Matthaei Giorgii ... Elementa scientiae naturalis, seu Theoremata, et problemata physica, quibus generalia philosophiae, atque mechanices, deletis veterum, ac recentiorum erroribus, communi superextructa hypothesi restituuntur ..

발행: 1707년

분량: 416페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

12쪽

LOGICOMETAPHYSICA

nostra originis Aulborem Optimum contemplar, aggredimur ς quo quid jucundius es, quidscitu desider . tum magis y Scientia bullus, qua de radisio auditu nuncupatur, primi Magistri senseassest, utpote qui circa e Udem OH esum versantur , iliaLque animo renaseaetant; nam sensurusrs non tantum ma .ebinamenta sunt ad captanda utilia, noxiaque miranda compara=a , qui Uas etiam Mutis. ωmmunis es. sed

13쪽

mena, O altius etiam inω bilia Dei.per ea , qaa f. exa Iunt , intelligamus. Verumenimveris corporea sen-μιm hebetudo vos falleret, nisi regulam judicandi

haberemus inditam menti, . ceu Craterium , uι loquantur alta, quo meritatem usequeremur . Sunt siprιαι --gsti metati ruder Padagoga, qui omnium carer quis

huηIiarrem Q ari, signis tantam ct litterarum , seu caracterum rectὸ rnfames ad legendam informam; st Ara mero scientiam ab etsis,utpote sndoars letimus ε Sic sensos nosti non absimili ritu species eorporis mobilist quod objectam P0sices es J animo repraesentant, meluti fgna ; si etero incauta mens ab bac sis representatrone Jcrextiam habere. confidat, praebeatque satim assensum iis omnibus, qua sensibus, Ophantasia repraesentantur

nec alind qui som cogitet, in errores facile incidet. Quis enim dicat Solis, aut Lana mognondinem tantsum resse, ni per mihim nobis reprasentetur Quis planum Ho- ν 1 omis, aut δε ora ponti patet. .ia te habere ad tintilam explanata , mr,rι apparαι 'quissuperscrem ersat-1i , qua iam,s atllaque babcns intersura cernrtur Ocnus, . proinde talem, seu sive aliis, vel minimis intersutis esse

res , qui no dum integrum. rationis usum balent , dum

dagogi sui mirim. Inrellectus.ipse, quem/ aliqua. dicans. habitum primorum prineipiorum , non aestu us -- ruaiar , sed in se taber evidentis eterisatis riseersiculum,

14쪽

s retra necessitas, qua nullatenus pates renuere assa- sum, sed omninis ad bunc rapisur valli supersite dubio . aut nulla fornudine . Non enim Peripateticum illud effatum: nihil est in intellectu , quod prius non fuerit in sensu , ita est accipiendum , ut mi cognoscere possimus, auod sensibili non sit: ποῦ ω abstracta, ct insensibilia quο- . que euntscimur; sed eatevus eterum es, quatenus ansmain boe flatu immer Auis in materna indiget speciebus , mel propriis squanda sensibilia percipii J cui alienis squando de inseusibilibus cogitat J ope δεηsuum collectis , melari θmbolis , ct substitutis pro re , de qua cogitat . Sic D- pra sensibilia rerum classes Tognoscit, genera nimirum, ct species; sic prima principia , seu meritates unimersales percipit, sic Deum, ct 1μbstantias regitantes intelligit ni fuse nuper in Logicis expoquis Doctissimus Pater Pitis.

.lomeus dissert. I 2.

Itaque Pssices elementa exposturi, bane pramittere debemus meritatis regulam, adeoque ipsam recognoscTre, ut palam fit, nos hujus ope falli non posse; rum cognitioves metispocar , qua ad banc scienxiam faciunt ex primo Ente duumptas tradere, atque obiecis scientia ballus existentiam prafata eadem regula demonstrare; ad qua omnia praefanda metboAm Reuati des Cartes in hac pra fatione assumere libet, ut nedum caut ius pra udicia τι--temus , sed, si qua tulit ipse non admittenda , libere , Gabiissubos decet, expungamus. Adnotetur stagne

15쪽

series cognitionum praemittendarum iuxa.meisio. dum Renati des Cartes, quibus praejudicia, ejusdem authoris propria sua doctri-- na detegantur .

celeberrimas carbor principia cognitionis humanat adcns, docuit meritatem inquirenti primὸ deponenda - esse A s. r. omnia praejudicia, O de omnibus dubitandam , in qsibat ψ ς λβ ω I is,aimam ineertitudinis suspicionem reperimm . Se- ennct bane ordine pbilosophanti primam, certisimamqNeeognitionem flatuit ego cogito, ergo sum ; ete infleri nullatenus potest, uς qsisque cogitet, qη1nexi sat . Tertia procedit ad mentis naturam ; ejus ae a corpore disinctionem Vnoscendam; boc ipso enim , quod mens ιviIL: cogitat, se ipsam exsere nomit , esse cogitan-sem , ae nil aliud corporearam resum, qua nondum

