장음표시 사용
171쪽
niensis I : anno I 497. Veronica de Binasco Ausum-nensis. Matronis, Viduisque praebuere praeclarum sanmmoniae exemplum Francisia Romana terris erepta annor Mo. , & Rita de Callia sanctimonialis Augustiniana ,
quae ad superos evolavit anno I-3. In libro Uitae alio rum complurium scripta sunt nomina.
AD ECCLEsI E DOCTRINAM, AC DISCIPLINAMsPECTANTIA
cap. 3. colligitur quaenam fuerint Seculo XU. conis firmata Fidei Catholicae dogmata : Ecclesiam non comstare ex solis praedestinatis , else visibilem , habere eo stitutum a Christo, non a Caesare, caput, idest, Pontificem ; hunc , licet perditis moribus , eise successoretri Petri , habere potestatem clorum , & facultatem concedendi Indalgentias : Sacramentorum septenarium esse numerum , in Eucharistia fieti assertam a Catholici transubstantiationem, in Μissa verum offerri Deo saerimetum , necessariam non esse singulis communionem Cal, cis, promiscuum concubitum esse illicitum , aliaque R manat Ecclesiae statuta ad fidem, moresque spectantia esse ineoneussa ae firmissima, praecitata haereium proscriptio it rum , iterumque suadet o Au usus plurimi decreto Synodi Basileensis anno I- , suerunt sublati, & eradicatae quaedam pratrum Mendicantium opiniones , asserentium Parochos non teneri festigdiebus Missas in suis Paroeciis audire , vel celebrare: morientes in habita Fratrum Μinorum Purgatorii poenas evadere: Mendicantibus fas esse consessionem omnium a dire , & poenitentibus impendere absolutionem , faculi te nec obtenta , nec petita ab Episcopis ; atque his nefas esse aliquorum criminum , prater casus in Iure ex-vressos. absolutionem sibimet reservare . Cum multorum scandalo auditae sunt ituem pestivae qua stiones, nimio exagitatae servore , ut Ioannis Parvi de licita Tyrannorum occisione , & quae diu viguit inter Fratres Praedicatorea
172쪽
ae Μindritas, Me separatione divinitatis a Christi sanguine in Parasceve e corpore effusio.
VERuM Institutis Regularium amplitudo, & deeor ae- cessit. Etenim anno I I9. I) S. Bernardinus Senensis
ad rigidiorem vivendi sermam revocavit Fratres Minores, unde nuncupati sunt Ob mantes. Cisteretensibus non procul a Toleto anno I 23. pristinum indidit spiritum Mamrinus 'Gas. Francisca Romana Μoniales , quae Romae vocantur. reis Speculorum, instituit anno I 33. sub regula Μonachorum M. oliveti. ordinis Minimorum an no I4 3. fundamenta posuit S. Franciscus de Paula. Ιω
gregationem Insubricam F. Joannes Rocuus Papiensis, &B, Georgius Cremonensis , curante Gerardo Ariminensi Priore Generali . Congregationem alteram , S. Mariae Consolationis nuncupatam , instituit anno I sq. B. Joannes Bapisa Podi s Genuentis. Clerici Regulares, quos
Bamabιtas voc3nt, propagari sceperunt anno I 48
Ex pluribus ordinibus Equestribus duos nobiliores commemorabo duntaxat, nimirum Velieris Aurei, & S. Mamritii, Primus auctorem habuit Philippum II. Burgundiae,& Brabantiae dueem anno I 43o. alter Amadeum VIII. ducem Sabaudiae, de quo in superioribus plura, anno I 434. RELATI solemni caeremonia inter sanctos fuerunt ab Eugenio IV. anno I K 3 Nicolaus Tolentinas i a Ni- lao V. anno I Io. Bernardinus Senensis: a Callixto III. anno I 43 s. Vincentius Ferrerius, & anno I 3 . mundus Ep. Sarisberiensis: a Pio ΙΙ. anno I 46 I. Catharina Senensis: A Sixto IV. anno 148 I. Berardus , aliique fratres Μi
c x Dum Congregationes brevitatis e uis praetoemittuntur, C noni eorum Regularium, ab Ecclesia S. Donati in Severo nomine severinσ-ram , Seeulo ineunte instituti a F. Stephano Senensi ordo Erem. S. P. Augustini. Et Congregatio s. Iustina ora. S. Beaedicti. sub initio pariter huius Saeuli instituta Patavii. Eremitarum montis Fesulani me minimus superiori rapite. c a Domini eus Ant. Gandolfi pag. 23 I. dig. Ηis . de CC. Seripti initia hujus Congreg. resert ad annum I439. Georgitim Cremonensem Ru ctorem prineipem facit. Hunc plures t Graveson etiam, ac noster FI rer salso appellant Gregorium .c 3 3 Nicolaus inter Sanctos relatus est die x. Iunii in festo Pente. Eostes. Sumptum ab augustinianis iactum exeeuisse summam aureorum quinque mille scribit quoqua Ciaeonius . Extat inter Eugenii I v. n mismata unum tum inscriptione , Nicolai Taιenainatis sanctum μι bras νεώuών. Me reis, an EIacti .
