,in adultioribus uero ua temperatura frigidio Culoras uari, in regione consimili δε crassitor, remissioris calo rietas. a is obseruetur. Disserentia quin etiam apparet in modo exeundi, quam uis enim commune omnibus uideatur, arieto, in ut exeunte tali superfluitate, aliqua molestia inferatur, dis modo ex . ferentia tamen erit penes magis minus, quae sane di di Mersitas causabitur, a maiori& minori copia, ab intensioriq; remissiori caliditate huius materiae exeuntis daaec enim quanto copiosior fuerit , quia longius tempus ad sui expurgationem expostulat , longiorem etiam molestiam pertranseundo patienti adferer quo autem partior illa fuerit, minorem noxam inferet. Ex parte deinde qualitatis hic sanguis quanto calidior fuerit, tanto etiam mordacitate participabit , ac proinde illius exeundi modus molestior erit quo uero frigidior extiterit, eo minus mordax erit, consequenter motu suo minorem asseret molestiam . Constitutum itaq; sit, sanguinem menstruum esse materiam illam, quae in uteri sup Ddiau
pressione intus praeter naturam cohibetur, eundemq; excrementum esse secundae coctionis, quantitate inualitate peccans non tamen in omnibus eandem coaceruari mensuram nec idem tempus exeundi seruar nec eodem tempore desinere nec eodem modo
exire , sed ob adductas causa haec
66쪽
M De Morbis Muliebribus .. T loco euacuationis a enserui sanguinis C P. XXI.
HI C sanguis ita pr ter naturam in corpore dete
tus, cum determinatum habuerit a natura suae euacuationis locum , talis communi omnium consensu, non .liu est quam uterus ipse, ad quem sicut dicta superfluix quae quotidi L sensim generatur , consuit recipit vir, ita per eundem natura grauata illius euacuationem molitur: uacuatur autem per uenas dicti uteri, in terdum etiam per uenas ad illius ceruicem deductas sicut in quibusdam praegnantibus quandoq; contingeres le . Fluit autem per hanc partem natura Iiter non per alias, quia tempore formandi foetus in hanc ipsam fluere debuit, pro illius nutritione cum in solo utero lonalibi conceptio sat . quo cini ore si contingat menstrua fluere, quod tamen raro aduenit, prouida natura mationi foetu maxime intenta,non per uenas uteri, talent evacuationem faciet , sed potius per venas ipsius ceruicis, hac enim ratione ore teri adhuc clauso manente , prout ad conceptionem requiritur, per dictas ceruicis uenas euacuabit, cita euacuando ab abortu mulierem praeseruabit . Caeterum cum uteri suppressio contingit, ea fieri potest modo utero primario affecto , modo per consensum dum primario afficitur, uel totus uel illius pars determinata laeditur, quae si potest ceruix , cornua cauitas ius Haec de formata loco a flecto
67쪽
DV m autem sanguis iste excrementitius qui per ute
rum non egreditur, ut egredi deberet,sive prima-rio siue secundario laesus fuerit, siue totus siue illius pars, aliquas uisce sua laesionis causas habere debet, quapropter de causis suppressionis menstruorum agendum occurit. Non fit igitur haec fluxio uel labefactata expultrice uterio uel ob externos errores. Si labefactata fuerit, hoc heri potest ob intemperiem, atq; hanc calidiorem frigidiorem calidiorem etiam . sicciorem, frigidio remq; sicciorem, siue haec nativa fuerit, siue asci titia, siue morbos siue non , siue secundum corpus totum, siue partem, rursus siue cum materia fuerit, siue sine materia. Quo ad intemperiem calidam tantum, uel etiam cum siccitate coniunctam , ratione huius hic sanguis non fluit,quia non generatur,sed omnis superfluitas,quq post nutritionem superesse deberet, a dicta intemperie absumitur,quemadmodum in febribus contingere solet. in quibus nec potest tanta copia sanguinis alimentalis produci, qui pro corporis nutritiones conseruatione sufficiat,ob cuius defectum talia corpora non solum 6 suetis excrementis non redundant,sed proprii etiam alimenti desectu,diminuta nutritione, quotidie magis emaciantur, citius autem cessatis fluxio in febribus conti. nuis, quam in intermittentibus , quia in his assidua fit exiccatio, si febre autem quartana intermittente , inter initia hic sanguis generaturin effluit, quia consumptio per interualla tantum fit, ob id in errore sunt illi practicantes, qui in quartana febre progressa, tentant uiri-
hus omnibus menstrua prouocare, cum non generen
tione feb. quibus febribu s quo tempore δε-
68쪽
genitus est absumitur,ut de more aggregari nequeat,boecontingere potest, ob intemperiem calidiorem tantum, ad sciliciam is alitiam non morbosam, ratione cuius sanguis in maiori copia non generatur, calore in halitum insensibilem ipsum resoluente , quemadmodum ratione natiua contingit in mulieribus, quae viragines sunt, .ratione adsititiae in saltatricibus, ciliis , quae corporeis uiolentis 1 exercitiis plurimum sunt deditae; merito autem intemperiei tigidioris haec pariter esse potest morbosa non morbola, asci titiari natiua,in toto
corpore, parte determinata latione cuius non generatur talis sanguis, rideo non fluit , ut fluere deberet: non generatur autem , quia calor est diminutus , ideo . . b. 44. Hippocrates Galenus recte sentiunt, quod corpora gracilia uel obesa aut penitus carent tali euacuatione,
