장음표시 사용
431쪽
primi tumores auricularum iob OS OCCupare, et undique sere cingere; postmodum uniuersa secies tuimges Cerct et rubore cinnabarino praeternaturali suffundi, qui in ipsis Aethiopibus haud dissiculter visui
se praebet, progressu temporis vero sensim ad coe-ruleum vergit, Cute interea magiS magisque Co rugata. Sic per Complures annos, nisi grauior in diaeta error committatur, morbus trahi potest, alias uniuersum corpuS, maculis leprosis obsidetur, digiti praesertim, qui, dum ad ungues crassescunt, omni sublato sensu, crebro sub tumore prorsus reconduntur, donec emortui sponte delabantur. Accedunt ob perspirationem plane suppressam varii
morbi chronici, quibus si superuixerit aeger, artuum omnium iacturam procedente tempore patitur, qui quippe absque dolore decidunt. Praeterea ulcera densis crustis deciduis obducta, indolescentia, pertinacissima omne corpus deturpant. Anima pessime metet. Aluus stipata, si medicamentis pu gantibus sollicitatur, nigra sicca excrementa deiicit. Urina rufa, tenax, turbida, muriam redolet. Omnes istae excretiones in morbi principiis secundum n turam sese habent, et deinceps demum sic mutantur. Sitis est perpetua, lingua sicca, rimosa, nigra. Sanguis tenuissimus est, multis globulis albis miliaribus distinctus. Serum vix igne coagulatur. ΙΠ-terdum sero caret sanguis; qui e vena missus plerumque putet, ex arteria vero non olet.
Elephantiasin eam speciem leprae Noster dicit, p. quae pedibus potissimum infesta sit. Facile sanguinem pedes fundunt, digitis inter se boalescentibus, ipsisque articulis malo increscente ita compactis. ut musculos tendinesque confusos nullo modo distinguere. aut separare possis. A pedum tu pitudine cumque elephantinis similitudine morbus nomen traxit. Sero demum reliqua membra inua-
432쪽
dit. Amputatio pedis nihil unquam profuit, aliis post paucos dies sub ipso tetano morier tibiis, aliis
non prius a vulnere conualescentibus, quam elephantia pedem alterum corripuerat. Ossa pedum spinam ventosam mentiuntur, destituta periosteri Cauitate et medulla. Tendines et musculi lardi densi speciem affectans tamque tenaciter adhaerent ossi, ut potius huius partes a se inuicem quam ten-'dines aut musculi ab osse distrahantur. Vasa omnia obliterata fere sunt, quaeque in cute adhUC comparent, ea Varicosa sunt, paucissimum sanguinem continentia. Hinc in amputatione cruris leprosi non opus est, ut arteria cruralis deligetur, sanguis enim languidius prorumpit, venoso similis. Liganda vero tunc est arteria, si in remotiore loco pes amputatur. Semper autem tenuis est sanguis parumque seri dimittit.
Lepram non inquilinum esse Americae modibum, sed ex Africa allatum, Cl. Auctor existimat: ei vero in Aethiopia, partim coeli aestum, partim victum, qui ex corruptis carnibus semiputridisque et verminosis piscibus est, aditum parare. Aquae praeterea per siccam tempestatem putrescentes, taboque piscium foetidissimo insectae; tandemque ipsa venus, in quam prae aliis gentibus Aethiopes procliues sunt, multum ad peruulgandam leprae luem faciunt. Quae cunicta, cum in America Meridionali eodem ferme modo nossere possint, mirum non est Surinami et in aliis Austr lioribus doloniis tam impune lepram in vulgus grasesari; cum e contrario longe infrequentior sit in Boreali America, ubi nec coeli aestu, nec alimenti potusque putredine corpora male habentur, et vagae libidines Europaeorum in Aethiopes, legibus seueris proscribuntur.