173쪽
Feclesiae Doctor Bon entura, atque ab Iranoceri fio VIII. anno i 483. Leopoldus Austriacus. Auxu M Iubilaei, quem Bonifacius VIII. sngulis annis centenis, Clemens VI. quinquagesimis , & Urb nos VI. trigesimis tertiis, ut alibi diximus i ), statu rant esse celebrandum , Nicolaus V. rursus ad annos quinquagesimos rev avit , & Sixtus IV. ad XXV., ut larvatur hactenus , coarctavit. Celebratus est. itaque anno 1473. Rosarii B. M. V. devotio auctore B. Alano circa annum Is 3. coepit ardentius exerceri, & propagari, ut constat ex laudati Pontificis Sixti IV. Constitutione i8.
RERUM ALIARUM HIsT RICARUM COMPLEXIO. A REGUM nominibus, & ab imperio Turearum hanebri syllogen auspicamur , bellorum exitus , eventus alios , & litterarum fortunam subiicientes . Galliarum
Rex Carolus VI. anno Christi I 12. migravit . e vita . Huic successit Carolus VII. anno 346i . Tum regna vit domicus M. ad annum usque I 83. Deinde Carolus VIII. usque ad annum i 98. regnum administravit. Me cessor eius Ludoiacus XII. anno IIII. cum mortali vita terrenum regnum abselvit.
IM HispANus post Henricum III. qui obiit anno IMA Castellae, & Lesionis regnum gubernarunt Ioannes II. in Hemicus IV. Eo autem absque virili prole defuncto , soror ipsius Isabella nupta Ferdinando V. Principi Ara-viensi, & Regi Siciliae. Ita ex duobus regnis Castellae
Aragoniae una Hispaniarum Μonarchia facta est anno 3474. Ferdinandus antem V. migravit e vita anno IIII. Regnaverant vero in Aragonia ab anno i Io. Ferdinandus, Aphonos, & Ioannes frater Ferdinandi V. cui nuptam diaximus Iabellam, atque in regno Navarrae post Carolum Nobilem Blauca Eteonora nupta Gatani Comiti Septum norum , sive occitaniae, Francisitis Fuxiensis nepos G sonis cognominatus Phoebus . atque Catiarina item F aiensis, qua nupta Ioanni Alberto, etiam regnum Naeva
174쪽
rense anno II ia. coniunctum est Monarchico Hispaniarunt Principatui. Lusitaniae regnum post obitum Joannis Ι. adin ministraverunt Guardus , Alphon us V. , Joannes II. &Ementiri L cui anno I 32 i. successit Ioannes III. r . BAIA ETAE a Tameriane devicto anno I a. die ax
Julii , Turcae attriti , & principe destituti a Graecis
Constantinopoli , quam obndione vallaverant , fuerunt expulsi: atque Tameriane ad Indos reverso, praeficitullID Baiaetetnis Filius. At is a fratre Emπ-Solelmane, seu Solimano 1. bello vincitur, & occiditur. Ses manus a Mousae fratre laqueo perimitur an I 2. Eoiam moditis genere ab altero iratre, nempe Mahumete, Missa tollitur e vita. Mahumetes huius nominis I. anno I 422. debitum naturae persolvit . Ei successit Amvrathes II. qui non semel a Scanderisio bellis lacessitus, anno 343α uitam , imperiumque dimisit. Imperium deinde occupavit Mahumates II. dominator Asiae, duorum Imperio rum, CP. ad Trapezunti ni eversor, anno tandem I 8 I.& ipse fato peremptus. Huius filius , & imperii heres Briarathes II. a proprio filio Selimo armis eoadius cessit imperium, &ejusdem filii opera veneno extinctus est an. III Σ.- ΜEMORATO Turcarum Imperio, gesta ab iis contra Christianos bella sequuntur. Itaque anno I 23. irruperunt in regnum Cypri , illud vastarunt , venetorum imperatorum Ragonet tum Priulium crudelissime inte
