장음표시 사용
81쪽
mine exactis, arci praesidium militii imposuit. Vota deinde pro salute suscepta per ludum , atq; ocium reddens, ostendit quanta fiducia barbaros sperneret, quippe sculapio,ac Mineruae ludos celebrauit. Spectanti nuncius laetus assertur Hali . cantasta,Persas acie a suis esse superatos:Myndios quoq, canyndios pleraq tractus eius suae facta ditionis Igitur aedito spectaculo ludicro,castrisque motis, Pyramo amne ponte iuncto , ad urbem Mallon peruenit inde alteris castris ad oppidum Castabalum ibi Parmenio Regi oecurrit, quem praemiserat ad explorandum iter saltus,per quem ad urbem Istbo nomine, penetrandu erat . Atq; ille angust ijs eius occupatis, praesidio m dico rellisto Isson quoq, desertam a barbaris ceperat. Inde progressus, deturbatis qui interiora montium obsidebant, praesidijs cuncta firmauit:
Cccupatoq; itinere, sicut paulo ante dictum est , idem author,& nuncius venit . Isson deinde Rex eopias admouit: ubi consilio habito,utrumne ultra progrediendum foret,an ibi opperiendi essent noui milites, quos ex Macedonia aduentate constabat:Parmenio non alium locum prςlio p itiorem esse censebat, quippἡ illi utriusq; Regis
copias numero suturas pares, quum angustiae multitudinem no caperent: planiciem ipsis,camposq; esse vitandos, ubi circiliri, ubi ancipiti acie opprimi possent timere, ne non virtute hostium, sed lassitudine sua vincerentur: Persas recentes sit, 'binde successuros,si laxius stare potuissent. Facile ratio tam salubris consilij accepta est. Itaq; inter angustias saltus hostem opperiri statuit . . Erat in . exercitu Regis Sisenes Perses,quondam a Plaetin
res AEgypti missus ad Philippum, doni' & omni
honore cultus, exilium patria sede mutauerat:
secutiis deindE in Asiam Alexandriam , inter fide les socios habebatur. Huic epistolam Cretensis
82쪽
miles,obsignuam anulo,cuius signum haud sane
notum erat, tradidit Nabarzanes Praetor Darij miserat eam,hortabaturque Sisenem, ut dignum saliquid nobilitate,ac moribus suis ederet:magno id ei apud Regem honori fore. Has literas Sise. nes, utpote innoxius, ad Alexandrum saepd deferre tentauit. Sed quum tot curis,apvaratuq; belli Regem videret urgeri,aptius subinde tempus expectans, suspicionem initi stelesti consilij pr huit: namq; epistola, priusquam ei redderetur, in manus Alexandri peruenerat, lectamq; eam, ignoti anuli sigillo impresso,Siseni dari utierat, ad aesti. mandam fidem Barbari .Qui quia per complures dies non adierat Regem, scelesto consilio eam visus est suppresIisse , in agmine a Cretensibus haud dubie iussu Regis occiuis est. Iamq; Graeci milites, quos Thymondas a Pharnabazo acceperat, praecipua spes, o prope inodum unica,ad Darium peruenerant. Hi m gnopere suadebant,ut retro abiret,spatio seue Mesbpotamiae campos repeteret. Si id consilium damnaret, at ille diuideret saltem copias innumerabiles, neu sub unum fortunae ictu totas vires reani cadere pateretur.Minus hoc consiliu Regi, quam purpuratis eius displicebat:ancipitem fide, mercede venalem proditionem:imminui,& diuidi non ob aliud copias velle, quam ut ipsi in diuersa disressi,si quid commissum esset, traderent
Alexanaro Nihil ciuius fore,qua in circumdatos eos exercitu toto obrui telis,doctimentu no inultae perfidiae futuros. At Darius, irat sanctus,&mitis, se vero tantum facinus negat esse factiarii ut suam secutos fide, suos milites iubeat trucidari. Quem deinde amplius nationum raterarum salute luam credituru sibi, si tot militu sanguine imbuisset manus 3 Nemine stolidum consiliu capite luere debere. Desuturos, qui suaderent,si sua-
