장음표시 사용
691쪽
668 LIB. VIII. CAP. 18. DE PRAESCRIPT. spatio quadraginta annoru, dummodo sint res, quae a iure non prohibentur praescribi. 13 Contra Romanam Ecclesiam , quae praescriptio requiritur
R. In iuribus eius , centum annorum. DD. in eap.auditis. eod. ritu. de
praescriptionib. I4 Ecclesia per quod tempus praescribit rε alicuius hominis particularis EI h. Cum titulo,& bona fide per spatiudecem annorum: si sine titulo,per spatium triginta, si habeat bonam fidem: quia possessor malς fidei nullo tempore praescribit. Ab. c. sanctorum. eodem
a s Contra Ecclesias per quot tempora currit praescriptio
Per quadraginta annos. auth. quas actiones. C. de sacrosanct eccl., Contra clericos per quot tempora prinserebitur ρ Per tempus, per quod praescribitur
sanctorum isto tit. 17 Quomodo probatur mala fides δD. Per confessionem possidentis, per famam pubIicam, per denuntiatione,& reclamationem tempore cotractus, vel post factam. Abb. c.sanctorum, depraescription. n. q.
as Per quot tempora praescribitur contra Episcopum quarta funeralium, &decimarum Ela . Per quadraginta annos cessante solutione . capit. de quarta, de praescriptionibus.1s Perquod tempus praescribitur cotra precia, & hona Ecclesiae, vel contra legata pia, vel contra loca pia, uteremetarum, S C. Per tempus quadraginta annorum,
quia reputantur, ut ipse Ecclesiae. Ab.
ao Vt priscribat una Ecclesia contra altera, decimas, vel iura spiritualia,quot temporis requiriture D. Quadraginta annorum : quia melior est conditio possidentis . c. ad au-
M Census debetur ne alicui ratione consu tudinis, si non habeat scripturam etia si sit persona laicalis PR. Affirmative; dummodo talis coninsuetudo soluendi sit legitime introducta,&probentur solutiones continua tae per tantum tempus , quantum de illius initio non sit memoria. Abbas in cap. ad audientiam, num. 1. de pret-
scriptionibuS. 11 Mala interrumpit praeseriptionemen. De iure ei uili,& canonico bona mdes in praescriptione requiritur, & lysa deficiente raescriptio corruit,quia detinere rem alienam,&eam possidere,eiusqς fructibus frui, est peccatum morta te, quod nulli dat ius, imo imponit,& obligationem restituenda,& Papa potest rollere ius ciuile,&annulla- ire constit utiones in pertinentibus ad peccatum mortale. c. fin depraescript. Abb. ibi nuI8. HLbίia 3 Si antecessor meu s habuit malam fidem , di ego bonam , nocet ne mihi in praescriptione mala fides antecessoris meie Non, sed non computabitur tempus in praescriptionem tali id, in quo habuit bonam fidem. Abb. in cap. de
14 Poslesior malae fidei quo tempore prae
I . Nullo tempore; ratio est, quia longinquitas temporis, no solum minuit Peccatum, neque dat aliquod Ius, sed auget mali tiam peccati, ut habetur in. - c. vigilanti depraescriptionibus. Quis Di iti Gorale
692쪽
11 v. ille, qui scit rem esse alienam, vel scit
non esse suam, quia nullum titulum in ea habet,& nihilominus eam possidet,& retinet, vel inuito domino,& petenti,vel no peteti; ratio est, quia ad hoc ,
ut quis sit bonet fidei possessor det possidere rem cum aliquo titulo, vel cum secura conscientia, vel saltem non debet habere scrupulum, neq; conscientiam contrariam,quia tunc tenetur facere diligentiam,vi res proprio domino restituatur. tenet Abb. in civigila
ti, de praescriptioni di n. I. 6 Quomodo probatur mala fidest Ig. Pluribus modis.Primo per conse sonem possidentis, dicetis se inueniula talem re,& confitentis non esse sua.
Secundo per famae publica, qui eratin vicina oppido, vel in illo loco dicente
talem domum, vel talem agru non esse illius hominis quia tunc praesumis, quod talis fama renit ad aures pos.s dentis .:Tettio per denuntiationem factam ab aliquo ante Iudicem. Quarto per reclamationem etiam extratu
dieialem factam, ah aliqua parte te Pore cotractus, vel post factu contractum dicentem illam rem esse suam,&non illius hominis, qui illam possidet.
