장음표시 사용
21쪽
dei tescere cupiens; modo lutulentum spirabat ignem, ac caliginem dissipabat sporans alumine praesidium. Jam vero ut Adversario ultid largiar id, quod argumentis nullis extorquere potest; famosos Articulos Romae fuisse approbatos: Quaero quo sensu λ Thomisticone, qualem verba prae se ferunt ; an Ianieniano , qualcm studiose celant λ Si Thornistico: jam nullum ex hac approbatione peti potcst causae Jansentanae praesidium ι cum Thomistarum doctrinam jam olim vetuerint censurari Romani Pontifices, qui Ian- senti placita atro calculo confixerunt. Si Iansentano p Jam in eodem Brevi Romanus Pontifex secum ipse turpi ssime pugnat. & eandem doctrinam damnat haere-sos , quam approbat. Ita pessumdatur Pontificum auctoritas, ut triumphet Janse-nius. Vel enim cum damnat Jan senium , aberrat a vero quod insinuat hic meus Adversarius , alii altiore voce aliquando jactarunt) vel cum ejusdem doctrinam a plobat. Sua quippe judiciis adeo inter se pugnantibus nequit stare veritas. Errat igitur Pontifex: nec humani tantum aliquid patitur, sed instar somniantis errat aut ybrii, qui in paucis lineis adeo secum aperte luctatur. Quod certe nemo dixerit esse vigilantis. Haec cum a Theclogis dicuntur, qui se pro Catholicis gerunt, ha reticis risum movent, recte sentientibus excutiunt lacrymas. Sed cum nulla dicametur veri specie , nec risum hunc nec dolorem spero fore diuturnum. Juverit hic ipsum Breve integrum appendere, ut aequus lector intelligat, quantum Iansemianae causae faverit Alexander ; quanto jure post tot strages Poeana canant I prensis Augustini Discipuli, & adversantem sibi Pontificem in sua castra pertrahant vel invitum.
Venerabiles Fratres fututem ἐν Apostolicum Benedimonem.
. π ΥΤ nulli vestrum incompertum est, quanta solicitudine Innocentius X felicis
record: l 'raedecessor noster Iole tranaim Hare mi radicitus evellere conatus, fuerit ι quanta nos ipsi cura S instantia idem propositum indesinenter prosequi, non destiterimus: ita nobis probe compertum est atque perspectum , quam ii , defesso studio plerique vestrum Constitutiones Apostolicas in Iansenti causa edi- tas executioni mandari procuraverint. Illud autem non mediocri gaudio animum ,,nostrum perfudit, quod litteris ex Gallia recens allatis accepimus, illorum indies', crescere numerum , qui redi sp um, prastis Constitutionibus sis. ultra subjiι lanie, ι, illorum vero decrescere, qui a veritate auditum arertunt. ct variis inaniam interpre-
22쪽
. , um vestrorum Ductus, misi ris scilicet & potioris partis, ut multi, iique certet rum nomine primarii exemplo vestra, cersilio oe ope a ad saniorem doct3 in inuticti, , ,ea qua νυ est ut credimui animi demissene tesse ρ rati mos exhibuerint. ad illa omnia .. plananda , qua ipsis a sede sp stolica prascribeηtur. Unde jam merito sperare possu- iis, juvante Domino, brevi tare, ut feliciter caeptum opus , felicius perficiatis: Apraesertim si, ut per dictas Constitutiones mandatur, in dictam executionem serib incumbentes tandem obtineatis, ut omnes eadem fide & caritate concordes in via ,,Domini ambulent; implorato etiam, si opus fuerit, Regis Christianissimi subsidio, cujus in hac praesertim causa maximus Zelus mirum in modum enituit: quod reve- . sera ut summa laude dignum putamus, ita eidem maximae gloriae & singulari apud Deum merito versum iri judicamus. Pergite igitur, Venerabiles fratres, operi
