장음표시 사용
251쪽
num pro ratores , Malia Membra Vniis cuiqMm, se peregri , sive uita rvi Re versitatis, reluctantes Zc ex occasione Pe- si tin au ι, in Capita vitam a sacratis istores, diseeptandae nomen recitaretur: m Mast tu Regum brii reipum linειν- altereationibus, antequam Advocati ea , Mnliseis usum otiaritata, vel tua cisam agerent, occurrente, ea protulisse tum vel temporalu nomen praseritior, quae hodie quoque referenda videamur. praetexatur causa tiam inde muri bin re RADNempe , pro muneris ratione , ut sua- gione agitu anm Eueantur tum est partium, ad gloriam Dei, Ecclesiae em M. recipiam, patesct is , bonum spectare, ac Regis rem,vitam, lu- quotquot tmelligent aut sentient, tam horrendatem , securitatem, & Reipublicae totius co sita agitare, nec quam tu ad Bipulatu is tranquillitatem sartam tectam tueri, se ad- dogmatu matisana perditorum homi in hortationibus utrosque, Actores & Desen- ingenia,Hrem velinirem, tanqua stro scires, verbis sancti Pauli commonefeeisse, mac rationes adversm Vnctorum Dei ira, ut pacis, quoad fieri posset, & concordiae fruendas, niterentur. mutuae rationes inirent. Secundb , Diplomatu Impetratores prefAc propterea, Actoribus dixit , eos leantur, prae ent, doce τι, inter caeterinys beneficium ab Hentico Magno , glori testares summus a Deo conctitutas, Francor is memoriae , impetratum , grata men- Regem Chrissani Mn, in Tempora insolore iugiter recolere debere , qui cti mun- Deo minorem , no aliud in νώδει af di quisue fidelissimorum & longo rerum prater Dei numen agnoscere ui beninis, a usu prudentissimorum Ministrorum consi- soluto in diras dominii jurepotiaram ne itis, ab illorum revocatione deterreretur, rituali με potestatibin , elatuli colore ρ- nihilominus , id beneficii largiti consti- remo, edi premovenι vel defouenda Relia
tuisset, hae spe ex promissionibus ipsorum simusterie , fas esse Tempara m Regum μαωncepta , inductus, fore videlicet, ut Principum jura orpare , magis . quam Regia Indulgentiae N Clementiae Principali, ossi- ι- , aut bonisiis Regiae titato, stiri vi au-eiis x obsequiis, Regiae Majestati praestitis, thorit is, apicem intadere, quapropteria sese gratiam aliquam referrent: ed etiam maxi- recipiant, hoc in a gamemo ae μα- me,quod nullius rei, praeterquam reditus, ctionibw, nupera quibusdam Doctor μα- gratiam postularent , nec alium sibi finem gitaiu,docendo usuras,quae M vocalidis expres- propositum esse significarent, nedum, ut se serunt Ditem aut indirect per se aut ea, quae hodie e Magitant, expetituri vide- per aecidens.
Addiditque , perpenderent seeum ipsi Mu nresstaverba tant mistari quom an aequum esset , statim a Magni Regis clesia, mens quaedam fixollis e Dagnilinobitu, illud postulare, quod ipsemet, ne- potestin, omnibis imperi ι θ M s Muti sera quaquam iis concedo dum esse censui si laribwgraviso damnosa con ualuti ostiria set, & quod dum in vivis erat, urgere ne- tualis puerus in temporale imperium tra eat, quaquam essent ausi.Haec saltem lex, si pese juris oret, infesate, suerisiaribus infulistinaciter petitioni insisterent,ipsis praescri- tributa. Conira instolabili invictoque , Hebebatur, ut sese priscis universitatis Pari- problimatico , axiomate asserans, penes a siensis Deeretis,& Theologicae Facultati,in thoritatem o ροι rem multin esse, Abdis hisce quatuoreapitibus, potissimum subji- ιμ-, ensi ne, ac Regni pr-atione, Reges, eorum ditiones occupanti, vel deporinti ex se Primo, qπὸ Regani stati ct securi sui tom ia multare. stitur , quos saepenumero iam impetitos, ire- Terrib, doceant o MMurscribans Mia rrato parricidis , nefariὲ ὲ vi sublatos ,fe- Omnes Regis subdisos, ta- Eulesiastico Misit moram parricidarem mana vidi , qui seculares, ad ea ' , erga Regem , ob rem ι false se dei subiti Religionis obtentu , ae se neri, quam Dominis abhis Iesin Christus , ha puia, umerariaque doctrins, nuper cura,quam manam isdatus naturam , Imperatoribus oek libris o sitita istorum Impereat m ham inagistrati bau, nascens, moriere me praestitit, serunt, ut ex Reorum conssionib- o Curia quemadmoLmi actigesnoritis Meddite
novas tiantur,sed etiamsi iptu editis, juxta qui arma expedirent. verbum Dei n Veterict No Testamenio con tque 1 a vexis, ut o Pauli Rom. 13. prehen oppugnent. mnis anima potes vatibus sublimioribus su Dicam doceant ,stibant ubique, nefatesse iecta esto,quae sun ramum pracepti cris a
252쪽
De Propagatione IE svr fARI M. Liter. In m
esis , drilarationu, ad tempus Dignitatis Viro, pietate, doctrina , atquροί μυ- , vim obtinere , viaelura
ιi vere Chrsioi, religiose obsimarunt,qui non mori tum , c palus ve/isatem Christi amamplecterentur,sed etiam, cum in a D mum
η-eram excrevis ext , Discipuli, Caesaribus o Ru bus,vel Haereticu es Instat bi , in Teue ratibus faeliso paruerunt. Gapropter Diplomatis Impetratores fide caveant,s dictis doctri-professores: Nurum Zotestatem,qualicunque tandem ,nec Vsam etiam Ecclesiam,vel in Concilio congregatam. νι erga Ecelesiam , Regem, Regnumque fidex studiis conspicuo , in Curia quadam suprema, Praeside. qui sua quoque a uilioritate de sustragici eosdem excitabat, ut candiddoc ingenue , pret scriptis. sanctionibus in Smnatu recitatis, subscribetent, de eas sine ulla elusionis vel ςqui vocationis stropha, approbarent. Ad quae clim Regis Advocatus, sibi certum quid refrenderi peteret, excepit Fronto, Quantumvis ipse atque alii socii,qui Parisiis degunt .ita sentirent bi isMim ab hactentaemia alienum non esse M
non tamen integrum sibi esse , praecisa declaratione uti, nisi a inte, hac de re cum s eiis,qui in hae urbe sunt,conferret: imb existimare se, te communicata, constitutum,
ad hasce propositiones, nisi prius Generalis alia aua am ratione, jἀre ullo praedisse s , Praepositi, cujus sententia expectanda erat, .mas itos, a Foritatis uramento absilvete, animo explorato, expedite de tuto respon- se iudientiaAd. .am 1ure divino, natarai, cse deii non posse.