433쪽
Caeterum aliquod peculiare leprae virus sta' p. et . tuendum esse Cl. Auctori et coloris in cute in mutatio et anaesthesia suadet. Neutra enim absque humorum neruorumque praua constitutione oriri potest. In colore enim mutato humoris in aliqua parte stagnantis resoluti et putredinem iamiam concipientis indicium est. Hinc destructa neruo-.Tuin Cutaneorum Compage sensum supereste nullum posse intelligitur. Hoc vero qommune habet Elephantia cum scabie et impetigine, quod lymphaviscida potissimum ei nascendae occasionem praebeat. Discrepant vero a se inuicem in eo potissimum, quod Lepra tardo gradu incedat, faciem et corpus internum inficias, cum et scabies in facie comparere haud soleat, citistime distundatur, et compori interno pareat. Inde ratio patet, cur sola externa remedia in lepra parum proficiant. Natura, nisi corpus admodum robustum sit, vix morbi vim superare potest: quod tamen, si sat, omnis m, teria morbida diluta et cocta ad Cutina congeritur, squamisque et crustis a corpore dilabentibus expellitur. ΜΟ.κs in hunc morbi statum innuisse Auctori videtur, cum hominem, in cuiuS uniuerso CO pore lepra alba aequabiliter esiloruerit, pro puro
Qui contagiosam leprae indolem omnibus p. priscis scriptoribus sic visam inficiati sunt, duobus
potissimum argumentis suam sententiam ornare studuerunt. Alterum ab exemplis liberorum lepra immunium, a parentibus leprosis editorum; alterum ab innoxiis coniugiis leprosorum cum sanis petitum est. Illud quidem nonnunquam, sed per
raro feri SCHI L. Lissius fatetur; tunc scilicet, si statim a natiuitate a parentum consortio infanteSTemoueantur, et in aerem salubriorem tranSferantur. Omnino vero negat coniugium inter sano S
434쪽
et leprosi,s iniri posse, quin ocius seriusue in vegetum quoque Corpus leprae virus sese insinuet; etsi forsan possit fieri, Ut pauci quidam homines in perpetua cum leprosis consuetudine, nihil ab haelue patiantur; eodem sere modo, ut alii sunt, qui variolas pestemque in ipso contagio non expe
Accedit Noster ad Leprae prognosin, cuius
praecipua quoque momenta eX veterum et recentiorum scriptis adiicit. Termini, quibus hic mo bus contineatur, fere incerti sunt, aliis quippe eius atrocia intra unius anni spatium absumptis aliis vero, aut ob vitae genus mutatum, aut ob tarditatem ipsius veneni leprosi, per Complures annos vitam sic satis tolerantibus. Infantes parentum leprosorum, nisi ab his primis statim diebus remoueantur, mortem breui obeunt; neque tunc semper luis periculum effugiunt, si procul a nativo solo et parentibus in locum salubriorem hominumque sanorum consuetudinem venerint. Variolae in leproso corpore perinde ac in sano decurrunt, confluentes et quas aluus dissoluta comitatur, mortem praesagiunt. Ita vero Lepra vel mitior consuentibus variolis saepe exacerbatur, ut digiti etiam sine disticultate et dolore decerpi queant, et carnes frustatim a co pore defluant. In aliis herpes uniuersalis post superatas variolas relictus fuit, quem repressiim atquoidentidem reuersum letalis dysenteria tandem secuta est. Frequentissima autem est luis venereae cum lepra coniunctio, cum leprosi venerem
summopere soleant appetere. Atque morbi siecomplicati quam rurissime ad sanitatem perduci possunt. Etenim mercurialia medicamenta sphylitidi opposita, leprae ferociam incitant, et dysen teriam foetidistimam producunt. Accedunt ad hoc leprae
435쪽
leprae gemis ulcera inguinum Chironia, quae pari ter a mercurio dato peiora sese habent. In curanda Iepra tria obseruanda sunt, primum, p. r. vi penitus suppressa perspiratio restauretur, deinderi diluatur virus, neque steriuS fiat inepta vitae ratione, denique Vi Corpus expurgatum et leprosa materia liberatum roboretur. Subiiciuntur his a Cl. Auctore veterum recentiorumque de leprae sanandae ratione placita. In eo fere omnes conveniunt, venae sectionem administrandam, purgationibus fortioribus, frictionibus, exercitatione, cursu, cibis facile concoquendis, inprimis vero viperarum carnibus et pastillis utendum esse. Neque inficiatur Noster, esse in medicamento, quod postremo loco nun Cupauimus, singulare aliquod aduersus lepram praesidium. Per tres integros menses, statim ab initio omni carnium pisciumque usu omis o, solis oleribus, pane et iusculis victitandum aegris est. Lac tunc demum concedendum est, si aluus, quae ob structa fuerat, reserari coepit. Ea primum quidem lenioribus eceoproticis, postmodum sortioribus purgantibus, nunquam vero mercurialibus solli citanda
est. Si plethorico mederis, venaeseimo instituenda
est, antequam ad vehementiora purgantia aecedas.
Postmodum ad leniora redeundum et clysmatibus inprimis utendum est. Tunc balnea tepida, sed caute ab initio, adhibenda sunt, quibus emollientia addidisse neminem poenitebit. A lauatione statim aegri in lectum sese conferant. Vt corpuS minveant crebro, Omni ratione Curandum est.