ultimam alacriter manum admovere, & procurare impensu, ut onmes p fatis conis stitutionibM apostolicis se, ut par est, subjiciant; σ quinque Propositiones ex D enii lino. ,,cui nomen Augustinus xcerptas, ct in sensu ab eodem auctore intento, pro ut pra dicti cen- stitutiones Sedes spostolica damnavit, Dcero animo rejiciant oe damnent. Ad quod illa Lomnia remedia,quae vobis pro eXecutione earumdem Constitutionum essicaciora , ,,magisque opportuna videbuntur, adhibere poteritis. Caete in eximiam carissimi
,,filii nostri Regis Christianissimi pietatem a nobis saepius probatam & laudatam animo recolentes, plurimum de illa nobis pollicemur: nec dubitamus,potissimum isabi opus erit quin is ad frangendam nonnullorum, si qui remanserint, contuma iam, vobis auxiliares manus porrigere , & brachium regium praestare dignetur. ,,Illi denique ac Fraternitatibus vestris benedictionem Apostolicam paterno animo ,,impartimur. Datum Romae apud S. Mariam Malorem sub annulo Piscatoris die 19. Julii M. D.C. LXIII. Pontificatus nostri anno nono.,,
Inseri um erat Breve : Veserabilibus Archie sivisci Episcopis Regni GViae.
VFrba Brevis hujus adeo clara sunt, ut minime necessarium videatur eadem notis quibusdam illustrare : quoniam tamen ea est quorundalia hominum si non caecitas, certe pervicacia, ut rebus etiam aperti issimis,ni si prorsus convicti, non cedant, nec alios cedere patiantur; nonnulla adnotare operae pretium judico.
Indicat primo Alexander singuliuem solicitudinem qua & praedecessor eius I nocentius & ipse Iansentanam m=elim radicitus evellere laboravit. Et hi nobis homines persuasum eunt, neque nobis solum , sed ipsi Romano Pontifici Alexandri VN. successori Alexandro Vm. Jansentanam Haeresim inane esse spectrum: mon- stri illius vanissima imagine velut inter somniandum lusos esse Romanos Pontifi- F a ces,
23쪽
ios, & nequidquam panico timore territos,tantis curis aestuasse. Pontificum oeulos nescio quo fascino, aut quibus praestigiis captos, in belluam umbratilem bruttun fulmen librasse. lndiciit deinde gaudium gemino ex capite ortum tex eo nempe,quod multi ultro Pontificias Constitutiones amplecterentur, & Jans enismo cui imprudentes faverant nuntium remitterent: alii verb, qui patrocinati erroribus diu fuerant,exempla meliora secuti resipiscerent, & paratissimos sese exhiberent , ad praestanda illa omnia, quae Sedes Apostolica erat praescriptura. Sed quam inanis fuit Alexandri Ecclesiae istae metuentis cura ac metus, tam inane fuerit gaudium necesse est, si de
