장음표시 사용
381쪽
ILLUSTRISSIMIS, AT VE EXCELLENTISSIMIS
D. BAPTISTAE NANIO. D. PETRO FUSCA RENO D. ALOYSIO UALARESSIO EQ D. MARCI PROCURATORI,
P AT AVI ARCHILYCAEI MODERATORIBUS PRU DENTISSIMIS ,
in florentissimo Gymnasio vestro,
1 multis iam anni S, rerum naturae cu
riosissimi viri publice tradiderunt , non simplici priscorum auctorum i ctione ; sed observatione propria saepius edocti , dum magno Vitae , sumptuumque dispendio, remotaS ab Europae complem provincias lustrarunt, mediosque fugam tenuere per hostes. Eadem a livore, & aspersis litigantium contentione t nebris vindicata, sistere vobis, Illustrissimi, atque UX-
382쪽
cellentissimi Rectores, & ad judicii vestri solem examinare, tam ossicii mei ratio, quam debita summis vestris meritis observantia postulabat. De opobalsamo enim agit ui., CXimis medicamento , cu us stirpena impenso quonaam ituato, Iegiis hortis Palaestina colebat; inunc Arabia, mercium odoratarum fertilitate beata , patrio gremio feliciter fovet, atque educat. Perditam eam esse, vulgata dudum fama , 'etiam eruditis hominibus imposuerat. Donec e Veneta nobilitate tot clarissimi
viii, qui I,yZantio, Tripoli, Syriae, & Calliro subditis
Serenissimae Republicae praefecti, salutarem Balsami lacryi'am, in lucem miminio reduXerunt, ut amauspiciis horum, in urbe ipsa Venetiarum, non in Mus eis tantum illust tum civium ; sed etiam publicis aromatum tabernis , longa annorum serie facile quaerentibus Obvia fuerit, atque etiamnum obvia nobis sit. Quo mini major illorum ingratitudo vicietur ,, qui rem a tot seculis Veneto beneficio orbi Europaeo redditam, &potissimum a Prospero Alpino , Lycei vestri Proselibre quondam celeberrimo , scriptis abunde patefactam , ausi fuerunt obscurare iterum, & ab ossicinis medici.
-- aDra Sauromatas S glacialem
relegare. Idque dum opobalsamo, partim notas assignant Cusdem naturae penitus repugnanteS; Partim raristimae cujusdam, & inessabilis tragrantiae speciem induunt, nunquam tamen sensu narium ab iis perceptam itaque secutus vestigia doctissimorum hominum, contra instandum, & utilissimae resinae facultates ac sub-
383쪽
stantiam, eX Veterum, qui accuratissime pleraque com pleXi , monumenti S re locandam esse duXi. Non tam
ut stabilirem, quae nobilissimis Venetorum Consulibus, atque AntecessoribuS meis, rata probataque fuere; quam ut Rei Medicae praes adium assererem , in propulsandis funestarum aegritudinum periculis insigni Virtute paucissimis posthabendum quoque Mithridatis & Andromachi saluberrima antidota , sme virium evidenti de trimento, carere non postilat.
Quicquid est , in paucularum chartarum angustias contractum , Oculis vestris summittere non dubitavi. Neque ingratum fore arbitratus donum , quod per se non magnum, ponduS ab antimo meo accipiet universum. Dedi enim, quod hoc quidem tempore optimum habui in omni literario meo prOVentu. Caetera benevolentia Vestra commendabit, qua me publicis, , geminatisque Gy mnasii vestri muneribus admotum, non prompte minus suscepistis; quam constanter hactenus, & liberaliter fovistis. Neque aliud de vobiS mente praecipere debui, qui, invicta virtute Atlantes, coelum patriae sustinetis, Omnia pro Justitia prudenter, pro Communi civium 1alute strenue, pro universa Republica pie geri- iis ; quique inter gravis ma Senatus onera, hunc saltem laborum fructum consecuti estis, ut VOS non publici tantum consilii clarissima sidera; sed etiam Sapient ae penetrale, perfugi iamque omnis doctrinae seculum hoc sateatur. Numen illud veneror, ut servet amplisit --
ma rei VCnetae decora, annorumque temper renascentium felici serie diutissime prosperet
384쪽
Ctum, ut aliunt , haud immerito agere videar, quod pol i laudatissimum Pro-berum Alpinum, Ante est orem meum, de opobal mo scribere voluerim. ILoque ipso , quod incidita suaυeolentibus flos Arabiaproducit , S in hancinoue lucem fuit imis populis submini strat. Vix enim quicquam es, circa balsamici ligui , feminis , succiaue praestantis nat ram , ad frones , vel intelles Iudi ' cile, vel sensibus obscurum, quod admota veluti clarisma face , non sic illa rarit , ut qui des tenebris adhuc , S caligine conqueritur, jure cum veteri di
xerit Comico. 10sλον τα τ' AS , τον τε νουν , τατ , οἴεμύς.
