장음표시 사용
441쪽
est uti Auraicuin, tamquam maximam pestem Reipublicae Christianae, e medio tollere viriliter tentaret, tandem id perficere animo obfirmato statuit. Quibus rebus sic statutis, cum jam Annaster Antverpia cilcessisset , Palixegui, Domini- cano cuidam sacerdoti, peccata sua veluti iturus ad certam mortem confessus est, sacramque synaxim sumpsit biduo ante facinus. Erat adolescens Religioni Catholicae summopere addictus, ideoque credibile est, ferventi Religionis Zelo eo fuisse adductum. Elegit ad coepti Xecutionem decimum octavum diem Martii qui erat natalis Daci Andegavens, ad cujus ille splendidiorem celebrationem certamina militaria, recreandi populi causa, post meridiem fieri curarat, nec non Odiu caena splendida furaicum plurimosque civitatis praecipuos hilariter excipere decreverat. Muniit se Iannes selopeio satis parvo , accinctoque lateri pugione , domo egressus in qua agebat, fertur diaeisse sodali cuidam domestico suo eo, inquit, ut terrarum orbem a foed maXimoqlie Franno liberem, ac licet secus forta se Belgae non ' sentiant, phylea tavren probabunt. Prandebat Auraicus in conclavi, unde a Prandio ad aliud se conferre consueverat Iannes e prandente deambulabat, exspectans dum transiret, ostioque appropinquanti supplicem dum porrigit libellum stlopetum ad guttur
constanter adegit, ac displossit cumque eum Videret non cadere pugionem arripuit, ut coepta perficeret, sed Comes Holachius, qui prope erat adolescentem medium Corripuit, advolaruntque continuo corporis custodes, qui eum mulata vulneribus confossum trucidarunt. Accidit tamen vulnus non esse lethale Casus hic inopinatus totam civitatem valde CommoVit, praecipue haereticos. Nec caruere Galli suspi-εione, quod in favorem Catholicorum ad faciliorem Belgii Occupationem Auraicum e medio tollere voluissent Cadaver confossum populo est exhibitum, ac postridie ante domum in quatuor partes dissectum, quae super totidem urbis portas ad terrorem eXpositae. Domus Amra iri, e vestigio invaditur, diripiturque, captique ju nummum recePtor, rationumque scriptor, cum rationum libris ac litteris nec non
praediolus Dominicanus presbyter. Ille etiam qui vendiderat clopeium, lancilla, quo sic melius rei origo investi-
442쪽
13 82. Laretur. Sed tandem soli Dominicanus , num msimque re ceptor nomine Antonilis frueriin, tamquam conjura lonis in
Aui u conscii ac participes damnati, supremo suppliciusunt aflesti Eganima corpora eorum uti adolescentis dissedia, portisque TXa Metuerat sibi, ut primum Casus accidit, supra modum Andegavensn , sed gurate vita, mortis periculo liberata, jusque opera, brevi Galli pristinae gratiae ac benevo-l2ntiae sunt restituti, ipseque haud diu post ex vulnere omni-
XVI. Eo etiam anno Galli amurcum, ubi agebat Margarita, Parmens mater, scalis muro admotis Occupare tentarunt, sed frustra. Et Lens oppidulum ab eis oppinat ac dolo occupatum, confestim, per copias a Parmen se eo missas recuperatur Parmensis demoue Aldenardum obsidione cinxit
Hui, Dominicano momen est Antonius immerman, qui DunckerCanus, aetatis II. annorum. Hic adscribendum reor, quod Franciscus Sit pertius in Monumentis sepulchralibus, inscriptionibus Ducatus cabantire, Posteritati Prodidit pag. 195.
edit. AntUei p. anni GI3. his Verbis 3 N pe: In a Pere subli 0. Aniver Anno 1582. tempore quo F. Antonius immerma in iucupiensi Iis detinetur, sua manu in carcere ad parietem cuspide ferramenti, liguo stricto is haec Verba scrip sit, Pape uaji dixeris mit, heest de Pape eschreven. Deinde sequitur ejusdem conse pio.