languenti jam ac brcvi expiraturo Jansenismo deficientibus quotidie primariis ejus Patronis gavisus est.Si non nisi inane spectrum suit Jansenis mus , de confecto ac subacto Jansenismo non potuit solidum esse gaudium. Tertio nihil actum monet ab Ipiscopis quos tamen impense laudat ob singulare bonae causis stud tum,nisi ultima manus operi imponatur; hoc est, nisi Theol si illi qui meliora spoponderant eo per Episcopos inducantur, ut Ian senis hoc cst,damnatis quinque Propositionibus in sensu a Ian senio earum Auctore intento incere & aperte renuntient. Unde satis insinuat quo loco habendi sint ii qui ea
ratione renuntiare modis omnibus detrectant. Quarto Hortatur Episcopos, ut in contumaces manus auxiliares & Brachium regium implorent. Et eo revera opus erat adversus eos, qui censuris Ecclesiasticis
S usitatis poenis non commovebantur. Et sane muneri suo laudatus a Pontifice Rex non defuit. Estne credibile Sc Pontifices, & Regem, & Episcopos Galliae pene, omnes eodem fascino,iisdem praestigiis suisse lusos, ut inane & sine corpore mo strum serro & face Ecclesiastica & saeculari potestate persequerentur ' Estne crediabile, Alexandrum Theologorum illorum approbasse doctrinam , & tamen armatae Regis potentiae velut contumaces, velut Haeresios Patronos objecisse λ Estne credibile,doctrinam eum sanam praedicasse, quae cum doctrina in Ian senii libro tradita non conspiret solum, sed eadem sit: idque in illo eodem Brevi, quo doctrinam ex Iansenti libro se judice haustam, proscribit & execraturλ Haec tamen omnia vera sint necesse est .si Jan senismus inane spintum est , fi nullus umquam extitit Iansentia imis; si doctrina Jansenti libro contenta .sana est;& ut sana ab Alexandro praedicata. Haec tam n usque adeo paradoxa, usque adeo a communi sensu aliena nobis Belgis propinat Theologus si superis placeo Augustinianus ; & ut fidem inveniat, e lat bris suis Romano Pontifici dicat. Hunc agniturum aliquando sperat, aut sperare se fingit, Innocentium X. ab Episcopis Galliae atque Sorbona sume deceptum. Fuisse deceptum Alexandrum VII: at illum ipsum etiam inscientem resipuisse,dum pro- favit sui asser t) famosos Augustinianorum hypobolimaeorum Articulos, doctrinam complexos ab ea non di sertantem, quae in Iansenti libro continetur, licet in spe-
24쪽
diem non nihil discrepet ab ea,quae a Galliae Episcopis Romae ad Censuram proposita fuit. Id ipsum confirmatum iri solenni quadam Constitutione , atque ita os obturandum iis omnibus, qui de rediviva haeresi, quae nunquam fuit, tam multa jactant: Episcopos & Reges fatigant, Cardinales obtundunt, Inquisitores enecant, Orbem denique unxversum sollicitant. Ita Pax erit Ecclesiae, nullo pacto umquam alias obtinenda. Nam Augustiniani isti certi sunt numquam agnoscere, ullam ρο- tuisse inuri Iantcnio maculam, nisi & Augustinus concideret. Certi sunt numquam quiescere, nisi tam orthodoxa iudicetur Iprensis Augustini doctrina , quam orthodoxa habita est de habetur doctrina Augustini Hipponentis. His conditionibus pax esto. Si secus quis statuat, aeternum imminet bellum: rimantibus telum dabit ira, seu potius amor Ian senii: pugnabitur omnibus cavillis fucis offuciis .coloribus,sycophantiis, donec succumba at tandem innumeris calumniis victi veritatis Patroni, Otorcs Iantcnismi.