Scripserat P. Alpinus , tum ut Arti Medicae desideratum aliquot seculis medicamentum restitueret, tum eorum expectationi satisfaceret, quorum intererat , hisoriam ipsam opobalsami, salutaris scientiae culto
ribus iterum inuoles ere.Invitarunt autem optimum vj-
rum , praecipue dos fores sui temporis pharmacopoei, ut Theriacam Mithridatumque compos ituri, scilicet aut idola quae O pobalsamo deficiente non parum ab aestimatione prisina decedebant) palam factris legitimis ejusdem notis , S uatali solo , deinde excelleuti hac resina liberius uti , fruique possent. Miscuerunt ign
385쪽
tur Arabicum balsami succum magnis alexipharmacis geritissimi quique , Veronae Ioannes Pona , UFranciseus Calceolarius , materiae medicae indagatores solertissimi. Rernardinus Cicata Brixiae. Neapoti Ferrandas Imperatus, Rerum Naturae scriptor indagatorque indefessus; Lucae , Balthassar S Michael
Campii, varia doctrina, artisque pharmaceuticae cognitione percelebres. Frequentius autem magnorum
Hetruriae Ducum Ierifilsimi gharmacosaei tandemque Romae egregii viri , Vincentius Panutius , SAntonius Manireos. Uorum hic Pharmacopolio praefectus, quod non tenui censu ; sed regiis impensis , augerum nece sitati, in struxit Eminentissimus FRAN-C1SCus Cardinatis BARAER1Nus bene cium icis exhibiturus, tanto magis caeleste meoque gratum, quanto prosius divinam muni centiam, hosimenti nuuius indigam, attingit. Ut mirari etiam iubeat , utcunque saucis loris ab Alpini no stri decessu exactis, iterum de inobal mo scribendum fuisse , impellentibus , tantumque non
urgentibus pharmacopaeis; quamvis ob causam occa sionemque omnino di similem. Accidit enim , cum aI quot eorum Arabicam balsami lacrymam examinare
conarentur , Prosperi Alpini dissimo octu , sive Latini sermonis inscitia, sive defectu libeui destituti,
S vulgarium Dioscoridis interpretum verbis inhaerentes, ut circa liquoris ba amici subsantiam, inhaesionem, maculae inductionem, coagulatiouem , dissolutionem, eos iucurrerint saraugi mos , ut rem incognia tam damnare , fas ectique in mulare , non erubuerint. Graviore deinde affectuum impetu , ultra metam rectae rationis abrepti, spreta clari μι-
386쪽
mr m Medicorum sententia , Tirorumque indu rio-rnm exemptis insuper habitis , Advocatos sibi quis -υorint, quibus hic potissmum scopus propositus , ut T osperi Alpini candorem, siqua possent parte fugi
Iaretit, virorum in cognitione opobalsami versiatus monum se ism, ac voces eluderent ; dem etiam eorum fis es Iam redderent , qui propius natales Ba amterras accesserunt , Eoasque domos Arabum Summa , quibus nihil magis curae e set, quam C ονειν τ- ο o Et φρονειν, reique, incoguitae bi, qui is potius tribuere ; quum quod ejus naturae hominum periti morum consensus detulit. SDbverterunt tamen has machinas oti fctrina, υirtutumque omnium comitatu clarilfimi biri, Petrus C. f. IIus , Laldus Laldus , Bais harar fouanuus, Frauci secus Peria , publicis scriptis opoba ismum pharmacopoeis incognitum assereutes. mibus haec ,quae veritatis tuendae sudio suffragatum summitto , tantum cedunt
Puniceis humilis quantum saliunca rosetis. In iis tamen hanc mihi praecipue operam si si , ut ostenderem, nihil a P. Alpino de Balsami sirpe, Ia-cr maeque praestantis vel criteriis , vel facultatibus , litoris divulgatum fulse , quod non Dioscoridis , ii
ter veteres de Opoba amoscriptores Nλάοις doctrinae optime consentiret. Peregrino delude Pitorio me patefacerem , cui quae de controverso Iiquore
387쪽
te status fueram , parum Iiquide consabant. Tuume it, amice lector, aequiter omnia , S remoto, ut di-rur, velo expendere, quum nobilis ea, de qua contentio est , resina, haud secus, quam priscum illud,sacrum que ---b , ex aromatis suavibus compositum unguentum , Neo, bonaeque Valetudini consecrata fuerit: quorum illum, atque hanc, ut propitiam ha
388쪽
Et in Patavino Lyceo Anatomen, & Pharmacian in prima sede profitentis, ELOGIUM. BAlsama odoratis demessa Orientis in oris
Sacrilegae Solymis surripuere manus. Cortice distacto jam non opobalsama sudant, Ulla nec in cornu gutta serena fluit. Sic periisse putant pretiosum Vulgo liquorem, . Partus Idumet qui fuit ante soli. Hunc tamen in lucem revocat VES LINGUS apertam, Nec sinit in terris ligna beata mori. Nempe iidem manant fragranti e stipite succi, Ploratu quondam quos tua planta dabat. a age, vir sapiens, tibi fac durabile nomen, Ut longum durat Balsami amoenus odor. Hoc Arabes, Indive ferant; tibi laudis odorem, Hic liber ultra Indos, ultra Arabasque feret.