, Ego Frater Antonius Faber Dunckerkanus ord D. Domi- nici fui hic in carceratus ille I 8. Martii, anno II 82. Ob au- ditam non revelatam Consessionem cujusdam, gelo relio glonis Catholicae tentantis Principem Auriacum interficere, , sed post laeso iam taxat Principe, statim interfectio estis clem nodie, tormentis duris fui subactus, sed nihil fassus.
θ' et Capto autem e conscii Antonio β Finero, cui defunctusneto. Confessionem narraVerat, tum e Proprio quodam scripto, se conatus fui eamdem revelare . iactenus confessio. Sed quidam, Volens de ea re fertior fieri, nisit Marium ad carrerem, qui ad , hunc mu 9m descripsit, ' hisce Verbis sub cripsit. Ghecollacio, ne eri teghen selier hes Christiste Caracteren evonden op, clen uor teghens ' de schouWes inde allevan kenisse dero Stadi an AntWerpen, en de is evonden aer mede te a - corderent m Notaris in de Raedi an rabant head- . mitte est, Onuerte eckent M an Caverson Not
443쪽
θ' post trium mensium indefessum laborem, ad deditionem a 382, coegit ipsis Nonis Julii. aeterum DuX Gallus videns quantum ille indies in re bellica proficeret, rebus suis dignum
ac consulium ratus, ejus audaciam reprimere, ac recens imperium certa victoriae spe confirmare, plurima de auxiliis Gallicis pollicitans, Antdevia cum Auraico solUens in Zelandiam venit, atque inde in Flandriam est profectus: iru-gis, in ejusque urbis ditione collegit copias, nec non ornacum internum ' quorumdam fretus ope per iocheportum L. Intentavit, sed non successit. Parmen is capta Aldenarda . ipse ζ RQ
in Flandriam hoitem versus profectus es , crebrisque dimica ,, .
tionibus hostem prope Bergbam anta Minno consedentem danorum. vexavit, vi Comes Demaras sequantur i turmae equitum praefectus, sortiter pugnans a Gallis captus est Contulit se postea Parmen is Me sinas Gallus vero Gandavum, quo postea profectus est Parmensis. Sed nihil ibi nisi dimicationes, inspectante ex senibus Andegavens Auraico actae Hoc ipso anno His felenis Simple Scholus cum cohorte sua Lrret agens, dolo circumveniens metfeldium AntVerpiensem men uno nobilem, urbis praesectum, oppidum Regiis tradidit. Loci ' Transinsulanae ditionis oppidum a Verdugo diu obsessum, Simuli 'opera ac Xercitu ordinum ab obsidione liberatum Steen us, apud vicum a Taspo Germaniae legionis praesedito, nocturna inva Stradam. sione occupatum. Nec non lostum ordinum industria ac negligentia custodum caPtum. XVII. Rediere etiam Amverpiam Andegavens ac Auraictis, magnoque militum praesidio Mechliniam , Uilvordiam ac Brugellam munierunt. Xercitus vero Regius Asche , quae est pagus binis miliaribus BruXella distans , per aliquot dies consedit, ut BruXellensem vicinumque agrum quibus posset molestiis assceret. Sed tandem injuria temporis, annonaeque penuria , non sine multo militum damno, in meliora hy-berna se recipere coactus est.
XVIII. Rediere praeterea hoc anno Hispani ac Itali mili
i Lege ubi Comes de aras Sequanus, id es Burgundio. Porro ille erat Baro de Balanςon; qui fratre postea nortuo, fuit Comes vel etiam archio, de arambon Varanbon, Varas. Ita μυer smode scriptum reperi apud Stradam: Borrium.
444쪽
Reditus IIispanο-rum in Belgium.
