Monumenta Patauina, Sertorii Vrsati studio collecta, digesta, explicata, suisque iconibus expressa

발행: 1652년

분량: 415페이지

출처: archive.org

분류: 로마

51쪽

1ib. I. Se ebri asOV olim loco Manstedae apud Patauinos semiliae clarissimae, '

quae auentiae, Fori Cornelij, ac Fori Liui quondam impera Pat. M.f. uit, amplespectabantur desis ingens hodie surgit Prqtorium , non tam cura et ni nostr Urbis, quam uniuersi orbis miraculum . De quo opinari au-gcs.Ucter. deo vaticinatum fuisse Martialem canendo. arbara Dramidum sileat miracula Memphis, e siduus iactet nec Babilona labore i,

Nec Triviae templo molies laudentur honores, Epig. I.

D simuletque Deum cornibus ara frequens et gere nec macuo pendentia Mausolea Laudibus immodicis Cares in astra ferant. Coeptum hoc fuisse anno Christi, CC XIIX., Prqtore Ioanne de Rusca Comensi, testantur carmina in ostio quodam inserioris fornicis, vulgo Ia caue rata 'Polim sita.

Perfectum fuit mira celeritate anno sequenti, Pr tore Malpite de Iolia ch s. Sancto inlato; Vt omnes Patauini Chronologici referunt. Huic ope de VI Po-r tot tornicato , latetatenque columnis lunultori ducento quinqua m8. ginta sex pedes longo, sex, nonaginta lato , nullique disicio inlise N Prenti, non casu seu necessitate situs, sed arte figura Rhomboide da Mouae. Dii ra est: vel quia apta magis esset ad vastaqdificia fulcienda icu in doceat h- Natura homsnem erectum facilius procidere in terram, quam aliquan Portenaria

tisper retractum in modum figur Rhomboides, qua in opposita late et

ra, oppositos angulos inter se ac uales habet, neque ciuilatera si, ne ment. lib. i.

que cctanguia Ne quod ibi omnia Mystica observentur . Anguli ii enim elus ita quatuor Coeli plagas respiciunt , ut AEquinocti tempore Solis orientis radis per orientales tecti fenestras admissi occidentales , fenestras feriant, de versa vice sole occidente in orientales reflectan Porten. R. tur, atque solstitiorum tempore per meridionales fenestras versus bo, reales tendant. Tectum asseribus tegulisque initio stratum fuit, ductisq; G:.itsub.M. per medium muris , in tres partes diuisum , stetit usque ad annum 's'. ita, M CCC I. quo tempore , Interstitijs manentibus, Palatium deiecto lib. .Qφ. . culmine altius extructum fuit, laminiique plumbeis coopertum, Prq ij. t et ad tore Ciuitatis Poncino de Picenardi Cremonensi. Ceterum tria mo- .M. isos numento hic erecto adhuc legitur.

52쪽

Parietibus ipsum diuidentibus disiectis, vastam in aulam, ho. die extat, opus mutatum fuit, Iconesque Petri Aponensis increniosilii. mi ciuis nostri studio, ad hominum, sub duodecim signis odiaci, septemque planetis , duodecim mensium curriculo nascentium, naturas sed=dAbi, indicandas inuentae,per Giustum picterem insignein restitutaefuere: quae ces nostris temporibus integr. Visuntur . Occidentem versus positum

lib., cap.s est T. Livi Monumentum , prout hei delineatum et .

