장음표시 사용
541쪽
s . CCCCLXXXVII. DE INFIMIS CREDITORIBUS. chirographariorum classem reiecti spe omni excidant. Solet enim aliquando, quamvis rarillime, iis, qui in quarta personaliter privilegiatorum claile collocantur, pauxillum quiddam, quod capiant A partiantur inter se, relinqui. buapropter praeiente scripto fines duarum istarum classium invicem regemus, &, ubi confusi obscuratique sunt,
Quarta creditorum elagis multis disscultatibtu es
Referuntur ad eam, qui res fias alterire: fidei committunt, n0utamen aliter, quam Ii id aucturitate publica factum. Pretium rei priuatim deoinitae es a depositario consumtae inter. chirographaria debita collucatur. In quarta creditorum concurrentium classe illi collocantur, qui simplici privilegio gaudent. Nihil hic dissicultatis sere, creaent illi, qui regulam, quam nos ipsi subinde stabilivimus, norunt; privilegium scilicet ad has solas Personas, quae in legibus nominantur, restringi oportere, neque Icios id cuiquam, quem lex non comprehendit, tribuere posse. Verum in praetens ista regula fere ossicium suum perdit. Subobscutae sunt pleraeque, ex quibus istius classis privilegia eliciuntur, leges, & ambiguum saepe, de ovo privilegio' illae agant, utrum de eo, quod su-l ira in classe secunda memoratum est, cui scilicet uis serie ationis prae ipsis hypothecis competit, an de hoc nostro, quod locum post omnes hypothecas, saltem ante chirographarios, dat. Certe aperta est pugna inter L. 7. h. a. Depositi verbis: ante privilegia M L. 24. a. de Rebus auct. iudicis verbis: post privilegia. Accedunt leges Ob-U uu 3 . . stanteε
542쪽
stantes plurimae, quae rem per se obscuram implicant mastis. Clare hoc apearet legentibus auctores, qui de hoc quartae classis privilegio accuratius scribere instituerunt.
Vide inprimis Lautectachii desertationem de Pricilegio creditorum persionali simplici. Ego incertitudini huic remedium
melius non video, quam ut, ratione legum, quae de hoc privilegio agunt, Probe considerata, regulas quaSdam generales conitituamus, atque creditores OmneS, 'uotquot locus in hac classis debetur, comprehendamus. illud in genere constat, aequitatis, quam recte horum privilegiorum cauulam vocat Lauteriacb. h. II. potissimam rationem hic habendam esse. Vide L. l . q. l. L. 19. g. I. de Rebus auctur.
iud p Iid. Sed ad specialiora veniamus. Placet mihi in primis regula, quam stabiliunt Medius in Consilio 8 ,. Ω ex
eo Martini in Analectis furensibus tit. 49. β. l. n. 4. ut hi, quorum res fidei debitoris commissie, atque ab hoc consumtae sunt, in creditorum concursu nudis chirographariis anteponantur. Ea regula non in aequitate solum D iure
Lubecensi, de quibus Mevius solum agit, sed in legibus quoque Romanis fundamentum habet. Vide L. 7. h. a. Depositi M L. 24. 2. de Rebus auct. iud. possit. Sed ex his ipsis L L. ut M ex L. 8. DF Wit. apparet, id prixilegium non aliter locum habere, quam si necessitas aliqua M auctoritas publica creditorem inducat, ut fidem alterius sequatur. Itaque deponentes, quorum res a depositariis consumtae amplius non exstant, siquidem depositum privatum fuit, creditoribus chiros raphariis immiscebuntur. At si rem litigiosam apud magistratum aut aliam publicam personam deposuerunt, item hi, qui proxenetae publice constituto res suas committunt, simplicibus credito. ribus praeferendi sunt. Extendo hoc ad liberos peculium suum adventitium a Patre Obserato repetentes. Hi scilicet, si bona materna sint, hypothecam habent, at in aliis bonis