Quarto , quod ad neλ.Vαν Ecclesi sica attinet, ad Regis authoritarem, o Regni t ges t-ηιν , Dismatis Impetratores, o o scripto, tareantur liberiales o sura Ecclesia, is cujus*u visunt, Gallicana: nec qui quam aetant,scribaxi, proponantve quorum vim Decrerorum , qua in Francia neci Mao
i e n.inde, deis os sese scripturas
rapiant , curaturos, ut a Generali se ex
vincialibus adprobentur quaesunt adversas sua scietatis homines conscripturi, aut libris editis,
dogmara contraria, quatuor hisce capietibus p serum.
In summa nisis V iversitasti Pari' sine cubitis Theol ica Decretis, atque Iaesuuiis' si ni per omnia.
Agas capitibus , donec planὶ satisset
rint , indubioris φων,οae, sinceri se mi, fidem fecerint, cancellis Edicti Restituit nissese contineant arque postquam ira caverint, Gera donam, adii tui Caria, seris reddod tot sesto, istis,qua nunc MusterisDρη -
- Ham , is qui verba iacit , saepenumero testatur, se Petitorum sociis significacse ἔ haeaeaden complures clarissimi Viruri , dignitate s Motis, in hac Curia, ill
stres intellexerunt , sum in hos sermones inciderent.
Quin etiam Patri Frontoni , de alteti sodali , pridie quam causa disceptare-mu, ista proponebat , coram Amplissimae
Quae Rectori,& qui eum comitabantur, cum fuissent signifieata,responderunt, sibi verba Frontonis piobari non posse, capti sa de aequivocationibus obnoxia, praesertim cum diceret, In politicis serviendum esse temporibus de locis , ubi vivitur. Adde quod , cum esset in conse O , Postulantium societatem, in omnibus, de per omnia, , Generali suo pendere, qui ma re quam exteri Generales solent,potestatola sibi subditos Religiosos potiretur, atquo extra Regnum Galliae commoraretur, nubiam rationem, ad fidem ipsis habendam aperiri, tum etiam, quod lesi ς omnibus Mitis ferre leget, a nullo vero accipere com 'sile velint.
P. aeterea, Iesultas istius iustae dissidentiae causa, causas ubiq; suis actionibus deinstitutis dedisse,ubicunque pedem fixerunt, assectato, tam in Clericos, quam in Laico dominio:Quibus accedit,quod omnib. hic unicus scopus, normς instar ob oeulos est, ut avncta ad societatis , etiam ex aliorum damno, utilitatem, atque amplificationem
dirigantur. Rudd dogmata priscis legibus
Regis te Regni Constitutionibus contraria tuentur: Quod si contingat aliquem exsocietate exitiale seriptum edere, neque Q. eietatis coetus,nec ex ea quispiam illud p lim improbat,aut ad veritatis defensionem se accingit. Addidit Rector privatim , sibi eo lures esse rationes exponendas d- versus petitorum postulationem, quas Curiae cognitionissam suo,quam Advorati cito subiecturus esset quod is qui Regis nomino verba facit,tum ut omnem culpam, coram
253쪽
Deo de Homini biu, E se derivaret, tum ut habios, dc praesertim, Actioem Ea ista Vesedi seordiae fomitem, unde scandala&dissi- mi Advocati Fisei Regii , de quid cau,1 dia, in Eeclesia de Reyubliea, essent exori- Consilio permisia, a Curia decretum suo
tura,extingueret, ex tui muneris ratione,rea rit.
serendum esse duxit:Quo cirea obnixE r Item ea retulit, quae in Italia, Hispania, stat Senatum, ut in meliorem parum, quae Germania, Polonia, Moseovia, Anglia, Motononuntur,interpretari dignetur,quo PM Republ.venera societatis causa, evenerinsicto nes aequos telum aestimatores 1 pri- ea etiam,quae sodales anno i 77. fecerint, vatis affectibus immunes, quique Religio- α Actioncs potestati, quanta in direm nis eausam in Factionis malum non vertunt Inquisit nu,ubi loca notavit, excuso Romet, sano mentis iudieio, quae dicta sun admise rues s. describitur, consentaneas, indicavit: tete decet: hoo etiam addens, si ulterius α- unde colligitur,eos inquisitionis arcanae OG stus contentionis feratur , ea quae deside- fieto desungi. tantur, de utrobique reprehendenda sunt, item diligenter collegit ea, quae in si pro temporis Ac iuris ratione , prout animadvelfionis ossicium requiret,signifieatu
Enim verb,cum in tertium usque diem, eontroverssa utrinque agitata fuerit, ea iam ctiori Regis consistorio , in Curia, ante ocpost actionem , in Castellum particidam, eorum discipulum, institutam, aecederunt Ea, quae steretis An tibin annorum 119 de 9s. comprehenduntur, quorum exem- refert,quae in instrumentis, de copiis causae plar Neapoli exeusum, anno iω . sub in iudieialibu, saeerdotum ac Scholasticorum nu si Deinde idem Regius Advocatus, e Collegii Clatomontant,qui se Iesultas vo- rumdem usurpationes&molitiones ex ricant,observavit,excerpsit, Collegitque, prae- vium , postquam postliminii jure donatitet ea loca quae a Montholonio , dc , Mar- sunt,quod notandum eontra positas edi tilletio subnotata sunt: quae partim ador- cto conditiones, impetratorum, excerptis dinis eorum institutum, partim ad vitae ge- attendit nus 5e Docti inae rationem spectant: quae Item, quae Regi,ab Hartio, Senatus Primitia capita sunt exeutienda, ut agnostatur, eipe,eujus Exempla, Vii tinis erant praeee- uirum instituendae juventuti apti, dc an e tum institutio utilis de salutatis futura sit. Αo ptimum, quod ad Institutum ipsoru Clericorum, qui se regulares Reliosos ampellant , nuncupantq; liquet, eos non tam pia,oratione fuerunt exposita:
D, quibus illi Rex Magnus, Clementii mus , Invictissimus de Prudentissimus thspondit verbis, quae certum voluntatis Rogiae propositum exprimebant, ita spe o lege, quam privilegio gaudere. FIans ob sequiorum , quae spondebant Diplomatis eausam Ignatii Loyolae Fundatoris seopum, Impetratores,subnixum
vitam, de vitae rationem, a Ribadeneita de Matao conscriptam expendit, atque constitutiones, de earum varias explicationes, Romae exeusas ; bullas, quas , Pontifidibus numero 37. impetraverunt; privilegia, Mimmunitates , quas subinde , vivae vocis, ut loquuntur, oraculo, elicuerunt: Co