53쪽

Lib. I. See ,

54쪽

LIUI USU Liuiam gentem in numero plebeiarum reponit Pan.uinius: Consules tamen habuit, inquidem clarissimos , Salinatorem, Dentrem , Drusum Libonem cognominatos, Patauioqi Uimmum conciliauit splendorem, quod Liuium nostrum ediderit. De cuius Patriamnatalibus nihil referamicum Wa proposito instituto recedat, clarissimorum virorum innumera suppeditent testimonia , qui eum Patauinum , genere clarum , histori(que parentem declarant et inter Lb. iuraue quos de eius gloria hoc unum Plini ad Nepotem plurimorum loco lassiciat . Numquamne legistisaditanum quendam, Titi Liui nomine gloriaque commotum, ad visendum eum ab ultimo terrarum orbe menis.se,statimque, Ut viderat, ab se Vixit Rom usque ad Augusti de cessum, cui summe gratus erat. Post eius vero mortem honoribus annisque defessus, in Patriam reuersus, publicis a Patauinis receptus fuit acclamationibus et ubi Tiberio Caesare Augusto III., Germanicoras . lib. 1. CSsare a ConsulibuS, anno, C. O CC LXXI. , a partu Irginis Ni X., Imperi Tiberi quarto , se queritatis LXX v I e vita excessit. Corpus eius haud procul a Concordi templo conditum fuisse, ii Iust coenob. xum istud, metus ossa ibi eruta abunde confirmant . Id cum Iaco- . iis ' bus Cauacius Congregationis Diu Iustinc Gnobita, eiusque monausteri Historicus, fide, solertia eximius, fuse , ac sine fuco,etabula.rio depromat, ipsius Verba ei apponere opportunum existimavi. Sed nos in urbem reuocat T. Liuius Romanae historia parens, is a. tauinorum decus, cuius sepulcrum in no rocoenobio repertum est. Pone Galatis aedes, ubi nunc valetudinarium B, ant annotiuiniuaginta ossus fuerat antiquus lapis cum epitaphio. V.

T. LIUIUS LIVIAE T. F. QUARTAE . L.

HALYS CONCORDIALI SIPATAVISIBI ET SUIS OMNIBUS

Nunc Patres in vestibulum templi transtulerant , atque Liui ima Lnem appinxerant, quam itu exoletam sileas sibas nuper nouauerat. Harinus Ludovici frater cum saepe ad eum diuerteret, vi aliquod ne mlium inferret disciplinae Monachorum , statuit pone Albatis domicilium sibi adiculam extruere . Hic dum pro fundamentis altius est oditur,apparuit vetusis mum pauimentum ex quadratis lateribus, abre extru

ctum

55쪽

ctum. Eo diruto reperta est arca plumbea se edalis, qua hominis ossa

continebantur. Accurrere ex monachis aliquot, qui memineraut vel

acceperant a maioribus est Usum ibi veterem lapidem cum Liui epitaphio. Inde ovians omnium opinio fuit, id esse Liui corpus Rolandus Monachus de his a Stutum admonuit iconem Polentonum eoreeium c eruditum ciuem qui cum uniuersa lustrasset, in Traetorium rediens, celebriorem apud ciues de Liui corpore opinionem fecit , mox eo praestantiores aliquot secum traxit Gidam praeuenerant, vi ex ossitas fra omenta diripie,ant. Id quas ad aemulationem reliquiarum Sanc orum Dei impie facitum, nouit Uicarium Asiatis, mi de comburendis Liui ossibus cogi.taret. Coeperat iam malle craneum difffingere, cum negoti, quibusdam grauioribus e Carnobio euocatur. Vix abscesserat, cum landus rogatusa nolitium virorum turba qua confluxerat, arcam , cui usa T. Liui patria dono dedit Proceres aes viventem Liuium amplecterentur, plumbeum

tumulum exlusere . Libet illuctres viros recensereri qui humeros submiserunt. Alterum arcae caput extulit Andreas Pandulus Patricius Venetus, alterum olentonus, medium Abiere Palamedcc Palaminus 'vulgo ri, Uitalianus, re Perethinus Peraga aurat Equites, glexander de Doso Ites. Ille

ribus fae Franciscus Capilipeus, O NicolausPorcellinus Iurisconsulti. Se-

quebantur feralem pompam acharias Triuisanus Praetor eona apod.tib. 3.dus Moceuicus Pr fectus, mox quicumque litterarum studio vel patriae ' in charitate tenebatur. Funus delatum est per frequentiora Urbis locatu Prae ivl in Co 'toris regiam, donec publino decreto flatueretus, qui optimi ciuis memori i fatis prospici posset horundam sententia fuit, mi apud Fanum an Sti Gerard. Oementis, qua forum respicit, publico ere Cornotaphium T. Liui e mar Ot ad 1 cmore excitaretur . Sidam optimates priuata pecunia Liuio multo nobi Nili