De Auru uenian.e expositionis olim conditae , nunc denuo publicatae Consilio se occasione brevis Narratio; cujm et anni hic ostenditur perfrictissimul caeteris
pessimi Libelbflagitiis: Aries simul es doli ac perfidia veritati insidiantium
ponuntur ob ocu os. QVot hic verba serit, tot pene fundit mendacia sibulosus Narrator,quae singula recensere longum esset. Praecipua quaeque delibabo Iam ab exordio fingit praecipuam institutae Collationis causam fuisse, ut in ea examinaretur doctrina suspectorum Theologorum, eamque visam esse unicam concordiae ac pacis Ecclesiasticae quae mutuis dissidii, longo jam tempore lacerabaturo stabiliendae viam. Ad hoc inductum fuisse litteris P. Annali ,3c pene impulsum illustrissimum Convenensem scribit Pag 16 γ i . Haec omni i salsi convincuntur ex accurata Narratione P.Ferrerit, Sc ab ipso Convenensi . dc a reliqu:s Galliae Epit copis ad causae hujus discussionem a Rege d lectis per bimestre totum examinata atque approbata. Ex ea discimus occasionem huic Collationi praebui de Miramontium Praesidem Tolos num, qui Vcritus, ne Iannenistarum contumacia in gravius Ecclesiae & Reipublicae detrimentum prorumperet, omni ratione eo inducendos credebat , ut Apostolicis decretis tandem sese submitterent. Contulit hic cum P. Ferrerio de Convenens M
piscopo consilia. Utrumque impulit, ut pacis negotio strenue se darent: viam nullam videri commodiorem quam si amica quaedam & pacifica inter paucos institue-
retur Collatio. Scriptum a Ferrerio ad P.Annuum ; is consilium probavit. In hac
25쪽
Collatione id unicὰ agendum sibi sumpserat Ferterius, ut Theologi isti damnatae in quinque propositionibus Ian senii doctrinae quod hactenus recusaverantJ Jan senii
sensu accurate exposito,collatisque ejus locis renuntiarent. Hic fuit totius Collationis scopus. Partim enim interesse νι ebat Ecιlisia Fert M ιὶ ThomiItane εἴ sent, an I fuit a Trio egi istι in mali=ia Italia; modo ne es ut ian sinista , hoc er, I an ii ciua quinque νεο ohenes doctrinam Catholicam esse. νeclamantibus pcntificibus . n:n fu fit intrant.1Jac spe evocatus Illustrissimus Convenensis Parisios , ad lecto negotii totius socio P. Ferrerio : Hac spe a Rege pene invito, & sinistrum quid ominante, concessa facultas exulibus Theologis Arnaldo, Tani ero , Singlanio , & Abbati Sancyrano, Pari lios redeundi; ad j cta tamen hac cautela sui ratet ex Litteris ad Convenen senadati; & a P. Ferrerio editis) ηι quemquam inviserens, nsque invisi se ab nuis paterentur. Comparuere mox dicti Theologi apud Illustrissimum Convenensem. Ille pauca pret- fatus monuit ante omnia instituendam consultationem de sensu Jan senili & an is a damnatis propositionibus abluderet. Recepisse P. Ferrerium exhibiturum se praecisis ambagibus clarum ac distinctum circa quinque Propositiones Jan senii senium. Accepta a Theologis conditio est. Concinnavit mox dictus Pater scripta gemina,
in quibus dilucide sensum Jan senii expressit; quae Lalanio st itim tradita sunt cum tyliquis Theologis communicanda. At illi collatis inter se capitibus , postquam scripta ista studiose lustrassent, & Ian senii sensum dilucide exprestim vidissent,
conditionis acceptae immemores, aliam cccpciunt cancre cantilenam: verebantur
enim ne , si agnoscerent hunc esse Germanum Jan senii sensum , cogerentur aliquando eundem ejurare ; quod certi erant facere nunquam. Non possum hic praeterire et inum palmare mendacium Narratoris hujus: Alterum quod Ditictum scribat i) P. Ferrerium ad rώendas in c Patione Societatis si apa,tὸ,r Cum Jesultarum nullus fuerit hujus negotii conscius, si P. Atinatuiti exce- veris ; ut testatur non semel ipse P. Perrerius. Non agebatur hie res Pluitarum,
sed Ecclesiae; nec cum Iesu itis solis collidebantur hi Theologi , sed cum Sorbona,
cum Ecclesia Gallicana , cum Rege , cum Pontifice. Nec si res le suitarum ibi acta esset, causam illi suam perini sissent unius hominis quamvis versatissimi prudentiar, concurrentibus tot Adversariis tam ingenio iis, tam Versipellibus. Alterum, quod scrib t sciscitatum suilse Parisiis a Ferrerio Convenensem ; Au non cos habiturus eser
Qui potuit id sciscitari Parisiis Episcopus, cum jam Tolosae coram Praeside Mira montio & Malpetraro Consiliario Toto fano demonstrasset Episcopo Ferretius, nihil reserre. ad Jequitas'e, an ad Thomistas Theologi illi accederent, quamdiu Catholicam esse Ianienti docti inam mordicus tuerentur. Iloc uno Catholicos esse non posse: Id unum agi, ut Iansenti dogmata praescripta agnoscant & e rent ;
26쪽
quemadmodum a nemine aequo rerum aestimatore Catholicus haberi potest is, qui
quamvis sentiret Christum re ipsa cum corpore & anima in Iucharistiaestu praesentem: contrarium tamen Calvini dogma non repularet Haereticum , cum velut tale proscripserit Ecclesia. Huc inducendos Theologos , & redditum ii i plenam Ecclesiae pacem , alio pacto non obtinendam. Qui potuit igitur hic Ferrerius Theologos istos ultro habere pro Catholicis , quamvis credidisset revera amplexos esse doctritiam Thomisticam, quamdiu latae in lan fenium sententiae subscribere rec sabant λ An non veretur Fabulator hic istud Poetae veteris.