83쪽
fisse periculam esset. Deniqile, ipse quotidie ad se vocari in consilium, variasq; sententias dicere: iectamen melioris fidei haberi , qui prudentii,ssuaseritiataque Graecis nunciari iubzt ipsum qui,
, dem beneu uti illorum*atias agere: - retro ita pergat, haud dubie regini hostibus Hadi rii x .Fama bella stare:&eum,qui recedat, sis remmor radi vero belli vix vllam esse
ratio em.Tantae enim multitudini,vtique quum iam hyems instaret, in regione vasta, Mimiicem sui atque hoste vexata,non siissectura alimeta: diuidi quidem copias posse seruato more Q. rum,qui uniuersis vires se aper discrimini bes. rum obtulerint. Et hercle terribilem antear gem ρbsciuia sua ad vanam fiduciam bitum, posteaqua in aduentare se senserit cautum pro te- .mersio factum , delituin in ex gustias alius, aes ignobilium serariam,quae, strepitu Prstereu-gium audit vivarum imbri occulerenx Danitiam valetudinis stolatione fustrari sitos mi. Uites,sed non amplius ipsum esse passurum detre. ctare certamen In illo specu, in quem pauidi re- ιIUEnt, oppressurum esse cunctantes. Haecis o Menti' iactata,quam verius. sermo Pec
cum modicopta esidio militum missis, reliquas pias 'miciam duxi; inse*ientibus patrio agmen coniuge, matre: virgines qlioque cum paruo filio cin itabant ' pa*rem Forte eadeliine in larander ad se quibus Syria aditur, marius ad eum locum , quem Amanica Psas vocant, per nit. Nec dubitauere Perses, quin Isso relicta, quam carperant, Macedones fugerent am ctiam sauciiqui Div. invalidi,qm agmen non poterat perse4ui,excepti eram. ios omnes, instinctu pWrpuratorum, barbara feritateis in mum,pricita adustisque ambus circunis duci,
84쪽
duci,ut copias suas nosterent fatisque omnibus spectatis nunciares, quae vidissent, regi suo iussit. Motis ergo castris , superat Pyramum amnen, in tergis, ut credebat, fugientium haesurus. At illiu
quorum amputauerat manus, ad castra Macedonum penetrant, Daris,quam maximo cursia pocset sequi nunciantes Vix fides habebatur. Itaque speculatores in maritimas regiones praemissos Alexader explorare iubet, ipsene adesset,an praefectorum aliquis speeiem prςbuisset uniuersi venietis exercitus. Sed tu speculatores reuerteretur, proces ingens multitudo cospecta est. Ignes deinde totis campis colincere coeperut,omniaq; vehIt continenti incendio ardere visi, cum incondita multitudo, maxime propter iumenta, laxius tenderet. Itaque eo ipso loco metari suos castra iust rat,laetus,quod omni expetierat voto, in illis potissimu angusti js decernendu fore C terti, ut solet, cu ultimi descriminis tempus adueruat, in s lieitudinem versa fiducia est. Illa ipsam fortuna, qua aspirante res ta prosper oesserat, verebatur: nec iniuria. Ex his,quitribuis, et sibi,quam mutabilis esset, reputabat. Vnam superesse nocte, quae tanti discriminis moraretur euentum. Rursus Occurrebant maiora periculi praemia: , sicut dubium esset, an vinceret, ita illii distique certum es.se, honesth,& cum magna laude moritur u . Itaque corpora milites curare iussit, ac deinde tertia vigilia instructos,&armatos esse. Ipse in iugu editi montis ascendit, multi' collucentibus lacibus, patrio more sacrificium D ijs praesidibus loci si, cit. Iamq; tertium,sicut praeceptum erat, signtim tuba miles acceperat, itineri simul paratus, prς- Iio strenueque iussit procedere, oriente luce peruenerunt ad angustias quas occupare decreuerat.