Scipio a Grandimonis. P rima Palaesinae celifantia Balsama ferro , VAS LINGI calamo jam redisi va vigent. Haec Equiti dives Nilo dedit arma cibus , Haec Latio Solymis ille trophaea tulit. Fidis plus oculis, quam famae credimus uni: Inde licet famae fit quoque nata fris. Redde novo meritos victori Roma triumphos Innocuus turbis praestat in Urbo liquor, Ioannes Rhodius.
389쪽
JO si int, quae res clarissimas, Ustuque mἀ-Ximas, spissa nocte involvunt. In curia generis humani, & vana cura: quorum altera desidiae torpentis abortus est , altera prurientis ingenii morbus molestissimus. Dili gentiae quidem priscorum acceptum fertimus, quod cum alia, quorum possessio vitam: efrid eperit, tum humanae valetudinis praesidem a 2m qu paucarum olim herbarum scientia fuit, multiplici remediorum varietate locupletatam obtinemus. Nihil enim iis intentatum , nihil deinceps occultatum fuit, quod profuturum posteris scirent. Consumpserunt inter eXperimenta aetatem , diuque virorum illustrium certamen Viguit , ne quid emolumento seculorum conjunctum in Obscuro longius delitesceret Excitavit percepti beneficii magnitudo gratam posteritatis memoriam , ut rerum utilissimarum Inventores Deorum suoerum numero miscuerit, aut vitam eorum cognominNb repertorum effecerit clariorem. Meritissimo sane jure. Quis enim est , ut Lucretii verbis loquar , Mui valeat tantuni dictis , ut fundere laudes Pro meritis pus possit, qui talia nobis Pectore parta suo, quaestaque pr mia liquit, sine quibus nec vivere hominem facile erat, nec Valere 3ucundum. At incuriae, desidiaeque dispar genius, quae cum Veterno suo ante sepulta sit , quam sepulta, suam pariter atque alienam salutem nocci facit, & ne parata quidem alieno studio dona a-F f a Vet
390쪽
vel cognoscere. Radiantem igitur in gemmis naturae majestatem ignorat, quia non metalla tantum montium; seclobvias etiam terrae glebas intactas relinquit. Ε nuce nucleum non adipiscitur, quia stangere putamina piguit. Eadem infelicitatem bonis artibus in, exit, dum tradita Veteribus salubrium praeceptorum semina turpiter abjicit, ut necessum deinde sit , inter nitentia priscorum culta, infelix dominari lolium, S steriles avenas. Vere Iheopnrastus communem prae Caeteris, magisque evidentem rerum)n pejus deflectentium causam essene gligentIam , ως εἰπῆν omnia enim per hanc veluti agrestia fieri. Atque utinam hoc tantum ; nunc imminuuntur etiam, pessundantur, abolentur. Augent e contrario calamitatem frivolae mortalium , Van,que curae. Quas enim turbas non excitat petulca mens, cum CXtra mundi convexa peregrinatur, lascivitque circa sacros mysteriorum ignes: curn dementium Aloidarum instar, in arcem divinae providentiae irrumpit, tanto citius fulmine peritura, quanto propius culmen coeleste accessit. Nec minus in rerum naturae contemplatione male curiosus animus deficit, cum relicta sensuum , Sexperimenti consultissima via, tantum scabra quaedam, S con-Bagosa sibi objicit, aut spinas colligit, languidum acumen inutili subtilitate exercentes. Prius operam ludit, cum sententias tantum alienas Venatur, Vellicat, pungit, jugulat: ignarus facilius ese magnorum auctorum cogitata subvertere , quam opiniones proprias aliorum judicio committere, λαον mota τοτου Pessime omnium eXorbitat , cum carpit quae non capit, praestantistimisque auctoribus stuporem suum impingit: cum e tribunali & veluti rostris pronunciat, de re nee fideli sensu, neque operientia cauta satis eXpensa. Idque vel eo periculosius, quo foedius vel invidiae, vel avaritiae virus corruptis affectibus illevit. Hoc itaque praeside si petenda nobis suffragia sunt, periit Balsamum , & pretiosae ex eodem lo
Gas M M duro faucius quondam pluit
Aegyptius fragrante cortex vulnere.
Periit odora suavitate, virtutumqtio pellimatione excellens medib