fecerunt; proximo anno occuparunt Nicosiam capto rege, quem anno 1 27. restituerunt, vectigalem tamen ac su, ectum. Thessalonicae cum ingenti Venetorum clade anno I 31. potiti sent . Antigoniam urbem Epiri anno I434. Amurathes II. expugnavit. In Hungariam anno 1 37. truculentus irrupit. Captam a Mahumete II. a no 438. capite l. C. P. dictum supra. Corinthum an no I 38. in sui potestatem redegerunt, & ad vectigalia pendenda compulerunt Peloponnesum. Bosea exeoriato Stephano rege, Turcis cessit anno I 63. Theodosiam , vulgo Cassam, eripuerunt anno I 473. Genuensibus, iam Stiria , & Carintnia incursionibus non semel vescata a Capta anno I o. civitate Hydrunti, Episcopum ferri lignea
175쪽
lignea scisserunt. Venetis anno I 699. urbem Fol Naupactam, vulgo Lepantum, abstulere , inde caedibus ac rapinis Fornm-Julii usque irruentes. Illud adnotare fateri solum Mahumetem II. praeter Imperia duo , duodecim Tegna , urbesque supra ducentas imperio suo subjecisse . Longe minora sunt quae Turcis contigerunt adversa. Frustra anno I 428. Cretam insulam , & anno IMq. Rh dum aggressii sunt. Non una tantum vice cum Schander-beio adverso marte pugnarunt, anno praesertim I 63. R cuperato Hydrunto ab Alphonso Calabriae duce anno I 8 I. in captivitatem redacti sunt quotquot illic aderant. SUNT quaedam res post cruenta bella narrandae . Uerona Scaligerorum sedes anno I I. venit in potestatem Reipublieae Venetae . Ladisi aus rex Apuliae anno I 8. Romam hostili manu aggressus ad fugam a Paulo Ursino compellitur . Exorta anno I I 8. seditione Parisiis , interfecta fuerunt a populo sere duo millia studiosorum adolescentium. Genua anno I 423. expugnata fuit a Phia lippo duce Mediolanensi . Veneti cum Florentinis anno I a7. ivnfiti sunt scedere. Ioanna puella Lotaringiae arma induens anno I 28. & Gallis auxiliares copias adducens, strenue pugnavit adversus Anglos , sed ab his e Pta anno I 29. viva combusta fuit Rothomagi I . Genuenses anno I 34. sese vindicarunt in libertatem . Galli anno I436. receperunt Lutetiam Parisiorum, quam occupaverant Angli 2 . Laurentius Mediceae Gentis decus , litterarum Μeccenas & princeps patriae 3) obiit Florentiae anno I 492. quo anno Cnristophorus Colum-hus Ligur novum orbem Hispanis & Lulitanis aperuit. Americus item Vesputius Florentinus anno IM . quartam illam Orbis partem invenit, quae ab illiust nomino nuncupatur America. DAMus de Litterarum incrementis perpauca. Patr einio
176쪽