Quinto per litis contestationem facta Coram Iudice, ut tenet Ab. in cap. sanctorum, de praescripti n. q. 27 Quae res de iure praescribi non possuntὸ D. Plurimi. Primo res surto ablati quaquam a successore latronis possideanthoda fide. Secudo res vi extortae a suo domino. Tertio res sacrae,& religiosae Deo sacratae, & bona Ecclesiarum. Quarto seruus sugitivus. Quinto h mo liber, licet tanqua seruus post aci.
annos possideatur,ut tenet Sylv. veIb. praescriptio. a. n. c. cum seqq.18 In quibus casibus non praescribitur, vel DE PRESCRIPT. 6ssdormit praescriptio ἡI t. lnviginti duobus. Primo in praestando obedientiam Praelato. Secundo in soluenda procuratione, di substen latione visitationis debita. Tertio indecimis a laicis possessis. Quarto im4trimonio,& impedimento consanguinitatis. Quinto in tributis,sive publicis iunctionibus. Sexto tempore vacationis Ecclesiae. Septimo tempore belli, vel pessis. Octauo neq; contra disciplinam Ecclesiastica. Nono in re, qine de iure communi possiderino potest, neq; praescribi. Decimo in respirituali iniusto titulo acquisita. Undecimo i limitibus ,& terminis dioecesis. Duodecimo, neq; in via publica. Decimo- tertio,neq; contra ius publicum. Decimo quarto in re sacra, & iure fiscali. Decimo quinto in re praesidi data contra .l Iuliam. Decimo sexto neq; in re pupillari. Decimoseptimo item pupillo no currit priscriptio. Decimo octauo neque in su ndo dotali. Decimo nono,neque in re peculiari, item uxori non currit praescriptio durante matris monio. Vigesimo item in rebus,quae sub eonditione debentur, durate coinditione non currit praescriptio. Vigmsimo primo neq; tempore suspesionis Praelati. Vigesimo secundo neq; filis i , cfamilias, dum est in potestate Patris. Glo. in c.cum non liceat, de priscript.
lit.C. verbo non obstante. ας Collatio beneficiorum,& ius excommunicandi , potest ne concedi laicis ea . Per solum Papam potest, qui suprema potestate potest eos facere capaces, vel melius cum eis dispensare, ut obtineant iura ista. Abdi in c. causam, de prsscription. n. 3.
693쪽
67. LIB. VIII. CAP. 18. DEpῖΤSCRIPTD. Iudex debet ponere agri mensores particularis ante Iudicem,& contesta- expertos,&ab eis petere iuramentu, tio litis. c. sanctorum, depraescriptio. N citare partes ,ut eos informet,& de- nibus, in glos . . bent mensuras super agros extende- 3 Quis error interrumpit praescriptionemξθ. Error iuris,sed non facti, in quo ho. re coram tabellione, ut depolitiones eorum accipiat fideliter, Ab. in c. quia indicante de praescript. n. 3 .& 6. 3i Qui sunt, qui praescribere non possunte N. Primo praecario tenentes. Secundo colonus. I ertio ille, qui nomine alieno possidet. Quarto usu fructuarius. Quinto creditor no praescribit pignus
Cl. in c.cum non liceat eod. ii tu .lit.C. verbo, noniobstante, circa medium.
3 a Currit ne praescriptio contra Ecclesiam vacantem, vel habentem Episcopum haereticiam, vel contra pupillu hahen. tem tutorem, vel contra iura imperij I vacante i mperio, vel contra impeditu legitime ad agendum P . Non quia cum priscriptio sit inuε-ta ad puniendos negligentes, & tales
non sint neglictentes, cum non habeat personas habiles,non currit crura eos praescriptio .c. l . eod. tit. N Abb.ibi. n.
