Vincenz von Lerinum : Commonitorium pro catholicae fidei antiquitate et universitate adversus profanas omnium haereticorum novitates

61쪽

aistitia esse vis dei et hereditatem regni caelestis accipere, mitte te deseratim, id est: ex istius te sublimis ecclesiae, quae etiam te tam dei putatur, doctrina et raditione demitte. Ac si quis interroget quempiam haereticorum sibi alia pedi suadentem unde probas, unde doces, quod ecclesiae catholicae universalem et antiquam fidem dimittere debeam statim ille gremium est enim. Et continuo mille festimonia, mille exempla, mille auctoritates parat, de Lege, de Psalmis, de Apostolis, de Prophetis, quibus novo et malo more interio prefatis ex arce catholica in haereseos barathrum infelix anima praecipitetur. Iam ver illis, quae sequuntur, promi8sionibus miro modo incautos homines haeretici decipere consuerunt. Audent etenim polliceri et docere, quod in ecclesia sua, id est in communionis suae conventiculο, magna et 1 specialis ac plane personalis quaedam sit dei gratia, adeo ut sine ullo labore, sine ullo studio, sine ulla industria, etiamsi nec petant nec quaerant nec pulsent, quicumque illi ad numerum suum pertinent, tamen ita divinitus dispensentur, ut angelicis evecti manibus, id est angelica profectione ser- aovati, numquam possint Omen re a luidem eae sutim, id est numquam scandaligari.

XXVII. (38 Sod dicit aliquis si divinis eloquiis sententiis

promissionibus et diabolus et discipuli eius utuntur, quorum alii sunt Raeti voatoli alii metia r Aeliae et gelid 25 massistri et omnes ex toto haeretici, quid facient catholici homines et matris ecclesiae filii Quonammodo in scripturis sanctis veritatem a falsitate discernent Hoc scilicet facere magnopere curabunt, quod in principio commonitorii istius sanctos et doctos viros tradidisse nobis scripsimus, ut divi-

62쪽

catholica et apostolica ecclesia sequantur necesse est universitatem antiquitatem consensiοnem, et, si quando paracontra universitatem, novitas contra vetustatem, unius vel paucorum errantium dissensi contra omnium vel certe multo 5 plurium catholicorum consensionem rebellaverit, praeferant

portionis corruptioni universitatis integritatem; in qua eadem universitate novitatis profanitati antiquitatis religionem, itemque in ipsa vetustate unius sive paucissimorum temeritati, primum omnium generalia, si qua sunt, universalis concilii 1o decreta praeponant, tunc deinde, si id minus est, Sequantur, quοd proximum est, multorum atque magnorum consentientes

sibi sententias magistrorum. Quibus adiuvante domino fideliter sobrie sollicite observatis non magna difficultate noxios

quosque exsurgentium haereticοrum deprehendemus errores 15XXVIII. 3s m iam consequens esse video, ut exemplis demonstrem, quonammodo profanae haereticοrum novitates prolatis atque conlatis veterum magistrorum concoridantibus sibimet sententiis et deprehendantur et condemnentur. Quae tamen antiqua sanctοrum patrum consensi non in Momnibus divinae Legis quaestiunculis sed solum certe praecipue in fidei regula magno nobis studio et investiganda

est et sequenda Sed neque semper neque omnes haereses hoc modo impugnandae sunt sed novitiae recentesque tantummodο, cum primum scilicet exoriuntur, antequam insal-assare vetustae fidei regulas ipsius temporis vetantur angustiis, ac priusquam manante latius veneno maiorum volumina

vitiare conentur. Ceterum dilatatae et inveteratae haereses nequaquam hac via adgrediendae sunt, eo quod prolixo femporum tractu longa his furandae veritatis patuerit occasio soAtque ideo quascumque illas intiquiores vel ichismatum