uel modicam habent: in iccis quidem non fluit , quia sanguis iste non generatur sicut fit in calidis humidis;
in pinguibus uero si generatur, copiosa superfluitas, non tam c sub forma sanguinis excrementitii aggregatur, sed in pinguedinem potius uertitur,4 id c ubi occurrunt mulieres talis habitus curandae, quibus menstrua non appareant , inanes erunt conatus omnc nostri in illis prouocandis quod autem calor diminutus in causa sit, ut talis sanguis non generetur ac stari possunt mulieres in senili aetate constitutae, qua frigidiores redditae , uix possunt cibum coquere, ex illo alterato, proprium corpus nutrire & conseruare, ne dum superflum cnerare; nec solum totius intemperies, situ calidior silue bigidior fuerit, in causa est , ut talis sanguis non gignatur , ueIctiam absumatur, uel in alic nam substant an uertatur, nempe in pinguedinem uerum etiam intemperic pariatis determinatae id coc aliquo diuturno ait et u Ventriculi, Iecoris' similium partium , uirtus ita labefactari
potest, ut uix sanguis generctur pro nutritione indiuidui quibus
69쪽
necessarius,similiter ob uteri lasorum cius intemperie insigniter calidam siccam,facultas expultrix dictorum uasorum labefactari potest , ut indurato utero geni tum sanguinem expellere neqvrat , nec minus ea --dem facultas a frigida de sicca intemperie labefacta-bitur , ratione cuius uterus Qvasa ius duriora a.de I p. densiora pariter fiunt, ut frustrata expulsione suppressio causis. q. succedat. Si praeter intemperiem accedat etiam materia, haec non erit vaporos , sed corpolenta, consequenter Materia sanguinea pituitos biliosari melancholica, quarum quaelibet dum copia , crassiti eis lentore peccauerit, uteri uias facile obstruere potest , toti iis inquam, colli cius, . ph. 36. qua de causa consecta euacuatio rursus impeditur . Ab 8. hac ipsa materia obstrui etiam possunt venae extra terum , quae tamen ad ipsum pertingunt, ut consuetus fluxus auferatur, cui obstructioni si ea etiam accedat, quae caeteras uenas simul occupat, non solum suppressio siet, ExternLsed priori adhuc longe deterior si deinde sanguis iste Errores.
non fluat ob externos errores,isti errores prodire possunt causis tum internis, tum externis, ratione quarum eadem expultrix facultas a consueto munere impeditur, ut incrito causarum internarum possit esse morbus tum in mala compositione, tum in soluta unitate, di quicunq; fuerit, uel in utero erit uel alibi, atq; tunc in toto corpore, uel in parte. Si in utero extiterit, primo si morbus fuerit in mala compositione , talis potissimum erit in deSympti angustia venarum totius uteri , ceruicis, cornu orum cetis eius, merito cuius angustiae consuetus transitus sanguini Pli et genaenstruo prohibctur. Caeterum haec angustia cum multiplex esse possit , distingvcnda est , quoniam ues natiua fetb.F. est, ut cum ceruix a cnbrana adnata clauditur , es adstititia quae in obstructione consistit,ues constirpatione, sitis anguue coalescentia,ues subsidentia, uel compressione . Si in illa. Obstructione fuerit, haec fit a materia copia uel qualitate O a M
70쪽
GVacon peccante , uidelicet a crassiti eis lentores Constipatio ij. alitem causatur uel a callo, ut cri colli ipsius, uel adipe, uel carnis excrescentia , vel ad nata membrana circa collum is ipsus,4 in quibus talis, membrana ad nascitur imperforata vocari solent quamuis raro hoc contingar, Fernelius tamen testatur ob huiusmodi causam se uidis se mulierem, cui nunquam menses uel aliud quippiam ab utero fluxit, quae tamen nunquam ob id male habuit sed ad annum usq; sexagesimum incolumis uixit. Causa
autem coalescentiae est cicatrix uteri, ratione cuius vena-
rauca coale rum ora coalescunt, quod fieri solet ex praecedente ulcest. . Causa vero subsidentiae si insignis inanitio cortin-dem uasorum , ad quorum acuitatem subsident vasa causa sub ves etiam fit a causa refrigerante, densantes astringente, quae in illis foeminis locum habere solet, quae proprio v-tero stiplicam astringentia applicant, ut hominibus virgines appareant quorum causa facultas retentrix teri adco roboratur , ut menstruum sanguinc aliunde non
3.de Sympi suscipiat ut crus enim uenas quas habet, ea ratione ha- co/MA I. et ut non solum per illas alimentum propria conser- so 7 uationis gratia suscipiat, uerum etiam ut eiusdem super si uitatem recipiat, recipiendo per uterum vacuet, qua ratione debent lis uasa quandam imbecillitat cm habere: ideo robustiora si reddantur quod contingit dum constringuntur .lcnsantur, non amplius hanc materiam su- et a com scipient, uel susceptam non expcllcnt . Comprcssionis P U. uero causa fit uel ab immodica pinguedine ut ab omento uene teri comprimantur, uel ctiam a tumore aliquo
praeter naturam existente in utero fieri consueuit , qui eidem accidit secundum extimas illius partes vel circumiacentes, qui tumor siue inflammatorius siue alicrius generis extiterit , suo pondere uterum comprim cret Olcst
cum illo simul etiam uasa , quibus compressis, consuetus transitus impeditur, ut excrci H nutius sanguis pc consueta