장음표시 사용
261쪽
m dus quae deficiunt supinis. quare equis tum participium praeteriti temporis inclinetur a silpino, dc supinuni non fuerit,nec participia erunt,quae a su/pino nascuntur. 3c sunt ea, quae pauloante carmi/nibus complexi sumus. A verbo neutro quot participia descendunt e duo. unum praesentis & praeteriti imperfecti temporis in ns, ut seruiens. i.qui seruit, vel seruiebat,alterum iuturi in rus. ut seruiturus, id est, qui sentiet, vel , quo seruietur. Qtiae neutra habent quatuor participia equae habent passuum in tertns persenis, ut semino, tundo, &aro,& caetera, ut seminas. & seminaturus in acti signatione,& seminatus,& seminadus in passiva. Quae neutra habent tria participiaehaec.
Et placeo,& pateo,tituboq;,& gaudeo,sido. Fio quoq;,&Bleo,atq; assuesco,atq; audeo iuge. H abent enim participium praesentis,praetenti, dc futuri in rus, ut prandeo prandens pransus, & pran/surus. coeno coenans coenatus,& coenaturus.& siereliqua. sed prandeo.coeno.iuro. etiam im dus participium habent. F io tamen vel nullum habet proprium participium vel unum tantum siens, quod non inueniri inquit Laurentius valla,& si Priscianus ponit, dc Diomedes rarissimum dicit. Factus est enim a supino fa .ctu, quod a facio est,cuius pastiuii fuit facior apud veteres futurus a sum est potius ut ait Diomedes, iquamuis a suo antiquo verbo este videatur. Quod vero non sit futurus a fio, profuturus, ostendit a prosum,&defuturus a delam.fiendus vero barba. re dicitur.pro eo docti faciendu, utuntur.' sum etiaens,quo usus est Caeser,&Graeci αν discunt, non est in usu frequenti, nisi apuadiale
262쪽
cos,& philosephos aetatis nostrae. Asum vero: composita caret participhs, praeter absiam absens. praesum praesens.possum potens,quod tamen nomen esse vult Diomedes. Quae participia praeteriti temporis tam actionem et passionem significantepransus. coenatus. potuS.iu tatus.dicimus enim ego prandi,& coenaul,&pransus,& coenatus sum ficos. & fici pransae, & coenatae sunt a me potaui.& potus sum aquam,& aquari pota est a me . ego iuraui & iuratus sum numina .& numina iurata merunt a me. Nereo es rui & meritus sum per meritare & militare. Ium asci aut & iuratus sum periurare.
Pateo es tui & passius sum per egere mantisto. sed passus a patior etiam, & a pandor est
Titubo bas baui&batus sum p vacillare. ae neutra no nisi unum habent participium e quae
carent supinis.& sunt haec. . LStrideo. sterio.rudo. stridit.micat. aestuo glisco.
Et conquinisco, & quando dat parco peperci.
Scando cum scalpo.stabit.& pauet.horreo. mado. Psallo.luo,atque tremo,silago . & obedio.dego. Nicturio.horresco ,& caetera talia praeter. Parturio.elatio.& per ut quaecunq; iucundae, Ut caleo,fuerint.sed habent tamen ista supinum. CCum placeo,noceo.libeo.careo.pateoq;. Torretiolet.valeo.paret .dolet , latetq;. A Luo etiam esset lutum per analogiam, unde dilu/ .
rum vinum a diluo,in quo mista est aqua,& a scalpo scalptum.Pristiano teste . nec dicas sculpo per u non em m dicimus sculptum. & sculpellum per .u sed per a scalptum,& scalpellum, quare scalpta marmora dicendum non sculpta. D
263쪽
O sus ab odi eme videtur, Sed osus.exosus.perosus, nomina sunt secundum Seruium. & accusetiuo fi/gurate coniunguntur. Plautus in Amphitryone, Osa sum inimicos meos. Virgilius,luceniq; pero si. Ouidius, Tedas exosa iugales. Valerius Maximus de Scaevola. Perosus enim credo dexteram suam, quod estis ministerio in caede regis uti ne/quisset,iniectam seculo exuri passus est. Vsurpantur a neutris qnq, in dus participia. Ouid. Quae venit indigne poena dolenda venit. Idem. Virq; mihi dempto fine carendus abest. Srrideo es di percigare,&cridare. Sterto is tui Perronfare oroccare. Sterynui vero est a sternuo,& significat quod vulgo discimus sternutare. Propertius. sternuit omen Asmor.Columella. Donec sternuat ouis.