tes, quos per Pacificationem trium Provinciarum tam ardenti, odio Heetos supra diximus, ut etiamsi satis intelligerent sine. illis non posse bona successus spe contra Auraicum a Gallos bellum geri, nullo tamen modo induci potuerint, uti eo; retinerent. Itaque id quod non potuit prudentia , effecit necessitas eoque eos redegit, ut miserint in Hispaniam, qui
Regem communi nomine rogarent, ut eos juberet reverti,
quod effectum est uetore Petro Tl D. Audegauens etiam magnae editum equitumque copiae ex Gallia in subsidium missae. Duetore Duce Monpenserio Regii sanguinis Principe innumera nobilitate comitato , cujus vicem gerebat ironius Franciae Marischalcus, vir illustris ac scientia militari claris simus. Hi Calet navigiis impossiti, Dunkerkam appulere, atque inde per Flandriam Antverpiam pervenere, . ut in profectione illa, Flandriae loca, quae Regi parebant, hostili injuriae non essent exposita, consedit Parmons ubi hisce incommodis occurri posset. XIX. Advenerat jam annus octuagesimus tertius,in Dux Gallus lassus impatiens, diutius sub Auraici ut ita dicam virga, ac ex jussu Vel nutu populi turbulenti vitam degere , cernens suis sibi Virium ad manus esse, secreto sese tanta indignitate atque opprobrio Ximere, totumque immperium sibi soli vindicare constituit. Idque hoc modo fieri posse sperabat. Dicebat Auraico , velle se Atra urbem spectatum ire exercitum quem adduxerat Monpenserius Erat praetextus satis speciosus ac suspicione carens jussito ita
Bironi , ut copias in unum contraheret , ac opportuno in loco collocatas haberet extra portam vulgo Udor dictam. Decima septima anuarii ivit eo, quandringentisin ampliuς comitatus equis, ipso tempore meridiano, cum civibus prandio intentis, plateae undequaque fere essent Vacuae cumque ad portam veniens ' , exivit quidem ipse, sed suorum major Pars mandata exequentes, cives quos ibi in X cubiis invenere, trucidarunz, ac dominos sese portae effecerunt subitoque de externo Xercitu irrupuere sexcenti equites, atque aliquot peditum millia. Illi hinc inde maenia tormentaque bellica, quae ibi erant, hi plateam eam, quae a porta recta Viat'. urbem Vergit, nec non aliam quam Meere ocant, adeo
impune occuparunt, ut jam Galli se voto potitos esse non
445쪽
dubitarent. Cives enim nihil tale suspicantes, non ita cito 1 33.
ad arma accurrerant, sed postea tarditatem virtute compensentes , tam fortiter Gallis sese opposuere, ut eos in fugam
Verterint Cumque per unam portam tanto numero exitus non pateret, alii aliis cumulatim superinciderunt, tanta vehementia, ut breVi, Xitu Omnino praecluso, nullus exire potens fuerit, portaque prorsus cadaVeribus fuerit repleta.
Itaque ferro civium relicti qui Xire non poterant, coacti fuere, aut statim perire, aut in fossas sese desuper ex moenibus dejicere, quod fecere plurimi, imo ipsi equites; Dque adeo Vicinos morti spes salutis roborat Periere infiniti, multi etiam qui capti, Farnacquires alii praecipui. Fuit ex civibus inter primos qui armis contra Gallos egit, pistor quidam, qui dum nudus ut eis moris operi suo studet, audiens tumultum, accurrit ad ostium visum quidnam hoc sibi vellet. Intelligens arma undique sonare, hastam quam ad manus habebat arripuit, equitemque Gallum transcurrentem viriliter invasit, ac occidit, arreptoque gladio quem ille cinctum habebat ita nudus ut erat, equum conscendit, ac per plateas discurrens unumquemque ad fortiter pugnandum animans, idipsum tam animose ipse praestitit, ut postea ex publico aerario annuo trecentorum florenorum reditu ad Perpetuam rei memoriam donatus fuerit Civis procul dubio omni laude ac gloria dignus, utpote qui haud secus ac si foret armatus illes expertus, pro communi salute minime recusavit vitam effundere. Auraiclis cum urbe excederet Andegaven sis, nescio qua de causa in urbe mansit. Hic autem videns rem perditam, statim cum suis erremondam versus proficisci coepit, in quo itinere multum etiam incommodi ac damni perpessus est. Cum enim fama Antverpiensis successsus celeriter Mechliniam pervenisset, illi aggerem quemdam qui in via erat, discindi curarunt, unde magnus aquae
torrens, qui per eumdem aggerem refraenabatur, laxatis habenis, ita se unde quaque effudit, ut proficiscentium Gallo. rum plurimi fuerint submersi, parumque abfuit quies ipse
DuX, atque omnis exercitus perirent. Quod secundum in-sortunium primo conjunc tum fertur multa consumpsisse hominum ' Vide Porrim I b. 7. fol. 8. Us0 prim edit.