3 3 Quando dicitur quis recte possidere λ . Quando in iudicio nihil ab eo petitur. Abb. in c. sanctorum, depraescri
36 In rebus inuasis vi, vel in bello, currit ne praescriptio eo, Non; quia no est in manu possidentis ea defendere. c. nihil. de praescrip t. 3 1 Quando dicitur quis sincere possidereὸ R. Quando habet bonam fidem, id est
quando existimat rem esse suam, quia eam tigreditauit, emit, vel lucratus est, vel permutauit cum altera re, tenet Abb. in c. sanctorum . de praescriptio
36 Quid perrumpit priscriptionem ξηι, Proclamatio sy nodalis, di alicuiusmo culpa non habet. Ab. in c. de quar
38 Tempore belli, vel pestis currit ne prae scriptio tW. Non; quia in illo tempore cum agitur de communi salute, quis non potcommode petere iustitiam,& sic prinscriptio dormit . extrasmissa, de prinscriptioni Abb. ibi .n. T. i 'i l D det 3 s Prascriptio centum annorum, intErruminpitur ne bello, vel schismate e R. Affirmative. ccum nobis, de titulos, quia in bello agitur de communi periculo, in schismate quetritur de cognoscendo Nero Pontifice,& repellando schismatico,& sic prascriptio tunc interrumpitur, & dormit.qo Interruptio,finito tempore praescripti nis, nocet neὸ iis. Non; neq; sciεtia,quod res erat ali na, quia actus iam erat consumatus,&praescriptio completa. Abb. auditis,
qi Praescriptio rerum incorporalium,' qu modo interrumpitur P. Eodem modo, ac si suissent corporalia per litis contestatione peractus
contrarios, per reclamationem. Ab. c. ae' rauditis. num. II.
qa In rebus incorporalibus ad praescribendum requiritur ne possessio, vel quasi
n. Non, sed susscit scientia, & patientia aduersarij. Abb. cap. I. eod.
43 Vsucapio circa quas res versat, &quod tempus requiriture Circa res mobiles, & requirit lepus c
694쪽
LIB. VIII. CAP. 1 . DE SENTENTIA, ETC.
iura, qa e debetur legaris a Nunciis Apostolicis, sedisq; Apostolicae,si per quadraginta ann os, non soluant, possuntne Prescribi ρηt. Non, quia de iure non sunt res prς- seriptibiles ι ratio est,qaia his nunt ijs utitur sedes Apostolica in necessitatibuς Eeclesie, M si non se offerat, nonideb perdidit ius,c si semper sedes Apostolica possideat habitu talem facultatem mittendi tales nuntios, & faciendi talea sumptus .c. accedentes , eo. tit.
1 Papa, Se imperitor, qui sunt Domini in uniuerso, possunt ne praescribere bona subditorum Non, quia non sunt Domini quo ad Possessionem rerum suorum subdit Tutias quilibet enim possidet agrum, di domum suam, licet supra se habeat Papam,& Imperatorem. Abb. e si dili
ι Potest Episcopus praescribere in suis E
clesiis inferioribus aliqua iura Assirmat tu E, dummodo tempore praescriptionis, tollatu r tempus vacantis Ecclesiae. c.auditis, eo. tit.
7 Contra Episcopum potest ne alius Praelatus inferior iura Episcopalia praescriberet D. Potest prε scribere iura decimarum, de limitem dioecesis,& cognitionis matrimoni j , sed iura, qui sunt ordinis, no Potest quis ea praetcribere, quia de iure sunt in perscriptibilia. Abb. c. audi
8 Subditus pol praescribere non soluendo ratione procurationis,& visitationis ληt. Non pol subditus cotra Episcopu, vel vicariu, vel superiore, hoc priscri- here,tanqua res ad gubernationem,&ytilitatem subditorum multum neces: saria; bene tamen potest unus subdi tus praescribere contra alium subdita aequalem hoc ius soluedi. ccum ex officij, eod titu As Ecclesia, vel minor potest restitui a praescriptione contra ipsos facta p. Potest. A bb. c. l . de praescript. n. v.
so Restitutio aduersus praescriptionem datur ne maiori δ . Datur propter ignorantiam inculpabilem. Ah b. ubi su p. n. I . si Intra quod tempus Ecclesia,& minor legitime ignorantes possunt petere restitutionem pD. Intra quadriennium, quofinito nodatur ulterius restitutio. Abb. ubi su
s a Probatio praescriptionis debet esse in genere, vel in specie y . In specie cum claritate, & scientia speciali rei, & no debet esse in genere;
quia non valet de uno casu ad alter u .