Rudo is di pnagliare . sed rudiit etiam senes. unde rudentes dict:,ut stridorq, rudentum. Strido is di idem quod strideo. Nico cas cui per giocare alia mora. i. ad digitos, ubi baiuli Blent. Marcus Tullius ossicioorum tertio. Dignum esse dicunt,qui cum in tene.
Aestuo as aut arum per hauergran caldo. Psallo lis It per cantare. Cognisco scis coquessi p ichinare, &sqssare ii capo Mando dis di per montare,& ascendere. per vivere. λ per schizetare con Ii denti. bi per gratiare.
paui per havere paura. lui per patire la pena, & purga/Dego Nando Scabo Scalpo
is sint pto de silino per ciescere .i
264쪽
Lucilius apud Gellium. Luna alit ostrea,implet &echinos,mui ibus fibras Spece addidit.eadem au/tem ipsa, qua crescente luna gliscunt, deficiente luna contra deficiunt. Tremo is mul pertremare. Euro is isantui per diuentare matto. Luceo ces luxi perlucere. Pelluceo ces pelluxi per lucere molio.
Torreo res rui tostum per arrostire.
A verbo communi quot participia derivantur duo in activa significatione tantu in ns,& in rus, ut lar mens qui donat, vel qui donabat, & largiturus,qin donabit. Vnum praeteriti perffcti tam in activae in passiua, ut largitus, qui donauit, & qui donatus est. Unum in passiua tantum in dus, ut largiendus, qui donabitur. A verbo deponenti quot participia derivanture tria. praesentis,&praeteriti persecti & ssituri in rus ut sequens.secutus.& secuturus.
Quae deponentia habent quatuor participia e quae communia olim merunt, significantq; actionem,
ut loquendus.sequendus. utendus. Ouidius. Mulora rogant utenda dari. Valerius. Maximus.etiam tribunus militum adulandus erat.Et sciendum in/ueniri aliquario participia praeteriti temporis a deponentibus verbis actionem significantibus pansuam habere significationem. Virgil. Vno gradio
tur comitatus Achate. Idem. Nunc oblita mini tot carmina. Terentius, Meditata sunt mihi omnia mea incommoda.
Α b impersenalibus sunt'ne participia e minime, nisi
a taedet pertaesus. Suetonius, chiasi ptaesus igna. uiam sitam. leges etiam poenitens dc poenitendus. pudens & pudendus.pigendus. libes. decens, quae tamen magis nomina.& pertaesus ignauiam
265쪽
suam, ausim dicere nomen cum accusativo figurate, ut lucem perosi, quia non habet pertaesus ca/diim verbi taedet, cum dicitur,pertaesus ignauiam siuam, non enim dicimus, ille taedet ignauiam sua, si taedet inuenitur unquam cum nominativo, sed potius illum tardet ignauiae sitae, vel, si, licet cum nominativo ego enim non memini legere)igna. uia taedet illum, ut te plus, minus'ue faxit, qdpo
stea nos pigeat apud Terentium . de hei mihi non te haec pudent e & quem neq, pudet quicq. & an non poenitebat te authorem flagith, quod fecisset adolescetis ξapud eundem.& que saeua pudebunt
apud Lucanum . quare cum accusetiuus ignaulam non regatur a pertaesiis ratione verbi tardet, quoniam nec per imperisnale licet dicere illum taedet ignauiam, nec per persenale, ille taedet ignauiam,.quia potius emet dicendum ignausa tardet illum, scut, quod postea nos pigeat,& non quod nos pigeanitis,& sic in caeteris ut ostendimus, pertaesiis Non est participium, sed nomen potius accusetiuo
figurare adiunctum, ut osus. exosus.perossis.