63쪽

vel haereseo profanitates nullo modo nos portet nisi aut sola, si opus est, Scripturarum auctoritate convincere, aut certe iam antiquitus universalibus sacerdotum catholicorum conciliis convictas damnatasque vitare. Itaque cum primum 5 mali cuiusque erroris putredo erumpere coeperis, et ad defensionem sui quaedam sacrae Legis verba furari eaque fallaciferet fraudulenter exponere, statim interpretando canoni maiο-rum sententiae cοngregandae sunt quibus illud, quodcumque exsurget novitium ideoque profanum, et absque ulla ambageio prodatur et in ulla retractatione damnetur. Sed eorum dumtaxat patrum sententiae conferendae sunt, qui in fide et communione catholica sancte sapienter constanter viventes

docentes et permanentes, vel mori in Christ fidelitur vel occidi pro Christo eliciter meruerunt Quibus tamen haca lege credendum est, ut, quidquid vel omnes vel plures uno eodemque sensu manifeste frequenter perseveranter, velut quodam consentiens sibi magistrorum concilio, accipiendo

tenendo tradendo firmaverint, id pro indubitat certo ratoque labeatur quidquid ,ero, quamvis ille sanctus et

re doctus, quamvis epiScopus, quamvis conlasgor et martyr, praeter omne aut etiam contra omnes senserit, id inter proprias et occultas et privatas piniunculas a communis et publicae ac generalis sententiae auctoritate secretum sit, nec cum Summo aeternae salutis periculo, iuxta sacrilegam haere-25ficorum et schismaticorum consuetudinem, universalis dogmatis antiqua veritate dimissa unius hominis novitium sectemur

errorem.

( o Quorum beatorum patrum sanctum catholicumque

consensum ne quis sibi temere contemnendum forte arbitreretur, ait in prima ad Corinthios apostolus et MOSOm Mi-aem Oεuit deu in ecclegio, Primum POSMIOS, AEuοrum ipS unu erat secundo rviserum, qualem in Actibus

64쪽

Apostolorum legimus Agabum ferri Gerareε, - qui tractatores nunc appellantur, quos hic idem apostolus etiam prophetas interdum nuncupat, eo quod per eοs prοphetarum mysteria populis aperiantur. Eo ergo in ecclesia dei divinitus per tempora et loca dispensatos quisquis in sensu casto 5 sic dogmatis unum aliquid in Christo sentientes, contempserit, non hominem contemnit sed deum a quorum veridica unitate ne quis discrepet, impensius obtestatur idem apostolus dicens: Oogere nutem no fratregotii id mεν-aicatiεOmneg, et non int in nobis genimiam, ut otitem Perfectius in Oilem erigu et in ectilem gententia. Quodsi quis ab eorum sententiae cοmmunione desciverit, audiet illud eiusdem apostoli non egi celicatagenaionis ea aeta id est: non eius, qui a cοnsentiendi unitate defecerit, sed eorum, qui in consentiendi pace permanserint Rictit in Omnioti In-15quit, celegiis onerorum si eo, id est catholicorum, quae ideo sanctae sunt, quia in fidei communione persipiunt. Et ne quis forsitan praetermissis ceteris se solum audiri, sibi soli credi adrogaret, paulo post ait iam robis, inquit, rer-hum ae Proeeεgit, utit in OCROM Gyenit Et, ne hoc eo quasi perfunctorie acciperetur, adiecit: Si qtiis, inquit, rii ruryr helo δε ανι Piritu 3 cvnOgciat, quiae cribo obta, qtii domini unt manaum. Quae utique mandata, nisi ut, si quis est Propheta alit viritalia id est spiritalium rerum magisteri, summo studio aequalitatis et unitatis cultor exsistas 25 ut scilicet neque piniones suas ceteris praeferat et ab universorum sensibus non recedat Cuius rei manaa, qui

mnorci, inquit, lanorabitar, id est qui aut nescit non discit aut scita contemnit, lanorabistim hoc est indignus habebitur, qui inter unitos fide et exaequatos humilitate divini-3o