446쪽
138 . mirium millia. Tandem incolumis erremondam ingressus
multos ibi dies commoratus est. XX. Interea Parmensis tam insignem occasionem minime negligens, Antverpientibus quibus potuit modis persuadere studuit, ut Gallis post tam evidentem perfidiae Xperientiam valedicerent, potiusque cum Rege suo legitImo ac clementissimo in gratiam redire vellent; sed nihil profecit. κaltera etiam parte, Andegavens in tam adversa fortuna multa amicitiae demonstratione Occurrit, tentans, an induci possit deserere rebelles Regis cognati, eique reconcillari. Proposuit
etiam Regi inae Matri Lutetiae Testus, sed nullo etiam successu. Quin Belleurius in Belgium missus, qui Ducis amicitiam a conjunctionem cum Rebellibus redintegraret , quod . postea effectum, remansit ibi ironius , ut Ordinibus cum
milite qui tantae cladi supererat , auxilio es et Andega dentis vero Dun et ham se contulit ut valetudini vacaret aeterum Parmen is in munere suo bellico super modum semper sollicitus, paucis Communicato consilio, ad Xpeditionem quamdam maXimi momenti animum adjecit Rebelles ironium tormentis aliquot bellicis comitatum, in Campiniam misere, Lege: ut arcem an non longe distantem Bergis o Zomai in potestatem suam redigeret aliaque quae pos et loca acquirere ea in ditione tentaret Hunc Parmensis est secutus, relictis interim passim per Hannoniam ac Arthesiam aliquot copiis, quibuscum Mondragonius , ac Lamottius certo die Dunla rham obsidione cingerent. Praepararat hic diu ante Gradelingae, quidquid tormentorum bellicorum, eorumdemque apparatus esset necessarium, nec non aliquot naves quibus statim post obsidionem praecludi posset portus, quo minus Caleto Dunkeriam auxilia mitti possent Parmensis non prius Bironium assequi potuit, quam jam tormentorum vi, amisti arce viam; Parmen sed paulo post prope Steendicum eumdem aggressus superas Biro vit ac in fugam vertit, occisis plus tribus millibus peditum,
Riμ captisque triginta Tex vexillis, ii Bironius in ipsis moeni-P 'φεδ ' bus civitatis, saluti suae consuluisset, actum erat de toto X ercitu, attamen ita eum labefactum ea clade reliquit, ut jam haudquaquam es et metuendus nec quidquam ulterius, quod alicujus esset momenti, tentare posset.
l. Itaque cum sciret quid Movdragonius ac Lamottius jam
447쪽
jam etiam essent acturi, curam relinquens Marchion De Ro-haiae reducendi exercitum, ipse paucis equitum turmis comitatus , longis itineribus Dunker en Uersus properaVit, sed eam obsessam invenit, festinavit non minus in profectione Marchio :cumque adventasset, statim murus quati coeptus. Erat in oppido praesidio Dominus De Chamois una cum legione Gallorum Andegaventes biduo tantum ante obsidionem Cal tum
navigarat, ac inde ad Casellum Th3ri γ, quod est in Brise Provincia oppidum suum se contulit. Dunker a post satis magnam muri ruinam in deditionem Venit Parmen sis prudenter fortuna usus, e vestigio Bergam Sancti Vinoc versus movit , eaque citra cunctationem dedita , Moportum sequod etiam se dedidit similiter Diaemuda deinde pras proflaetus est, quam castello opportuno in loco extrucco, cui praeficit Dominum De Ver i paulatim ad deditionem cogere decrevit, quod etiam paulo post successit. Regina Mater hoc anno insulam Tereteram multo muniit milite ex Gallia misso, curavitque pluribus in locis extrui castella, quo securius