Quot modis participia transeunt in vim nominis tris ous. construcitione, quando non habet casiam siti verbi, ut abundans lactis, nomen est. abundans la/' vie,participium.acceptus illi, nomen est . acceptus ab illo, participium. Virgil. Quam diues pecoris niuei, quam lactis abundans. P atiens inediae nomen est. patiens inediam, partici/pium. doctus grammaticae,nomen est. doctus gramaticam, participium.praefectus urbis, nomen est. praest tus urbi, participium. quare & comparatio/nem asciscunt, ut abundansior acceptior. Compo/sitione, quando coponuntur cum dictionibus, cuquibus eorum verbum componi non potest ut in. doctus. innocens. non enim dicimus indoceo. in/
266쪽
n eo. Temporis vel amissione, cum non signifi/cant tempus, ut amandus est optimus quis Q, id est amari dignus, vel mutatiue, ut in participiis in ruscum Bluuntur per praeteritum imperfectum sub/iunctivi. Ouidius Expectem qui me nunqua visu νrus abisti e id est q eo animo discessisti, ut me non amplius videres. Valerius Maximus. Experiri enivolui,si tibi propositu ex sentena parum ceti Tet. a aequo animo me serro essem tmereptura.id est, si aequo animo me serro interimere auderem. Se/. neca de naturalibus quaestionibus, Nulla aute mentionem steli cometarum, non praetermissurus, si/quid explorati apud illos comperisset. non prae termissurus.i. ita affectus, ut non praetermitteret. P articipia quem cassim postulant ante se e nullum, quoniam nulla orationis pars regit ante se,praeter verbum. Post se quomodo constiuunture cum ca/sii verbi sui, ut tu, qui euadis doctus gaudebis . tui euadens doctus, gaudetis. ego, qui idigeo doctris nae,incumbo literis. Indiges ego doctrinae incum/.bo literis. adamo te, qui mihi inseruis. adamo te inseruietem mihi. Non vidi qumuam, qui sit studio nihil consecutus. Neminem vidi studio nihil consecutu. O puer, qui praestas codiscipulos omneis ingenio,tene memoria illud Isbcralis. Ic
discipulos omneis, &c. Nobis qui gaudemus vir/ tute, multi inuident. Nobis virtute gaudentibus
multi inuident. Seruire deo praeter caetera,intei est Omnium,qui vivunt. Viventium omnium interest praeter caetera seruire Deo.
I n quid resbluitur participium ein relatiuum,& ver/bum, ut amas,id est,qui amat vel amabat. nonnunquam resbluitur in verbum,& dum. vel postquam vel 3c. vel quoniam . vel cum dc similia, ut praecor i ii i
267쪽
ptore legente,discipuli discunt, id est dum praece. ptor legit. dc hoc dicto unierit, id est postqua hoc dixit, vel cum hoc dixisset,excessith vita. Item les gens disco, id est lego, & disco, veniens vidi, id
Quando participio ni non licet e cum in nominaim uo esse telatiuum non potest, ut io allegrante te, En piu pouero d i Codro. ego , quo tu gaudes, sum pauperior Codro. & la grammatica insegnara da me alte,te Dra honore,& ville. grammati/re,qua doctus filisti a me, erit tibi honori,& commodo. Item la camisa spoliata a te dat tuo fami. glio , andara ad lauare at fiume di Po la tua nutri. ce. indusiit, quo tu spoliatus suisti a tuo ministro, ibit lotum ad flumen Eridanum nutrix tua. Et li. libri mei da essier cargati in dui muli dat suo mula. tiero, mandaro alia clitate di Venetia, o a Romaal piu presto. Libros meos,quibus duo muli onerabuntur a mulione tuo', mittam b: eui vel ad urbem venetias,vel Romam. M ic per oneror quado est tertiae speciei, ut m ibor. dicor.libros,qui onerabuntur a mulione tuo duo. hus mulis, mittam breui ad urbem Venetias . aut Romam.& sic licet dicere per participium.Libros meos onerandos multis mulis a mulione tuo mito tam in Germaniam. Praeterea non licet uti partici. pio, quando non est,ut io ho hautito molle volle compassione ad Ouidio bandeZato in Ponto. Saepe sum miseratus Ouidium, qui exulauit in Pono m. Item tu impari certamente uolentera la gramastica studiata da me,ma no Di fruito. discis tu qui/dem no inuitus grammaticam, cui ego studui, sed non proficis. In his no usi sumus participijs, quia nec exulo habet exulatus,nec studeo studitus,ais ideo diximus per relatiuum di uerbum.
268쪽
D ic uulgaria participiorum omnium. A malis,amano
te.chiamao chlamatia. Α maturus, de amare. chiamara. dc per deuere amare. eimendo per amare,&hauendo ad amare. Amatus,amato. chl e stato, ochi era stato amato. essendo sta. O amato . Aman/dus,da essere amarochiseia amalo. &per cisere amatO.hauendose ad amat e. o havendo ad esse te amato. essendo per essete a malo.& sic In caeletis.