gregationum Iesulti earum Canones de Praeterea, quae ab ipsis facta, tanquam si dei , optimo Regi datae, adversantia Coa guuntur, de quid ad haec argumenta illi r gerant,seduid attendit. Denique, alia eommemoravit, quibus apparet, quid subinde ad captandam gratiam, & authoritatem comparandam iactibiarint, quibus artibus domatim vagentur, Genetalium Epistolas, sedulo notavit oc & ad exploranda arcana , & bona coit confideravit. denda irrepant, ad negotiis omnibus sese Quod vel b ad ipsorum actiones & res conseientiarum obtentu intrudant. gestas pertinet, retulit, se, ex Actis , t sibi, Doctrinam denique, quod attinet: quae elim tulit casio,observatis, eorum, quae in operisin Seiramim, potissimum In Tt ab eo tempore , quo sunt admissi, in Gallia ctatu, De potestate Romani Pontificu in Ten contigerunt, repetere. Quid de ipsis Euga- poralibitu, notavit,quae in Gregor, Vasent inimilis a Ilain Episcopus Parisiensis 3. Augusti, ni Vassuee, Turriani, Tistiseni, Suare 111 . iudicarit: quid declaraverit& deor soli me, Ribarines , in libro, cui titulus verit Facultas,in Sot bonae Colle- Princeps Christianus , Ueriri , -- eagium eodem anno convocata, quae postea
feraei gesta, ubi suum dissimulabant institutum quae post ipsi secerint: quid ad officia docendi, gratis, oblata, Ararinmia exae- perit;quid ea de re eensuerit E
bris animadvertit. Item, quae in t smph, euro Honom, excuso anno isos. nomina
254쪽
Diu, serga ius, antehac Antverpiani Col- quos tuentur, participes demonstrant. Setia legii Rectolis, de quibus is ipse , qui lo' licet,erro in levi nomine designantur quet qui tui, defunctum Regem Henricum M ' de multis novis de exotericis dogmatibus, gnum monuerat, ut vitae prospieeret, par ab eis in Ethica,Politica, Oeconomica, E
ileidi, & sieariis, a Scriptoto illo expositς, clesiastica & Republica conduntur re 'sic- in Ioel, , quae Regi ipsi , teste lilustrissimo pugnantur axiomata, quibus palam est, eos quodam viro, fidelissimo ipsius Rzgi , iam ad excidium potestatum, a Deo cotistituta-
a multis annis, Ministro, praelegit: teilo rum, Iustitiae omnis evellionem, ipsius e-c quoque ipso Patie GHOnc, qui tum di ' xi m Hierarchiae 1 -υ , 9, Eeclesiae Ca-xit, eum librum, nequaquam a suς sociem xl, licet de Apostolicς Roman de ordinum iiii, liciminibus emanasse, sed Genevae, Religiosorum Clericorum Regulatium ve- ad eotistandum lesultis odium , fictum, ipium, ruinam, grassati,advelsus quos Iesui-,b Haeretieis fuisse : qui tamen , postea, rq sibindς, multa tentarunt ; atque ad Alono aliter , quid sentiret, e prcssit, lau: c/demiarum imminutionem . spectate , diti, Selibanii opere, x distributi multis quum Docturae gradum praeter molem e-
illius exeuiplaribus , atque etiam, Clar Xaminis publici lege violata, coiistite non to admodum viro, Religioni Catholicae, dubitent. non minii, , quam Regno Francico ad' Rogavit quoque Cui iam Advocatus, ut dicto, cum hune exhibuisset librum, eum ex libro inscripto, Manuale Sodalitatis, piς- stylo laudato , commendavit , tanquam legi locum notarum pateret ut, dei e toti juventuti, Latinis literis imbuendae, ap- ut praelege Ct, traditum, ut liqueat, qua raptime utilem , etiamsi verba , quibus illo tione juventutem ad periuria, in udiciis de utitur, simillima sint, imb ipsissima illa,quae coram Magistratu, erudiant. novissimus patricida, clim super execra- Denique, lecto a Rectore loco, in Maiabili parricidio , in caede Regis parrato , nuati,notato, alia multa capita recitavit, in interrogaretur , usurpare solebat. Quae quae Censiaca Facultatis Theologi eae , iis advocatus. sine horrore referre nequit, de lum suum strinxit: dcea,quae tribus conet iam hortibili libro loquens . quem Ca- nibus continebantur, Hispanico idiomate, talogo librorum norum inscriptum, tan' anno i6o'.& l6io. in honorem Ignatii Funquam ab Authore laudato, profectum, so' datoris eonscriptis, quas in Gallicum se eietas comprobavit. Idem, Aphori orum monem transtulit Franciscus Solerius testita,
moiulis sa, id aliorum men- qui ea, q- notatas ni, non metionem feeit , qui Ethi eam & Politicam molamia in Deum injuria is Theolis si s
Christianam, ianditus evertunt. Item a- Censeres, asserere ct tueri est veritus,mem xi qmatum I annis de lin Salas , de libro- ravit se retulis. tum Zanched , ex quibus excerpta quae Tandem ad Vnivei statis eausam a dim sparsa sunt, quae supprimi, non im- cedens monuit in Doctoribus de Magi primi deeuit. ob horrendas , de flagitio 'stris nonnullis, quaegam desiderari, qui sas , turpi istinasque disieritones , quibus mittenda eommittant,de committendanestatent. Retulit etiam de Richeomi apo- gligant. At si supinitate,& legum ac dacte-Dtia , ω aliis libris , laos Richeamus de torum, in Curia comprobatorum, aspernaces . . aliique sodales, ad causae suae de- tione,peccatum fit, unde tuita nata sit que-fensionem edidere , Necnon , de libro, rimoniae causa, quod non est inficiandum eui titulus , Defensis Veritatis pro Re ψ- Curia, ut par est, Prospicere dignetur,quod ne Catholica , in Isuitarum cos , opposta aliorum, quam Petitorum opeia fieri nosse
sensis ad libellum , qui misitoxos in- Quibus, illud Basilii, aliorumque San- seriptus Deciaratoriis lueris ejusdem Cor- ctorum Patrum verbis , Regulas Ascetitoni, ad Reginam, Reium in Regno Ad- cas Religiosis Regulatibus pr scribentium, ministrationi praesectam , statim ab ipso objici merito potest , illos rem sua Picia Regis obitu: de quibus etiam, Moni ho- sessione indignam , sibi inutilem , neque lonius in contradictionibus adversus Mar- Reipublicae proficuam postulare , nec ultilletium. Quibus in libris, etsi multa spe- la ratione, exemplόve laudabili, nec do-eiosis,pietatem de aequitatem redolentibus ctrina,quae in Parisiensi Schola frequentata verbis, fucata legantur : attamen veritatis est, niti,sive NM.q ae scholastita appel-pe lucis obiectu, ruunt eorum dicta, quan- latur, sive Posiva, taureatis ac Potitica, potum.iscoloribus quaesitis adornata: Ac que tissimum ob quatuor capita proposita, at ad excusitionem eorum proferuntur, cri- tendatur, sive denique humaniolum lite