543쪽
eandem non habent, L. 6. g. 2. C. de Bomis quae liberis. Quia tamen lex ipsa eos constringit, ut administrationem eorum bonorum patri relinquant, ratio quoque legis ipsis privilegium saltem personale tribuit. Dictum est hac de re in Specimine CLXIV. de Peculio adventitio, med. 8. Acopiosius in Specim. CL XVI. de Pecunia lilrica, medit. Vbi vero fides la auctoritas publica deest, etsi aequitas aliqua concurrat, privilegetum locum non habet. Adferam exemplum: Miles quidam praesidiarius in oppido hospiti
suo reculas suas custodiendas dederat obieratque. Eius heredes depositum ab hospite repetebant. Sed hic eas adsumserat aufugeratque. Excitato itaque creditorum concursu, heredes militis in ultimam classem mense Ianuario anni cIII cc x XVIII. reiecimus ex his rationibus: Ten
Mutuum gratuitum in quarta cla sse collocatur. Altera regula haec esto: quisquis pecuniam suam gratis credit, is in concursu ante chirographarios, qui subnenore mutuum dederunt, collocandus est, arg. L. 7. g. a. Depostili & t. 24. l. a. de Reb. autis. i. d. missid. Quas linges quidem Ant. a Mara de Concurs credit. Jib. I. tit. ll. g. II. ad em solum, qui apud numularios pecuniam suam deposuerunt, restringenuas esse putat. Sed alii rectius cum Struvio Exerc. ad D. 44 th. 86. n. S. aequitate & ratione legum inspecta, eas ad omne mutuum gratuitum extendunt. vuibus & nos accedimus. Certe in electoratu Saxoniae, cucatibus Magdeburgico & Gothano, marchionatu Lusatiae
544쪽
og MEDITAT. AD PANDECT. M urbe Lubeca sententia haec peculiaribus legibus, quas Martini in Pro essu tit. 49. j. 3. recenset, firmata est.
Pui in navem alit domum fabricandam, emendam, in fruendam credit, item venditor, qui pretium navis aut domus venditae exigit, in quarta es se collocantur. . VI. Hoc ad alias res male extenditur. Tertia regula esto: quisquis in navem vel domum fabricandam, emendam, instruendam credit, aut ob eam venditam petit, in quarta creditorum classe collocatur. Sedes huius privilegii est L. 26. M 34. de rebus aucur iudicipi d. quae quidem de nave solum agunt, sed tamen ex similitudine rationis a plerisque interpretibus ad aedificia extenduntur, acriter quidem dissentiente Lauterhachio indiJert. de Privilegio crediturum per ali simplici j. 29. Nos
Hel in stadii communem opinionem sequimur. Nam quod Lauterhachius ait, privilegium hoc ob singularem navium favorem, & summam, quam reipublicae praestant, utilitatem introductum esse, concedo libenter. At sedium, qine secundum L. 6. C de AEdificiis privatis ad decus publicum pertinent, si non maior, certe par favor & aequalis utilitas est. Igitur respondimus aliquando, eum, qui in em timnem domus pecuniam credit, privilegium per nate habere, quemadmodum in Specimine CCXXVI. de Pignore tacito, inedit. U. retuli. Verum ultra aedes ad alias res hoc pri ilegium extendi nequit, quamvis & id a multis fieri animadvertam. His vero aperte obstat lex s. l. II. de Tributoria ac me ubi privilegium hoc iis, quorum pecunia me ces tabernariae adhuc eXstantes comparatae sunt, denegatur.
545쪽
sP. CCCCLXXX PII. DE INFIMIS CREDITORIBUS. sis
u fori ad quartam et sem referuntur, quotquot creditorer singularem Disrem habent. Hucusque cum lege aut tamen legis argumento loquuti sumus. Erubescere ipm M sine lege loqui incipimus.
