Praxis medica, sive commentarium in aphorismos Hermanni Boerhaave De cognoscendis et curandis morbis / pars quarta

발행: 1738년

분량: 331페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

Victus igitur sit ex solo jure carnium , unde nihil fere tacum fieri possit, & danda sunt nulla quae motum excitare aut irritare possint, ct tanto magis si scirrhus factus fit cancer. f. 96 . Si inflammatio non magna, nec febris

civis symptomatibus stipata , nec signa adsuntiesolutio, is, coctionis, nec suppurationis se

manifestantia, sed aeger dein conquerens de stupore ad intectina dilaeeratione , gravitate . ην praeterea taces intercipiantur , & eae vomitu sursum reddantur, si vero morbus inflammatorius sit, qualis hic deseribitur, tum oritur

g. 96 . Natura scirrhi est tumor glandulosus non dolens, fietalis oriatur, tum sentitur in hoc loco , quasi lapis ibi haereret. Eaecam. Haec facile transeunt, sed ubi ad seirrhum perveniunt, stagnant, tum ibi fit putredo, circa scirrhum major oritur obstructio stupor pondus, gravitas , incrementum, cavitas minuta, angustatio, hinc si scirrhus non tollatur, quotidie augetur, & quotidie magis occludet canalem, chylo resistet, hinc ille stagnat, fintestinum occluditur, ventriculus impletur intra scirrhum. Quando aegri

eorporis situm mutant, & ex altero latere in alterum incumbere solunt; tum perfecte sentitur quaedam materies. .

Occluso. Hinc oritur vomitus, per qdem omnia ingesta sursum ire coguntur, si hoc fiat in initio tenuium intestinorum, tum cito mo riuntur aegri, si vero in fine tum tape supervivunt, sic vidi duos. pueros, quibus ambobus etrat scirrhus, hi per tres dies erant sani, sed quar-tsi die omnia in prioribus tribus diebus assumpta per' vomitum reddebant, hic suasi, ut nil,

a quod

262쪽

ci purgantia & vomitoria praescripserunt, unde hi mortui sunt, . unum horum dissecui, ubi ciscirrhum loco a me designato in Ileo inveni, iquod ex duratione intestiuorum Praedixe ram di thic paulo supra scirrhum inveni ii testinum , lleum i tam crassum qnam intestinum Caecum. Ileus & Volvulus non fiunt ab instammatoria diathesi sed a solo scirrho. i. ab , acri Quando materiqS putrida 'el acris haeret in maeclinis tenuibus, tunc non pati turi inde citam facile retrocedere, ac si ess x iacrassis, sed maximos & diuturnos dolores creat

Mors torixur , quia nil accipiunt 2 gri. f. 966 Scsrrhum nemb resolvere potest fateor , aliquando . ad suppurationem inducitur, aliquando eroditur vel exscinditur, sed hoc hic heri nequit , i medicamenta erodentiat hic Pim

possibiliatum; thnu est morbui desperatus, im- lsimis si fuit pros imo qd ventriculum, sed si rugius; distez, igliq8a spes est vivendit Hiquod

tempus, fu perius serum lactis es jus carnium ingerendo i, i per inferiora clysmata injiciendo. Frustra C mici jactant se habere medicamen ta scirrhum resol ventia, ipse ego cum Chemi cis conversatus & Observans eorum e scacia remedia v NJ, hinc morbus est in curabilis, nam externe ubi datur aςcpssus,

263쪽

eet eenties obserVatus. Seirrhus delia hi eat cer, putrescit circa labia, partes erosae retro cedunt, hinc oritur rima inter sanas partes &seirrhosas, hoc si in intestinis oriatur, fit status in serrinius concludendus ex natura cancri &intestini, intestinum fere totum nervis est plenum uti & glandulis, quae si cancrosae fiant, tum tota substantia nervosa, fibrosa noctes atque dies eroditur, eodem modo ac si nervi ungium traherentur, hinc illi dolores abdomi.

nares tota vita ad mortem usque perseverant;

quod etiam colligitur ex lanctione intestini, in quo perpetua contractio & propulsio fiunt. In

Cancro mammarum quantus adest dolor, licet pars non ita moveatur, hinc facilis noscitur ad intestina dolorem intolerabilem esse debere; huc omnis chylus, & omnes humores effvunt, hinc est quasi perpetuo effoderetur aciculis neris volam genus, si haec oriatur, tum fit Diarrhaea acerrima assiduo rodens, dolens, nullo medicamento parens, omnia rodens cum doloribus & maximis convulsionibus ad mortem

usque, neque hic aliquid est solatii, alibi cancrum non curamus exulceratum multo minus

hic. Tunc .male dant Medici purgantia, nam

quanto magis tunc temporis cancer ibi exacerbatur, tant9 magis materies ex alvo dimittitur cum maximis dolo ibus ...