3 Quae probatio praeseriptionis est efficacior, per testes, vel instrumentae 19. De iure, aequalis probatio est per testes,ac per instrumenta.l. in exercendis. C. de fide instrum.14 Si contra praescriptionem opponaturim terruptio, quis debet probareὸ . Vterque; unus praescriptionem, alter interruptionem. c. illud autem,eo. tit. de praescriptioni b. Allegans interruptionem cotra praeserisbentem, fatetur ne praescriptionem PR, Non a quia excipiens de iure non fatetur. Abb. in cap. illud autem,eod.
1 6 Per libros potest ne probari praescriptio, '. Potest, unde libri antiqui probant diuisitonem disce sum, si sint authetici, & libri publici alicuius capituli, vel commutatis scripti per Notarium, vel
695쪽
ε ΚLIB. VIII. CAP. 18. DE SENTENTIA, ETC. personam publicam. Αbb.c. ad audie
Praescriptio centum annorum quomodo probaturi R. Per antiquissimos testes,qui dicant se vidisse possessionem sua state,& a uindi uisse a suis maioribus dictam posse sionem eorum aetate fuisse nominando personas maiorum suorum in primo,& secundo ordine, eodem modo dicentium ι ad hoc additur probatio per antiquissima instrumenta,quae excedant centum annos cum qualificatione scripturarum per alias scripturas, quae illis publicE, & communiter
dant. Abb. c. cum nobis,eod. tit. n. s.
3s si quis possideat rem bona fide toto teis pore praescriptionis,& finita praescriptione certo sciat rem non esse suam, tenetur ne eam restitueret
I t. Non, neque in foro interiori , neq, exteriori,quia per titulum, & bona fidem copleuit praescriptionem,& praescriptio dedit illi rem alienam iusto ti
tulo Abb. in c. vigilanti, eo. tit. n. 6. &in c. illud autem. n. 1.
εο Laici possunt praescribere spiritualis e Iv Non, quia sunt incapaces ea possidendi. Abb. cap. causam, eodem titu. num. . N I.
si Si quis gravetur a mensura facta per ex inpertos,intra quod tempus debet querelam exponere eintra annum, quo transacto mensura transit in rem iudicatam. Ab.c. quia indieante de praescript. n. s.
61 Qui alieno nomine possidet,pol ne praescribere I t. Non neque qui habet pignus; quia ipse no possidet, sed alius in cuius nomine ipse possidet. cap. si dilgenti ,
63 si quis completa praescriptione perit a
Principe priuilegium talis rei, poterit se tueri praescriptione
N. Non; imo videtur renuntiare pI scriptioni.c. venien S, eo. tit.
6 Si quis dum currit tεpus praescriptionis, petat priuilegium a Principe, ut illud obtineat, iuuat ne praescriptioni,ab eo inceptaeὸ Bi. Ille talis per similem petitione constituitur in mala fide, & interrumpit suam praescriptionem,& finito tempore eam non poterit allegare, quia pre- scriptio,& priuilegium sunt sibi ad i uicem contraria, cum praescriptio h heat firmitatem a iure mediante bona
fide,& priuilegium habeat firmitatem a liberali late Principis, a quo quis petit illud qd existimat non esse situm.
6 1 seruitus praediorum, & agrorsi perditurne per non usum Si tu habebas seruitutem discurrendi per agrum meum, & permultum tempus non adsuisti praescripsi contra te talem seruitutem, quia ius tuum consistebat in usu . Abb. in cap. fi-n ab num. 8.6 6 Si aliquis debet cetum,& ignorat se debere,& creditor non petat, praescribitur ne tale debitum ηi. Si debitor non petat per triginta annos,& ego nescio me debere, legiti. me praescribo debitum,& non teneor amplius ad Blutionem. Abb.αfi. nu.