Pro potu leniora primum et emollientia de pcocta, deinceps sortiora sudorifera propinentur, ita, ut per sex hebdomadas quotidie librae circiter offobibantur. Quo fit, ut urina sedimentum copiosum Ponat rubrum aut nigrum, et ipsae alui sudorisque eXCretiones largiores consequRntur. Quod si vero. Tom. XXIV . Pars LIV. E e natura
436쪽
natura aegroti hos potus sudoriferos serre nequit, illorum loco decocta detergentia cum nutrientibus mixta eligi debent. Uini modicus vfuS Conuenit, dummodo neque acidum, neque nimis spiritu o- sum illud sit. Ab acida enim leprosis tertianae, quartanae aut lentae, a spirituoso vero potu 3Γ- dentes febres accenduntur, quarum Cura leprausanationem distrahi oportet. Proinde etiam, si roborare consultum videtur, non spirituosis, sed cardiacis et neruinis id suscipiendum est. Diat rhoea, quae perspirationem refrigerio suppressam sequitur, morbum protrahit magis, ne C tamen admodum periculosa est. Illa, omissis omnibus adstrin gentibus, sistenda est remediis, quae simul sudores prouocandi potentiam habent. Tet nus etiam a refrigerio superueniens, optati ciniusdam usu soluendus est, ingestis simul decoctis sudoriferiS. Vena incidenda est, tribus mensibus dicta a nobis medendi ratione praegressis. Solet autem sanguis eo tempore crusta viridi et viscida contegi, cruoro a sero discedente; quod ab initio fieri non solet. Hinc apparens sanguinis paullulum resoluti indicium, Praeter decocta amarorum extractoruna usum poscit. Purgantia quoque caute propinasse haud incongruum erit. Satyriasin et priapismum nitrosis, an Odynis, camphoratis, et refrigerantibus Coe ceri oportet. Ad externa remedia veniendum est, si viceribus foetidis putridisque corpora leprosa affliguntur ;sponte quidem intelligitur, exsiccantibus, balsamicis et antis licis opus tunc esse. Vnguinosa omnia, ea VCI maxime, quibus mercurius inest, vitari debent, quam diu materia morbi in ipsis corporis penetralibus haeret. Humoribus vero bene per-Purgatis, c0Uus oleosis unguentis illiniri omnino Prodest.
437쪽
prodest. Ab eo tempore quoque nonnihil a diaeta seueriori remisti otest; pergendum tamen est in
reliquis curationis partibus, donee sexto aut septimo mense crustae emollitae paullatim et discussaea corpore sponte degi dant. Sic corpus omni sua veteri cute exutum, c0ntegi noua tenerrima solet, in qua vel a leuissimo contactu dolor excitatur . et pruritus etiam post aliquot dies persentiscitur. Neque tamen ab omni medicatione tunc abstinendum est; alias vel exiguo morbi semite relicto, lepra post aliquot annos renascitur. In primis vero, si per integrum fere annum curati aegri dimittuntur, sedulo monendi sunt, ne victus sebrietatem corporisque exercitium negligant. De robore etiam restituendo sub finem curationis Cogitandum est, quod plerumque sudoribus maximopere infractum esse soles. Cuius rei caussa, mox frigidiora balnea , mox Corporis ex spiritu vini lauatio ii mox et fumigationes adstringentes balsamicae commendandae sunt.
Si leprae sphylis adiuncta est, decoctis dia p. Sy.
phoreticis ligila addi opportet, quae anti Venerea virtute pollere existimantur, antimonium crudum etiam. Calli tophique veneret emolliendi cataplasmatibus et fomentis, aut scarificandi sunt. Ad cariosa palati ossa, vitulae etiam, parotidum sauciumque ulcera solae collutiones oris et inieiniones abstergentes conueni Unt.
Si ad lepram inflammatorii morbi aut putridi p. 36.
accedunt: in hos omnis cura primum conuertenda est, abstinendum tamen a fortioribus acidis, quibus leprosi ut plurimum male plectuntur. Putridis morbis haud cunctanter Artiora antis epfica oppo nstiatur; semper autem in lepra hoc obseruari de bet, ut accedentibus motibus febrilibus prima cura impendatur, neglecta ad tempus leprae curatione. E e i ACQσθ
438쪽
aegrotis prospero cum euentu adhibuisse dicebatur. Crescit circa Paramari bo Surinami frutex, Tondin incolae nominant, in paludosis locis, s liis ulmo similibus, eortice extus nigro, intus rubiucundo. Ex huius ligno et radice resinosa amara et adstringente libras aliquot in magna aquae Copia semina ista decoquere consueuerat, et libraS tedinas quotidie, singulas nempe ante meridiem, sub meridiem et vesperi leprosis propinare; quos praeterea corporis exercitio sudorem prolicere iubebat.