mea augent, de ejusdem culpae, eum iis, rarum ratio sit habenda , qualum studiis
255쪽
gis saluti, secvxix xi, ri , thesii Rectoris Universitatis Pari
Regni de totius Reipublicae tranquillit et , ut honori Sc perennitati literarum de lieni IS ad Regem. disciplinarum , consulatur. Intercessioni Patisiensis Universitatis ealculum suum
Regios Advoeatus adjieit. Quodsi, eausa, ad Consilium, a Cutia , rejecta , libros de seripta, unde recitata quaedam se rant, quaeque sibi adesse praesto, dictorumloeupletissimum perhibitura testimonium, Advoeatus Repius profitetur Curia eETsi vel b Iesiiliae tam gravi Decreto jussi sent abstinere ab omni docendi
genere dc scholas hieo munere in ut be Parisiensi, non tamen Eessarunt de paria tunt irrequieti homines, sed anno millesimo sexcentesimo decimo octavo, rursus
xaminanda eta deeetnat , postulat , ut nati sent ptipsis publicE doeendi potestas Diplomatis Impetratores , a quavis sun- ibidem concedatur. Rector autem ad ctione Scholasti ea , ad juventutis , ali miae gravi oratione intercessit eota Rege, itamque in hae urbe institutionem, lege in qua inter alia sic inquit: serenistine Rex, areeantur, donee in Curia aliter constitu- haec causa eu, caret He Iarive a Academatum fuerit, poenae,quae videbitur, irrogatim Paris sis hodie humili me supplicat, νοὸdmone sancienda. xi periculara se exposita est nempe hoc ipso Curia, causam, de prolari Diplomatis editis- tempore, quo Isita iterum nervos suos omnesne , in Consillium mittendam esse pronuncia- istendunt, ut Parisiis Rabili reo confirmare
si sit ini. Bum enim jam oppresserim co Litigatorum Causidicos, Amoxes suas i - integrum ordiris polirisi os laria iis μιra Uiduum emendare , o, si qua videantuν mnib- partibin catastylaia vesta Regni, e Lbsidia causa friura , argumenta se contradi- cepto Corde suo, pindvivit o ressi ai adiae mones adderem, judici/que intra praescriptum in Universitate Parisiensi , Elad auri operam te in condicto , proferre subet. Decernit, ut dant , uis nulsauin si ferini, quam V Provinciaia , o ὸ societate , quotauu eum mum eam potestari sua ueliciari, quem rus intra septa Curia secuti sunt, impra entiarum, dum in omni aliis locis, quae semei occv
sescriptione , ratam habeant legem , cui seis rum,fecerunt : Siaatem in Regna j. V. S. P incladis sobmisit, Doctrina nimirum Sor- cieta non refra uua alia quadrieat juventa bonica consentiori, in dis praesienim eviii- tem, qua usuilica ,sitae inde anarer, bis, qua ad S. Regum G ajestatem eorum s Pam tuam se celebrem Universi areis opprestutem o aut boritatem , sartam tectam tuen- sum os .catum iri Considerei obsecramus M. dam, ac libenatum Gallicana , b omni aevo, T. quoi ct quanta oscia Unerabile corpio tria in hoc Regno observatarum conservationem,s- Ecclesia o Statui tuo semper prasiterit ; qu ciunt. ν do papulos instruxeris Pastori , Dis p v js omnib- pesectis , ac Regis C ιπι Praratu, supremas Curiis Consiliariti oguitori communicatu , o Arreno, Caria de Praesidentibuι, Concilium Regium Caneellariis, causa Consilio permittesda , annexis, ex j- Ostodibus Sigillo in , t uadistris Sunti a iore ricretumst. Interea, praetre ea, qua Di- ηum, Consiliariis o Secretariis publicis , piplomate Restuationis o Senatusconsulto, quo innocentiam Ecclesiae, puritarem sinuarum, i ilud comprobatum es , ferebantur , -ju- tegritatem bonarum literarum, o i , t
ventutem erudiendam, aut sua aut aliorem tes atque libertates Gallia , contra emora etsopora, quidquam conari , molirise, quacun- qui tuas opprimere conabantur , pro via Latie rasdem id ratione flaι Petitores probi- Breviter, quam forte semper henam extiterit, knt,r, o alu -κὰ prosis potestin, schola- inhibenda violentia , doctri armis novarum, sica munia obeundi, interdicitur I ae denum peregrinarum, O tum Ecclesia, tum Rei p. pr civiuν, ηἰ pareant, futurum, ut ipso quo stu-- iussicabilium. Ecce igitur perduis nunc eam ων , posti-κν beneficio mutaentur: litis im- do grandem istam Vniis suas . tauod Q pendi se exceptis. Actum in Curia Parramenti dem no ne notabiri detrimois tinctilii 22. Deceαι. inii. hoc es, Eccum o Starus Tui acciri epotest Signatum:
Ne permitte igitur , o Rex Magne, vir tu her
Duum , qua a nongenta annis huc somni
256쪽
omnibin Re in arasm antem ib- - qui episcopis socias manus adhibeant, de pars Amm necessaria o essentiata Eccis se Romanam Religionem reducem faciant
Stat , conservasa fit,pere isto Regno Lud Parisiensis autem Curia caeterique ordines' viei XIII. implacabiliter edictum hoc tulerunt. Nam uis sermisi me Rex, humissima est peti- prae eae teris mortalibus Ignatianum hoc e-iis. qisa in sati V. mu supplic*t Vori nus eane de angue peius oderunt, de longdi si in Panseras, , uic Coeum recipio E finibus suis propulsarunt,reperi 6sque ania de manu nostra uest. M accipiat ni a tea ut Sinones 3 exploratores morte affe-ν όν--sideritatu, tignω obedientiae μή, o cerunt , ut refert Botoreus in magno Fra molestationem integerrimo, quὸ velis ρυ- cis consilio Advocatus lib. it. Comment. priam suam ruiuam Jurare parata sit potis , pag. 493. qua factere votumquod M.T. fecit,se erga il-
Ex impresso Lugduni apud Ioannem
Celerier exemplati Gallico in Latinam linguam verto anno 16is. cuna permisitione.