f. 668. Medici et I dicunt, quod si scir-

rhus sit alicubi , dandi sint sales. fundentes & at ianuantes. sed sum in alia sententia. Hippocrates dicit quod tunc dandum sit mel cum far in o sis, inempe si dolores sint atrocissimi ab domitiales ex ori suo, Ex sede sua ex affectis praesertim per faedes i=i sentetieas dumonstravit,

264쪽

I 64 Intestinorum

ita sit, tum sequentia tantum sunt abhibenda iserum Lactis recens deiscatum ab omni caseo, jus carnium ; oleum Amygdalarum Dulcium recenter expressum ; decoctum Solani, farinae Lini, praesertim florum Althaeae, florum Papa veris Rhaeados, verbasti, Cyanorum , Blattariae & herbarum penitus emollientium, de quibus si aeger jejuno ventriculo quotidie uia.

tur satis magna copia, optime proderunt; Ver. bo dicam, cavendum ne talia dentur, quae etsi blanda & dulcia sint in assumptis, acescere, a crescere vel putrescere pos uni, hinc hic est laborandum , ut detur talis victus, qui non modo blandus sit in assumendo , sed talis maneat in corpore, ergo danda sunt lenia, non stercorosa, non irritantia; clysmata & fomenta etiam valde conducunt. Apud Foresum de Morbis B temηalibus. invenitur, quod qui diu laborarunt doloribus Colicis &'maxime pessima Dysenteria, tum tractabatur hic morbus nomi. ne Ilei, unde si parum acris parum Diasennae aliaque purgantia darentur, morbus tum sumismopere exasperabatur, inde patet illud malum fuisse cancrum. Quidam putant illud esse acidum acre ex ventriculo huc delapsum; ut Sylvius, unde praescribebat purgantia volatilia, quibus

morbus valde exasperabatur. ζ ,, 969. Insuperabiles. A scirrhis cancrescentibus in his partibus ι fui aliquando ante quinque annos in familia; ubi puer quatuor anno rum ex mea opinione hoc malo laborabat, alii. Medici exhibere voluerunt purgans, sed me illis Opposui, nam ex sequentibus symptomatibus patebat esse hoc malum, habebat enim anxietatem , sitim, tumorum abdominis, omnia elIsmata nil proficiebatit, vomitus oriebatur

265쪽

materiae stercoraceae sine faetore & odore tamen, tum se melius habebat, sed postea redibat ab initio susurra malorum ; credidi fuisse

scirrhum cancrescentem ; rogavi, postquam mortuus fuerat, an mihi liceret incisionem ejus cadaveris instituere, ut deprehenderemus, quid veri esset, tum cadavere inciso invenimus in tenui eous intestino scirrhum cancrescentem exesum, & adeo comprimentem partem intestini, ut nil transire potuisset. Haec doctrina repugnat illi medicinae, quam plerumque in Academia addiscimus & ab antiquis

continuato more recipimus, ut vis quidquam

hujus rei ibi reperiatur, sed nisi legatur Hippocrates, magnusque ille observator & commentator Daretas, quanta hic tenebra adest λ Ego in initio Praxeos fere desperavi de certitudine meis dicinae, accusabatur acre quibusdam, aliis adida austera, Varia, innumera, sed attendendo omniaαsymptomata, alvina eXcreta &c. &conferendo hos Auctores observavi eme cancrum, ubi solum indicabatur, primo demulcere, secundo Cavere, ne aere Vel stercus accedat, hinc dilatam praescribere ex jure cyrnium sero lactis &c. tertio clysmata injicere; ' dices; teger non feret, sed aliter pessima Dysenteria Iaboraturus peribit , sed si dolores aliaque incommoda & ipsam mortem vitare velit, haec pati debet, nisi perire velit cum summis torminibus & doloribus; qui per Aquas Spadanas &similia alia remedia curare volunt, illi irritant malum & saepe hoc remedio enecant; .legimus dato Antimonio aegrum uno momento periise , vidimus fortem purgationem necasse, ichor i ritatusvado mortem usque stillabat, hinc patet