Tacrat neres est, quamvis se undisi 3. . Illud esse verissimum fateor; postquam oblatam a Ferreris concordiae viam sa-cilem, pronam,1 nemine nisi contumace respuendam repudiari animadvertisset multi; institille apud Ferrerium illustrissimum Gilbertum, ne colloquium abruiriperet . sed Theologorum illorum sensa dispicere non recularet; peracto hoc velut examine de summa rerum commodius ac tranquillius acturus. Manus aegre Milit, quamquam nihil . orum, quae postea subsecuta sunt, sus icaretur Ferrerius: & pasItis eae indici colloquio diem. Et hic tamen Impostor noster sua fronte , id est perfricta , affrinat optasse Ferrerium de singulari ac recenter cusa doctrina cum Theologis istis conferre. Accepit igitur ex Episcopi manibus Articulo, Ferrerius,ae diligenter excussit. Dicta die 23 Januarii comparuerunt apud Illustrissimum cum Ferrerio Lalanius & Girardus. Post mutuam salutationem : id primum a singulis exegit Episcopuς, ut fide data religiose promitterent: si forte exitum sinistrum haberet Collatio) non usuros se iis quae mox peragerentur aut deinceps , ad causae suae patrocinium. Allensere singuli , & se non usuros recepere. Stetit Promissis Ferr rius : Ian senistae more suo illustre ediderunt perfidiae suae specimen, publicatis statim a finita Collatione pluribus libellis mendaciorum plenis, quorum illos convincit in sua relatione Ferrerius; & convictos non semel agnovit illustrissimus venensiς, & ipse de violata tibi fide haud sein i conquestus. Tum de Articulis institutus sermo: Sed priusquam ordiretur Ferrcrius, protestatus est non agere se Jesultarum nomine, cum ad te suitas solos non spectaret, sed ad Ecclasiam universam haec controversia, cujus Iesu itae arbitri nec esse velint nec possint: venisse se Episcopo de Ecclesiae pace sollicito ad a se petent socium, Theologis ipsis haud renuei libus : Articulos aiebat prorsus sibi visos esse ancipites, geminumque pati sentium - sanum alterum, alterum a Catholica veritate prorsus alienum : multa illusti atione opuς esse, sit Catholici censeri ciueant. Id ut probaret, praelegere coepit primum Articulu n quo de gratiae per se essicacis ad exercitia pietatis necessitate initur. G Σ ' Haec
27쪽
Haec videbantur sui sunt ambigua; Gratia istax νε untatem in nlium citra ramen Gusitatem, vi divina moi iustest 1, cr determisam, ad gulas Cbu- stiana pi init nec Dria est. Hujus enim gratiae necessitas duplici pacto sustineri potest: primo ita, ut eiusmodi gratia necessaria sit ad agendum re psis, simul tamen admittatur altera quaedam gratia vere & proprio iussi xen , qua: donet propriam a mendi potentiam seu facultatem. Secundo sic,ut plus modi gratia non solum neccl- savia censeatur ad ipsam actionem ponendam , verum etiam ad ipsusn se: ita ut in honii ne facultas non sit citra illud speciale auxilium recte agendi. I'rimo seniuaccepta propositio, vere Thomistica est ; secundo sensu Jan leniana. . Ad haec re ponsum a Theologis: credere se ejusmodi gratiam tantum esse