67 si quis in tepore, quo praescribit habeat
notitiam,quod res non est sua, interrumpit ne praescriptionem 'Si habet notitiam,quod res non est sua, consti tuitur in mala fide, & illi noprodest totu tempus anterius in prPscriptionis , sed si postea ex certiori scietia sciat re esse sua,in hoc casu t
696쪽
LIB. VIII. CAP. 19. DE SENTENTIA, ET tum tempus priscriptionis illi est uti
ιδ Dubitans an res sit sua, praescribit ne I t. Affirmative quia in dubio dicit bona fidei possessor, cum in eius utilitate debeat res interpretari, sed talis tenet
exhibere magnam diligentiam ad inuestigandum an sit res aliena, & facta ista diligentia , si res non dilucidetur, sed remaneat in dubitatione pro ipso possidente est interpretandum. Abb.
1 T OC nomen sententia, quas 'st significationes hahcIὸμ R. Multas. Primo sententia dicit cuiuscumq; orationis decisio. Se-Cundo cum pulcrum dictu continet in se aliquam substantia. Tertio dicit opinio aliquoru DD. Quarto sumit pro excoicatione, vel interdicto. Quinto pro deportatione. Sexto pro sententia Iudicis lata in aliqua lite. Septimo pro quocunq3 iudicis praeeepto. AZor. insu. tit. quomodo,& quado Iudex,&c. 1 Quo tu plex est sententia iudicialis λD. Una est diffinitiva, alia interlocutoria, alia conuentionalis. Ador. in sum. d. tit. ubi su p.
a Quid est sententia diffinitiva
n .Est diffinitio iudicialis controue sae,continens finem,& imponens con
4 Quae est sententia interlocutoriatis, Semiplena, quae profertur a iudice inter principiu, & finem causae,vel est quodcumq; dictum Iudicis, quod profert interloquendo in causa, non im ponens finem causae. AZor. in sum .iit. de sententijs,&interlocutionib. n. T.
s Quid est sententia conuentionalis PN. Est amicabilis compositio; ut quando Iudex amicabiliter componit pa tei .GoMed. in sum. litu. de sent.& re iudicata, AZo. tit. quo,&quado, &G6 Quibus modis sententia iniusta diciturΘηt. Tribus. Primo ex causa. Secudo ex an imo. Tertio ex Ordine no seruato. gl. in c. sacro de sent. excom. verbo, iusta. Sententia lata contra leges, & canones valet ne pMi. Non, neq; opus est ab ea appellari. c. l. de sent. &reiud.
8 Sententia iuste lata debet ne confirmarisne petitione partis est. Sententia iuste lata, adpetitionem partis confirmatur non ex officio Iudicis, cum pars patiatur damnum particulare, cui potest si vult renuntiare,& Iudex non teneatur suum officium studiumq; impertiri ad utilitarem priuatam, si non postuletur. c. ea quae, de sent.& re iudi c. 9 Exequutio poenae criminalis potest fieri statim, vel debet expectari terminus decem dierum δP. Si poena sit statuta a lege,& exequutio fiat a iure, potest statim exigis, si vero fiat ab homine,& in causis, in quia bus de iure competit appellatio debet expectari decem dies. Bart.in l. qui ultimo supplicio. ff. de poenis , n. I. io Sententia per errorem lata, potest ne rein uocari εθ. Probato errore,debet reuocari,etiasi ab ea no suerit appellatu. c. fraterniis
697쪽
ε1 LIB. Vt II. CAP. rsi. ii Qui sunt casus , in quibus sententia est
nulla licet error non siit expressus 'I t. Primo ex desectu iurisdictionis. Seiscundo ex defectu iudicis, ut si iudex notorie sit excomunicatus. Tertio ex desectu litigatorum, ut si si lata contra minorem sine suo curatore. Quarto ratione temporis; quia fuit lata die seriata,vel nocturno tepore. Quinto ratione loci, ut si fuit lata in Ecclesia, vel es miterio per ludicem Φcularem. Abb. in c. I. de sent. & re iudi c. n. I .ia sententia lata cotra legem habentem plures sensus ,est ne tota sententia ipso iure nulla
H. Si sit lata secundum alique sensum probabilem,& contra alium probabiliorem, non est ipso iure nulla; quia licitum est opinionem probabilem sequi reliqua probabiliore. Abb. ubi supra, num. 9.I 3 Sententia lata contra consuetudinem, est ne nulla λR. Non, nisi si notoria consuetudo.