Quid fit Rex, sic merentibus peccatis hominum,paulo post, pr qter novorum Collegiorum extructionem , in ipsa Parisiens urbe Iesuliis potestatem secit, loco ad omnium propὸ invidiam exposito, ut in Collegio suo omnes disseiplinas, etiam Philo phicas de Theologicas, liberE deinceps ad
publicὰ profiteti possent. Irs vi Tis in Regnum Nav. arrς permissus incolatus.
I Gnatiani eoetori uno Regno non fer bant: sed ut Gallico, si e etiam Navarreo de tota Asturia Religionis suae ibi instaurandae de propagandae causa deposcebant
anno i6os. una hactatione, non esse differentiae causas , cur uno Regno potius quam altero, quod uni Domino genii litium sit Mhaereditarium, veantur Obstabanteontra Astutiorum accerrimae postulationes, qui ignatianos vehementer oderant ob irrequieca ingenia. Rex autem anno Is 29.
dum Bloesis ageret articulo 7. Edictalis sanctionis , pro Regno Navatreo de Astutia, Magistratui M indigenis caveatibus de sua Religione annuerat, ne Iesultae in hos finςs accederent, ne quid novi importarent, quo publica quies tui baretur.Nihilominus Episcopis gentilitiis contrarium deposcentibus, mutavit Rex sententiam suam, decrevitque, ut aequὸ ae caeteri ordinis libet E depromis euὰ admitterentur abrogata CGntraria sanctione : Quin imb professus est, bi in animo esse illuc transmittere Iesultas,ANoo Domini isso. Robertus Pars
nisis de Edini indus Campianus Iesu i- I. sistrae primi Angliam ingressii sunt, de mirifieis ac flaudulentis altibus apud cleticos de laicos sese insinuarunt. Nolebant primὼ Δ-ctamenta administrate sitie licentia Saeerdotum 1 pollicebantur Laicis, se nihil ni si spiritualia tractaturos : paupertatem dc humilitatem summam simulabant, de causam Ponti sciorum plurimum se promoturos sanctis lime promittebant, quo factum est, ut summa eum humanitate ab illis ex- 'ci petentur etiam. Mox autem, chira pedes ibi paulo arctius fixerunt, insolentissimi, pro more suo, de prorsus intolerabiles facti sunt. Reginae Elisabethae, de Regi Iaeobo per suos conductitios indesinenter struxerunt insidias, eosque vel de Regno deturbare, vel vita privari conati sunt nec cessarunt seditionibus, detractationibus artificiosissimEomnes, absque ullo discrimine,sive Clericos sive Laicos, impete re,quos metuebant impedituros,ne pervenirent ad metam ad quam eollimabant ut
Lector intelliget insta , ex eapite de illorum nefariis faeinoribus, dce. in Anglia, de inprimis ex Benedictinorum Anglorum literis ad Clementem 8. Ponti seem Rom. missis. . 'IE sv ITAE in POLONIAM
Aud diu etiam ante Stephanum Battorium Iesultae Poloniam ingressi sunt: in nulla autem, vel parva admodum
gratia apud proceres Regni initio fueruiit. zzz
Stephano autem Rege creato , cum familiam Bathoreotum in Transsylvania de se tEetiam in Polonia fit mare vellet, puta-
257쪽
De Propagatione I VITARUM. Liber II.
tet autem ἰ ut nepotibus in Europa illustres Maietate Iogol stadii beneficii, Ptines=l,
assinitates eonciliaret, Romani Ponti seis alerentur. fibi aut horitate Je favore opus esse, Iesu i- Anno Domini i s sq. Albertus Bivatas, quos Pontifiees impensE amare scie- riae Princeps Iesultarum Collegio Mo bat, in Polonia amplecti coepit, 3c Rigam. nachiensi initium dedit. Loeus Collegii. Id. Mart. cum venisset anno issa. Goto delectus est a plineis e Monasterium Auia 'haidi Velingi Syndici ut bis de Ioannis Ta- gustinianorum qui,cum pauci adessent, a stii opera Templum Iesultis a Senatu ad cilc passuri videbantur, ut pars horti ipsi
Iacobum impetravit . licet intercederet
Gotthardus Curiandiae Dux , de fidein Regis oppidani appellarent, qui nihil in
Religionis negotio se innovaturum religiose promiserat. Verum ad sedandam eorum querelam primarium Vibis Templum vicissim oppidanis concessit. Rex Steph
tum in usum novi hujus Collegii converte retur, de illic schola de domus exit tueretur. Cives autem Monachienses male ab initio erga Iesiuitas affecti fuerunt, & probra ii gentia illis objecerunt.