necessariam ad agendum rei pla: alteram a se gratiam admitti actualem de internam , duae sit sussiciens sensu Thomistico. Et in hac rursus re ponsione latebat anguis mherba , qui non fefellit Ferrerium. Inde urgere non destitit, & pluribus inculcare, nihil agere hos Theologos, quandiu gratiam tantum admittebant rami Drram ω su ροι entem , nisi & ipsi illam vere ac proprie susscientem suo sensu δί crederent , & agnoscerent, & id ipsum in Atticulis diserte exprimerent: nec enim hic inquiri quid Thomistae , sed quid ipsi sentiant. Novetat enim gratiam stissicientem Thomissicam non semel fuisse explosam ut insulscientem, in amotis Epistolis ad Provincialem , a lans enis anim Secretario Ludovico Mont alias Domino Paschal) conscriptis. Hinc res in prolixiorem contestationem abut; contendent:-bus Thcologis, quamvis gratia per se c. xsolunt esset requisita ad te ipsa agendum; tame dictu esse verissimum, & SS. litterarum ac Parrum sermoni con- Rruentius, sine hac ipsa gratia nullum pietatis opuς exerceri ab hominibusi que ipsum Alvarestit nobilis Thom istae testimonio comi r bantissius. Quae dum pluribus refellebat Ferrerius4 Episcopus se interpoluit,s inutile essὸ monens sim lisbus disputationibus tempus terere ; unice insistendum quinque Propositionibus 1 Sede Apostolica proscriptis; in eo verti totius controVersiae cardinem , in lorum Doctrina a damnatis dogmatis discreparet. Mnde sciscitatus est a Theol
uis : Hirum justi, qui remissum tantum ac debile in se servandae divinae te siderium sentiunt, & tamen ipsam legem non sexuant, illo ipso lsiderio impulla m implere teire. positat, etiamsi tuerint auxilio prati per se essi acis destioni. R spontum od sic. Tum monuit Praesul ab hac responsione non abeu
dum , ncc opus esse contestatione longiore. His dictis calamum arripuit . er :&sequentes quinque propositi mes deduXit, ut exploraret an conformes essent
sententiis horum Doctorum , & response quod mox dederant.
praerepta Dei AdmiΜibus tu's, volentibus, ct conantibus secundum procn- res quas habent vires , non Iunt imp ibilia, quando ea non strvani; adest
28쪽
di statu nasurae lapse datur acrualis, atque interna Christi gratia, cui homines saepe res uni se impediunt, quo minus habeat essectum, ad quem vires tribκit vere seus cientes. Nunquam tamen resistitur graiiaper se es aci olae qua
Inflatu Naturae lapsae ad merendum oe demerendum non suffrii libertas a coaritione ; sed requiritur libertas a necepitate.
nsim est, atque haereticum asserere , Sem clagianos in hoc errasse , quod dixerint actualem Dei gratiam adsingulos acus pietatis necessarium alem esse, cui voluntas post obtemperare , aut rcfragari. Omnis enim actualis Christi gra
Christus pro omnibus omnino hominibus mortuus est; voluitque Salutematernam reproborum volunIste antecedente; non autem absoluta, ct consequenter deditque pluribus eorum auxilia gratiae, cum quibus Salutem consequi poterant; non tamen gratiam es cacem, sine qua nemo Salutem consequitur.