nota frent, ad ipsius naturam pertinere . Quarib cognias.Xm. tiouem suam ulterius extendere pergear, respicit in mente sua multarum rerum idear, puta .numerorum , ω π- raram, tum eirea bujusmodi notiones communes, atque

ex bis pondentes demonstrationes, nee tamen judicat esse - meras, quin prius sua autborem originis agnoverit , ast ses.xuu: talem natam esse, με ia iis, qua evιdent Usime μν reprafe- tautur,falli nonpossit. Interea respieiens ideam Entissum me intelligentis , summe potentir, O samme perfecti ,.qnasmatum aliarum, quar babet,ἰοπὸ perspicua est, agnoscis in ipsa exissentiam non postibilem, ct contingentem tautam, sed omuino nece sariam , ae aternam, eo quod

bae necessariis in Entis summe perfecti idea costis su quod

16쪽

Modin nulla alia re iis,quas habet, ideaturrespaeit, . Tvl II- sanam in ipsa immensitatem invenit , ut plane e gnoscat, illam non fuisse inritam nisi a re, in qua sit

revera omnium perfectionum complementum, hoc in nisi a Deo realiter existente, unις jure merito etiam s. xx. infert nos a Deo pendere, nam certh est Iumine naturali notitanum, eam rem,.quae novit aliquid se petanctius, a se non esse , dedisset enim ipsa sibi omnes t. XXII persectiones , quarum ideam in se habet. Hae ratio. αι insuper afrit ut, ctsemes quis nam fit Deus, quantum nostra natura fert infirmitas nos agnoscere ; nempe ad Has ideam nobis ingenuam respicientes idemus illum esse aeternum,omniscium,omnipotentem,omnis boni tatis,veritatii que sontem,rerum omnium creatorem , ac demum illa omnia in se habentem, in quibus aliquam perfectionem infinitam, sivh nulla imperfectione terminatam elarh possumus advertere . Tandem. ν η is inuriectis, qua bre expendere opus non est' unum ex Ita X .Hrribatis di vinas considerae, vade eertitudinem cognitionum deducit,qsodnsmirum Dear est summEverax, & d tor omnis luminis, adeo ut planhrepugnet, ut nos seu ut, sive ut propriὶς ac pofitivesit causa errorum; unde . tandem infert: tumetinat urae, sivh cognoscendi facul- , YYκ-tatem v Ucio nobis inditam nullum unquam oblectum posse attingere, quod non sit verum, quatenus ab

se ipsa attingitur, hoc est quatenus clarh, & distinctE. Peret pitur. asane propositio si oe ipsa quo se claνς,

Diuiti se by Corale

17쪽

taph. sect. 3. Ilias objecti omniuὸ curam, is dis mviam idea, babemus in hae mira mortali; saris es modo ex. hoc attributo hanc moitatis regulam excipere t ne essis

sarib me judicemus, quaecumque mens ita percipit, ut nullatenus de iis dubitare possit , sim quacumquemuidentia sunt , θ' absque ulla formidineirapiunt Ditellerictum ad assensum /rsunt omesapronunciata Iumine natum

nota, μὰ communes nationes quacumque ex bis neces

Iareo, edi risὸ inferuntur ; bος-emmsensu ct ipse Reuatur des Cartes banc doctrinam alibi exponit , licet ingeniosὸ

radueere conetur.

Hae de principiis baisana eognitionis, O potissimum

de His nobis itiata Primιirerum principii babet retento- ABFimurotare, cujus demonsiratio a D. Anselmo, aliisque Patribus tradita est ;mam eap. 4. proseligri Anselmus in-.qait nullus intelligens id ,quod Deus est,potest cogitare,quia Deus non est,licet haec verba dicat in corde: an ergo non est aliqua talis natura , 'si quis illam intelligat , in intellectu ejus est . At certhid, quo majus . cogitari nequit, non.potest cesse in intellectu solo , si enim in solo intellectu est, potest cogitari, & esse linre , quod majus est. Sed 9 D Augustians de Doctriua Christiana manifestissime simili ratiocinio Dei exissent am Utendu ut refera etiam aestissime demons rationem prosequιιar P. Pibolomeus in bua Theologia naturali .s .XXIIII Quoniam vero recte ait Renat. des Cartes, Deum solum omniam,qua sun . etsi esse possunt eram esse causam ideὸ-que optimam fore nutam psilosopbandis ex ipsi Dei gnitione rerum ab eo creatarum exselicationem e

18쪽

dlice re conemur , opera pretium es , non inad tant m

tribriam cogitare, unde regulam meratatas-certam baribeamus Jed 9 alias ab idea Der cognitiones necessariis prs- mittendas elicere;seque ulla in baomrabo es dissisul*as; tametsin: at innuit des Cartes perfectiones Dei summas non compr*hendamus, . qui .scilichi est de 3.xix. natura infiniti,ut a nobis, qui sumus finiti,non comprethendantur , nihilominus ipsas clarius , & distin. Aius, quam ullas res eorporeas intelligere possumus, quia cognitionem nostrium magis implent , suntque simpliciores, nec limi uitionibus ullis obscurantur, M.

tamen cautela est' utendum , ut temper quam maxime φ. XXIIII recordemum,&Deum authorem rerum esse infinitum, s.1 xxvi&nos omnin5 finitos , ιδεμam memoriae nostrae pro

lamma regula est infigendum ea , quae nobis revelata sunt, ut omnium certissima esse credenda ; & quamvis sorth lumen' rationis quam maximb clarum, &evidens aliud quid nobis suggerere videretur, solitamen authoritati Divinae potius,quam nostro judicio fidem esse adhibendam.