quam variae Dysenteriae; si rogemus, quid sit Tom. IV. M Dy-

266쪽

Dysenteria ' Est Diarrhaea cum dolore, fi r

gemus, quae causa Θ jam fere infinitae sunt, quidquid inflammationem & suppurationem promovet, Omne acre justulenimn , potulentum, venenum , evacuans facit hic Dysenteriam, hinc patet Dysenterias hactenus nondum heue nec plane esse explicatas, saepe hic morbus Oritur, Miae arteriae me senteticae putridum iehorosum deponunt in intestiua. Bedric . Tunc datur diaeta contra Hecticam

ut magnus motu S, , equitatio &C. quae continHecticam quidem bona sunt, sed contra, an crum damnosa imo & diaeta ex lacte Asinino,

quia coagulatur in ventricul o. Meccamenta cretia ' Nam unus dicit, est biliosa fracedo , alter aliam acrimoniam accuset, sed an hic medicamenta ad rhanc actu moniam tollendam Conveniunt, minime, &mque hic interne conveniunt ac in cancro mam

marum; intelligo hic acidum austerum acerbum, quod adeo accusatur, sed utinam illud videremus i cito sanare possemus, v. g. si asesumatur una, dragma olei Vitrioli tam dia, quam diu dicitur hic fieti humor acris, statim dato tantium Vel . dapio Limaturae Ferri cum aqua, cito

tolleretur malum; qui id icunt illud oriri Q at cisalua putredine, paulo plus dicunt, sed haec non est causa, sed elielius , &si vellem hic curare per aci da, sanguis pol molas fi eret, & aeger moreretur. uuanta sit prudentia ui dieο ῖ Nam Medica est inqdirendum, an inflammatio adsit, tum enim febris Acuta adesse debet, Volvulus vero adessσcognoscitur, si Vomitus, adsit, in hoc casu nota dunda sint vomitoria, nec purgantia Immedicabilis B pereathar, si Θl De hadaere vid ,-iam vehemens evacuario sursum

de orae

267쪽

LUammatio. 267

deorsumque, Ut eompesci non possit A teger moriatur, oritur a Vomica antiqua rupta pervehementiam medicamentorum, hinc dicitur veteribus purgatio continua post datum purgans, illa praesertim oritur , quando cancer intus haeret. Curandas ξ Quod curat in una Dysenteria, id venenum est in altera. Rhabarbarum optimum est in D 1enteria a laxitate Θ fructibus horaeis inter milites in castris frequentiori, quae a te, i putredine concepta oritur, solo usu seri La- ms curatur, sed a tali causa dissiculier, hinhvidemus diversam curam , Vidimus nostra aetate plura talia antidysenterica generaliter decantata , quaiis imprimis est illa apud Regem Gallorum primo tantum evecta Ipec acuanha , quae si materia sit fiuctans in intestinis, est bona , sed si hepir pu es tu m sit , vel si asterit in

saccum pure plenum, tum est ' mala excitat enim luxum colliquativum ad mortem usque; sic adfui aegro. qui propter stillicidium perpetuo in intestinis talis acris humoris, ultra vigesies una hora lia trinam petere debebat, cui auxilium praestare non poteram, tantum dabam nutrientia & de- mul Centia, quae parum proficiebant; Medicus Gallus advocatus sua fit I pecacuanham, dicens se duabus vex tribus diebus curaturum, di iego meam sententiam, asserens ichorosum eg- stillans ex hepate, duo ali Medici adstantes etiam amici anuuere Gallo , restiti ego, tandem plurimorum voti datum est illud medicamensum, unde aeger prima dosi accepta concussus

pejor se habuit, & plus doluit, seeunda data

usque ad mortem vomuit, tiger ipse clamabat hoc medicamento se mortuum esse, indep -

et quod multi valde errent, qui putasti hunc drbum' specifico quodam curari Ibsse, nam

268쪽

168 Aphthae.

si cancer ves scirrhus adiit, tum I pecacuantia vel Rheum non conveniunt, quin potius pes sum dant morbum, sed tantum si materia in primis viis biliosa similisve adsit Λ viscera sint fortia &sana sed si a cancro tum modo jura Carnium &similia requiruntur, Cancer enim est illud verum noli me tangere,neque ullo modo tractari patitur ; hinc non novi, si candide fateri oporteat hic ullum arcanum vel specificum, sed ut dicebat Capizaccius , disce meam methodum, di

habebis meum arcanum. -

Aphthae.