36 Quando agitur de nullitate sententiae, est ne seruandus ordo iudicialis P. Hffirmative. Ab in c. inter caeteras,
13 si sententia Ditiniusta,& ab ea non sui tappellatum, quid operatur D, bi trassit in rem iudicatam, facit Ius inter partes propicr negligentiam noappella Mis; utq; fit, ut litibus finis imponatur. Abb. c. ea quae, eod. tit. nu. 7. de sententia, N te iudicata. Scapit. conquerenti, de restitutione spoliatorum, nulla. 8.is Sententia lata in causa matrimoniali, trast ne in rem iudicatam ξν- Non propter periculum animae, &sc semper si constiterit, de veritate, rescindeda est, c. lator plaesentia, eo. ti .
DE SENTENTIA, ET C. ir Ad sententiam separationis matrimonii, sufficit ne sola consessio coniugum N. Non, sed requirunt alij tesus, S P bationes: quia ista confestio potest uia se falsa propter inimicitias inter ipsos.
Abb. in clator. n. q. e d. tit.
18 A sententia lata, qui potest appe Ilare
N. Reus, si fuit condemnatus,& pars, quae obtinuit victoriam , si de aliquo omisso grauatur,& tertius cuius interest,& omnes audiendi sunt a ludice a
is Tempus datum a lure ad appellandum quomodo currit' ruet. Legaliter de hora ad horam, dem mento ad momentum, si potest haberi copia iudicis a quo, & iudicis ad que, alias impedito nihil currit, sed potest appellare extra iudicialiter coram teis stibus in causa, in qua copia iudicis no possit haberi. Ab in cquoad consulta
o Qui terminus datus ad appellandum in criminalibus R. Decem dierum. Ab c. 2. de sent. &
i Intra quod tempus debet quis prosequi . appellationem
R. intra annum. c. cum super, eod. titu.
x Clausula, remota appellatione, quid operatur pH. V t no obstante, talis sententia exequatur, sed non tollit remedium appellationis in sententia notoriae imuis
sta. Ab . in c. inter caeteras. n. s. eo. tit.
3 Si sententia praecipiat aliquid faciendusub termino unius mensis, tempus ad appella dum currit a die sententiae, vel finito mense R. Tenapus decem dierum datum a lege ad appellandum currit a die prolationis sententiae, etia no finito men-Dj0iligod by Corale
698쪽
LIB. VIII. CAP. ao. DE SENTENTIA, ET C. O sse, ne prorogentur lites calumni g. e. quod . eod. tit. 1 sententia iniqua potest retractari per superiorem, quando causa fuit commissa amota appellatione P. Potest, quia commissa amota appellatione, non intelligitur de sententia
iniqua , sed de iusta , id enim voluit
Princeps. cinterciseras, eo. tit.: 1 si sententia sit contra ius,& ab ea non appelletur intra decem dies, valebit ne P. Si sit lata contra iustitiam,scilicet quod in ea tollatur alicui praedium
suum, de detur aduersario suo tralit in rem iudieatam,& valet; si vero sit contra Ius canonicum, vel leges, non valet, etiam si ab ea non appellet in te mino; sed transacto termino potest ab ea reclamari,ic debet pars audiri. c. cuinter, eod. tit.
26 Ab executione datur ne appellati GNomnisi in executione modus ex cedatur. c. quod eod. tit. de sententia,& re iudicata. 27 Sententia est ne serenda verbo, vel scriptura tn. Scriptura, ut habeat maiorem firmitatem. Abb. in cap. sicut nobis, ein
23 Iudex, qui protulit sentetiam nullam ipso iure, poteritne idem Iudex alia sententiam proferre, quae sit iusta , de
Si talis sit ordinarius, poterit, quia eius iurisdictio est perpetua r si vero Iudex sit delegatus, non poterit; quia cum primum sentetiam tulit, iunctus est officio suo. l si prsses. C. quomodo, 8e quando ludex. 8c t. q. C. de accusat.19Si sint plures Iudices I una causa, de quilibet habeat suam opinionem, senten valata erit ne valida P. Ut valeat sentetia, omnes Iudices, vel maior pars debent esse concordes. cap. non potest, desunt. de re iudi c. de
a o Iudex merus exequutor sententiae, quas exceptiones potest admitterest R. Exceptiones fraudis, Se nullitatis sententiae, sed super eas no poterit iudicare , sed debet remittere iudici, a
quo emanauit sententia. c. de caetero eodem titulo.