65쪽

fus respiciatur quo malo nescio an quidquam acerbius cogitari queas. Quod famen iuxta apostolicam comminationem Pelagiano illi provenisse cernunus Iuliano, qui se collegarum sensui aut incorporare neglexit aut excorporare praesumpSit. Sed iam tempus est, ut pollicitum proferamu exemplum, ubi et quomodo sanctorum patrum sententiae congregatae Sint ut secundum eas ex decreto atque auctoritate concilii

ecclesiasticae fidei regula figeretur. Quod quo commodius fias, hic sit iam huius commonitorii mοdus, ut cetera, quae

1o Sequuntur, ab ali sumamus exordio. SECUNDUM COMMONITORIUM INTERLAPSUM EST; NEQUE EX EO AMPLIUS QUIDQUAM QUAM POSTREMA PARTICULA

REMANSIT, ID EST SOLA RECAPITULATIO, QUAE ET SUBIECTA EST.

is XXIX. I Quae cum ita sint, iam tempus est, ut ea,

quae duobus his commonitoriis dicta sunt, in huius secundi fine recapitulemus. Diximus in superioribus, hanc fuisse semper et esse hodieque catholicorum consuetudinem, ut fidem veram duobus his modis adprobent di primum divini uocanonis auctoritate, deinde ecclesiae catholicae traditione. Non quia canon solus non sibi ad universa sufficiat, sed quia verba divina pro suo plerique arbitratu interpretantes varias opinione erroresque concipiant, atque ideo necesse sit, ut ad unam ecclesiastici sensus regulam scripturae caelestis in-astelligentia dirigatur, in his dumtaxat praecipue quaestionibus, quibus totius catholici dogmatis fundamenta nituntur. Item diximus, in ipsa rursus ecclesia universifatis pariter et antiquitatis consensionem spectari portere, ne aut ab unitatis integritate in partem schismatis abrumpamur, aut ego vetustatis religione in haereseon novitates praecipitemur. Item diximus, in ipsa ecclesiae vetustate duo quaedam vehementer studioseque observanda, quibus penitus inhaerere deberent,

66쪽

quicumque haeretici esse nollens primum, si quid esset antiquitus ab omnibus ecclesiae catholicae sacerdotibus universalis concilii auctoritate decretum, deinde, si qua nοva exsurgere quaestio, ubi id minime reperiretur, recurrendum ad sanctorum patrum sententias, eorum dumtaxat, qui suis 5 quique temporibus e locis in unitate communionis e fidei permanentes, magistri probabiles extitissent, et quidquid uno sensu atque consensu tenuisse invenirentur, id ecclesiae verum et catholicum absque ullo scrupulo iudicaretur.( 2 Quod ne praesumptione magis nostra quam auctori-iotat ecclesiastica promere videremur, exemplum adhibuimus

sancti concilii, quod ante triennium ferme in Asia apud Ephesum celebratum est viris clarissimis Basso Antiochoque consulibus. Ubi cum de sanciendis fidei regulis disceptaretur, ne qua illic forsitan profana novitas in modum perfidiae 15 Ariminensis obreperet, universis sacerdotibus, qui illo ducenti

fere numero convenerant, io catholicissimum fidelissimum atque optimum actu visum est ut in medium sanctorum patrum sententiae proferrentur, quorum alios martyreS, aliοSeon Ssores, omnes vero catholicοs sacerdotes fuisse et per uomansisse constaret ut scilicet rite atque solemniter ex eorum

consensu atque decreto antiqui dogmatis religio confirmaretur et profanae novitatis blasphemia condemnaretur Quod cum ita factum foret, iure meritoque impius ille Nestorius catholicae vetustas contrarius, beatus vero Cyrillus sacro-25 sanctae antiquitati consentaneus iudicatus est Et ut ad fidem rerum nihil deesset, etiam nomina et numerum, licet ordinem fuissemus oblitis edidimus eorum patrum, iuxta quorum ibidem concinentem sibi concordemque sententiam et Legis sacrae proloquia exposita sunt, et divini dogmatis soregula constabilita est, quos ad confirmandam memoriam hic

quοque recensere nequaquam superfluum Ss.