Clim etiam Comes suuichirdus de Helisenstein Praesectum Landspergae age
nus quoque fratri suo Christophoro au- ret, a Principe Alberto petiit locum mon-ctot fuit, ut idem in Transsylvania, quan- tem scilicet arci Landspergensi vicinum ntumvis reclamantibus subditis factitaret. quo sibi liceret proprium Iesultatum domi iri. Infausti autem hujus consilii is tandem e- cilium exstruere,in gratiam Novitiorum si ventus fuit, ut Familia illa, quam hac ra- Ve Tyronum, ad hoo vitae genus adspira tione extollere de ornare Volebant, quae- tium, qui tyrocinii sui tempus ibi absolve-que tum aliquot generosissimis iuvenibus rent x probarentur.Sic igitur domus illa et florebat, per eorundem lesultarum inse- dificata est, primum quidem, dicto Comitolioem panurgiam. inextricabilibus dissicul- sumptus suppeditante, de aliis deinde ami litibus implicaretur , in quibus funditus cis opitulantibus, ut fabrica integra duobu, set E periit. aut tribus annis absolveretur. In eamd mum traducti sunt Novitii anno is s.quum antea in Monachiensi Collegio incomm
Ex Italia autem, Hispania, Gallia, Anglia, nymia Ivebat adhuc Ignatius Myola, quum Polonia, Germania & aliis Regnis ae Pro- V sib Paulo IV. Papa Baviriae Dux Al- vinetis Christiani olbis, de quibus hactenus bellus omnino deerevisset,ut societas haec diximus , penetrarunt etiam in Tureiam, Collegium Ingolstadii haberet. Hue illum Moscoviam , Peisiam : imo in Indiarum inter alia excitabat quoq; Regis Romano- quoque Regna remotissima,in quibus olimrum Ferdinandi exemplum, qui simile Collegium Viennae non ita pridem crexerat.
Cum itaq; Ignatius votis Bavari annuisset, aliquot societatis hujus viri ex Italia missi, Ingolstadium pervenerunt,prim6q, Societatis hujus in Bavaria initium dederunt anno Christi millesimo quingentesimo quinquagesimo sexto. Domiellium illis in veteri, A Nno Christi I6io. Iesultae in Vualesii ut voeant Collegio assisnatum fuit ad annu Helvetiorum nidificare, de sedes suas usq; is 6. quando ad aedes ampliores de co- figere tentarunt. Quidam autem ejus Pt modiores, quae novae adhaerent Bibliothe- vinciς Primarius M patriς amans recepti cae gymnasii, commigrarunt. Voluit enim nem illorum gravissimis rationibus sequen- Princeps, ut de Proseorum de Studiosoru tibus dissuasit, de impedivit. hujus Societatis numerus ibi augeretur,qui I. Principio, cum in Concilio Gen de paedagogio & Convictorum externorum rati,quod sub Innocentio III. Papa A domicilio gubernando praeessent, suamque no I 2as. Romae habitum suit, expressa
darent operam novis parochis instituen- fherit decretum , ne ullus praeterea novus dis ; quorum velut seminarium idem Prin- institueretur ordo , de Iesu itarum ordo ceps erexit , illorumque curae concredi- contra Concilii illius Generalis prohibitio dit. Hi ne piarib in proventibus annuis fa- nem fuerit institutus : Senatus uualesilaicta est accessio,ut circa sexaginta de septua- esst dispicere, non solum utrum utiliter edginta,partim Theologi,partim Philosophi, etiam an etiam an salva conscientia ordis de variatum artium ac linguarum Prosesi, nem hunc novum contra Concilii Gener
res partim Scholinici, dc administri ex hau lis decretum, recipere post in clim pendete
vix hominis Europaei vestigium conspe
Consilium de non recipiendis I EsVIT Isin Valesiam Helvetiorum
258쪽
controversa Papa sit supra Concilium, nihil sit innnovandum , de credibilius sit, Concilium esse supra Papam, quam hunc supra illud. II. Clim ad hujus sustentationem Ordinis maximi requirantur sumptus: Domus
que ipsorum Palatiis Prineipum sint similes :delicatissima quetque comedant, bibant que: pannis vestiantur preciosissimis. pluri ma ad se rapiant bona, integraque Dominia e suppellectili utamur sumptuosissima,
maximos auri, argentique corrodant thesauros ut quandoque Prineipibus sint di
riores ) nee aliunde haec omnia, quam ab iis, inter quos habitant , dc commorantur, eonquiti possint: uualesianorum vero is sit status At conditio , ut non suis tantum rebus indigeant ipsi r sed etiam aliorum annona carere nullo modo possint: ill rum prudentiae deliberandum permittitur, an consilitum fuerit, hujusmodi sumptuosos admittere hospites, qui per Pompas de iuxum degi itirent ea , quibus ipsa Regio ad suam suorumque vitam parcξ sustentandam indiget, eum si quae superesse possem, sanctilis in pauperes, aliosque usus converti
III. Cum raptatoriae vivorum , aut defunctorum voluntates iure civili de canonico sint prohibitae , huteque Oidinimos sit, eos, , quibus ampla habet exspectanda patrimonia, sibi adjungete, ad pes divitia'; sibi in terris aeeumulandas ilaudatissimae Vualesanorum provinciae est, aceurat E secum evolvere , An Harpyas hasce , cum Rei publicae 3c privatae incommodo, admittere, hocque in
do legitimos haeredes suis privati haer ditatibus, peregrinos verb illis dicari, permittere , eosque, quibus illae maturae debentur , jure suo frustrari velit. Iniqui Dsimum prosecto videtur suturum, ut perestinus Iesulta ei vium Be legitimorum haeredum adipis retur patrimonium , cum vidistim cives, vel legitimi, ne obulum quidem a Iesiuitis unquam haberent exspectandum.