XXII. Philippus vero animadvertens illam diuturna sua abuti longanimitate ac patientia, multisque ossiciis saepius per Legatum suum super eo adhibitis, nihil ambitionis, nihilque irae contra se remittere, filiumque Regem quoad matris fratrisque machinationes , nil praeter frivolas excusationes adferre, voluit Wipse secreto scrutari an tumultuum motuumque Gallis suspicio, de qua rumor apud exteros, fundamenti quid haberet, ut ex eo quid ad defensionem ac comservationem sui ulterius esset agendum , melius colligeret. Agebat Rex vitam admodum mollem ac deliciosam, cupidissimus omnium eorum, quaecumque animo collibita essent, aerarii cumulator acerrimus ac ejusdem dispensator profusissimus, quin etiam assciebatur erga quosdam, eosque non admodum praecipuos, amore tam Vehementi, ut nihil ei magis esset curae, quam eos ad summum authoritatis ac potentiae
gradum evehere, neglectis praecipuis Regni Regulis, unde tandem sibi odium conflavit apud multos , tantaque indignation a 383
Rex mitistit secreto exploratum, quis animus
448쪽
1383. lone Gui ana familia exarsit, ut non immerito a multis ju-j.is, dicaretur, Reipublicae certum brevi imminere periculum. RQ , Erant tres usiani ratres, Henricus, Lu ovicus, de Carolus
Gaviis ne florenti aetate, ani bitio ii et vasti animi viri ortissimi, calo re quamvis medius eorun Cardinalis, non minUs tamen quam siliqvi reliqui glori te appetens, ac paternae Xistimationis vindex z. religiosissimus. Accedebat ad haec egregia corporj forma mira ingenii dexteritas, fama ac peritia rei bellicae , Ducibus Glibis ac Maye oeci multis mcliis, longoque armorum usu acquisita liberalitas, singularis rerum gerendarum sagacitas, naaXima comitas, tu ars d captandam omnium benevolentiam, atque in celigionem Catholicam gelus ardentissi-zius. Huc accedebat quod pax per Regem cum Haereticis inita, moleste omnino a Catholicis serebatur. Erant Praeterea alii plurimi, qui, ipsi impatientes, quod a Rege in honorum dignitatumque collatione negligerentur, quorum ingenia inquieta ut sunt plerumque in Gallia a quiete abhorrebant, ita ut pars ambitione caeci, plurimi Religione, pauci essent inter Catholicos, qui a partibus horum Principum non starent, utque aliquid novi, zrmorum via tentare auderent , summopere non appeterent. Haec quantum in se
erat penetrare conabatur assius sed Philippus non solo cocontentus misit secreto, inscio assis, Joannem Moreum militiae Melitanae DiviJoannis equitem Arragonia oriundum, qui occulte dissimulanter passim per Regnum se transserens,
quoscumque posset OnVeniret, eorumdemque animos Xψο- raret ac incenderet uti effecit, totum annum ei negotio impendens non sine fructu, multi enim spe auxilii tanti Regis erecti, non jam an eo inclinarent dubitabant, sed quomodo, quod sibi proponebatur, seduro fieri posset secum agebant, ip- seque Dux Dyemra, cum in agro Pictaviens quo a Rege erat misi iis, se contineret, cum Mi reo tam serio egit, ut tandem ambo , atque aliquot etiam praecipui Catholici , Lutetiam sese contu1erint , decretur cum ui ad cujus nutum omnes reserebant quid es et agendum. Sed quod ille rem adhuc praematuram es e iudicabat, nihil tunc temporis praeter optin: speique plena verba Moreus obtinuit. Guyrus enim quamvis an satis ad arma capescenda propter bonum publita uor oti et inclinatu , ViduhantUrque Acesius regii ac clamores
449쪽
res populi, occasionis satis Praebere, uti ruinis quae erant 158 prae foribus tempestiV occurreretur , XPedire tamen constituit aliquam occasii oncm exspectare , quae tanto incaepto solidum praeberet fundamentum , infamjaeque notam domi