Quam plurimi nempe ex iuris nostri interpretibus hanc regulam faciunt: quotiescunque creditor singularem aequitatis, pietatis, misericordiae favorem prae se habet, is in . quarta classe collocanduS est. Praevideo omnia, quae huic
regulae obiici possint, A desipero fere de ea contra diς sentientes, si ex iure sciipto disputandum est, tuenda. Dico fallem, eam a ICtis Helm stadiensibus, antequam Praeses in eorum collegium cooptatus fuit, receptam fuisse, atque etiamnum retineri. Referimus itaque huc me ceves opificum M artificum ex ratione, quam habet Si hius ad Brunu atini Cm sum credit cap. S. g. 6 . Ex eadem ratione huc pertinent salaria officialium, hon raria procuratorum M advocatorum, item praecePlorum, expenta iudiciales, alimenta. Ne exempla desiint, excerpam nonnulla ex sententiis & rationibus decidendi, suas lCti Hulmstadienses subinde elaborarunt. Sic mense Novembri anni cIIIa cc XIX. responderunt. : der etcr;el, nden Ztillesepiid gesthei die, io ein Privilegium simplex haben, aedi, in mitva6 Schmiedei, und Nademateri sol n, Processe - Mosten, Procurator - Cebuhren re nen. Similiter mense Novembri anni cibIdcc XVI. geriter fommen die personaliter privilegiati, mohin mir daε Eurbier-MeId reonen. Ita porro mense Iunio anni cIIII ccxxII. dritienε da8 soli, Seld betrist, ' ivill Rilde 1,me domit ad primam classem gebrali merden, und beariisti μ' dieiermegen alii L. 6. pr. qui p0tiores in pignore, im
546쪽
r. Cambiales creditores ad quartam classem non reseruntur, sed ad quintam, nisi lex illis privilegium tribuat. Vide S uimen CXXXIII. de Cambio, medit. la.
a. Potentissurus legislator Saxo quartam ereditorum personaliter privilegiatorum classem sustulit penitus, Ac quintae chirographariorum . simplicium immiscuit in der eri uterien Proces-Ordiiungiit. v.
547쪽
COLLOCATIONE USURARUM IN CONCURSU CREDLTORVM.
VIurae, m0to concursu, norimuntur, sita currere pergunt. Circa quaestionem, an concursus creditorum cursum' usurarum sistit, interpretes in duas partes abeunt, se dum alii aientem, alii negantem sententiam tuentur. Medius inter hos 1Wreius P. 7. dec. 24 . distinguit inter debitorem & ceteros creditores. Illius, inquit, liberatio ab usuris, cessis omnibus facultatibus, aequaeit, dum praestitit, quidquid potuit, M quia cessio liberat
ab actione, dum exceptionem praestat, quae istam elidit, ult. I. de Replicat. L. 3. C. de bonis alictoritate iudicis at ut qua creditores M inter ipsos desinat Curius usurarum, non reperitur iure communi constitutum. Haec Mevius, cuius temperamentum ego probare nulla ratione possum. Et miror profecto, hoc ei in mentem venisse. Si vel maxime distinctio ista locum haberet, inverti eam oporteret, atque dicere: per cessionem bonorum sisti usurarum cursum inter ipsos creditores. Nam per cessionem bona Creditoribus cCmmunia fiunt, ipsique in eorum possessionem veniunt, ac adeo usuras sibi ipsis debere non videntur. Interea quoniam debitum ipsum ante solutionem non perb
548쪽
MEDITAT. AD PANDECT.mitur, atque corpus istud commune bonorum personam debitoris repraesentat, cursus usurarum nec inter ipsos quidem creditores sistitur. Vide L. i8. Qui ρ0tiores in pignore. At quod ad debitorem res minus Uuhii habet. Errat Mevius, si putat, eum cessione bonorum liberari. Contrarium clare in L. I. C. Qui bonis cedere constituitur. Actio nempe, quae contra eum competebat antecessionem, etiam post hanc perdurat, sed. quia inanis foret, tantisper, donec cedens ad pinguiorem fortunam perVeniat, quiescit,
deinde vero creditores EX INTEGRO eXperiuntur, ut Iustinianus in *. ult. I. de Actionibus loquitur. Medio igitur tempore nec praescribitur actioni,nec usurae promissae cum rere desinunt. Haec amplius illustrabo allegatis rationibus decidendi, quas lCti Helmstadienses sententiae cuidam