cinio praelaudati Laurentii Μedicet complures suffulti, in- senii sui vires exerere studuerunt. Hos inter celebrantu Christophorus Landinus, Angelus Politianus, Laonicus Chatri molas, Marsilius Ficinus , Ioannes Lascaris , aliique . Christophori ignoratur annus emortualis, sed ejus in Danthem Commentaria primo in lucem prodierunt Venetiis anno 1487. Obitus Politiani consignatur anno I 9 . Florebat Chalcondylas circa annum I 84. Joannes Lascaris a Laurentio missias in Graeciam , ut rariora ΜSS. perqui Teret, magnopere in Etruria per idem tempus Graecarum Litterarum cultum promovit . Μarsilii Ficini immortalis spiritus ex angustiis corporis exiit anno I 499. Ad Μediaceas aedes, tanquam ad Musarum asceterium, etiam couinvolarunt vir summus Ermolaus Barbarus Venetus, & Ιngeniorum phoenix I) Joannes Picus Mirandulanus, ainbo extincti anno I 94. Atque hi eruditione claruerunt omnigena. Adde Ioannem Λυentinκm, Gerardum Mercat rem, Julium Caesarem seriiserum , Joannem Sisidanum , Joach mum Camerarium , Georgium Fabricium, Raphaelem 'laterranum, Vo*Mansum Laetium, sciQUAsLIBET autem facultates exomarunt peculiari rati
ne viri doctissimi. Nam quis de Latina Lingua , & de eloquentia plus meruit Ambroseo Calvino a ) , & Laurenito Vulta Ambrosius Augustinensis , auctor dictionarii , Eod omnium teritur manibus , ex Bergomensi familia omitum Vallis Calepice, ex qua cum ipsi, tum Latinis
Lexicis deprompta est appellatio, ad annum I 3II. perUe- .nit. Florebat eruditione, & eloquentia circa annum I 6 n toto deinceps vertente Secula Joannes Jovianus Pontanus. Laurentius Valla decessit Romae anno I 63. sequenti epitaphio in fi de Lateranensi cohonestatus, Laurens Valla jacet, Romanae gloria linguae: Primus enim docuit, qua decet, arte loqui. Excelluere oratoria artΔJannotius, Manetti Florentinus, Martholomaeus Faeius Genuensis, & Augobius Dathus Se- Tom. ΙΙ. Μ nensis:
x J Ioan ei Pietis natus A. I463. obiit anno tatis suae 32. nondum exacto, eique inseriptum Epitaphium, Joannes jaeet bis miνanώιa. Crare. Noruns εν Tagus. ω Ganget, foris. ω antipodes. Obiit' Pleus die XU. Kal. Decembris , quo die Florentiam ingtessus est Carolus VIII. rex Galliarum.
c 1 3 Ambrosii. Cale pini dictionarium in lueem primum prodiit anano 1s . unde oditio anni 13oq. dicata AEgidio Viterbiensi est . non
177쪽
nensis r de quibus agit etiam Cavens ad annos ΙωαI43o. & i46o. Sola Florentia tres Hi iricos percelebres prae ceteris produxit, Pressium Bractiolini, Matthaeum Pal-merium, oe Benedis tum de Aecestis: Aretium Leonardum Brantim t Chiensis Insula Leonardum JUinianum . Conis tigit Poggii obitus anno 1439. Palmerii anno 147 . Benedicti anno 1466. Brenus decessit anno I 443. aut quenti : Iustinianus post annum I 433. Notatur autem poggius Epigrammate Sannaetarii, I quod plorentinorum disco dias praeterierit silentio ; & Palmerius a) quoniam docuit Pithagoricam animarum transmigrationem. Leona do Bruno in Florentino S. Cruels Templo erectum fuit cum epitaphio marmoreum sepulchrum, atque in eiussunere eloquentissimam habuit orationem praelaudatus Ian- notius Manetii. Synchronus iis suit Hugolinus Vermi , qui Florentiam perpolito Carmine illustravit, aliaque plura metro conscripui. a Hoc demum Seculo