P articipium ab lute in quo casu ponitur ' in sepis/mo,si repetitur, ut studiando in greco & hebraico
tu andaui a se laZZo. Studente me graecis,ac uldai 'os literas,tu deambulabas. I. du, uel donec ego stu/debam. Si uel o non reperitur,dicimus per uel bum Ec dum,uel donec,uel postqua, ut lienusala estate, motu se amalano. postquam uenit aestas, plurimi aegrotant. & partita la inuet nata , ure n la primaue ia. Vbi discessit hyems,uer aduenit. hic non licet dicere per septimum casum, quia ueno, di discedo non habent particip a praeteriti reporis. quaquam apud uetustillimos inuenilur discemus, is alia,quae
Quare etiam hic sepultius casus appellatus est a non Mullis ablativus in consequenua e quia necessario huiusmodi ablatauos cosequi aliquid debet,ut se ore oriente, fit dies i. Blis ortum sequitur dies,&graecis Ilion obsidenribus, uicti sunt Ilieses,id est, Propter obsidionem graecolum secuta est uicto oria de Iliensibus. quando autem sic dicimus. te se/.dente,ego sto,non est necesse me stare, dum tu sedes,non erit igitur ablativus in consequentia. nisi in conse luella dicitur, quia cosequi omnino at ceddebet,ex quo pficiatur oratio. Sed dicas tu pol ius uel septimii casum, vel ablativit absolute positum. Quae participia poni possunt ab Blure an ablativo epraesentis,& praeteriti imperfecti,id est in ns praera
269쪽
teriti plecti de plusnuamperfecti, id est intus, sus,
Xus. quae frequentillime inueniuntur in septimo casii.exempla ultro se offerunt, si quis inquirat, ut Teveniente die,te decedente canebat. dc Sublata Moneuolentia,amicitiae nomen tollitur,& huiusmodi infinita. Item futuri in rus, ut facturo me copiam bonorum librorum studiosis omnibus , coepe nant omnes gaudere mirum in modum, id est cum essem facturus copiam. Lucanus in primo. Facile venturo Caesare praedam ignavae liquere manus .i. cum essJet venturus Caesar. Valerius Maximus libro. I . Id luce proxima consulibus sacrificio vel eae piaturis, si posset auerti, vel si certum deoru etiam monitu visum Bret,executuris, hostiarum exta sosmnio c6gruerunt. In dus quoq; sic, voluendis assis due bonis libris, quaplurima memoratu digna disscuntur,id est voluendo libros, vel dum volutitur, M. Tullius in prooemio primi libri officlop. Orastionem autem latinam efficies legedis nostris ple/niorem id est legendo nostra, vel cu legentur no/stra.sed haec cu amittunt tisus, no stat participia... De patronymicis.
Uid est patronymicum e quod Pprie a pa/q ire derivatum secudum sermam graecam , significat filium, vel nepotem, filiam vel nepte primitivi siti, ut hic priamides, Priami vel fisti', vel nepos. Haec priamis, filia,neptis ue priamLQuare dicendum potius patronymicum per fny,si patronomycum pero in ea, e quia quae com/ponuntur ab ορια, mutant primum ομκηο,,in,ῶμεν γα, secundum vero in y 4 iλον . sic ab ιερος & ο M. Hieronymus, quod sacrum nomen interpretatur. I συν ονοεια, Synonymum.
N oh ne euam ab aliis, si a patribus patronymica de
riuantureqdni,sed raro,& abusive, ut a matribus,
270쪽
sicuti est iliades, Iliae filius Romulus. Latoides /.τιο , id est Latonae filius Apollo. Ab auis mater. nis, ut Atlantides, Mercurius filius Maiae Atlan/ris. A fratribus, ut Phaethontiades solores Phae. thontis, a regibus siue conditoribus, ut aeneadae.1omulidae,id est Itoniani. Thesidae Cecropidae.I. Athenienses. & sciendum multa inueniri huius irmae gentilia, ut Hemoris. 1 heis alis Colchis. Aio golis. C yclas. Ias. Troas. mulsa ite pi Opria. ut E u/ripides. Thucydides. Bacchis. Dorss. Pythias. Pollanthe derivati patronymica a Ppiijs patrum latinis, ut Saturnus. Iuppiter. M ars. M erculi'. Sol eminime. nam in his, de limitibus dicendii est filius, vel nepos. Saturni. Iouis. Martis, vel p posses liuii. Saturnius. Iouius. Martius. nam pro pati Cnymi cis posses ua inneniuntur apud latinos ustirpata, ut ae milianus Scipio. i. Aemith filius. Octavianus Caesar. i. Augustus Octauit silius. dicitur & Octa, uius. Virg. Lusimus Octaui . A noibus in patrum
latinis Romanum poeta posse existimo, si contigerit patronymica inclinare, si graeca habere potu rint inflexionem c quia graece patronymica mimari debentonec aliter apud graecos , si apud latinos
nomina illa appellemur . nam a Satur nus . Iupopner. Mars. Mercurius. Sol. Neptunus ideo pa/tronymica derivat e non licet,quia non sic, sed
Α Petrus igitur Petrides esse potest patronymicu, quia ο του πε ρου graece psit declinari, atq; inde πετριδά: derivati patronymicum. sic ab A n/ronius Antoniades, a Cicero Ciceronidesee posesiint patronymica, quia ο-του αντωνιου, οτου graece licet inflectere, inde