3i Sententia condemnatoria, potest ne proferri sub conditioneὸ . Affirmative, ita ut Iudex dicat: si
Petrus non fecerit hoc, vel non demostrauerit talem scripturam intra tres dies, condemno eu decem aureis.Abdi in c. quod ad consultationem, eodem
3z Iudex in quibus casibus tenet exprimere rationem suae sententiae e N. Primo cum iudex inferior sententiat causam, dc debet comparere ante superiorem. Secundo ubi absoluitur reus propter inepta petitionem asst ris. Tertio cum absoluitur reus ab instantia iudicis. Quarto quando Iudex sententiando recedit a lure communi. Quinto quando absoluitur reus, quia non possidet rem. Sexto in sentetia ex- comunicationis, quae procedit ex de
cotumacia. Io. Andr. in c. sicut nobis, eod. tit.
1 a Iudex tenetur sequi consilium viri prudentis D. Si ipse sit doctor,non tenetur , si sit
ignarus, tenetur, ut non erret. Abia
a Lites debent ne prorogari λ. I t. Non, imo celeriter terminari. Abb. in cap. a. de sentent.& re iudic n. q. a s Consuetudo magnae auctori tatis, praeiudicat ne legibus, vel decretis canoniis cis Sum. Pont.ὸΙΝ. Non; Diuiligod by Corale
699쪽
LIRvIII. CAp. is. DE SENTENTIA, ETC.
Iv.Non; quia eosuetudo est ius quod- dici ante prolationem sententiae valedam moribus introductum, quod ob- bit talis sententia, quali iurisdictio nostruatur pro lege,deficiente lege,non esset ablata ratio est,quia in literis, devem contra legem. cap. cum causa, rescriptis, in quibus reuocatur iurisdieodem titulo. ctio non attendit tempus datae,sed te- si exprimatur causa in sententia, dri, pus notificationis, quia ille Iudex inlis causa si salsa , talis sententia te- hona fide procedit usq; ad eius notitianebit ne λ iuridice veniat reuocatio.tenet Ab. in P, probata falstate non tenebit. c. audita, de restit. spol. n. a. 33 Si exprimantur duae causae, una falsa, & qa sententia potest pronuntiari in ipso die, altera vera, tenebit ne talis sententia in quo citantur partes ad audiendam D. maxime, quia salsa causa no inficit sententiam λveram. Abiu in c.sicut nobis,de sent. Non, neq; in die sequenti ,& si sat&re iudicata. est nulla sentetias ratio est,quia requi-3 8 Consuetudo laicorum ligat ne clericos ritur tempus competens inter citati Non, neque Ecclesias, quia laicis nem,& sententia, ut partes informet. non sunt subiecti. Ab. in c.cum causa, ut prouideant iuri suo, alias citatio es. eodem tit.n. 3. set vana,& nullius momenti.l.scut Passi quis per sententia iudicis ex primo de- ponis, Ia prima,C. quomodo,&quancreto cogatur poni in possessionem,& do ludex. reus non det illi talem possessionem 4 3 Iudex, qui remittit negotium ad superio. sinito anno,ille talis habebitur ne pro rem,cui debet tradere copiam proces vero possessores sus,actori, vel reo e D. Licet realiter no possederit habebis Potest tradere actori,&reo,&pra pro vero possessiore,quia per illum no figere eis terminum ad comparendum stetit,& in isto casu fictio iuris facit is coram superiore,& habet locum citactum verum,& veram validitatem .c. tionis, cum qua superior ad ulteriora contingit,de dolo,& contumacia. procedit. Abb.cap. cum Bertold. eod. o Iudex in sententiando tenetur ne sequi titu. num. 2.consilium sapientis Sisis impetrauit iudicem,potest ulterius v. Si ipse sit doctor, vel Licentiatus illum recusare E .