Dus monumentum pollicebantur,s prppe eorum de liceret ipsus Liui os clei

transferre . Duo potissimum ad eam rem contendebant, Ludovicus Portess. cI. Bu G carinus eruditus ac lues actinodum , e, Henricus Scrouinius e vigor. iuques. Attamen publica in Liuium pietati decere visum ess 'imus Fas P in augusissimam aulam Praetori referre, et antiquum lapidem cum i Tomam mtaphio ad cere. H qc Caracius. Vberius totam historiam complures ali ' hoc loco persequuntur; quos lector inspicere potest. Ad publicae voluntatis decretum loco selecto, ossi Liu occiden . tem verius in Pr torij pariete supra ostium, qua nunc Sanitatis ossicium, ut vocant, aditur, locata fuere: eaque sub rudi simulacro,&ab eius es Idem ibid. sigie omnino dissimili, hoc epitaphio, a Leonardo Iustiniano Pataui ' tunc Prqtore addito, condecorata fuere. OSSA

56쪽

Anno MCDLI. eximium quodpiam Liui monumentum expetens Alohonsus Arragonum Rex , per Antonium euatellum Panor mitanum Legatum suum, poetam insignem , a Patauinis brachi os impetrauit. Eodem tempore Liui maxillari aeneo orbe clausa, fornici Archmi Ciuitatis nostrae appensa fuit ubi, hodie spectuur. Supra ostium vero, ubi ossa reposita suerunt, illa parte , qua Palatium respicit, tale positum fuit monumentum.

INCLITO ALPHON SOARAGONUM REGI STUDIOSOR vid AvTORI REIPvBLICAE ENETAE FOEDERATO ANTONI PANORMITA POETA LEGATO Suo ORANTE ET MATTHEO VICTvRIO v I v v RBIS PRAETORE CONSTANTISSIMO INTERCEDENTE EX HISTORIAR v PARENTIS T. LIVII OSSI-BvS UVAE Mota TvMvLO CONDvNTvRBRACHIv- PATAvINI cIv ET IN NVNvS CONCEDSERE ANNO CHRISTI M CCCC iR, II. AL SEPTEMBRIS

Regis autem desiderium mors anteuertiti Brachium namque istud a Panormitano vix Neapolim delatum est, cum Alphonsus sitis concessit . Illud itaque Panormita religiose cust odiuit, ac in delicij habuit dum vixit. Eo mortalibus erepto, cum Io. Iovianus PontanuSPI, blici muneris, quo fungebatur, a secretis Regni succesta ipsum quoque brachium obtinuisset, exiguo id tumulo , extra delubrum a se ere,

stiana, sub tali inscriptione condidit.

Monumentum vero Liuij, quod in D. Iustinae aede conseruabatur, anno DXXXX v II in Praetoriuna una cum ipsius ossibus fuit trans. latum , ubi nostra aetate conspicitur . Apici eius additus fuit vultus e

57쪽

Lib. I. Se si . L

marmore , qui penes Alexandrum Bassanum Patauinum seruabatur. Aenea utrinque accesserunt simulacra e parte dextra Aeternitatis e sinistra Mineruae sub primo Tiberis, sub altero Medoacus excurrit: inter utrumque uuium Lupa Romulo inemo ubera praebet. Subiectam his simulacris tabulam aeneam Lagarus Donamicus Bassa nenis sis,uir doctissimus, politiorum literarum in Gymnasio tunc prosestarceleber, hoc epigrammate decorauit.OSs A, TVVMQ CAPUT CIvEL TIBI, MAXIME LIVI, PROMPTO ANIMO MI o MNES' COMPOSUERE TUI.T FAMAM AETERNAM ROMAE, PATRIAEQ DEDISTI, HUIC ORIENS, ILLI FUR TI A FACTA CANENS.AT TIBI DAT PATRIA HAEC, ETSI MAIORA LICERET, HOC TOT VL STARES AVREVS a P SE LOCO.