meo se Ianuario anni cIDIO cc XXII. exaratae subiecerunt:
549쪽
Sp. CCCCLXXXVIII. DE COLL. VSVR. IN CONC. CRED. V 3 tissimus legislator Saxo in der eruiiterteit Process- Ordmingiit. q6. l. vlt. Verbis: und von folcher Stit annoch ferner aus,
Commune ius, quod usuras ad unam cum forte classem refert, oequissimum e st, atq&e in traris Saxonicis ac Bran-denburgicis recti ssime retinetur. Iure communi usurae, si concursus creditorum eXcitatus fuit, in una classe cum sorte sua collocantur, L. t 8: p illares in pignore. Hoc multis iniquum videtur, qui Dintam iuris regulam: damno vitando magis favendum else, quam lucro captando; hic laesam arbitrantur. Ergo inquam plurimis locis id mutatum, constitutumque est, ut usurae demum post omnes sortes collocentur. Fadium hoc in Saxonia, in electoratu Hannoverano, in ducatu Brunsvicensi, &c. Ego quidem has novas leges haud damno, sed tamen ius commune melius atque aequius esse puto. Non inficior quidem, usuras lucrum continere. At lucrum hoc alimentorum rationem in multis, atque adeo insignem
lavorem habet. Plurimi scilicet, D inter hos pupilli saepe,
Viduae, seneS, Veterani, patrimoniolum suum omne in unum conferunt, & sortem inde confectam alicui mercatori aut
praedii posIessori sub foenore credunt, hocque annuum feenus vitae suae sustentandae destinant. Ne unico illo subsidio suo fraudentur, cavent sedulo. Inquirunt ante omnia infacultates & aes alienum debitoris, qui mutuum poscit. Audiunt, amplas satis eius possessiones esse, nec multum inde aliis deberi. Existimant ergo miseri, nihil sibi metuendum, credunt pecuniolam suam flagitanti, sed tamen, ut Iericulum Omne aVertant, pignus sibi in possessionibus istis cipulantur, atque hoc a magistratu confirmari seduli cu- rant. Quibus obtentis, nunc se beatos nune plene securos
autumant, & in primis quidem annis usuras iusto tempore X xx 3 conse-
550쪽
' ςonflat M apud alios aes alienum, huiusque magnitudine tandem obrutus foro cediti Confluunt creditores, dece nit iudex concursum, constituit sequestrem seu curatorem bonorum, item contradictorem, horumque ope iudicium in multos annos non sine eximio emolumento suo extrahit. Interea creditores, ii maXime, qui praeter hoc nomen nihil habent, esuriunt strenue, x, quia tamen vivendumia praeterea iudici advocatisque honorarium solvendum est, ipsi a trapezitis necessaria faenori sumunt, ac pecuniolam, quam ex concursu sperant, PiSnori opponunt. Tandem,
si diis placet, finitur concursus; distribuitur pecunia, si quae modo superest; de usuris spes nulla; de ipsia etiam
sorte multum eXpensarum nomine detrahitur. Residuum iam ante, ut dixi, in alimenta insumtum, plerumque non creditori concurrenti, sed eius creditori exsolvendum est.
Atque sic ad incitas redigitur miser, sub Praetextu, ne lucrum capiat. Quae quum ita sint, mihi iustius longe Maequius fecisse Videtur rex Prusitae, qui in edita anno 4723. ordinatione bypothecarum mncursuum β. I 27. usuras tricennales ad eandem, in qua sors ponitur, classem refert. Idem sapientissimus legislator Saxo in der exlauterten Process-Oedming tit. 46. l. ita Vero, ais, creditores posteriores non sine maxima iniquitate surtem ipsiam amittent. Amiditan, licet. Damnum hCC sua culpa sentiunt, dum obaer to aut tamen ad inopiam iam magis Vergenti crediderunt.
Iis contra, qui re integra la forenti adhuc debitori mu tuum dederunt, nihil plane imputari potest. igitur locum invenit lex IO3. de Regul. iuris. III. Iura recentiora, quoe Nyras p Hl omnes siortes collocari iubent, siritiq=imesunt interpretanda. IV.