Mox propositiones Doctoribus exhibuit rogans, nam easdem appmbarent, Ardoctrinae suae conformes crederent. Illi citra haesitationem omnes & lingulas a probarunt,& professi sunt easdem complecti vera δc germana sua sensa,circa qui que Propositiones: desiderare se tamen se per iisdem cum Amicis conferre , antequam decretorium promerent responsum. Atque ita illustrati fuere & correcti in primo congressu ancipites Articuli, adstipulantibus Lalanio & Girardo , quibus erat a Foederatis ad id potestas concessa. Hunc habuit exitum congressus hic. Postera dies in alterum congressum delecta , in quo ex consensu partium in Jansenti sensum inquireretur, allato prius Amicorum & suo de Ferrerii Propositionibus rerumnso. Postridie dicta hora comparuere Theologi cum P. Ferrerio apud Illustrissimum. Illic nomineFoederatorum omnium Girardus declaravit,Pmpositiones a P. Ferrerio pridie oblatas, ab omnium suarum partium Theologis & approbari & admitti: unum tantum rogare, ut voculam Persi illic insereret, ubi gratiae dumtaxat ese ficacis meminerat; ita ut clare exprimeretur gratia perseis ax. Jamque accin bal
29쪽
se Perrerius ad ipsum controversae eaput; hoe est. adsensus Ianfeniani examen cum Lalanius interrupit, unaque cum Girardo Ferrcrium obtestari capit, ut i choatam Articulorum lectionem absolveret; unique indicaret, si quid corrigendum aut reformandum occurreret. Causabatur Ferretius id esse prorsus inutile, quandoquidem dictatas a se Propositiones amplexabantur. At illorum importunitate tandem victus cessit.
Coepit igitur Articulos percurrere. Cumque eo ventum esset in primo Articulo, ubi declaratur; Vese diιi posse iustos gratia per se is i aci destittitos, Dei mandata imi pure non puli; rotunde monuit hanc Articuli primi partem prorsus esse inducendam. Ipsos quippe jam non semel aenovisse , gratiam per se efficacem minime esse necessariam ad ipsum posse implere , sed ad re ipsa implenda Dei mandata . id diserte exprestum esse in quinque Propositionibus , quas & Ipsi & eorum Amici approbaverant ; sine gratia nempe essi caci posse nos mandata Dei absolute servare , licet re ipsa sine illa numquam servemus. Hic nova rursus contentio: Ab hac loquendi formula abire se nolle lignificabant Doctores: esse illam & Patribus de Conciliis usitatam , nec ulla
alia gratiae per se efficacis necessitatem clarius exprimi. Tunc notavit primum Ferrerius; quorsum adeo importune ursissent Lectionem suorum Articulorum ; ut nempe una manu eriperent, quod altera jam concesserant, dum Ferrerianas Propositiones approbarant: Tunc vidit hanc illos captasse occasionem, ut tecte quodammodo & velut honeste retractarant id , in quo pridie fuerant paulo liberaliores. Multa rursus habita de mente Thomistarum verba, deque ratione, qua Didacus Alvare et necessitatem gratiae per sse essicacis adstruebat; Iarnque effervescebat Disputatio ; eum Convenensis . Episcopus se interposuit, ad Do istores hos conversus : Si velitis, inquiens, serio Thom istarum de gratia per se essi caci Sententiam amplecti; loquimini pariter cum Thomistis,& aperte dicite; Sine gratia per se essicaci opus bonum fieri nunquam ; in nostra tanu ia esse potestate
recte agere ope gratiae suffcientis. Quod si quandoque in Scriptis vcstris publicatitis, nihil hominem boni agere posse sine gratia per se essicaci , id publice profitemini , hoc vobis solum sensu dictum, quod opus bonum sine gratia per se essicaci