forisque plene praecaveret. Praeteream hoc animo infixum habebat, nihil citra animi conscientiam atque inconsulto G gorio Decimo tertio summo Pontifice, in Regem moliri, assidue ea de re consulians cum Patre Claudio, alijsque viris doctis Societatis Iesu. Cumque nondum stabili satis videretur niti fundamento, accidit negotium In praesentia sopitum manere, ac silentio supprimi Moreumque in Hispaniam ad instruendum plene Regem, a zi litteris eisdem de rebus scriptis comitatum reverti, quibus litteris aperte sic Regi significabat, non satis adhuc in Guis esse materis ad conitructionem ana vasti conceptus. Estque certum cillum fratre S, totam que eam familiam, aliosque complures, quamvis ambitione, indignatione ac rerum nouarum desiderio summopere flagrarent, sese tamen moturos non fuisse, nec ad illud extremuim quo postea Ventum, umquam progressuros, ni tempus accidentia quaedam nova ad rem facientia de quibus suo loco agetur secum attulisset. XXIII. Auraicus post rem a Gallis male gestam ac AD Mgavensis discessum, arcem ' interius ci Uitatem Versus demo . litam ad fui maiorem securitatem V authoritatem reaedificare ' tentavit, e populus tam obstinate Ostitit, tantaque Iolentia sese opposuit, ut ab eo proposito desistens Delphitivi soconferre decreverit, atque ibi sedem figere, Isso Pyldegundi Antverpiam, ut CiVitati Praeesset, eamque gubernaret. Es Et Delphium ex praecipuis Ollandiae mediterranea jVitas, ad quam nullus exteris patebat aditus, niti prius alias pertransissent , ubi Sacte cognitis ci exploratis advenis credebat: fore neminem ullatenus posse ad se penetrare, qui . sibi siet metuendus, longe tamen aliter accidit, ut infra dicetur. XXIV. Philippus etiam hoc anno misit Marchionem Sancta, archis Clucis cum pluribus navibus rostratis, bis senis triremibus , S Crucii ac copioso militum numero , ad Gallos Tercera Miciendos
quod tam fortiter ille aggressus est, Ut Voto potitus, victis is, i ii hostibus ac nonnullis supremo supplici a festis, tamquam pacis publicae infractoribus, Insulam in Regis potestatem re
450쪽
degerit quam ante discessum tanto praesidio muniit, ut imposterum omnem Prorsus spem eam amplius invadendi Regina Mater abjecerit.
XXV. Mense Octobri Parmens Castellum a vulgo
dictum, haud procul Gandavo ad mare situm recuperavit, ac postea ditionem aes ibi Vicinam egregia Servas Stetn-landi ' viri nobilis, qui erat ejusdem Provinciae Ballius, Opera adjutus occupaVit. Recuperavit etiam sequenti mense Februarii octuagesimi quarti Albium, secreta Anglorum opera, nec non rugas Conventione in suam potestatem redegit, idque hoc modo Dux Arscholanus cum jam prorsus dis luta facis Coloniens tractatione Leodium venisset, ut inde sese ad egias partes transferret , invenit ibi viduam Comitis De Megem qui nuper amurci discesserat ' haeredem multarum ditionum quondam patrui sui Comitis De Megbem ex Briameni t illustri stemmate, cumque illa agere coepit, uti cumsilio unico quem habebat, nuberet ac tandem plus divitiis, quam aliis melioribus , utilioribusque considerationibus tribuens, eos matrimonio jungi curaVit. Erat mulier acri imgenio, quamvis adhuc satis juVenis , valetudine tamen non utebatur prospera, eratque ei animus secreto imbutus haeresi, quod dissimulanter valde celabat. Itaque maritum adolescentem paulatim in suam sententiam pertra Xit, atque haud diu poli inopinate ambo ex Chivraia ubi agebant, in Hollandiam quanta potuere celeritate insciis parentibus profecti sunt, seseque cum Haereticis contra Regem conjunXere. Erat illi titulus Principis De Chimaγ, cumque esset e primariis, data ei Flandriae Praefectura, quam per aliquod tempus administravit. Sed tandem minister, qui ei in exercitio Religionis inserviebat , cognito errore paenitentia ductus , persuadere coepit, uti ad gremium ecclesiae ac Regis debitam obedientiam redirent Assensit Princeps , atque a Pa=mens impetra-Vit, ut praeteriti erroris ac culpae memoria abolita Regi comciliaretur, utque Regem strictius obligaret, ita cum civitate Brugens egit, ut, illa pacis conditionibus ad voluntatem obtentis, una cum Praefecto ad partes regias se contulerit. Expe-
. Servae van Steeland Bailii Dan de Lande an aes. . Lege decesserat.