Darium o inde stadia abesse, praemissi indicabant.Tunc conssistere agmen iubet,armisque ipse
85쪽
pauidi se stes nunclauerunt,vix credenti,occupa te etiam, quo sit sim severitiar. Ergoenon mediocris omni uni animos formido incὸs rat quippe iuni ri, quam praelio aptiores erant raptimq; arm capistam. Sed ipsa sestinatio dis
currentium,suo' arma vocantium,maiorem
metiani incussis Ali in iuguli montis euaserant, ut hostium agmen inde prospicerent: equos ple-nq; isqnabaiit:discors exercitus, nec ad unum verum in per vario tumultu curicta turbauerat. Darius initio montis iugum cum parte copiat rei occupare statuit astonte/c a tergo circuiturus hostem a mari quoq, quo dexterum eius corins et batur, alios obiecturii ut undique urgeret: praeter haec viginti millia praemissa cum sagitta. ΝΠ manubraramum amnem, qui duo agna
militerfluebah transis ac obiicere ist
num copiis iusserat. Si id praestare non possent, retrocedere in moles, α occulte cit ire 'ltimos hostia. Caeterii destinata sali ter ciritui
volentior festum discussit quippe alii prae metu imperium ex i non aius bant alii rustiaquebatur: Fia,ubi partes labat,summa turbatur incri autem hocmodo sterii, Habarzanes aequitatu dexterum cornia tuebatur,additis undi. torum,sagittarim umq; viginti ferme millibus In
eodenia modes virus se pedi istin in aede conductis triginta millibus. praeposuis . Hoe ei ad haud di iobur exercituma Macedonicipii langi acies.Inaquo cornu Aristomedes Theilatus viginti milhi Barbarorum peditum habςbari, a subsidijs pugnacissimas locauerat gentes Ips Regem uixode eornu dimicaturu tria millia letivi immunii, assum p destris acies quadraginta millia sequebatur.Hν
86쪽
gentium eouites dextra, laeti aq; dispositi. Hostasemen, sicut dictum est instructum, sex millia iaculatorii, funditoruq; antecedebant. Quicquid in Lliis angustijs adiri poterat, impleuerunt copiς:cornuaq; hinc a iugo, illinc a mari stabant uxorem , matremq; Regis, Malium foeminarui gregem in mediu agmen acceperant Alexander phalange, qua nihil apud Macedonas validius erat, in fronte constituit. Dextrum cornu Nicanor Parmenionis filius tuebatur: huic proximi stabantae nos, ct Perdiccas,& Meleager, Ptolem us, Amyntas sui qui ' agminis duces. In laevo,quod ad mare
pertinebat, Craterus,& Parmenio erant sed Craterus Parmenioni parere iussiis. Equites ab utroq; cornu locati:dexterum Macedones Thessalis adiunctis citu Peloponnenses tuebantur. Ante hanc
aciem posuerat sunditorum manum: sagittarijs admixtis.Τhraces quoq; cretenses ante agmeibant,& ipsi leuiter armati. At his qui praemissi a
Dario iugum montis insederant, Agrianos Oppo- imit,ex Graecia nuper aduectos . Parmenioni autepraeceperat, ut quantu posset, agmen ad mare extenderet, quo longius abesset montibus, quos occupauerant Barbari. At illi neq; obstare venienti bus, nec circumire praetergressos ausi,fimditorumina xim adspectu territi profugerat. Eaq; res tu- tu Alexandro agminis latus,quod ne superne in Vcesseretur timuerat, praestitit. Triginta,& duo arumatorum ordines ibantuaeque enim latius extendi
acie patiebantur angustiae Paulatim deinde se laxare sinus monitu, maius spati hi aperire coepe- xant, itavi non pedes solii pluribus ordinib ince dere sed etia laterib circusiundi posset equitatus . Io Iam in cospectu, sed extra teli iactu utraq; acies erat, cii priores Persae inconditia, artrcem sustulere clamore. Redditur a Macedoni b. maior, iugis montium, vastisque saltibus repercussus:
87쪽