67쪽

tamquam iudicum vel tamquam testium scripta recitata sunt: sanctus Petrus, Alexandrinus episcopus, doctor praestantissimus et martyr beatissimus sanctas Athanasius, eiusdem civitatis antistes, magister fidelissimus et confessor eminentissimus sanctus Theophilus, eiusdem item urbis episcοpus, vir fide vita scientia satis clarus, cui successit venerandus Cyrillus, qui nunc Alexandrinam inlustrat ecclesiam. Et nosorsitan unius civitatis ac provinciae doctrina haec putaretur, id adhibita sunt etiam illa Cappadociae lumina, sanctus Gregorius, episcopus et confessor de Nariangο, sanctus Basilius, Caesareae Cappadociae episcopus et cοnfessor, sanctus item alter Gregorius, Nyssenus episcopus, fidei conversationis integri fatis et sapientiae merit fratre Basilio dignissimus Sedi ne sola Graecia aut riens tantum, verum etiam occidentalis

et latinus orbis ita semper sensisse adprobaretur, lectaθsunt quoque ibi quaedam ad quosdam epistulae sancti Felicis martyris et sancti Iulii, urbis Romae episcoporum. Et ut non solum caput orbis, verum etiam latera illi iudicio a festimonium perhiberent, adhibitus est a meridie beatissimus Cyprianus, episcopus Carthaginiensis et martyr, a septentrione sanctus Ambrosius, Mediolanensis episcopus insunt igitur omnes apud Ephesum sacrato decalogi numero magistri consiliarii esse iudicesque producti, quorum beataeas illa synodus doctrinam tenens, consilium sequens, credens testimonio, obediens iudicio, absque taedio praesumptione et gratia de fidei regulis pronuntiavit. Quam quam multo amplior maiorum numerus adhiberi potueris, sed necesse non fuit, quia neque multitudine testium negotii tempora occuparis oportebat, et decem illos non aliud fere sensisse quam ceteros omnes collegas suos nemo dubitabat.

XXXI. Post quae omnia adiecimus etiam beatam Cyrilli sententiam, quae gestis ipsis ecclesiasticis continetur. ,--

68쪽

XXXIria23. sque cum lecta esset sancti Capreoli episcopi Carthaginiensis epistula, qui nihil aliud intendebat et precabatur, nisi ut

expugnata novitate antiquitas defenderetur, ita episcopus Cyrillus prolocutus est et definivit, quod hic quoque infer- ponere non ab re videtur. Ait enim in fine gestorum et shuem inquis, liue lectu eεt vis, benerandi et Murem relistioε εμεevi Carthastinienai Cyreoli, si uratorum

quitus traditum, teneretur, quod adinventum nuper, exploderetur is Post quae admirati sumus et praedicavimuS, quanta concilii illius fuerit humilitas et sanctitas, ut fοt numer Sacerdotes, paene ex maiore parte metropolitani, tantae eruditionis tantaeque doctrinae, ut prope omnes possent de dogmatibus disputare, quibus propterea ipsa in unum congregatio au-redendi ab se aliquid et statuendi addere videretur fiduciam, nihil tamen novarent, nihil praesumerent, nihil sibi penitus

adrοgarent, sed omnimodis praecaverent, ne aliquid posteris traderent, quod ipsi a patribus non accepissent, et non solum in praesenti rem bene disponerent, verum etiam pos futuris 25. exempla praeberent, ut et ipsi scilicet sacratae vetustatis dogmata colerent, profanae vero novitatis adinventa dam

narent.

Invecti sumus etiam in Nestorii sceleratam praesumptionem, Nuο sacram scripturam se primum et solum infelli-sogere et omnes eos ignorasse iactaret, quicumque ante se

Vincen vo Lerinum.