IV. Cum insuper Hispaniae Rex, ante omnes aliox Reges de principes Pontificios, ad absolutam in subditos dominationem contendat, & lenitae eundem pio summo Patrono de Benefactore agnoscante cui etiam, ob summa ab eo accepta beneficia arctissime se obstrictos satentur,ac propterea commodo quoque ipsius ubique t corum pro virili inservite studeant: tecti iasimὸ hic facturi vident ut ordines Uualesiani, si perpendant, an Iesultarum principia quὰia sunt, unus Deus, unus Papa, de Vnus Rex, nempe Rex Hispaniarum,dec. ὶ legibus suae Reipub. conveniant et An velis ejusmodi Praesbiteris affectione Hispanieis , per institutiones Scholasticas , praedicationes, consessiones auriculares , de alias clandestinas attes, Hispanicam, vel peregrinam tyrannidem in Vualesia stabilire , utiliter permittendum
V. Clim praetere, Volesianorum laudabilis status ab omni antiquitate liber de Democraticus sit , de fuerit, Iesultae at tem nullam aliam Reipub. formam, quam
tyrannicam unius Dominatoris potest tem approbent e Richeomus enim Pr vincialis Iesultarum in Aquitania nomine universae societatis in expostulati ne Apologetiea cap. 2'. circa prineipium, popularem Democraticum statum furi
sum appellat: sortissimo prudentissim
que Vualesano populo diligenter expendendum relinquitur , an tales in Rempub. Hospites admittere scientes, volentesque debeant, qui eum Reipub. statum,quo nuna laudabiliter fruuntur, velut Furiosum, im probant, de eversum cupiunt, dc Hispanicam Tyrannidem in illius vicem introdu-eete satagunt.
VI. Adhaee cum Ieisitae non solum
Evangeli eos, velut haereticos, sed di Ponti fiet os moderatos, qui Evangelic s faventi aut cum illis faedera eontrahunt, velut hqreti eorum fautores, dc auxiliatores, hostili de mortali odio persequantur: Vuales notum laudatissimo statui expedit, quam diligentissmE expendere, an talium hospitum, aut hostium admissione de inelytam Venetorum Rempub. quae illos ejecit, de Helvetios Evangelicos, qui illos nunquam
receperunt Offendere, quam eorundem amicitiam per illorum repulsionem, conservare malint.
VII. Praeterea cum ejusmodi in Vualesia status iit, ut Catholici , Evangelicique in una degant domo, familiaque, dc frater, assinis, natus,imh pater te filius, diversae sint confessionis, de apud Iesultas constitutissimum sit nullam aliam Religionem p ti, quam Inquisitionem Hispauicam, sic ut
Evangelicos , ubicunque possunt, tribu lent, persequantur de expellant: Vualesiani sapientissimi faei E dijudicare possunt,
an non ex illorum hominum recepta doctrina s qui ne Regibus quidem Evangeliucis eorundemque fautoribus par eunt j Pater in filium & conit, in se invicem illi patri ei dis instigantibus, irritabuntur, examieis inimi ei reddentur , de Provincia seditionibus ac tumultibus propter Reli-
259쪽
eionis diversitatem replebitur , miserri- pinestatem se puniit debere . aut ros di-manue quam Deus avertar, n n solum se- Cant; Laudabili Vualesianorum Provinetae ruin omnium perturbatio, sed M horrenda considerandum relinquitur, an hujusmodi sanguinis effusio consequetur. liberos Dominos M Exleges, salva Re b. VII l. Deinde , cum nihil Reipub. salvaque aut horitate sibi a Deo concessa Christianae 5e liberae salutarius atque uti- pud se admittere debeant. lius sit quam civium liberos intelligentia, X l I. Item , clim nulla Respub. cire,
Decimas, de extera tributa dius leniit 6e vera pietate imbui, ad veram censum Deo legitimam patriae , ta naturalem Pλ- consiliere possit, de Iesultae semet non so tentibus , omni biisque debitam obediem lium iurisdictioni Monetibus omnibus et .i tiam praestandam: Iesultaeve id teneros li- libus N publicis eximant, sed etiam opti berocul ianimos,cqca obedientia imbuanr, in fundos, agros&domos quorum de intellectu, ratione 5 judicio privenr,e00 mnium n mine possessores civile, eensum, demaue a parentibus velut plagiarii abdu- contributiones , caeteraque omnia onerae,nt, ein legitimos Magistratus ad omnia Praestant: sibi eomparent eorumque coem-susque deque ferenda arment. Prudentissi- ptione oc aequisitione crariu publieum de-ini, Vualesianae Reipub. Administris dili- Pauperent,atque non solum Rempub.ene genter considerandum est,an istius impietatis 2: inobedientiae Doctores salva patria potestate,salva legitima sua aut horitate, ocvera erga Deum pietate , in Vualesia ad
IX. Adhaec, c lim nihil ἰta sit sactum
vent, sed etiam caeterorum civium bona de patrimonia intolerabilibus oneribus gravent, unde plerumque maximae Reipub perturbationes, atque adeo eversiones oriri solent : Vualesanus Senatus diligentei expendat , an eiusmodi Fucos in Repub itqu eligiosum, quod Iesu itae, citra ullam admittere consultum fuerit: clim iniquitateverentiam in privatum suum luxum con- simum sit, Regionis dί bonorum temw vertere non studeant, licci a majoribus in ratium commodis uti; stati, de ab oneribus pio, uius destinatum sit: Reverendus Uua- emporalibus, publicis de communibus li-lesiae Episeopus , totusque clerus , etiam berum esse.
mitute secum perpendere debent, num e- XIll. Item, cum ab ad supra dicta, jusmodi Cotycaeos, Sacrilegos,Harpijas M omnes causas gravissimas etiam accedat Induperatores, sibi ipsis adjungere utiliter h*reseos crimen, de Iesutiae ab ipsi, etiam possint ; cum eertum sit, ubi hoc avium ge- Catholicis haereseos aedusentur I uti aree nu, semel ibi nidificaverit:ad eorum can- τὸ convinoitur ex libro illo, qui Catechis tum se fistulationem ipsi: fore saltandum.' mus, sive exacta vitae, doctrinaeque Iesuit dum alios Romam excurrere cogent, alios rum demonstratio, inscribitur; ) ac nullumeanonicatu de praebendis suis privabunt: a- crimen ipsa haeresi Catholicis magis ex lios haereseos insimulabunt, Episcopus sum- sumsit Senatus, Populusq; Vuale sanus ex malim 5e eletici sibi accidisse brevi expe- actE perpendat, An ex Reipub. de Ecclesiaerientur id quod proveibium habet: risis usu fuerit,utriusque eversores in Repub. t
X. V valefianis Abbatibus ac Religio- XIV. Cum denique unumquenque sis quoque qui opulenta de pinguia sua Mo- Iesultam Votum caecae ob ex tacere opor nasteria possidens , aeque maturo conside- te x, quo iurat de pollicetur, so quodcunque tandum videtur,An Dominos Iesiuitas bre- suus ipsi superior iusserit,iactutum, tu cum vi vel sucee res vel bonorum suorum par- que etiam mandaverit, iusta esse censurumticipes habere velint: se contrarium suum iudicium sententiam- ω id Iesari est Monacho. que per cincam , ut verba constitutionis i-XI. Item, cum nihil mitius sit, quὶm psorum sonant, obedientiam abnegaturum: quod vera omnium Rerumpublicarum an eiusmodi coecitatis Doctores de Sedua tranquillitas a legitima omnium subdit ctores in visceribus Reipubl. tolerare utilerum erga Magistratum politi eum obediem sit,quivis de populo facile judicavetit Cum tia dependeat,omnisque Respub. poenis oc recenti eXperientia compertum sit, quddpraemiis eontineatur e Iesultae autem ejusi ex illius modi coecae obedientiae praeee modi Domini sint , qui nulli Magistratui piis maledicta filiorum in parentes, in politico, imb nec ipsis Episcopis subdities bedientia . turbulenta civium de subdiisse Velint : ac si sotth scelus aliquod flagi- torum in Magistratus , Prinei pes de x ti,imve commisisse deprehendantur , nee ges Rebellio , quid ' . infanda in saetas per Magistratus,nec per Episcopi propriam Regum dc Principum personas pari tetidia, suprema.