quippe semper circuiecta nemoras mirae', 'ustinit. Alixanti, mare prima si na ibat,idelitidem nimiu suos inhibens,ne impensius ob nimia si itu. Cumq;agmini obequitaret, varia Oratione,vici iusq;animis aptu erat, miliaraali batur. M cedones , tot bellorum in Europa victores, adiu. bioend in initam ratoue ultima Orientis , non' stiis imagis , quarisio dii proficios , inie-
terat virtutis admonebat.Illos terrarunt orbis liberatores,emensosq; olim Herculis aiberi μμ tris terminos, non Persis modo, sed etia omnibus gentibus imposituros iugu Macedonii Badtra de elados sereminima esse,quae manc intueretur sed omnia victoria parari.Non in praeruptis pertis lyriorum , et ca stacia fixis sterilani labiisi FGre spolia totilis Orieulis offerri. Vix gladi suturum opus. Tohin aciem suo pauore fluctuantem is ibonibus posse propelli . Vi r ad haec Athe niensium Philippus pater inuocabatur, domitaeq; nuper Barotiae, vi urbis in ea nobilissimae ad solud initae species repraesentabatur animis. Iam Granicum amnem, iam tot vibra aut e pugnatas ut in fidem acceptas,omniaq;quae post tergum erat, strati ae pedibus pi brum Hibiecti, memorabata 'Dam adierat Graecos admonebat , ijs genti sillata Grςciae bella:Dari j prius,deinde Xerxis timselantis,aquam piam, quamque postulantium,3 neoue minium liqvsham, nec solitos cibos relinquerent: dedita dij templa ruinis in ignibus .ae delata esuri s eorum expia natas, stinera di
uini,huinariique iuris violata referebat. Illyrica vero. Thracas rapto viverea elos, aciem timstium auro, purpuraque sulgentem, intueri iubebat, praedam, non Vma gestantem . IWm, Mi
bellibus ominis aurum viri eriperent asper
88쪽
suorum iuga, turdosque colles,& perpetuo rigetes gelu,ditibus Persarum campis,agrisq; mutarent. I Iam ad teli iactu peruenerant, cu Persaruequites serociter in letitu cornu hostiu inuectisui: quippe Darius equestri pr lio decernere optabat, phalange Macedonici exercitus robur esse contrictans iamq; etia dextru Alexandri cornu circuibatur:quod ubi Macedo cospexit, luab alis equi- tu ad uisu motis iussissubsistere,c teros in media belli discrime strenue transfert S ibductis deinde ex acie Thessalis equitib., praesectii eoru occulta. circuire tergum suorum iubet, Parmenionique coniungi,S quod is imperasset,impigia exequi.Iaq; ipsi in medii Persiaru undiq; circus ist,egre te se tuebatur: sed coferti, quac coli retes,tela vibrare non poterant. Simul ut erant emissa,in eosdem cocurretia implicabatur,levique,& vano ictu paruca in hostem, plura in humum innoxia cadebant. Ergo com linis pugnam coacti conserere,gladiosam pigre stringunt. Tum vero multum tinguianis susum est duae quippe acies ita cohaerebant,
ut armis arma pulsarent, mucrones in ora dirigerent. Nota timido, non ignavo cessare tum
licuit collato pede quasi singuli inter se dimicaret, in codem vestigio stabant,donec vincendo locum sibi facerent. Tum demum ero pro mouebant gradum, cum hostem plostrauerant. At illos nouus excipiebat aduersarius fati Oatos
nec vulnerati s ut alias solenes acie potera 'nt ex '-cedere, cum hostis instaret a fronte, iter o sui urgerent Alexander non ducis magis quain mi itis munia exsequebatur, opimum decus cae-
ancellendum , ingens incitamentum . Ergo fria
terenis Oxatres cum Alexandrum tist, fel et
nere equites, 'iubus praeeratiante ipsum currum
89쪽
super teros emanens animo veris,& pietate in Muci is, irimque praelio clarus, alios im
tit. At Macedones,ut circa rexmeram , nimii adhortatione firmati, cum ipso in ecpntum amme inuolunt. Tum vero similis ruinae strages erat.