Inscriptionem porro idem subdit.

N LIVIVS QVARTO IMPERII TIBERII CAESARIS ANNO VITA EXCESSIT AETATIS VERO SUAE LXXVI.

Ceterum ne summae erga clarissimum ciuem obseruantiae testimonia defacerent, etiam supra Praetori ostium , sub magna statua marmorea librum apertum tenente, manumque ori admouente cum hoc symbolo

PARV v IGNIS MAGNUM SAEPE v SCITAT INCENDI v MMaiores nostri hoc monumentum statuerunt. IIVIvS PATAvINVS HISTORICOR v - LATINI NOMINI FAC LE PRINCEPS CvIVM LACTEAM ELOQUENTIAM AETAS ILLA IvAE v IRTu TE PARITER AC Ru DITIONE FLOREBAT ADEO ADMIRATA EST UT MULTI ROMAM NON CVRBEM RERUM PvLCHERRIMAM A v v RBI ET ORBIS DOMINUM OCTAVIANvM SED UT HvNC IR v INvISERENT AvDIRENT E A GADIBvS PROFECTI SvNT. HIC RES OMNES Qv A POP vLUS ROMANvS PACE BELLO Q E GESSIT QUA TvORDECIM DE CADIBUS MIRAST1LI FELICITATE COMPLEXUS, SIBI, AEC IATRIAE GLQ-

58쪽

. Veterem Liui inscriptionem in aula Praetori positam, aliamque in aedibus Capilii eorum ad Sanctum Danielem, suo loco expendendam minime ad Liuium pertinere, his verbis demonstrare conatur in- 2 geniosillimus ignorius rea inscritione si comet ho per antica, copi non credo , che apparieti a nostro T. Liuio I mio argomento e , che T. Liuio scriaeua IBEM QUA SE, non SIBI, Qv ASI, oecosi Asonio Pediano, come ac conta intiliano ne tibi primo a capi vi deI- Iesu innitutioni oratorie , di quella simile peregrinita di ortographia, di voci , O fors di elocutione era a Patauinita , chere, Finio Polione haueuco peruato in Liuio suo quidem argumento Liui ino numen. to neQuicquam decedere putora etenim Asinius Pollio, non ut styli elegantiam extolleret, sed ut formam dicendi irrideret, acerbe dixe In Vitati rat,t iuium sibi videri. Patauinitate sapere: ut bene Patriae studiosissimus ms - omastinus obseruauit Pub. Terentius etiam , qui Tranquillo teste, Inter nem secundi belli Punici initium terti natus esto, mortuus,

. multo ante Liuium, in Eunucho loco soli scripsit Mihi ista ridiculo Ditis silphcta, Quam dicendi formam obseruauit Clarissimus Clara uallensis Co-Zect tib i. ines aspar cloppius, qui in Patria nostra sibi gratissima aliquamdiu

vixit, diemque nuper clausit extremum. Quid apud Quintilianum lib. i.cap. clari u 3 Pron E quoque I loco fuit ut Menerua, e Leber, vester, mi oues in Veiove, pro Di ouis Veiovia Adde lapides antiquos mi-γbi Assii Di me Patauinosi in quibus S IBE Pro SIBI obseruatur Talem e R inanis descripsit Gruterus.

DIS . MANIBM . VI NICI AM . . SAL UlARI VIXIT . AN . XXXII MENS . UI VINICIA MELPIS PATRON. ET CONIUGI INDULGENTIS S. ET . SI BEZit. r. T. J Liui praenomen TITus est; vel quod esto auctore, Titutis, ' li milites appellarentur, quasi tutus, quod patriam tuerentur, unde 'Deilom. Titi praenomen ortum est vel a Sabmo nomine , t putat Valerius, De Antiq. quem Sigonius, .Panuinius secuti sunt.