nunquam exerceatur. Quod Convenensis non dixit dumtaxat, scd S. sua manu exaravit , ut rationem hanc Arnaldo suggereret quemadmodum finita Collatione P. Ferrerio exposuit qua citra dedecus aut probrum excusaret id, quod in Epistola sua sustinuerat i gratiam nempe , sine qua nihil possumus, aliquando deesse justis , quando praescriptam sibi a Deo legem violant. Unde gravis in Arnaldum concitata
Haec postquam pluribus retulit Ferrerius , in hunc modum concludit Relationis suae p. g 2S. est iras , quam nuperi stipit Iupαν λι ius cono lenitis Aucti ναιμι ιu proserie is modium , iam ait id ιι aism Dis se a= illam ma copi xensi consilium,
30쪽
qua digiustas innis expeditetur, ut intactis Alliculis Otii sutilanetur quadam d claratis: qua profistrentur sese. cum dixerant nos sine gratia per se σcaci non posse agere, nihil νoluisse aliau , quam eam , ιui deest gratia illa per se escax , non habere omnia . qua requiruntur ad actu sitndum. Etenim certum Ui pergit Ferrerius numquam ulla ratione significasse Antiseritιm, eam sibi v entem esse, uι initae cI in totius relinque ει ur articulus; neque dixisse um quam, tit jam memorata ab hoc Scripto te de Iaratio cati i adiice et ur. Quod me autem spectat. id possum limare , non solum non ant.bus me conflium tam parum equum, oe tam malὸ excoeitatum , ut ne approbare quidem potu tim ; cum in silo Iansieni larum cerebro natum sit. Hanc insignem falsitatem , velut certissimam veritatem adoptat Narrator meus.
caci non pessumus agere ὶ explic tiοηem tommuni partium consensu coram illustrissimo conre narum Di copo adjιctatuit. Et Pag. ro. pergit eodem Ore : Potro νιritus IIust. Prasul,
ne hujus altercationis eccasione Collationi abrumpιnda locus daretur , ea ratione componendam
illam preposivii;ui illa Articuli patie intacta ad ejus calcem ea , explicationis gratia, ιlausula adiiceretur , qua illic med. luitar his vobis; Quare cum diιimus oec. Quod ut1ique Parti ita
placuit, ut nullam deinceps adversus Articulos litem morarit P. Di re=ius tota Collationis tempore , qua ad nonum usque incnbem producta est. Et haec certa esse ait actorum fide. Hie
homo acta nulla vidit, nisi Iansentana. Illis solis fidem arrogat, ac si Ian senistae nullius umquam fuissent mendacii con victi ; cum tamen in Gallia Iansentana Veracitas ut Cretensium olim in Proverbium abierit. Haec insignis falsitas adhuc magis elucescit ex Epistola,quam Illustrissimus Convenensis cum Articulis Romam transmisit, in qua Pontifici Theologorum horum nomine declarat . praesto eos esse, non solum sequi Thom istarum recentium de
auxiliis doctrinam , sed& mo um loquendi & exponendi Thomisticum. Quod qui facere potui siet , si sola clausula adjecta suisset contentus Illud interim haud inficior, in ipsis Articulis nihil magnopere improbasse Ferreritim , modo ad haec duo principia de quibus inter partes jam haud semel convenerat) revocarentur , atque illis fideliter posthac staretur. Primum erat, a gratia per se eis caci non proficisci unice potentiam seu faculta
tem recte agendi; hanc non necessario exigi, ut homo p ii pietatis actum exercere ; sed dumtaxat ut re ipsa exerceat. Alterum , dari gratiam vere & proxime suili cientem , non I homistico dumtaxat sensu ut Articuli insinuabant) quae a gratia per se efficaci differat, & potentiam nobis agendi veram largiatur; verum etiam len- tu horum Theologorum, ita ut vi hujus auxilii in nostra potesate sit mandata Dei absolute servare : idque ipsi non secus quam Thom istae publice profiterentur. His admissis lis amplius de Articulis nulla mota toto Coli itionis tempore; sed de summarei,hoc est de Jan senii sensu actum est. Unde hac ipsa die in hoc ipso congressu I lanio & Girudo quinque Propositiones in manus. consignavita errerius, i an semi