260쪽
suprema omnium Regnorum de Rerum pub. mala proveniant.
His aliisque rationibus Uuale sani addimeti sunt, ludd lesultas Seduni,quae est Metropolis suae Provinciae, M sedes eat hedi
lis, hactenus reeipero noluerunt,
De Ingressit Irs VITA RVM in Indi alii , eorumque in Indiis propagatione, profectu ci in iraculi P Etrus Maietatenius, ut supra indicavimus, qui pro Lusitaniae Rege Ioanne legati munere fungebatur , petiit a Papa Regis sui nomine , ut ex decem Ignatii Loyolae sociis aliquot promulgandi Evangelii causa in Indiam mitterentur, cujus Provinciae ab idolorum cultu ad Romanam fidem traducendet Rex magno de siderio tenebatur. Missi igitur sunt ex illis due o,
nec enim plures concessit Loyola, euius arbitrio totam rem Papa permiserat,Franciscus Xavier Navariensis &. Simon Rodericus Lusitanus vlyssi ponensis , Anno Domini is o. Tum Francisco Xavetio India destinata, Simon autem Rodericus in Lufitania retentus fuit , ut quoniam ad Loyolam alii plures se iam adjungere coeperant, instituendo in Conimbi ieensi Academia ipsorum Collegio praeesset,quod velut seminatium foret eorum, qui dei nee psin Indiam supplementi causa mitterentur. Ei Collegio Rex Vectigalium annuorum quod satis esset ad socios centum alendos, qui tamen numerus postea duplicatus est,
literisque erudiendis,attribuit. Xaverius autem Anno Is i. cum Indiae Profecto Martino Alphonso Sosa VHili pone discessit : itineris comitem se-
eum duxit e S ietate Italum nomine Paulum. In Indiam pervenerunt Majomense Anno II 2. ac Goam tandem appulerunt. Ibi elim aliquot menses versitus esset , in eam oram discessit, quae vult Comotini caput, seu Promont rium dicitur e ab urbe Goa passuum se centa millia. Ea gens quondam a D.Th ma Apostolo ad Christum conversa ; sed quae iam Christiani praeter nudum nomen hiberet nihil. Inde vero in alia Regna ac Provincias se eontulit, ut in ej us vita proli χε indieatur.
De Miraculis a I E s v i T i s in India editis. HVnc X verium alii qum plurimi seia
queatibus annis subsequuti sunt pe-
riculosis navigationibus, & novas has insulas suis superstitionibus imbue sunt: ubi etiam multa eos edidisse, dc adhuc quo tidi E edere Miracula ex Iaponicis ac I dicis illorum referunt ae gloriantur literis. Astutiores in hoc quoque quam reliqui Monachi, qui muli a Mitacula ab sosuisque edita glotiati sunt olim inter eos quibus cum habitatunt atque vixerunt, in quibus iacile naus oc impostura deprehen di potuit , quum sic ire ibi illi, aut nihil unquam simile quid accidice, aut fraude alse qua ac dolo ea perpetrata fuisse. Iesu irae igitur apud nos in Europa commorantes muliata spargunt de suorum Miraculis apud I dos & Antipodis editis, ne falsitas cognosci possit. Quis enim ad haec cognoscenda explorandaque eb usque cxcurretet aut
Bellarminus enim libro ι. de Eccles milita eap. i . Hoen o, inquit,se octi-Gii in India omnigenere, utracuti S. P. Franciscin Xaveri in Societatis Iesu ne bur. Ibidem: Gratas, inquit, Miraculorum Xawγωη stat ex Indicu liuia quas θι qai cum Xaveris versalantur. c miserunt, etc. Acoll a do
las coniiciamin,vitam Ari Ditia vitae, cum ut o tam n gna signa referuntur optari s eosque Honos testis, ut vix de alio, exceptis Ap sota, plura o majora antur. OZoilus Iesu ita tom. Concion. Concide obitu, Hic, in- caseit. υeriin erra via undi Apostoli innu mera parravis Miracula, D unes ejecit, caecos ista inalis,dcc. Horatius Tur selinus Iesulta , qui vitam X averti conscripsit libro 6. cap. I. refert , eum futura praedixisse, intimos sensus Ordiu in novisse, eo cos, claudos, mutos, surdos , leprosos de in rabiles moibos quam plurimos canat se, reeitationes altem nudi super eos articulo tum Fidei te Evangelii, Lib. 2. 7. narrat,eum uno tempore scitem mortuos excitasse dc pristinς vitae restituisse: inter quos fuerit Ethnica puella, quae chm primum surrexisset, Xavemum agnoverit, patrique suo dixerit , Ecce lite est ille, qui animam meam ex inferno eriti puit de liberavit. Refert praeterea rem hactenus inauditam, qudd multas Indiae gen- res etiam per Vicarios suos, qui se te nullam fidei Christianae cognitionem habuerint, converterit: multosq; sanarit attactu solum sui Pater noser, ut vocant. Qubdeli laudum Meliopori fuerit ςx opalento civeloci illius multos Daemones Eiecerit per puerum tantum, impositione ligneae Crucis delectione Evangelii, Dςmonibus vehementer indignuuibus, quod per puerum,