f. 97o. Hae ordinarie post Dysenterias &inflammationes viscerum oriuntur , hinc hic ordine sequuntur. Quia in hac morbo, est inflammatio , hinc bene potest adjungi morbis in flammatoriis viscerum hic morbus fuit p crati notus, sed nulli bi dein Oberius en erratu S,& in nullo morbo plus erratum fuit.. q. 97 I. Aphthae sunt tubercula exigua, squammosa, ulcerosa, parva instar scabiei occupantia

loca descripta, conspicua imprimis ad labia, stigi-vas , palatum & fauces , hic morbus Belgis est D quentissimus Belgice vocatur & oritur

ad extremitate Stistularum, per quas emittetor li mor lubricans in cava oris, adsophagi, ventriculug. . a. Vidi microscopio , quo desomnia haec valculorum Oscula sint pertusa; quae Equidum salivosum adferunt, si ergo materia fila influat, quae a vi vitae non superari potest, tum Aphthio oriuntur. Quando hic: lO OOsuma materies ex asculis . exhala uti bysi exire non potest, ιδ . sisti

269쪽

eo itur , tum fiunt Aphthar, quemadmodum Scabies oritur in epidermide ob obturationem

ultimorum, entis Ariorum, quae suos humores transmittere impediunt.. g. 973. Omnia intestina his Aphthis plena sunt, vidi dato Rhabarbaro, concatenatas quasi Aphthas abiisse, hinc Aphthae omnia haec loci occupant ; in intestinis classis nondum Aphthae

sint observatae . i

. g. 97q. Hae autem Aphthae, quales descripsi, non apparent in regionibus calidis , sed Hippocrates tamen loquitur de Aphthis, sed hae sunt Aphthae, quae dantur . in corporibus senilibus. Aphthae frequentes,suntoin pagis vicinis Belgice Menen) depressioribus, ubi cespites aquis exhauriuntur, ibi omnes fere fiunt Aphthos, in locis montanis altioribus & calidioribus vigreperiuntur, Galli & itali vix observant & fere

nescientes me rogarunt , ut demonstrarem hunCmorbum, senibus frequens est malum. g. 97 . Diarrhaea. Tum ad finem Aphtha erumpunt, sinempe Dysenteria oriatur tumiano mala symptomata oriuntur, solent autem aegri conqueri de valida ventriculi affectione, solent quoque post magnas Haemopto es coagulationes oriri semperque ad finem, & hoc plerumque est lethale signum, Omnia symuptomata hic descripta Aphthas perfecte pronunciant, & credo quod tunc Aphthae sint in ventriculo & setam: sursum adscendant, ita ut tandem ad labia deveniant; vidi tamen in hac urbe quod aliquando contingit huic morbo sinebis praecedentibus signis in mercatore, ante sanissimo a labiis ad fauces & intestinum rectum stas fuisse, qui quoque L sanatus fuit sine ullo malo subsequente.

270쪽

f. 976. Pessimust. Nam hae semper primo iis

Atestinis.& ventriculo sunt ortae . si vero pri- id in lingua vel ore, tum ordinario sunt bonis indolis, nam aegri nunquam moriuntur abi Aphthii in ore, omnes Aphthae quae dispersae in-ςipiunit, non sunt mali ominis. in pueris primo apparem in angulis labiorum Sc. Adhaerente. Vidi saepe has partes fuisse obsessas crustis albis. instar lardi , di hoc etiam fit in 'entriculo , nam notant gangraenam omnes Aphthae, quae ex ventriculo adscendunt, pessimae sunt, nam inde concludimus, quod intestina, ventriculus 2 tesophagus jam pria; obsitae sunt, ex Anatome patet oscula lactea

crusta gisthola fuisse obsessa. g. 977. Aphthae nigrae sunt pessimae , nam

notant gangraenam, quando color est semiopacus per larum, denotat tantum locum non per

sitrare , hinc non tantum mali, sed quo Ob fcurior fit eo prior. g. 978. Una Aphtha est modo unum emissarium orificii vasculi, si vero horum mille concurrant, tum fit crusta, quae si separetur tum, Aphthae cadere dicuntur, si tum cito renascantur, tum Aphthae sunt pessiinae ct contra si den-

ores renascantur, tum ordiuatri molliuntur,

si fit ab inferioribus iursum , jam raro servantur, imo ridi Aphthas duo cies. renatas. 9, 979. Aphth ae sunt ultima vascula corpo-xis: impleta materia spissa & lenta, quae tum pxotruditur in partes eXtimas, jam vero vis vitae languet, hinc non tam cito sed sensim protruditur, & sic tandem decidunt Aphthae, ω

materia iterum accedente renascuntur ; ipsum tam epithetium . seu membrana interioris Ori&έ elevatur a subjecta materia ex. vasculis exhalan

SEARCH

MENU NAVIGATION