His peractis, decocto foliorum illius fruticis fotum corpus lauabat stragulisque obuoluebat. Post alibquot septimanas corpus inungere solebat linimento, ex cuscula planta per triduum in aqua macerata cumque limo num succo inter terendum in pultem nigram Conuersa. Quo quidem Vnguento maculas tumoresque leprosos foueri curabat, donec Cutis, omnibus crustis maculisque depositis, renouare
SCHILLI Nas 1 dissertationi subiuncta est alia
PHILIPPI. ΟUSEI. ΙΙ , de lepra cutis Hebraeorum,
ex qua cum maximam partem in iudicanda huius morbi apud Iudaeos historia versetur, summa tantum capita describamus. Explicata vocis notione et e ymologia, leprae natura, sedes, signa diagnostica et species declarantur. Est vero alia lepra rerum exanimium, alia animatarum. Illa parietes aedium et vestimenta, haec humana corpora invadit. Atque ista posteriori loco recensita mox particularis, mox Vniuers
lis est. Particularis leprae species varias Auct0res Ebraei constituunt, alii septem alii, sex, alii duas tantummodo. Sequitur explicatio nominis triplicis-
439쪽
quod in leprae descriptione apud MosRN occurrit; signum patho gnomonicum in praeternaturali albedine ponitur, particularia in pilis albis, diffusione, vivacitate et profundiore plagae adspectu. Illam profunditatem non veram esse Rabbini volunt, sed tantum apparentem. Vivacitas autem nU nihil aliud est, quam quae nostris medicis caro fera aut fungosa et luxurians dicitur. Recensetur porro lepra, quae in locis adustis vel cicatrice obsitis oritur,
et ea, qUam macula, tumor, aut abscessus comitatur. Putat autem o VST VS leprae cum Graecorum
elephanti si parum praeter nomen commune esse, proxime vero ad illam accedere eam vitiliginis speciem, quae Graecis αλφος dicitur.
Quod ad caussas huius morbi pertinet, Iudaei
mox concubitum cum menstruata, mox humorum corruptionem nocere arguunt. Existimant vero,
si sanguis lymphae praeualeat, lepram oriri. ARAR-BANKL Ob Calorem ex corruptione ortum lepram propullulare arbitratur, quae ex eiuS sentctntia eu,
cuatio critica imperissia est. Contagiosam fuisse lepram, negat o VSTLIVS p. Io'. ideo, quod i) leprosis, antequam de iis sacerdos cognouisset, liberum cum aliis commercium haud fuerit interdictum: a) quoniam, cuius corpus totum lepra occupasset, lege Mosaica pro puro declaratus fuerit; nec laetitiam publicam obleprosorum praesentiam interrumpi unquam edictum fuerit. Porro non omnem lepram esse immundam perhibet, nse peregrinos et inquilinos oportuisse ob lepram remoueri. Unde concludit, de leprae contagio nihil vos Ex suspicatum fuisse. Tandem etiam nusquam leprosis apud Iudaeos medicas manus admotas fuisse, contendit, sed Deum sibi soli huius mombi sanationem reseruasse.
440쪽
Huic civ SEL 11 dissertasioni subiunctae sunt
ACHILLINGII ad eandem animaduersiones. Existimat Vero SCHi LING1vs primam et domesticam
quasi leprae sedem in corpore humano esse, unde ad inanimata corpora de tuetur. Num animalia quoque praeter hominem alia inuadat, decernere non audet Distinaeonem factam ab ovsΕL1o inter uniuersalem et particularem lepram reiiciendam esse censet, cum illa Mosi sic dicta lepra uniuersalis nil sit, nisi crisis huius morbi salutaris, qua contagii metus tollitur: aspernatur etiam reliquas Iudaeorum diuisiones, quibus quippe non species, sed varietates a se inui-Cem secernantur. Neque enim unquam fieri posse arbitratur, ut Leprae virus intra singulae cuiusdam partis fines sese contineat. Porro nil interest,
utrum ex tumore, an ex pustula, aut ulcere lepra ver las omnes partes diimanauerit, dummodo ipsa leprae signa in macula aut tumore vere appareant
Anaesthesiam vero a Mos si inter luis leprosae signa conlprehensam fuisse cum ipsum nomen Ebraicum n g) virium corporis delemonem, et eam conditione iam, qua motus perit, signiscedi Illam indolentiam statim ab initio leprae adesse ipsi norunt Aethiopes, qui, maculis in corpore conspectis, ferro aut igne applicato experiuntur, doleant illae, nec ne. Idem Aegyptios intellexisse, et ab his leprae nomen cuius quippe radix Ebraica ignoratur,) Μο-sEN depromsisse noster suspicatur. Expressis verbis autem hoc signum non enunciasse Mos EN, ideo quod vulgo notum esset, et Draeterea leprae initia plerumque lateant, postea vero alia accedant signa, ex quibus lepram diiudicare liceat Non pilorum tantum color in lepra mutatur,
sed ipsi haud raro defluunt penus autem illa profunditas sic videtur saltim esse. Nascitur enim ex obsoleta maculae albedine a reliquis corporis locis