de rerum inventione scripst Rodulphus Agricola, qui libros suos a solvit anno I 48o. Excellnerunt postremo Ioannes de Im Ia Iurisprudentia. & eodem serΘ tempore Baldus r Μ thesi Ioannes Replomontanus : Latinitate pompon us L. tus: de quo vide supra cap. Excelluit inter Rhetores Bartholomaeus Fontius Florentinus eodem tempore , quo memoratus Angelus Politianus: atque de illo scriptum reperi . Fontius es Rhetor , publi mogerator Hetruscae , Iudicio, m nulli morum pietate fecundus. AD SCIENTIARUM ornamentum haud mediocriter
c 3 Inseriptio ad Leonardi Aretini Sepulerum in Templo FP Mi
178쪽
rentulerunt institutae, aut restauratae hoe Meulo Acade miae . Herbipotensis in Franconia initium habuit anno μῖ. Basileensis anno I 3ρ. Friburgensis anno 1ψω. In Hadiensis anno Isa. Moguntina anno I 82. Μeliorius legibus anno I 43 a. formata Sehola Parisiensis , && elegantioriq doctricae Praeeeptoribus instructa Monast
nensis in Ues phalia anno 149o. I
COM TULIT demum quamplurimum ail litterarum sple dorem, & studiosorum commodum artis Typographicae
inventio. Mane Mistolici reserunt ad annum IAM. &mictorem faciunt Ioannem Gotteburaeen Argentoratensem , tommorantem Moguntiae. Hane artem Sixtus Rufinger. G indari s quidam Germanus elaea annum IMO. RO-mam, ae Neapolim traduxerunt. Exereuerunt illam primitus Ioamus Fus. & Petrus noesser item Germani, In , Gallias primum intulit eitca annum pariter I47o. Ubicus Ge
rine Constantiensis. Ad persectionem adduxere Venetiis
circa annum Isoo. Aldus Manutius, & Parisis Robertus
nephanus. Antiquiores libri, qui absque loei, & Typo.
graphi nomine inveniuntur impressi, sunt Psalmorum C dex anno I437. Rationale diυinorum D Arum Gulielmi Durandi anno I 4sq. Catholicon Da li Budi de Ianua an no I 6o. Decor puellarum anno 146t. Biblia Latina anno 1462. Moguntiae autem eum nomine Ioannis Fust, & P tri Scoeffer impressum fuit anno 1463. Opus Ciceronis De metis. Qui artis tam praeclarae inventionem Germanis invident, ajunt apud. Sinenses , & Mexicanos ante plures annos obtinuisse: sed iis, quos laudavi, artem lit terarum laseriam, formam notasque, & dictiones, ae pa
gellas conjungendi facilitatemi non possumus denegare 2 .
179쪽
PONTIFIC , QUI SECULO XVI. PRRFUERUNT ROMANAE ECCLESIAE.
OBiτuM Alexandri VI. Rom. Pontificis consigna Lvimus anno I 3o . die I 8. mensis Augusti. Quoi extincto usque ad Seculum XVIL successive R manae praefuerunt Ecclesiae, Pius III. Iulius M. Leo x Hadrianus m. Clemens VII. Paulas III. Iulius III. Mam lius IA Paulus M. Pius IV. S. Pius V. Gregorius XIII Sixtus V. Urbanus. VIL Gregorius XIV. Innocentius. IMClemaus VIII.
CCXVII. Pius III. antea Franciscus Card. Piccolori minus Senensis, filius Laudimiae sororis Pii ΙΙ. atque sinfulari destrina praeditus, pmut ejus apud M. Ant. Saqellicum declarant Epistolae, XV. Cal. Nov. anno 33
quae erat Pontificatus sui vicesima sexta dies, exequi res quas meditabatur maximas, praeveniente morte, non potuit.