69쪽

magisterii munere praediti divina eloquia fractavissent, universos scilice sacerdotes, universos confessore et martyreS, quorum alii explanassent dei Legem, alii vero explanantibus consensissent vel credidissent, totam postrem etiam nunco errare et Semper erraSse adseveraret ecclesiam, quae, ut ipsi videbatur, ignaros erroneosque doctores et secuta esset et

sequeretur.

XXXII. ad Quae omnia licet cumulate abundeque Susficerent ad Profana quasque Onitiate Jbruendas et ex-1o tinguendas, tamen, ne quid deesse tantae plenitudini videretur, ad extremum adiecimus geminam apostolicae sedis auctoritatem, unam scilice sancti papae xysti, qui nunc Rοmanam ecclesiam venerandus inlustrat, alteram decessoris sui beatae memoriae papae Caelestini, suam hic quoque 1 interponere necessarium iudicavimus. Ait itaque sanctus papa Xystus in epistula, quam de causa Nestorii Antiocheno misit episcopo ei O, inquit, qui sicut ait voεισθιε, β εκηα εἰ, quiae fidenter Obtinuit incensi, credumtig et tenensi meamνε Quae sunt tandem illa credenda et di-aocenda Sequitur et ait nihil ultra, inquit, liceat noritati, quio nihiliam eonnenis restigiali vermictio maiortim εe ere litas nullo eueni et mistione turherur. Omnino apostolice, ut maiorum credulitatem perspicuitatis lumine οmaret, novitias ver prosanitates caeni permixtione descri-25beret. Sed et sanctus papa Caelestinus pari modo eademque sententia. Ait enim in epistula, quam Gallorum sacerdotibus misit arguens eorum conniventiam, quod antiquam fidem silentio destituentes Profanos MOBitates XSurgere Pa- ferentur: merito, inquit, Cotigo Og revicit, si ilantio DreamuCerrorem. Em corriPionrur Mitigmois non il

70쪽

XXXII d3J XXVI. Irug, libertim habere Pro oluntate et monem. Hic aliquis fortasse addubitet, quinam sint illi, quos habere prohibeat

herum re noluntate germonem, vetustatis praedicatores an novitatis adinventores. Ipse dicas et dubitationem legentium ipse dissolvat. Sequitur enim deginiat, inquit, Vitia rabeat, id est si ita est, ut apud me quidam urbes et provincias vestras criminantur, quod eas quibusdam novitatibus consentire noxia dissimulatione faciatis ginat itaque, inquit, Si ita receεt, inceggere Ofilacne,3tialem. Ergo hao fuit beati Caelestini beata sententia, ut non vetu8faSio cessaret obruere novitatem, sed potius novitas desineret incessere vetustatem.

XXXIII. Quibus apostolicis catholicisque decretis quisquis refragatur, insultet primum omnium necesse Si memoriae sancti Caelestini, qui statuit, ut desineret in eggere 15nOnit bestigiatam, deinde inrideat definita sancti Xysti, qui cenSuit, ne Mura quidquam liceat noritati, Mi nihil uini consenit festigiali, sed et beati Cyrilli statuta contemnat, qui venerandi Capreoli gelum magna praedicatione laudavit, quod antiqua aena mala confli mori cuperet noritio ero eo adinyent damnari, Ephesinam quoque synodum, id est, totius paene rientis sanctοrum episcoporum iudicata proculcet, quibus divinitus placuis, nihil aliud posteris credendum decernere, nisi quod sacrata sibique in Christo con-

Sentiens Sanctorum patrum tenuisset antiquitas, quique etiam 25 vociferantes et adclamantes uno ore festificati sunt, has esse οmnium voces, hο omnes optare, hoc omne cenSere, ut, sicut universi fere ante Nestorium haeretici, contemnenseS vetustatem et adserentes novitatem, damnati forent, ita ipse quoque Nestorius, auctor novitatis et impugnator vetustatis, docondemnaretur. Quorum sacrosancta et caelestis gratiae

munere inspirata consensi si cui displices, quid aliud sequitur, nisi ut profanitatem Nestorii adserat non iure dam-