59쪽

LIUIAE T. F. QUARTAE L HALYSI Hic quarta Liui filia fuit,

ut iam obseruaui: m, ut docet Pan uinius, LIUIA T. F. QUAR tabis thT A nupsit L. H L . sic enim credo cum Scardeonio haec expla min. nanda esse; non autem LIUIAE T. F. QUARTAE LEGIONI iis i cibi HALYS ut teste cardeonio Blondus Flauius de Italia Illustrata . censuit Scardeonius enim Vere assirmat, quod Legio non soli lite- ra L. , sed LEG in monumentis exprimebatur; quod Legio quarta non Halys, sed Scythica erat dicaan ut in quodam ex nostris epitaphijs, in vico Pute Uitaliani sito, suo tempore declarabimus. Sitne vero L. HALYS ille, qui .L. Magius appellatur, gener T. Liuij,

Socerique causa laudatissimus Rhetor , de quo Seneca piudens silco, Thras .lib. cum certi nihil labeam . Eundem tamen esse Seardeonius asserit: i. cinit mob autem VCIVS M GIUS O , FLT appelletur, ni 1 bis citat. nime absurdum videri delat: cum i fere ciuibus Romanis conueniat, Utrribus nominibus inscribantur . Tictus autem est, L T ab H -- fluuio m cognomine Hispano, unde forte profectus erat. Pro sententiae suae fundamento epitaphium Saguntinum, ab Achille Statio Lusitano receptum, sed mutilum affert et quod ut integrum habeatur, sic

CONCORDIALIS 3 Ex hac voce ea semper mihi fuit opunio, Templum Diuae Iustinat non suisse aedem Iouis, in qua Cleonymi Lacaedemonii spolia appensa fuere , ut Blando Flauio placet nec 't,m Maltas aut Iunonis, At tradit Paulus Merulari sed Concordaae. Non enim Vnum hoc saxum habemus, curo Concordialis dignitatis UmI .reltimoniam praebeat, nempe aceruotl Deae Concordiae, tedalicis cetiam, quae hoc ipsum confirmant Concordialis autem sacerdos teste Mardeonio, cui lubens subscribo, Pataui, fuit magnae dignitatis v seo M'. aestimationis qui nempe praeerat eo plo ab Antenore eiecto.in quo

fcilan, postquam ------- vrirem Pataui sedesque Iccavit

60쪽

a lici Teucrorum , , ei iti nomen dedit, armaque x V. Et tuoniam de Cleonymo mentio incidit , non possum praeterire festiuum naui uni cel timen, laod singulis etiamnum annis apud nos tamquam urbi peculiare celebrari in flumine solet, originem haud dubie sortitum ab illo, quod fusis Cleonymo ducem rccis, Pataui j obui .1ib. io publicam laetitiam dit editum. Et hinc ait Liuius: Pataui monimentum naualiis regnae eo die, quo pugnatum ect, uotannis solemni certamine na-tutum in flumine oppidi medio exeicetur. Unde, mihi persuadeo an dem pugnandi orianam retineri Paruit enim nauiculta, sex robustissi-: morum remigum impulsu incitat e, ex aduerso sibi committuntur : ita prora viri lanceis armati allerem, densit imis clauis infixis munitum, scuti loco praetendentes consistunt qui validissimo impetu iam diu in se mutuo irruunt, dum alterutet in aquas deiiciatur . Hocati ictu; celebre spectaculum diebus festis Pentecostes plerumque peragitur.

PATAVI J Vox istae, qu e loco Pataui hei habetur, monumenti huius antiquitatem eruditissimo cuidam viro suspectam reddit quod nec publice profiteri est veritus Verum enimvero facili negotio mihi dubium tolli videtur; cum Virgilius ipset, qui T. Liui temporibus viXit, Pataui loco Pataui scriptum reliquerit: unde quidni hoc etiam inmonumento toleretur oe

s, si, ,h De capite ero supra Liuia num hoc monumentum posito , quod i . Pignorius Cn Lentuli Marcellini e flagiem referre putat, consulatur b eruditissimus omasinuS.

SEARCH

MENU NAVIGATION