CCXVIII. Suflectas Pici IIL Iulius II. seu Julianus Cardin. Roboreus Ligur, & nepos Sixti IV. Da illa Eras
mus interpretatur adagium. De remo ad tribunal, & Hadrianus Iuniuς alterum proloquium, de scapha in traum phalem quadrigam; quod adolescentulus navicula Arblauo-D Genuam eaepas detulerit. Prius tuam clauderetur Conriclave , summo. omnium assensu electua est Pontifex; neque praecedentis alicujus Pontificis , sed . Julii Caseris , inquit Papirius , ob bellicam virtutem celeberrimi, nomen assumpsit . Da illo praecitatus Erasinus Bononia anno IIo6. ad Rieronymum Bustidianum seripsit: In praesentia, quidem in Italia mire frigent sudia, fervent bella . Summus Pontifex Iulius belligeratur L Dincit , triumphat , pi 'eque Iulium agit. Perusia expulit Balliones , Bononia sentivolos . Magnificentissimae Vaticanae aedis , archia
180쪽
tim Bramaute, fundamenta proiecit; ad stipem colligeri
dam apertis indulgentiarum thesauris. Savonae item Tem
plum virgin f, & Epistopium splendido iumptu ampli
vit. Adversus Conciliabulum Pisanum indixit Synodum V. Lateranensem tacumedieam ς sed nondum absoluta tibiit anno I 3I3. IX. Cal. Μartias, clarus elogio Hieronyihi Fracastorii, & Carmine Hadriahi Cardinalis ;notatus tamen I epigrammate Gilberii Ducherii. CCXIX. Ioannes Cardinalis Medieeus Flori successit Iulio, nomenque Leonis X. assumpsit. Pontificatum, quem consecutus suit anno III 3. V Idus Martii, repentina morte dimisit anno I 32I. Cal. Decembris si '. Latera-nensem V. Synodum absolvit: Lutheri in Romanam Ecelesiam debacchantis proscripsit artieulos: Henscum VIImqui e idem Lutherum impughavit 3 , titulo decorabit Defenseris fidei. Litteras magnopere coluit, atque magno habuit in pretio sapientes vimque poetas praesertim: necnon musieos, ae pictores, inter quos Raphaelem UNbinatem. Veterum ΜsS. diligehtissime perquiri curavit ιIussitque & ipse aliquando ex ' tempore festivis veris
bus . Qui illum insectum lue venerea simo-hiaca labe , magicis praestigiis , vitiisque plurimis
In Galium , υν fama es, bellam eGώνων aerebum armatam ediaeis Iulius urba manum ἔ-on a gladio claves in Tibridis amnam Phosteist, γ' savus taιia verba faeis ravum misi niou .ameiane ad ρν alia claves Auxilio Pauli Dosran ensis oris. Hadrianus S. R. E. Cardinalis L Chrysogoni ele anti carmine narravit Iulii II. iter, quo Roma Ranoniam adiit. Iasipit Carmen illus, eini mamoranda dies v elima sex a. . Pontifeem maena Roma dsmisis Iulum , . v εαε omni Patrum, ω 'rocerum eomitanu senatu . .c a J A eubi eulario suo Beenab3 Malaspina piopinatum Leoni ve eis num suspicati sunt nonnulli . Vide Guieetard. lib. I4. Leo Filias fuit Laurentii Medieei, R Clarieis Ursinae, discipulus Angeli Politiani, ti Be nardi Miehelotti, Graecis Latinisque litteris imbutus, creatus Cardina iis anno aetatis suae I 3. Summus Pontifex 37. . c 3 Henricus VIII. librum da VII. famameviis misit ad Leonem
Σ. cum disti s . . . . , . Metirum rex Hensieus, Leo decima , mittis
Hoe opus, oe fides testem , er amicitiae . . . . c 4 in istiusmodi. versus oecurrunt noonulli apud Ba te in dict. v. Lao X. A tom. IV. Hi ira des Papes . Leonem X. oeulis pali rasis tr dunt, & annos Pontifieatus sui ita non recte cernendo signasse MCCCCLX. quorum numerorum lepida fertur explieatior at non credo caecutientem numatos Romanis litteris tam eleganter pinxiti.