non teneturi, si vero sit idiota, vel igna- Non. Abb.eod.titu. num. 3. c.inter rus, vel non sit graduatus in uniuersi- monasterium.
tale approbata, tenetur ut non erret. 43 Si lis sit super petitorio, de possessorio, Abb. in c. sicut de sententia,& re iudi- potest ne ludex unum fine altero sem
At si vigore literarum detur aliqua sentetia, Poterit sententiare possessorium,&&ante pronuntiationem emanent li- relinquere petitorium. Abb. in c. subterae, in quibus omnia facta vigore pri orta. eo. tit. n.7. marum literarum reuocantur,& tollit 46siduo Iudices ordinarii dent diuersasseniurisdictio tali iudici, valebit ne tunc tentias, unus pro reo, & alter pro a- talis sententia Z ctore, quae sententia debet executi Si literi non suerunt notiscatae iu- ni mandari .Si Diuiti
700쪽
LIB. VIIL CAP. 1ρ. DE SENTENTIA, ETC. M p. si Iudieea sint aequalis iurisdicti
nis, valet sententia pro re cui ius fa
8 Sententia habes plura capitula, si in uno
sit errata, eorruit ne tota sententia Ist. Non, quia in caeteris capitulis est valida. Abb. c. .eo. tit. nu. 8. ratio est, quia videntur esse tot determinationes , quot sunt capita, & utile non vitiatur per non utile,si sit distinctum. 9Papa tenetur ne seruare in sententiis proserendis iuris ordinem, sicut alij iudices inseriores Non, propter supremam potestatem, quia ipse est supra ius,sed hodie de facto seruat iuris ordinem melius, quam Iudices inferiores. Abb. c. ea
io sententia Papae, ves Principis lata in albqua causa, facie ne ius , ita quod in alijs similibus causis idem sit iudicadu D. Si talis sententia ineorporet in corpore iuris,luc facit ius sicut alis leges; si vero no incorpores in corpore iuris, non facit ius;licet faciat scietibus exε- plum ad imitandum. Abdi in in cauis
ii si Papa pronuntiauit sententiam in fauorem alicuius, & postea conserat bene- seium in fauorem sui contrarij,eri t ne valida talis collati opD. Si in collatione non fiat mentio de pronuntiatione sententiae, erit subreptilia, & non debet executioni man
dari. c. cum olim eod.titis xsi sententia seras in scriptis,& postea seriptum non appareat,poterit ne probari per testes idoneos e . Maxime, licet non reddant ratione de causis, quae mouersit animum Iudicis; quia ad hoc ipsi non tenentur, de saepe Iudex no exprimit causam in statentia. cscuteo.tit 1 3 Quando sentetia probatur per testes,t nentur ne deponere omnia verba Iudice prolata,& seriem sententiaeὸ Non,sed satis est,ut distincte dicat, substantiam sententis, quia illud magis est a ct us memoris, quam veritatis,& fidelitatis. Abb. in c. sicut nobis. eo.
3 Sententia Iata sine expressione causae v Iet ne F t. Valet, immo cauti Iudiere solent
non exprimere causam suae sententiae, ne ex illa expressione pars condemnata appellet volens probare non esse veram causam. Abdi in c. sicut nobis. n I. e 1 tit.
s 3 Sententia inter aIios lata nocet ne tertio, si ipse faciat talem causam tracta rip . Non, nocet,etiam si habeat scie tiam causae; quia ipse poterit petere, suam iustitiam, cum sibi heno visum fuerit, non enim est alligatus ad voluntatem , & commoditatem tertii, qui litigat. Abh. in α eum super eod.
s 6 si quis citet ad sententiam, & ex legit,
mo impedimento non compareat,sententia tenet ne ξηt. Tenet, sed retractari debet probato legitimo impedimento, & poni in pri
s T Sententia, quae dicit Titius non probauit, si vero probauit, ex hoc erit ne nulla εηt. Non, si ali s fuit iustificata, quia praesumitur iudicem in hoc errasse,& iustitia ex alia parte constabit. Abb.
3 8 Secunda sententia lata contra primam tenet ne, in casu in quo prima suit iusta,& secunda reuocans primam, si sitia lu-Diuiligod by Corale