in ora proni, cui dimicantes procubuerant, ad mers coxore vulnerihusampeptis. Inter hos Ati. Ues, ab omithres, Saraces praetor Eg)pri, magnorum exercituum Praseli,noscitabantur: cmra eos cumulataerat peditum, equitumq; o . seurior turba Macedonum quoque non quidem multa, sed promptissimi tamen caelis i. Inter os Alexandri dexterum femur leuiter mucro. me perstrictum est . Iamq; qui Darium vestiebant
tere, Iegem curtu excuterex perant; eum ille, .veritus ne vivus veniuret in hostium potestatem ,
desiit,& in equum qui ad hoc ipsum sequebariar, imponitu insignibus quoque imperij, neduam
pavis: Mindecore abiectis. in vero coeti ius. 2pantur metu, quae cuique patebat, ad iuga via erumpunt, arma iacientes, quae paulo te ad tutelam corporum sumpseram: meo pauor etiam Uxilia formidat Instabat fugientibus eques a Putile ne missus, in servi in illud cornu omnes iuga abstulerat. At in dextero Persae Thesi equites vehem te Nybam. Iamq; una ala
ipso impetu proculcata erat, cum Thessali stre nuc circumactis equis dilapsi, rursus in praelium sedetint,sparsosiliae incompositos victoris fiduciamrbaros ingenticaede prosternunti Equi pariter,muitesque Periarum, sale laminarum Maura men quo celeritate maxim constat , κνα
90쪽
Thessali multos occupauerant.Hac tam Prospera pugna nunciatii, Alexander non ante ausus per qui barbaros, utrimque iam vietis instareiugitatibus carpit. Haud amplius regem ouam mille equites sequebantur, cum ingens multitudo limstium caderet.Sed quis aut in vi storia,aut in suga copias numeratΘΑgebantur ergo a tam paucis p eorum modo Motilem tristus,qui ctat fugere, fugientes morabatur. At Graeci,qui in Dari j pa tibus steterant,Amriiradice praetor hiedri sint,tui, trans nigalabrupti a caeteris,haud sane futientibus similes evaserant. Ba bari long)diuertam fugam intenderiit, alij qui rectum iterii Persi. e ducebat,quidam circuitu rupes, sellus. que mont tum occultos petiuere piutii luistia ala dij. Sed iam illa quoque hostis victor intrauerat, omni quidem opulentia ditia. Ingens auri Uerutique Pondus non belli , sed lueturia apparatum, diripi ierant milites Cutii lue plus raperem, pasesim strata erant itinera vilioribus sarcinis,quas in eoinparatione Heliorum auaritia contempserat. Iamque ad foenainas peruentum erat,quibus,quo chariora ornamenta sunt, violentius detrahes an tura nec corporibus quidem vis, ac tibido pareo. bae. Omnia planctu,nimiunniue,pro cui 3 set runa erat castra replauer . nee vIlasaeies mali deserat,cui per omnes ordities, aetate sim victoris crudelitas, ac licentia vagaretur. Tini im.
poteritas fortunae species conspici potuit cum Jotum Dario tabernacillam ex in iant ii in linu opimiitia instructum eadem tua Alli, xandro,quasi, teri domino reseruabantimamque