Itaque σπ rdea Der , qaam contemplari aggredimur clare percipimar: νιmo Vsum eur D quo metrus excogia titare non possumur, necessar1δ' anuis esse, emidenterno e M Ucimus unum, quod ase , ct inse contruet omnes perfectiones, melius esse multitudine ab inmieem seredentiam nitaram rerum. Inde autem sequitur uiamiduum ess , ἐωὸ nequo illi extensionem competere; secundum q-m corpus entrum imperfectissimam Aritur; M ροtὸ qWia πινι iis impartium coalescit,sua a toto secedare possuην aeis a

19쪽

aando id ipsum stim a se, se necessariὸ qaidem exisere;

seniis aliud quidquam prater ipsum esset, quod o se , uenoeessariὸ exseret, perfectio hac a prsmo ente non dependeres , ac promis boc non omnes complecteretur perfectis.

nes , ω omne esse, imo neque esset omulum, qas sunt, aut esse possunt; vera cassa, quodfalsum esse constat ex eadem g idea nobιs indita.Tertio , quod nece artis , ὰθ exrstit, - manifestissime a ternam esse. Quarto, quod cone nest omne esse, ab aterno necessariis immobilesve immutabile esse , squidem est lumine natura notissimum,quidquiae ex hoe iuboe , MI quomodocumque mutari potes, habere, mel non habuis pridem omne id , .u mutari potest, ac proinde non complecti omnes perfectiones.s Q into in eadem indita idea perspicue recoguoscimus smnipotentiam,atque immensisatem, ut satis,superque ex

dictιs patet. Ex his autem attributis claras alias cognitio. uer ad rem nostram pertinenter inferre non abs re erit.

Ex omnipotentia Dei manifestissime infertar, possib

Ism boe de nomine esse sinite in infinitum ereandarum rein rum multitudinem, qaa tamev ita subiiciatur ipsi uni, Et ab eodem habeat esse, non proinde necessarium 1ed eontinis, gens clua ratione dicere possumus jam dup1ieem esse notis-nem extis; aliud nimirum esse em necessarium me necessario exiflens , in itum &e, aliud vero esse evi non ne- , cessor um , quod scilicet pores existere , ct non existere, ὰ primo exte nece far/o dependeus Itaque mavndue1mur ad abstractam cognitionem numerorum ἰ 9 quod olim obscure dixerat Pythagoras priseipia rerum esse infinitsi, unum , , duo , boc siensi accipi posse missetur, nam ex onte re tro, . ωοω-

20쪽

smx potente, quod bactevὐs contemplati sumus nunm quodlibet sinitum finitam quambbeo multitudinem -- re posse dari percipimus. Ex immensitate Diaeina cogvit ones alia poti ini)melieiendae sunt, qua ad rem pbsicam apprime facisnt. Nam ex bae non stiam , .sed veram balewns ydeam geo trisariam dimensionum abstractarum , ut Olociqsius , ametsi ab aeterno me ante Mandum eonditum vii extiteris,e,ipb ea magηitudo attribui posset ; veram enim es, atque ex antecedente attributo notissimum, posse Deum e--

is quodlibet ite in Asinitum quoquὸversum nodueerect f isod idem estJ possibilitatem dari magnittidinum misia

tu infinitum producendarum . quod satis es ad ideam --tέN nati earum magnitudinum abstractarum a quamis rephusica. Porro per ideam immensitatis Divinae cognoscimtu Deum hoc de nomine anticipatione a terna prasentem ubi- eumquesicari debuerant qui locari possunt corpora creanda,

mel possibilia ; ω θος notandum es, nam apprime facit ad

ideam uri. Attii s igitur hoe anima era amor sex quo priamum ens necessariis exurens, seclusa omni alia re non umectaro exsonte, contemplemar . Cogita mutam heomporeum, imὸ-reram omnium universitatem esse de mctam et nondum creatam squidem mere id cogitare lieas eum hae omnia nos necessarιὸ exi sani ex superioriant Erat ab aeterno immensus Deus, teqaam quidqaam prisesset, ae si deserueretur urietestas rerum, Dens exseret ubique nibilominus , nedum quidem ubi mundos condenistexat, aut ubi erat mundus , qui defructus θρp-ἰσπηοῦ μου. e/iam ubicumque possumus quaelibet Iosibi M. Magiarnari. infinite ultra , ut ex idea immensi Dei nobis indi-

SEARCH

MENU NAVIGATION